SHAPITA WA BUSAMBA-BUBIDI
Lukulupilo lwa Binebine ku Baswe Bobe Bafwile
Tuyukile namani amba lusangukilo lukekala’ko bine?
Yehova umwene namani lusangukilo lwa bafwe?
I ani’le ukasangulwa?
LANGA’PO bidi shi unyema walwana umbi ukimba kukusanshija. Aye ukupityile bukomo ne lubilo. Nobe uyukile’tu biyampe amba kadipo na lusa, mwanda kodi kala mumumone wipaya balunda nobe. Ubatompa kumunyema lubilo lukatampe, ino aye wiya ukufwena’nka bityebitye. Mobimwekela i kutupu kwa kunyemena. Ino na mu kitulumukila, munyongolodi wakufwena. Aye udi na bukomo bupite bwa walwana nobe, kadi wakukulupija amba usa kukukwasha. Bine, mutyima ukakutūka senene kashā!
2 Na bubine, nobe ulondwanga na walwana wa uno muswelo. Eyo, i batwe bonso. Twefundile mu shapita ushele kunyuma amba Bible utelanga lufu bu walwana. I kutupu muntu ukokeja kunyema lufu nansha kwilunekenya. Batwe bonso ketudi bamone uno walwana wipaya bantu botuswele. Ino Yehova udi na bukomo bupite bwa lufu. Ye mwine Munyongolodi wa buswe wilombwele kala amba ukokeja kunekenya uno walwana. Kadi i mulaye konakanya lufu, walwana netu, dimo kupwididile. Bible ufundija’mba: “Walwana ukafudila konakanyibwa i lufu.” (1 Kodinda 15:26, Myanda Miyampe ku Bonso) Bine, uno i mwanda muyampe!
3 Pano tutalei bidi bityetye motwiivwaninanga shi lufu lubetutana. Kino kiketukwasha twivwanije lukulupilo luketupa nsangaji mikatampe. Tala, Yehova ulaile amba bafwe bakekala monka bōmi. (Isaya 26:19) Bine, bakajokela ku būmi. Luno lo alo lukulupilo lwa lusangukilo.
KITATYI KIFWA MUNTU OSWELE
4 Lelo kodi mufwilwe muntu kampanda oswele? Bine, bikalanga bisansa mpata, bileta mutyima kupepa, ne bushiyena pa mulongo. Mu bine bitatyi’bi, i biyampe kunyemena ku Kinenwa kya Leza mwanda wa kusengwa pa mutyima. (2 Kodinda 1:3, 4) Bible witukwasha tuyuke mwiivwaninanga Yehova ne Yesu shi muntu wafu. Yesu, muntu wāiwile Shandi ne pa mfulo, wāyukile mobisanshilanga shi muntu wafwilwa muntu waswele. (Yoano 14:9) Ponso pādi penda Yesu mu Yelusalema, wādi ukapempula Lazalasa ne ba Madia ne Mata, bakaka wandi, bādi mu kibundi kya kubwipi kitwa bu Betani. Na bubine, bādi na bulunda bwa binebine. Bible unena’mba: “Yesu wadi wibasenswe ne Mata, ne mwanabo, ne Lazalasa mwine kumo.” (Yoano 11:5) Monka motwefundile mu shapita ushele kunyuma, Lazalasa wāfwile.
5 Lelo Yesu wēivwene namani pāfwile mulunda nandi? Nsekununi itulombola amba Yesu wāile kutala babutule ba Lazalasa ne balunda nandi bādi badila. Pa kwibamona, bulanda bwāmukwata. ‘Wēyaya mu mutyima ne wāfitwa.’ Kupwa, nsekununi inena’mba, “Yesu ne impolo yāmusuma.” (Yoano 11:33, 35) Le bulanda bwākwete Yesu bulombola amba kādipo na lukulupilo? Mhm. Mwanda Yesu wādi uyukile amba usa’nka panō kulonga kintu kya kutendelwa. (Yoano 11:3, 4) Nansha namino, wāivwene kyaso ne bulanda bwa kufwilwa.
6 Na bubine, bulanda bwākwete Yesu i mwanda witukankamika. Bwitufundija amba Yesu ne Shandi Yehova, bashikilwe lufu. Ino Yehova Leza ubwanya kulwa ne kushinda uno walwana! Tutalei byālongele Yesu na bukwashi bwa Leza.
“LAZALASA, LUPUKAMO!”
