Nanchi Byambo Byenu
—Bikala’mba ‘Ee, Kabiji Byaaluka Amba Ine’ Nyi?
Akilangulukai pa kino kya kumwenako: Mukulumpe umo wa mu Kavoto ka Bambañana na ba Mingilo mu Bipatela baumvwañana na mulongo wakyanyike kuba’mba bakengijile pamo mu mwingilo wa mu bujimi pa Mulungu lukelo. Lukelo pa Mulungu, mukulumpe watambwila foni kufuma ku mulongo uji na mukazhi watanwa mu mapuso a pa mukwakwa ye batwala ku kipatela. Uno mulongo waambila mukulumpe mu kipwilo kuba’mba amukwasheko kutana dokotala wakonsha kubuka mukazhanji kwa kubula kwingijisha mashi. Na mambo a kino, mukulumpe wapimpula mutanchi wanji wa kuya mu mwingilo wa mu bujimi pa kuba’mba akwashe kino kisemi kibena kukeba bukwasho bukiji bukiji.
Akilangulukai pa kino kya kumwenako kikwabo: Nsemi wamukazhi uji na baana babakazhi babiji bamwita ku bamulume ne mukazhi ba mu kipwilo kyanji kuba’mba bekale nanji mabanga ku nzubo. Byo abuula baana banji luno lwito, baumvwa bulongo. Kebapembelele jino juba. Nangwa byonkabyo, juba saka jikyangye kufika, bamulume ne mukazhi babuula uno mwanamukazhi kuba’mba kuji bintu byamweka bisakulengela uno mutanchi kubula kwikalako. Palutwe kacheche, wayuka kyalengela kuba’mba bapimpule mutanchi. Kimye kyo bamwichile, bano bamulume ne mukazhi nabo popo bebechile ku balunda nabo kuba’mba bakeye ku nzubo pa jonkaja juba mabanga, ne abo baswile.
Byo tuji bena Kilishitu, twafwainwa kufikizhanga byo twamba. Kechi twafwainwa kwambanga pa kimye kimo amba ‘ee,’ kabiji amba ‘ine’ ne. (2 Ko. 1:18) Kwesakana na bino byakumwenako bibiji, bintu bitumwekela byapusana pusana. Kwikala bimye bimo byo tupimpula mitanchi na mambo a kuba bintu byakatazha. Kintu kya uno mutundu kyamwekejilepo ne mutumwa Paulo.
PAULO BAMUPELEMO MAMBO A KUPIMPULA PIMPULA BINTU
Mu mwaka wa 55 C.E., kimye Paulo byo ajinga mu Efisesa pa lwendo lwanji lwa busatu lwa bumishonale, wakebeshe kwabuka Kalunga ka Mema ka Ejini kuya ku Kolinda ne kukapitaila ku Makedonya. Byo abwelelenga ku Yelusalema, wafuukwilepo kuya na kufwakesha kipwilo kya mu Kolinda ja bubiji, kuya na kusenda bupe bwa kupa balongo ba mu Yelusalema. (1 Ko. 16:3) Abino byo byaamba ne 2 Kolinda 1:15, 16 amba: “Nakebelenga kwiya ko muji ja bubiji kuba amba mukasekele jibiji, kabiji nakebelenga kupitako koko pa kuya ku Makedonya ne kubwela jibiji ko muji pa kufuma ku Makedonya, apa bino mukanshinjikinyeko pa lwendo lwami lwa kuya ku Yudea.”
