KGAOLO YA BOBEDI
Beibele—Puku e Tšwago go Modimo
Ke ka ditsela dife Beibele e sa swanego le puku le ge e le efe e nngwe?
Beibele e ka go thuša bjang gore o lebeletšane le mathata a motho ka noši?
Ke ka baka la’ng o ka bota diporofeto tšeo di ngwadilwego ka Beibeleng?
1, 2. Ke ka ditsela dife Beibele e lego mpho e kgahlišago e tšwago go Modimo?
NA O gopola nako yeo o ilego wa amogela mpho e botse e tšwago go mogwera yo a rategago? Mohlomongwe go amogela mpho yeo e be e se feela mo go kgahlišago eupša go be go bile go thabiša. Ge e le gabotse, mpho e go botša se itšego ka monei—gore o tšeela godimo bogwera bja lena. Ga go pelaelo gore o ile wa leboga mpho ya mogwera wa gago yeo e bontšhago go naganela.
2 Beibele ke mpho e tšwago go Modimo, yeo re ka e lebogago e le ka kgonthe. Puku ye ya moswana-noši e utolla dilo tšeo re bego re ka se tsoge re di hweditše ka tsela le ge e le efe. Ka mohlala, e re botša ka go bopša ga magodimo ao a tletšego dinaledi, lefase le monna wa pele le mosadi. Beibele e hupere melao ya motheo yeo e ka botwago bakeng sa go re thuša gore re lebeletšane le mathata le dipelaelo tša bophelo. E hlalosa kamoo Modimo a tlago go phethagatša morero wa gagwe ka gona gomme a tliše maemo a kaone lefaseng. Beibele ke mpho e kgahlišago kudu gakaakang!
3. Go ba le tokišetšo ya Beibele go re botša’ng ka Jehofa, gomme ke ka baka la’ng se se thabiša?
3 Beibele e bile ke mpho e thabišago ka gobane e utolla se sengwe ka Monei, Jehofa Modimo. Taba ya gore o dirile gore puku e bjalo e hwetšagale ke bohlatse bja gore o nyaka gore re mo tsebe gabotse. Ee, Beibele e ka go thuša gore o batamele kgaufsi le Jehofa.
4. Ke’ng seo se go kgahlišago mabapi le taba ya go abja ga Beibele?
4 Ge e ba o e-na le kopi ya Beibele, ga se wena feela o nago le yona. Beibele ka karolo ya yona goba e le ka moka e be e dutše e gatišwa ka maleme a fetago 2 300 gomme ka baka leo e hwetšagala go palo e fetago 90 lekgolong ya baagi ba lefase. Ka kakaretšo, go abja Dibeibele tše di fetago milione beke e nngwe le e nngwe! Go tšweleditšwe dikopi tša Beibele tše dimilione tše dikete e le karolo ya yona goba e le ka moka ga yona. Ruri, ga go na puku e nngwe e swanago le Beibele.
5. Beibele e “buduletšwe ke Modimo” ka tsela efe?
5 Go oketša moo, Beibele e “buduletšwe ke Modimo.” (2 Timotheo 3:16) Ka tsela efe? Beibele ka boyona e araba ka gore: “Batho ba boletše se se tšwago go Modimo ge ba be ba išwa ke moya o mokgethwa.” (2 Petro 1:21) Ka mohlala: Rakgwebo a ka kgopela mongwaledi gore a ngwale lengwalo. Lengwalo leo le hupere dikgopolo le ditaelo tša rakgwebo. Ka gona, ke lengwalo la gagwe e sego la mongwaledi. Ka tsela e swanago, Beibele e hupere molaetša wa Modimo, e sego wa banna bao ba e ngwadilego. Ka baka leo, Beibele ka moka ga yona ke “lentšu la Modimo” e le ka kgonthe.—1 Ba-Thesalonika 2:13.
E A DUMELELANA E BILE E NEPAGETŠE
6, 7. Ke ka baka la’ng go dumelelana ga ditaba tšeo di lego ka Beibeleng e le mo go lemogegago kudu?
6 Beibele e ngwadilwe lebakeng la ka godimo ga nywaga e 1 600. Bangwadi ba yona ba phetše dinakong tše di sa swanego e bile ba e-tšwa ditlogong tše di sa swanego. Ba bangwe e be e le balemi, barei ba dihlapi le badiši ba dinku. Ba bangwe e be e le baporofeta, baahlodi le dikgoši. Mongwadi wa Ebangedi e lego Luka e be e le ngaka. Go sa šetšwe ditlogo tše di fapa-fapanego tša bangwadi ba yona, Beibele e a dumelelana go tloga mathomong go fihla mafelelong. *
7 Puku ya pele ya Beibele e re botša kamoo mathata a batho a thomilego ka gona. Puku ya mafelelo e bontšha gore lefase ka moka e tla ba paradeise goba serapa. Dikarolo ka moka tša Beibele di akaretša nywaga e dikete ya histori e bile di tswalana ka tsela e itšego le go phethagala ga morero wa Modimo. Go dumelelana ga Beibele go a makatša, eupša seo ke se re bego re ka se letela ka puku e tšwago go Modimo.