7 Lazalasa wājikilwe mu muta, o mwanda Yesu wānene amba bafundule dibwe dyādi ku kibelo. Mata wāpela mwanda pādi kepadi mafuku aná matuntulu, umbidi wa Lazalasa wādi ke mushilule kubola. (Yoano 11:39) Mungya milangwe ya bantu, kekwākidipo kadi lukulupilo.
8 Dibwe pa kutalulwa’ko, Yesu wāita na diwi dikatampe amba: “Abe Lazalasa, lupukamo!” Byāikala namani? “Ponkapo ne mufu watambamo.” (Yoano 11:43, 44) Fwatakanya’po bidi mwāsangedile bantu bādi’po’ba! Banababo na Lazalasa, babutule, balunda, balondakani, bonso bādi bayukile amba i mufwe. Ino au keye—enka muswe wabo’wa—wimene monka pobadi. Bine, kyādi kimweka’nka bu kilotwa. Na bubine, kepabulwe bavule bāpambile Lazalasa bīpa na nsangaji. Buno shabo bo bwādi bushindañani bwa kushinda lufu!
9 Yesu kānenepo amba wālonga kino kingelengele kitulumukwa na bukomo bwandi aye mwine, mhm. Mu lulombelo lwandi lwaālombele kumeso’tu kwa kwita Lazalasa atambe’mo, wālombwele patōka amba Yehova ye Nsulo ya lusangukilo. (Yoano 11:41, 42) Kadi ke enkapo pano pāingidije Yehova bukomo bwandi bwa kusangula bafwe. Na bubine, Lazalasa i umo’tu wa mu bantu kitema bāsangwilwe mungya nsekununi ya Kinenwa kya Leza.* Kutanga ne kwifunda ino nsekununi kuletanga nsangaji. Itufundija amba Leza kādipo amba yeu ye yeu, mu bāsangwilwe mwādi banuke ne batame, bana-balume ne bana-bakaji, bene Isalela ne Bajentaila. Kadi mu bino bisonekwa mulombwelwe nsangaji ya kashā yādi isangala bantu! Kimfwa, Yesu pa kusangula kansongwakaji kādi kafwe, bambutwile bandi “badi ke batendela pakatampe pene’tu.” (Mako 5:42) I bine, Yehova wēbapele buluji bwa kusangela bokebādipo ba kwilwa nansha dimo.
10 Na bubine, bantu bāsangwilwe na Yesu bāfwile ponka. Le kino kilombola amba nanshi kwibasangula kekwādipo na buluji? Mhm, ke amopo. Mwanda ino nsekununi ya mu Bible ibingija bubinebine bwa kamweno ne kwitupa lukulupilo.
KUBOILA ÑENI KU NSEKUNUNI YA LUSANGUKILO
11 Bible ufundija amba bafwe “kebayukilepo nansha kimo kine.” Ke bōmipo, kadi kebadipo na būmi kuntu kampanda. Nsekununi ya Lazalasa ibingija uno mwanda. Lazalasa pa kujokela ku būmi, le wādi kabangila bantu mwikadile nsangaji mūlu? Le wēbakwatyije moyo na myanda izakaja ya bipita mu kalunganyembo ka mudilo? Mhm. Bible kanenepo kantu nansha kamo kasekunwine Lazalasa. Mafuku onso aná’a wādi mufwe, ‘kayukile nansha kimo kine.’ (Musapudi 9:5) Na bubine, Lazalasa wādi’tu ulēle mu tulo twa lufu.—Yoano 11:11.
12 Nsekununi ya Lazalasa itufundija kadi amba lusangukilo i mwanda wa bine, ke lufumopo bitupu. Yesu wāsangwile Lazalasa ku meso a kibumbo kya bantu bemwenine na meso. Enka ne bendeji ba bipwilo bādi bashikilwe Yesu bene kebāpatenyepo kino kingelengele. Ino bānene amba: “Le tūbanga namani? muntu uno’u ulonga’tu biyūkeno bya ntanda ne ntanda.” (Yoano 11:47) Bantu bavule bādi bakatala mwine wāsangwilwe. Ku mfulo, bavule bāitabija mudi Yesu. Mwanda bāmwene amba Lazalasa i bubinga bwa patōkelela bulombola amba Yesu utuminwe na Leza. Buno bwādi bukamoni bukomo kupatanya bwāfikije bendeji bamo ba bipwilo bya Bayuda ba mityima myūmu ku kusaka kwipaya Yesu ne Lazalasa mwine kumo.—Yoano 11:53; 12:9-11.