Kyamweka Paulo mu nkalata itanshi wabuujile balongo ba mu Kolinda kintu kyo akebelenga kuba. (1 Ko. 5:9) Nangwa byonkabyo, Paulo byo apwishishetu kunemba ino nkalata, ba mu kisemi kya kwa Kelowe bamubujile’mba mu kipwilo muji mabano. (1 Ko. 1:10, 11) Paulo wapimpwile mutanchi wanji mutanshi, kabiji wanembele nkalata yo twayuka luno amba Kolinda Mutanshi. Mu ino nkalata, Paulo wanembelemo bya kwibajimunako ne kwibololako. Kabiji wanembelemo amba, wapimpwile mutanchi wanji, kwibabuula’mba patanshi wafwainwa kuya ku Makedonya apa bino akaye ku Kolinda.—1 Ko. 16:5, 6. *
Kyamweka balongo mu Kolinda byo batambwijile nkalata yanji, “batumwa bakatampe” bamo mu kyokya kipwilo bamupelengamo mambo a kupimpula pimpula bintu ne kubula kufikizha milaye yanji. Pa kwipokololako, Paulo wibepwizhe’mba: “Byo nalangulukilenga bino, nanchi nalangulukilenga byatutu nyi? Nangwa bintu byo mfuukula, nanchi nebifuukwila mumwena bantu kya kuba keñambe amba ‘Ee, Ee’ kabiji nafutuka namba ‘Ine, Ine’ nyi?”—2 Ko. 1:17; 11:5.
Twakonsha kwishikisha’mba, mu bino bintu byo aubilenga, nanchi kine mutumwa Paulo ‘walangulukilenga’mba byatutu’ nyi? Ine! Kyambo kyatuntululwa’mba “byatutu” kilumbulula kubula bukishinka kabiji kyakonsha ne kulumbulula muntu ubula kufikizha milaye yanji. Paulo waipwizhe’mba, “nanchi nebifuukwila mumwena bantu” nyi? Buno bwipuzho bwafwainwe kulengela bena Kilishitu ba mu Kolinda kuyuka’mba Paulo wapimpwile mitanchi yanji kechi na mambo a kubula bukishinka ne.
Paulo wakaine mambo o bamubepejile kabiji wanembele’mba: “Bino Lesa wafwainwa kuketekelwa, mambo byo twimwambila kechi biji bya kuba amba, ‘ee’ kabiji byaaluka amba ‘ine,’ ne.” (2 Ko. 1:18) Byo apimpwile mitanchi yanji, Paulo wakebelenga kubila balongo ne banyenga ba mu Kolinda bintu byawama. Mu 2 Kolinda 1:23, tutangamo byambo bya kwa Paulo bimwesha’mba wapimpwile mutanchi wanji mutanshi wa kuya ku Kolinda na mambo a kukeba ‘kwibamunako.’ Paulo wibapeele kimye kya kuba’mba bolole bintu saka akyangye kwibafwakesha. Kwesakana na byo alangulukilenga kimye kyo ajinga mu Makedonya, Paulo waumvwine kwi Titusa amba nkalata yanji ibalengejile kolola bintu ne kulapila kabiji kino kyamuletejile lusekelo.—2 Ko. 6:11; 7:5-7.
MWI AYE TWAMBA’MBA “AMENA” KWI LESA
Byo bamupelemo mambo a kupimpula pimpula bintu, batumwa bakatampe bamwesheshenga’mba Paulo kechi wajinga muntu wakishinka ufikizha milaye yanji ne, kabiji amba kechi bakonsheshe kumuketekela mu mwingilo wanji wa kusapwila ne. Nangwa byonkabyo, Paulo wibambijile bena Kolinda amba wibasapwijile pe Yesu Kilishitu. “Mwana Lesa, aye Kilishitu Yesu wasapwijilwe kwi anweba kupichila mwi atweba, amiwa, Silivanusa ne Timoti, kechi waikele ‘ee’ kabiji waaluka amba ‘ine’ ne, pakuba ‘ee’ wajinga ‘ee’ mwi aye.” (2 Ko. 1:19) Nanchi Paulo ye alondejilenga, aye Yesu Kilishitu kechi wajinga wa kishinka nenyi? Ine! Kimye kyonse, Yesu waambanga bya kine mu bwikalo bwanji bonse ne mu mwingilo. (Yoa. 14:6; 18:37) Umvwe bintu byasapwilanga Yesu byajinga bya kine kabiji bya kishinka, ko kuba’mba byo bintutu bimo byasapwijilenga ne Paulo. Twakonsha kwamba’mba bintu byasapwijilenga mutumwa Paulo nabyo byajinga bya kine.