8. Nea mehlala yeo e bontšhago gore Beibele e nepagetše go tša thutamahlale.
8 Beibele ke e nepagetšego ka tša thutamahlale. E bile e hupere tsebišo yeo e bolelago ka ditaba tšeo di sa lego pele kudu ge e bapetšwa le tsebišo e nngwe. Ka mohlala, puku ya Lefitiko e be e hupere melao bakeng sa Isiraele ya bogologolo mabapi le go tswalelelwa ga balwetši gotee le bohlweki mola e le gore ditšhaba tše di dikologilego di be di sa tsebe selo ka ditaba tšeo. Nakong ya ge go be go e-na le dikgopolo tše di fošagetšego mabapi le sebopego sa lefase, Beibele e ile ya le šupa e le thetebudi goba nkgokolo. (Jesaya 40:22) Beibele e boletše ka mo go nepagetšego gore lefase ‘le fegilwe go se na dithekgo.’ (Jobo 26:7) Ee, Beibele ga se puku ya tša thutamahlale. Eupša ge e bolela ka ditaba tša thutamahlale, ke e nepagetšego. Na se ga se seo re bego re ka se letela ka puku yeo e tšwago go Modimo?
9. (a) Ke ka ditsela dife Beibele e ipontšhago e le e nepagetšego le e ka botwago go tša histori? (b) Go botega ga bangwadi ba yona go go botša’ng ka Beibele?
9 Beibele gape e nepagetše go tša histori e bile e ka botwa. Dipego tša yona ke tše di lebanyago. Di akaretša e sego feela maina a batho eupša le lešika la bona. * Ka go fapana le bo-radihistori ba lefase bao gantši ba sa bolelego ka go palelwa ga batho ba gabo bona, bangwadi ba Beibele ba be ba botega, e bile ba bega ka diphošo tša bona le tša setšhaba sa gabo bona. Ka mohlala, pukung ya Beibele ya Numeri, Moše yo e lego mongwadi o dumela phošo ya gagwe ka noši e kgolo yeo a ilego a kgalemelwa o šoro ka baka la yona. (Numeri 20:2-12) Potego e bjalo e hwetšagala ka sewelo dipegong tše dingwe tša histori, eupša e hwetšwa ka Beibeleng ka gobane ke puku e tšwago go Modimo.
PUKU YA BOHLALE BJO BO ŠOMAGO
10. Ke ka baka la’ng go sa makatše gore Beibele ke puku e holago?
10 Ka ge Beibele e buduletšwe ke Modimo, e ‘hola ka go ruta, go kgalemela le go lokiša dilo.’ (2 Timotheo 3:16) Ee, Beibele ke puku e holago. E bontšha kwešišo e tseneletšego ya tlhago ya motho. Ga go makatše ka gobane Mongwadi wa yona, Jehofa Modimo ke Mmopi! O kwešiša megopolo ya rena le maikwelo gakaone go feta kamoo rena re a kwešišago ka gona. Go oketša moo, Jehofa o tseba seo re se nyakago e le gore re thabe. E bile o a tseba gore ke ditsela dife tšeo re swanetšego go di phema.
11, 12. (a) Ke ditaba dife tšeo Jesu a ilego a bolela ka tšona Thutong ya Thabeng? (b) Ke ditaba dife tše dingwe tše di holago tšeo go bolelwago ka tšona ka Beibeleng, gomme ke ka baka la’ng keletšo ya yona e sa felelwe ke nako?
11 Ela hloko polelo ya Jesu yeo e bitšwago Thuto ya Thabeng, yeo e ngwadilwego go Mateo dikgaolo 5 go ya go 7. Thutong ye e di phalago tšohle, Jesu o ile a bolela ka ditaba tše dintšinyana, go akaretša le tsela yeo o ka hwetšago lethabo la kgonthe ka yona, kamoo o ka rarollago mathata ka gona, kamoo o ka rapelago ka gona le kamoo o ka bago le pono e swanetšego ka dilo tše di bonagalago. Mantšu a Jesu e sa dutše e le a matla le a holago lehono go swana le nakong yeo a bego a a bolela.
12 Melao e mengwe ya motheo ya Beibele e bolela ka bophelo bja lapa, mekgwa ya go šoma le ditswalano le ba bangwe. Melao ya motheo ya Beibele e šoma go batho bohle, gomme keletšo ya yona ke e holago ka mehla. Bohlale bjo bo hwetšwago ka Beibeleng bo akaretšwa ke mantšu a Modimo ka moporofeta Jesaya ge a re: “Nna Morêna Modimo wa xaxo ke Xo ruta tše di Xo holaxo.”—Jesaya 48:17.