13 Le kwitabija lusangukilo i kwidimba? Nansha dimo, mwanda Yesu wāfundije difuku dimo amba “bonso badi mu bibundu bivulukwa” bakasangulwa. (Yoano 5:28, NW) Yehova ye Umpangi wa būmi bonsololo. Le ukokeja namani kukomenwa kupangulula būmi? Na bubine, uno i mwanda wimanine pa luté lwa Yehova. Le aye ukokeja kuvuluka baswe betu bafwile? Tala bidi, diulu i diyule midiyala ne midiyala keibadika ya ñenyenye, ino Leza aye winikile lumo ne lumo dijina! (Isaya 40:26) Nanshi Yehova Leza ukokeja kuvuluka baswe betu bafwile ne kamwanda kamo ne kamo kebatala, kadi utengele kwibalwija ku būmi.
14 Le aye mwine Yehova umwene namani lusangukilo lwa bafwe? Bible ufundija amba udi na mēlu a kwibasangula. Yoba, muntu wa kikōkeji, wāipangwile amba: “Shi muntu afwe, ekale mūmi monka’ni, a?” Pano Yoba wādi wisambila pa kukungila mu kibundu kufika enka ne kitatyi kikamuvuluka Leza. Wānene Yehova amba: “Shi abe ukēte, nankyo nka kwitaba; nansha ukekalanga ne mutyima wa kuloelelwa ku mīngilo ya obe makasa.”—Yoba 14:13-15.
15 Langa’po bidi! Yehova uloelelwe bya binebine kujokeja bafwile ku būmi. Mwene kuyuka amba Yehova uloelelwe namino kwitukabijanga ku mutyima? Ino lusangukilo lwiya kumeso’ku lukapita namani? I bāni bakasangulwa ne bakasangwilwa kwepi?
“BONSO BADI MU BIBUNDU BIVULUKWA”
16 Nsekununi ya lusangukilo idi mu Bible itufundija bivule pa lusangukilo lwiya kumeso’lu. Bantu bayukene bu bāsangwilwe pano pa ntanda bēlungile monka na baswe babo. Ne lusangukilo lwiya’ko nalo lukekala muswelo umo onka’wa—ino alo lukekala luyampe kutabuka. Monka motwefundile mu Shapita wa 3, mpango ya Leza i ya amba ntanda yonsololo ikale ke paladisa. Nanshi bafwe kebakasangwilwapo mu ntanda ya mavita, bupolapola, ne misongo. Abo bakapebwa kyepelo kya kwikala’ko nyeke ne nyeke pa ino ntanda mu ndoe ne mu nsangaji.
17 Le i bāni bakasangulwa? Yesu wānene amba ‘bonso badi mu bibundu bivulukwa bakevwana diwi dya Yesu ne kutamba’mo.’ (Yoano 5:28, 29) Mo monka ne Kusokwelwa 20:13 nandi unena’mba: “Kalunga ka mema kalubula bafu badi monka; ne lufu ne Kalunganyembo nabo balubula bafu badi monka.” “Kalunganyembo” kanenwe pano i kibundu kijikwanga’mo bantu bonso. (Tala Mbwejo.) Kino kibundu kijikwanga’mo bantu bonso kikalupulwa’mo bonso badi’mo. Midiyala ne midiyala ya badi’mo bakekala monka bōmi. Mutumibwa Polo unena’mba: “Kusanguka kwa bafu kudiko, kwa boloke, ne bampikwa koloka kumo.” (Bilongwa 24:15) Lelo ko kunena namani?
18 “Boloke” bano i ne bantu bavule botutanga mu Bible bāikele’ko kumeso kwa Yesu kwiya pano panshi. Padi ubavuluka Noa, Abalahama, Sala, Mosesa, Luta, Eseta, ne bavule bene. Bamo mu bano bana-balume ne bana-bakaji ba lwitabijo i batelwe mu Bahebelu shapita wa 11. Ino mu “boloke” mubadilwa ne bengidi ba Yehova bafwa mu ino yetu myaka. Bine, lukulupilo lwa lusangukilo i lwitunyongolole mu moyo wa kutyina lufu.—Bahebelu 2:15.