Yehoba ye “Lesa wa bukine.” (Sala. 31:5) Abino byo byaambilepo ne Paulo amba: “Nangwa kya kuba milaye ya Lesa yavula byepi, yonse yaikala ee na mambo a aye,” ko kuba’mba kupichila mwi Kilishitu. Bukishinka bwa kwa Yesu bo amwesheshe pano pa ntanda, bwalengejile bantu kuyuka’mba Yehoba ufikizha milaye yanji. Paulo wanungilepo amba: “Onkao mambo, kupichila mwi aye [Yesu] twamba amba ‘Amena’ kwi Lesa kuba amba tumuletele lukumo Lesa.” (2 Ko. 1:20) Yesu ye “Amena.” Kino kilumbulula’mba milaye yonse yalaya Yehoba Lesa ikafika kupichila mwi aye!
Byonka Yehoba ne Yesu byo bamba bya kine, Paulo naye waambanga bya kine. (2 Ko. 1:19) Wajinga wakishinka, kechi walayanga kuba bintu mu jishinda ‘jimwenamo bantu’ ne. (2 Ko. 1:17) Pakuba aye ‘waendelenga monka mwayila lutangijilo lwa mupashi.’ (Nga. 5:16) Mu bwikalo bwanji na bakwabo, wakebanga bingi kwibobila bintu byawama. Ee wanji wajinga Ee!
NANCHI EE WENU WIKALA EE NYI?
Lelo jino, bantu bavula babula kulondela mafunde a mu Baibolo balaya kuba bintu ne kukankalwa kwibifikizha inge baikala na lukatazho lucheche nangwa inge kebakebe kuba kintu kikwabo kyo batemwa kine kine. Mu bya busulu, bavula, “ee” wabo kechi wikala “ee” ne, nangwatu kya kuba bintu byo belayile bebinembele. Bantu bavula kechi bamona masongola amba lulayañano lwa bantu babiji lo bafwainwa kulama myaka ne myaka ne. Masongola avula abena kupwa na mambo a kuba’mba bavula kechi beanemeka ne, kabiji balanguluka’mba bakonsha kwiapwisha umvwe bakeba.—2 Timo. 3:1, 2.
Nga anweba muba byepi? Nanchi Ee wenu wikala Ee nyi? Byonkatu byo twisamba kuntatwilo ya kino kibaaba, kimye kimo mwakonsha kupimpula bintu byo mwalayile kuba, kechi na mambo a kuba’mba mukebatu kwibipimpula ne, bino ke na mambo a kuba’mba bintu byakatazhatu. Byo muji bena Kilishitu, inge mwalaya kuba kintu, mwafwainwa kwibikako kufikizha kyo mwalaya. (Sala. 15:4; Mat. 5:37) Umvwe saka mufikizha bintu byo mulaya, bantu bekemuketekela kabiji mukekala muntu wakishinka wamba bya kine kimye kyonse. (Efi. 4:15, 25; Yako. 5:12) Inge bantu bemuyuka’mba mwamba bya kine kimye kyonse, bakakebanga bingi kwimuteleka byo mukebafunjishanga bukine pa mambo a Bufumu bwa Lesa. Onkao mambo, twayai twibikisheko kuba’mba Ee wetu ekalenga Ee!
^ par. 7 Byo apwishishetu kunemba nkalata itanshi yo atumijile bena Kolinda, Paulo wayile ku Makedonya kupita mu Toloasa, ko akanembejile Kolinda wa bubiji. (2 Ko. 2:12; 7:5) Pa kupitapo moba, po po ayile ku Kolinda.
swh_Latn lua_Latn bem_Latn bem_Latn bem_Latn lua_Latn bem_Latn bem_Latn bem_Latn bem_Latn bem_Latn bem_Latn bem_Latn bem_Latn lug_Latn swh_Latn bem_Latn bem_Latn bem_Latn