PUKU YA BOPOROFETA
13. Ke ditaba dife tšeo Jehofa a ilego a budulela moporofeta Jesaya gore a di bege mabapi le Babele?
13 Beibele e hupere diporofeto tše dintši, tšeo tše dintši tša tšona di šetšego di phethagetše. Ela hloko mohlala wo. Ka moporofeta Jesaya yo a phetšego lekgolong la seswai la nywaga B.C.E., Jehofa o boletše e sa le pele gore motse wa Babele o be o tla senywa. (Jesaya 13:19; 14:22, 23) Go ile gwa newa ditaba ka botlalo bakeng sa go bontšha ka go lebanya kamoo motse woo o bego o tla thopša ka gona. Madira a hlaselago a be a tla gopiša noka ya Babele gomme a gwantele ka motseng ka ntle le ntwa. Seo ga se felele moo. Boporofeta bja Jesaya e bile bo boletše ka kgoši yeo e bego e tla fenya Babele—Korese.—Jesaya 44:27–45:2.
14, 15. Ditaba tše dingwe tša boporofeta bja Jesaya mabapi le Babele di ile tša phethagala bjang?
14 Nywaga e ka bago 200 ka morago—bošegong bja October 5/6, 539 B.C.E.—madira a ile a hloma mešaša kgaufsi le Babele. Molaodi wa ona e be e le mang? Kgoši ya Peresia yeo e bitšwago Korese. Ka gona go ile gwa kgorwa tsela e le gore go phethagatšwe boporofeta bjo bo makatšago. Eupša na madira a Korese a be a tla šwahlela Babele ka ntle le ntwa, go etša ge go boletšwe e sa le pele?
15 Ba-Babele ba be ba swere monyanya bošegong bjoo gomme ba ikwa ba šireletšegile ka gare ga maboto a bona a magolo kudu a motse. Go sa le bjalo, Korese ka bohlale o ile a fapoša meetse a noka yeo e bego e elela go phatša motse. Go se go ye kae ke ge meetse e le a manyenyane ka mo go lekanego gore banna ba gagwe ba ka tshela noka gomme ba batamele maboto a motse. Eupša madira a Korese a be a tla tshela bjang maboto a Babele? Ka lebaka le le sa tsebjego, bošegong bjoo mejako ya go tsena ka motseng e ile e tlogelwa e butšwe ka go se šetše!
16. (a) Ke’ng seo Jesaya a ilego a se bolela e sa le pele mabapi le pheletšo ya Babele? (b) Boporofeta bja Jesaya mabapi le go senywa ga Babele bo ile bja phethagala bjang?
16 Ge e le mabapi le Babele go ile gwa bolelwa e sa le pele gore: “O tlo ba lešope xo ya xo ile, O ka se hlwê O axwa neng le neng; le Mo-Arabia a ka se tle a hlôma mokutwana, xo tlo hlôkwa le moraka wa modiša.” (Jesaya 13:20) Boporofeta bjo ga se bja fo bolela e sa le pele ka go wa ga motse. Bo bontšhitše gore Babele e tla senyetšwa sa ruri. O ka bona bohlatse bja go phethagala ga mantšu a. Lefelo leo le se nago badudi la Babele ya bogologolo—mo e ka bago dikhilomithara tše 80 ka borwa bja Baghdad, Iraq—ke bohlatse bja gore seo Jehofa a ilego a se bolela ka Jesaya ge a re: “Ke tlo xo fsiêla ka lefsiêlô la xo šwalalanya,” se ile sa phethagala.—Jesaya 14:22, 23. *
17. Go phethagala ga boporofeta bja Beibele go matlafatša bjang tumelo?
17 Go ela hloko gore Beibele ke puku ya boporofeta bjo bo ka botwago go matlafatša tumelo, na ga go bjalo? Ka gona, ge e ba Jehofa Modimo a phethagaditše dikholofetšo tša gagwe tša nakong e fetilego, re na le mabaka ohle a go kgodišega gore gape o tla phethagatša kholofetšo ya gagwe ya lefase la paradeise. (Numeri 23:19) Ruri re na le “kholofelo ya bophelo bjo bo sa felego bjo Modimo yo a ka se kego a aketša a bo holofeditšego pele ga dinako tša bogologolo.”—Tito 1:2. *
“LENTŠU LA MODIMO LE A PHELA”
