SIERRA LEONE LE GUINEA
1945-1990 ‘Go Tliša ba Bantši go Lokeng’
—Dan. 12:3. (Karolo 1)
Baromiwa ba Gilead ba a Goroga
Ka June 1947, dialoga tše tharo tša Sekolo sa Beibele sa Watchtower sa Gilead e lego Charles Fitzpatrick, George Richardson le Hubert Gresham ba ile ba goroga motseng wa Freetown. Bana babo rena ba e be le baromiwa ba mathomo go ba bantši bao ba ilego ba goroga ka morago.
Baromiwa ba ile ba lemoga gore bagoeledi ba motseng woo ba be ba fagahletše go bolela ditaba tše dibotse, eupša sa pele ba be ba swanetše go ba le bokgoni bja go ruta. (Mat. 28:20) Ka gona baromiwa ba ile ba thoma go ruta bagoeledi ba kamoo ba ka latelelago kgahlego le kamoo ba ka swarago dithuto tša Beibele. Ba ile ba ba nea le tlhahlo yeo e lego nakong ya mabapi le diboka tša phuthego le kamoo mokgatlo o rulagantšwego ka gona. Go ile gwa swarwa seboka sa phatlalatša Holong ya Wilberforce Memorial. Baromiwa ba ile ba thaba kudu ge ba be ba bona batho ba 450 ba tlile sebokeng seo. Ge nako e dutše e eya, baromiwa ba ile ba thoma thulaganyo ya gore beke e nngwe le e nngwe go be le Letšatši la go Sepediša Dimakasine. Tlhahlo ye e ile ya matlafatša phuthego le go thuša gore go tle go be le koketšego nakong e tlago.
Ka nako yeo, baromiwa ba be ba thatafalelwa ke go tlwaelana le boemo bja leratadima. Pego ya lekala ya 1948 e re: “Boemo bja leratadima Sierra Leone bo thata. Sehla sa dipula se tšea dikgwedi tše tshela gomme dipula tša gona di a tšhologa, ke tša matlakadibe e bile ga di kgaotše. Ka dinako tše dingwe pula e na dibeke tše pedi e sa khule. Ka sehla sa ge dipula di sa ne, go fiša kudu e bile go ba le monola o montši.” Batho bao ba bego ba etla Sierra Leone ba etšwa Yuropa ba be ba sa dule moo nako e telele. Malaria, letadi le malwetši a dinageng tšeo a be a buša bjalo ka kgoši. Baromiwa ba ile ba babja ka go latelana gomme ba swanelwa ke go boela gae.
Ga go makatše ge bagoeledi ba moo ba ile ba nyamišwa ke seo. Eupša ga se ba ka ba hwa matwa. Magareng ga 1947 le 1952, bagoeledi ba ile ba oketšega go tloga go ba 38 go ya go ba 73. Kua Waterloo, e lego toropo ya kgauswi le Freetown, babulamadibogo bao ba šomago ka thata ba ile ba thuša go hloma phuthego e mpsha. Go ile gwa thongwa dihlopha tše difsa tša batho bao ba bego ba nyaka go ithuta kua Kissy le Wellington, tšeo di lego kgauswi le Freetown. Go be go bonagala go tla ba le koketšego e kgolo Sierra Leone. Eupša go be go nyakega’ng?
Ketelo Yeo e Matlafatšago
Ka November 1952, monna yo motelele le yo mosesane yo a lego nywageng ya bo-30 o ile a goroga ka sekepe kua Freetown gomme a tsena leemaemeng la motseng woo. Moeng yoo, e lego Milton G. Henschel yo a bego a etšwa ntlongkgolo, o gopola ka gore: “Ke be ke makaditšwe ke kamoo motse wo o bego o hlwekile ka gona go feta metse ya dinageng tše dingwe. . . . Diterata di be di adilwe ka maswika, mabenkele a nyeuma ka batho, go na le dikoloi tše difsa gomme batho ba eya godimo le fase.”
Ngwanabo rena Henschel o ile a ya legaeng la baromiwa la Freetown ka maoto, leo o bego o swanetše go tshela diterata tše pedi go tloga Sehlareng sa Leokodi seo se bego se tsebja ke bohle gore o fihle go lona. Ge a fihla moo, o ile a tsebiša bana babo rena bao ba bego ba bokane moo gore Sierra Leone e be e tla hwetša thušo e oketšegilego. Sontaga se se latelago, batho ba 253 ba ile ba bokana Holong ya Wilberforce Memorial go tlo kwa ge a nea ditsebišo tše tša go thabiša: Sierra Leone e tlo ba le lekala la yona, molebeledi wa tikologo le dikopano tša tikologo; go tla hlongwa phuthego e mpsha kua Kissy; e bile modiro wa boboledi o tlo katološwa kudu diprofenseng. Batheetši ba ile ba thaba kudu!
Ngwanabo rena Henschel o itše: “Batheetši ba ile ba dulela gore kusheh, e lego lentšu le matla leo le bolelago gore ‘agaa!’ Bana babo rena ba be ba thabile ka tsela e sa hlalosegego. Batheetši ba ile ba tloga holong ka dihlophahlopha e šetše e le bošego, . . . ba bangwe ba bona ba tšama ba opela dikopelo.”
Moromiwa yo a bego a sa tšwa go fihla e lego William Nushy o be a kgethilwe go okamela ofisi e mpsha ya lekala. William o kile a šoma go thuša batho go bapala dikarata le mataese dikhasinong tša kua United States. Ka morago ga go ba Mokriste, o ile a tlogela mošomo woo gomme a phela ka melao ya motheo ya go loka, e lego seo se ilego sa dira gore bagoeledi ba kua Sierra Leone ba mo rate le go mo hlompha.
vec_Latn nso_Latn sot_Latn nso_Latn nso_Latn nso_Latn nso_Latn nso_Latn nso_Latn nso_Latn nso_Latn nso_Latn nso_Latn