19 Lelo boba kebāingidilepo Yehova ne kumukōkela mpika mwanda wa kuyuka kokebādipo bamuyukile nabo? Bano “bampikwa koloka” midiyala ne midiyala nabo kebakavulaminibwapo, anha. Nabo bakasangulwa ne kupebwa kitatyi kya kwifunda kuyuka Leza wa bine ne kumwingidila. Mu bula bwa myaka kanunu, bafwe bakasangulwa ne kupebwa mukenga wa kwilunga na bantu ba kikōkeji ba pano panshi mu kwingidila Yehova. Bine, kikekala kitatyi kya kutendelwa. Kino kitatyi kyo akyo kitelwa na Bible bu Difuku dya Kidye.#
20 Lelo bino byonso bishintulula amba bantu bonso bāikele’ko bakasangulwa? Mhm. Bible unena amba bafwile bamo badi mu “Ngehena.” (Luka 12:5) Ngehena i dijina ditambile ku kyala kyādi panja pa Yelusalema wa kala. Bādi basoka’mo imbidi mifwe ne bityakuku. Imbidi mifwe yādi yelwa’mo i ya boba bantu bādi bamonwa na Bayuda amba kebafwaninwepo kujikwa ne kusangulwa kwine. O mwanda Ngehena i kyelekejo kifike’po kya bonakani bwa nyeke. Eyo, Yesu ye udi na mwingilo wa kutyiba mambo a bōmi ne a bafwe, inoko Yehova ye Mutyibi mwine wa mfulo. (Bilongwa 10:42) Kakasangulapo boba bamona amba i babi, kebadipo na mutyima wa kwalamuka.
LUSANGUKILO LWA BAKENDA MŪLU
21 Bible wisambilanga pa lusangukilo lwa muswelo mukwabo, lwa boba bakasangwilwa ku būmi bu bipangwa bya ku mushipiditu momwa mūlu. Enka kimfwa kimo kete kya luno lusangukilo kyo kisonekelwe mu Bible, i kimfwa kya Yesu Kidishitu.
22 Yesu pa kupwa kwipaibwa bu muntu wa mashi ne mema, Yehova kālekelepo Wandi Mwana wa kikōkeji ashale nyeke mu kibundu. (Mitōto 16:10; Bilongwa 13:34, 35) Leza wāsangwile Yesu, ino ke na ngitupo ya misunya. Mutumibwa Petelo ushintulula amba Kidishitu “pa kwipaībwa mu ngitu, ino wasangulwa mūmi mu mushipiditu.” (1 Petelo 3:18) Bine, kino kyādi kingelengele kikatampe. Yesu wādi ke mūmi monka bu muntu mukomo wa ngitu ya ku mushipiditu! (1 Kodinda 15:3-6) Yesu ye umbajinji kupebwa luno lusangukilo lwa ntumbo. (Yoano 3:13) Ino ke wa mfulopo, ehe.
23 Yesu byaādi uyukile amba kasa kujokela mūlu, wānene balondi bandi ba kikōkeji amba “naenda kwimulongolwela kuntu kwenu.” (Yoano 14:2) Yesu wātelele bano bakamulonda momwa mūlu bu kandi “kaluombe katyetye.” (Luka 12:32) Lelo kano kakisumpi katyetye ka bene Kidishitu ba kikōkeji kafwaninwe kwikala na bantu banga? Kukwatañana na Kusokwelwa 14:1, mutumibwa Yoano unena’mba: “Na’mba ntale, namwene Kāna-kamukōko kēmene pa lūlu lwa Ziona, kwadi tununu katwa, pādi ne tununumo makumi aná ne tuná twa ba dijina dyandi ne dijina dya Shandi malembwe pa mapala abo.”
24 Bano bene Kidishitu 144000, kubadila’mo ne batumibwa ba kikōkeji ba Yesu, bo basangwilwa ku būmi bwa momwa mūlu. Le lusangukilo lwabo ludi’ko kitatyi’ka? Mutumibwa Polo wāsonekele amba lwadi lwa kulongeka mu kitatyi kya kwikala’po kwa Kidishitu. (1 Kodinda 15:23) Monka mosa kwifundila’kyo mu Shapita wa 9, tudi pano mu kine kitatyi’kyo. Nanshi boba babala-banga bashele ku bantu 144000 bafwa mu ano mafuku basangwilwanga na mu kukopa kwa diso ku būmi bwa momwa mūlu. (1 Kodinda 15:51-55) Ino bantu bavule bene badi na lukulupilo lwa kukasangulwa mu mafuku āya kumeso mu Paladisa pano pa ntanda.