18. Ke polelo efe e matla yeo moapostola wa Mokriste e lego Paulo a e bolelago mabapi le “lentšu la Modimo”?
18 Go tšwa go seo re se ahla-ahlilego kgaolong ye, go molaleng gore Beibele ke puku ya moswana-noši e le ka kgonthe. Lega go le bjalo, bohlokwa bja yona bo feta kgole go dumelelana ga ditaba tšeo di lego ka gare ga yona, go nepagala ga yona ka tša thutamahlale le tša histori, bohlale bjo bo šomago le boporofeta bjo bo ka botwago. Moapostola wa Mokriste e lego Paulo o ngwadile gore: “Lentšu la Modimo le a phela e bile ke le matla gomme le bogale go feta tšhoša le ge e le efe ya magale a mabedi, le gona le phuleletša gaešita le go arola moya le seo motho a lego sona ka gare le malokollo le moko, gomme le kgona go lemoga dikgopolo le maikemišetšo a pelo.”—Ba-Hebere 4:12.
19, 20. (a) Beibele e ka go thuša bjang gore o itlhahlobe? (b) O ka bontšha bjang tebogo ya gago bakeng sa mpho ya Modimo ya moswana-noši e lego Beibele?
19 Go bala “lentšu” la Modimo goba molaetša ka Beibeleng go ka fetoša maphelo a rena. Le ka re thuša go itlhahloba go feta le ge e le neng pele. Re ka bolela gore re rata Modimo, eupša go arabela ga rena go seo Lentšu la gagwe le le buduletšwego e lego Beibele le se rutago, go tla utolla dikgopolo tša rena tša kgonthe, gaešita le ona maikemišetšo a kgonthe a dipelo.
20 Beibele ka kgonthe ke puku e tšwago go Modimo. Ke puku yeo e swanetšego go balwa, go ithutwa le go ratwa. Bontšha tebogo ya gago bakeng sa mpho ye ya Modimo ka go tšwela pele o hlola dikagare tša yona ka kelohloko. Ge o dutše o dira bjalo, o tla hwetša kwešišo e tseneletšego ya morero wa Modimo bakeng sa batho. Taba ya gore morero woo ge e le gabotse ke ofe le kamoo o tlago go phethagatšwa ka gona e tla ahla-ahlwa kgaolong e latelago.
^ ser. 6 Le ge batho ba bangwe ba bolela gore dikarolo tše dingwe tša Beibele di ganetšana le dikarolo tše dingwe tša yona, dipolelo tše bjalo ga di na ntlha le thito. Bona kgaolo 7 ya puku ya Beibele—Na ke Lentšu la Modimo Goba la Motho? yeo e gatišitšwego ke Dihlatse tša Jehofa.
^ ser. 9 Ka mohlala, ela hloko lešika le le latelanago gabotse la gabo Jesu leo le begilwego go Luka 3:23-38.
^ ser. 16 Mabapi le tsebišo e oketšegilego ka boporofeta bja Beibele, bona matlakala 27-9 a poroutšha ya Puku ya Batho ka Moka, yeo e gatišitšwego ke Dihlatse tša Jehofa.
^ ser. 17 Go senywa ga Babele ke mohlala feela o nnoši wa boporofeta bjo bo phethagaditšwego bja Beibele. Mehlala e mengwe e akaretša go senywa ga Tiro le Ninife. (Hesekiele 26:1-5; Tsefanya 2:13-15) Le gona, boporofeta bja Daniele bo ile bja bolela e sa le pele ka tatelano ya mebušo ya lefase yeo e bego e tla buša ka morago ga Babele. Mebušo ye e be e akaretša mmušo wa ba-Meda le ba-Peresia le Gerika. (Daniele 8:5-7, 20-22) Bakeng sa go ahla-ahlwa ga diporofeto tše dintši tša Mesia tšeo di ilego tša phethagala ka Jesu Kriste, bona Mametletšo, matlakala 199-201.
Ithute ka mo go oketšegilego
Ke ka Baka la Eng o Swanetše go Ithuta Beibele?
Beibele e nea dikarabo tša dipotšišo tša bohlokwa go batho ba dimillione lefaseng ka bophara. Na o ka rata go ba yo mongwe wa bona?
tsn_Latn nso_Latn nso_Latn nso_Latn nso_Latn nso_Latn nso_Latn nso_Latn nso_Latn nso_Latn nso_Latn nso_Latn nso_Latn nso_Latn nso_Latn nso_Latn nso_Latn nso_Latn nso_Latn nso_Latn nso_Latn nso_Latn nso_Latn nso_Latn nso_Latn nso_Latn nso_Latn nso_Latn nso_Latn nso_Latn nso_Latn nso_Latn nso_Latn nso_Latn nso_Latn nso_Latn nso_Latn nso_Latn nso_Latn nso_Latn nso_Latn nso_Latn nso_Latn nso_Latn nso_Latn nso_Latn nso_Latn nso_Latn nso_Latn nso_Latn nso_Latn