25 Bine, Yehova ukanekenya lufu, walwana netu, kadi kelukekala’kopo dikwabo! (Isaya 25:8) Padi ye uno ubeipangula’mba, ‘Boba basangwilwa ku būmi bwa mūlu bakalonga’mo bika?’ Bano bantu bakabunda kipindi kya umbikalo wa kutendelwa wa Bulopwe bwa mūlu. Tusa kuyuka bivule bitala pa uno umbikalo mu shapita ulonda’ko.
BYOBYA BIFUNDIJA BIBLE
- Nsekununi ya lusangukilo idi mu Bible itupanga lukulupilo lwa binebine. —Yoano 11:39-44.
- Yehova udi na mēlu a kujokeja bafwile ku būmi.—Yoba 14:13-15.
- Bonso badi mu kibundu kijikwanga’mo bantu bonso bakasangulwa.—Yoano 5:28, 29.
* Nsekununi mikwabo itanwa mu 1 Balopwe 17:17-24; 2 Balopwe 4:32-37; 13:20, 21; Mateo 28:5-7; Luka 7:11-17; 8:40-56; Bilongwa 9:36-42; ne 20:7-12.
# Shi usaka kuyukila’ko myanda mikwabo itala Difuku dya Kidye ne pene pakemanina butyibi, nabya tala Mbwejo.
Bipangujo bya Kifundwa
1-3. I walwana’ka witulonda batwe bonso, ne mwanda waka kubandaula byobya bifundija Bible kuketukwasha mu muswelo kampanda?
4. (a) Mwanda waka mwiivwanino wa Yesu pa lufu lwa muntu muswe witufundija mwiivwaninanga Yehova? (b) Yesu wādi na bulunda bwa muswelo’ka?
5, 6. (a) Yesu wālongele bika paātene kisaka ne balunda ba Lazalasa badila? (b) Mwanda waka bulanda bwākwete Yesu i mwanda witukankamika?
7, 8. Mwanda waka lufu lwa Lazalasa kelwādipo lukileta lukulupilo ku bantu bādi babandila, ino Yesu wālongele’po bika?
9, 10. (a) Yesu wālombwele namani Nsulo mine ya bukomo bwaāsangwile nabo Lazalasa? (b) I byabuyabuya’ka bimwenwa mu butangi bwa nsekununi ya mu Bible isambila pa lusangukilo?
11. Nsekununi ya lusangukilo lwa Lazalasa ibingija namani bubinebine busonekelwe mu Musapudi 9:5?
12. Mwanda waka tukulupile amba lusangukilo lwa Lazalasa lwāikele’ko bine?
13. Le i kintu’ka kitukulupija amba bine Yehova ukasangula bafwile?
14, 15. Yehova umwene namani myanda ya kujokeja bafwile ku būmi, pamo na mwēkinenene Yoba?
16. Bafwe bakasangulwa ne kwikala mu ngikadilo ya muswelo’ka?
17. Le i bāni ne bāni bakasangulwa?
18. “Boloke” bakasangulwa i bāni ne bāni, ne luno lukulupilo ludi na kamweno’ka kodi?
19. “Bampikwa koloka” i bāni, ne i mukenga’ka ukebapa Yehova na kanye?
20. Ngehena i bika, ne i bāni benda’mo?
21, 22. (a) I lusangukilo lwa muswelo’ka mukwabo lukekala’ko? (b) I ani umbajinji kupebwa lusangukilo lwa kwikala mūmi ku mushipiditu?
23, 24. I bāni babundile “kaluombe katyetye” ka Yesu, ne buvule bwabo i bantu banga?
25. I bika byotukabandaula mu shapita ulonda’ko?
lua_Latn bem_Latn lua_Latn bem_Latn dyu_Latn bem_Latn lua_Latn bem_Latn kon_Latn bem_Latn bem_Latn bem_Latn lua_Latn lua_Latn bem_Latn bem_Latn bem_Latn bem_Latn lua_Latn bem_Latn bem_Latn bem_Latn bem_Latn lua_Latn bem_Latn lua_Latn lua_Latn bem_Latn bem_Latn bem_Latn bem_Latn bem_Latn bem_Latn bem_Latn lua_Latn kin_Latn lua_Latn bem_Latn lua_Latn bem_Latn kmb_Latn tso_Latn lua_Latn bem_Latn bem_Latn bem_Latn bem_Latn bem_Latn bem_Latn run_Latn bem_Latn bem_Latn lvs_Latn lug_Latn tso_Latn hrv_Latn bem_Latn bem_Latn lua_Latn