KAPETULU 13
Thingimikeni Kuyoya Kwanamyana Njambi
1. Iya watwana kuyoya?
YEHOVA wapwa “Njambi wa kuyoya.” (Njelemiya 10:10) Ikeye watutangele na kutwana kuyoya. Mbimbiliya ngwayo: “Yove watangele vyuma vyoshe, cho ku chithzango chove vavyanene kuyoya na mwonyo.” (Kujombolola 4:11) Yehova washakele ngwendi tuyoye. Kuyoya kunapu vwana vwa kulitila vwanatwana Njambi.—Tandeni Myatho 36:9.
2. Vika vitukwatha tuyoye mwamuvwa?
2 Yehova akatwana vyuma vije vitukwatha tuyoye, vya kufwa ngwe vyakulya na mema. (Vilinga 17:28) Washaka ngwendi tulikuwe kuyoya. (Vilinga 14:15-17) Tunapande kwononoka mashiko a Njambi mangana tuyoye mwamuvwa.—Isaya 48:17, 18.
OMWO NJAMBI MWAMONA KUYOYA
3. Vika vyalingile Yehova omwo Kaini wathsiyile Avele?
3 Mbimbiliya yatulongetha ngwavo Yehova wamona kuyoya kwetu noku kwa vakwetu kupwa kwa theho. Chakumwenako, omwo Kaini muna Andama na Eva waluvalelele shongo yendi Avele, Yehova wamunangwile ngwendi akwate mbunge. Oloni Kaini kalingile ngocho. Waluvalele manene cho “watengulukilile ndolome yendi na kumuthsiya.” (Kushangumuka 4:3-8) Yehova wanene Kaini kashitiko mwafwa ya kuthsiya Avele. (Kushangumuka 4:9-11) Matoto na chithzindo vyapwa vyavivi, mwafwa vyatha kulingitha munu apwe chikenya nambe muka-lwothzi. Munu wa chifwa echi kuvakamwana kuyoya kwa myaka yoshe. (Tandeni 1 Yowano 3:15.) Ngechi tuthzemeni vanu voshe, mangana tuthzivithe Yehova kuvwaha ku mbunge.—1 Yowano 3:11, 12.
4. Mashiko aje Njambi wanene vaIsalele atukwatha kumona vati kuyoya?
4 Omwo mwetila myaka yaingi, Yehova wamwethele lalo ngwendi wamona kuyoya kupwa kwa theho mu Mashiko Likumi aje anene kuli Mosesa. Lishiko limo lyendekele ngwavo: “Kethi mukathsiye.” (Kwituluka mu Mashiko 5:17) Munu woshe uje wathsiyile mukwavo, nendi vamuthsiyile.
5. Njambi wamona vati kutunditha limo?
5 Njambi wamona vati kutunditha limo? Yehova wamona kuyoya kwa mwana uje kanda athemuke kupwa kwa theho. Mu Mashiko aje Yehova wanene vaIsalele, wendekele ngwendi nga munu avulumuna munakathzi uje ali na limo, cho munendi athsa, uje munu vanapande kumuthsiya. (Tandeni Kutuhuka 21:22, 23; Myatho 127:3.) Oku kumwetha ngwavo kutunditha limo kwakuvi.—Kengeni Viñanda vya Kushongo ha 28.
6, 7. Tumwetha vati Yehova ngwetu twamona kuyoya kupwa kwa theho?
6 Tumwetha vati Yehova ngwetu twamona kuyoya kwetu noku kwa vakwetu kupwa kwa theho? Nga kutulingi vyuma vije vyatha kukoveletha kuyoya kwetu noku kwa vakwetu mu vushonde. Ngechi kutwapandele kuthipa makaya, nambe kunwa manene vwala, nambe kupangetha vumbanda mwamuvi mwafwa vyatha kutuvulumuna nambe kututhsiya.
7 Tupangetheni kuyoya kwetu na mivila yetu ngwe mwashakela Njambi, mwafwa ikeye watwanenevyo. Ngechi tunapande kunyunga mivila yetu mwamuvwa. Nga kutulingimo, cho tupwa tuvakujwala ku mesho a Njambi. (Loma 6:19; 12:1; 2 Kolinte 7:1) Nga kutumono kuyoya kupwa kwa theho, cho kutwatha kulemetha Yehova uje watwana kuyoya. Nameme kumbila vilinga vyavivi kwapwa kwakukalu, oloni Yehova atukwatha nga tulifwita na kumona kuyoya kupwa kwa theho.
8. Vika vitwatha kulinga kutewa tukoveletha kuyoya kwetu noku kwa vakwetu mu vushonde?
8 Tunalilongetha ngwetu kuyoya kunapu vwana vwa kulema. Yehova natukulahela ngwendi tupanga na ndthzili kutewa tukoveletha kuyoya kwetu, nambe kwa vakwetu mu vushonde. Tumwetha ngocho nga twendetha mwamuvwa minyau yetu, nambe vikinga vyetu. Tujenjuka ku vweho vuje vwatha kutuvulumuna. (Myatho 11:5) Tumona lalo ngwetu ha vinjuvo vyetu hali mwamuvwa. Yehova washikile vaIsalele ngwendi: “Omo mukatunga njuvo yaiha, cho mukakako chivumbe chachihi cha kuthzengeleka hakamwa ya njuvo, kutewa mukakala na mulonga nga munu akandumukaho na kuthsa.”—Kwituluka mu Mashiko 22:8.
9. Tunapande kunyunga vati vimuna?
9 Tunapande kunyunga vwino vimuna mwafwa vapwa va theho kuli Yehova. Watutavetha kuthsiya vimuna mangana tulye na kuwana vuthzalo. Njambi watavetha lalo kuthsiya vimuna vaje vashaka kutuvulumuna. (Kushangumuka 3:21; 9:3; Kutuhuka 21:28) Oloni tuthitu kutwapandele kuvathsiyila thenga.—Vithimo 12:10.
MUNAPANDE KUMONA KUYOYA KUPWA KWA THEHO
10. Vika twendekela ngwetu maninga emanena kuyoya?
10 Maninga apwa a theho, nameme a kujela kuli Yehova, mwafwa emanena kuyoya. Kaini mwathsiyile Avele, Yehova wamulekele ngwendi: “Maninga a ndolome yove ali na kuteta kuli yange mu livu.” (Kushangumuka 4:10) Yehova wanene Kaini kashitiko omwo wathsiyile Avele, mwafwa maninga a Avele emanenene kuyoya kwendi. Mulyahwile livathzi lya Nowa, Yehova wamwethele lalo ngwendi maninga emanena kuyoya. Yehova watavethele Nowa na nanga yendi kulya thitu. Wavalekele ngwendi: “Mwatha kulya tuthitu voshe na tuthzila voshe na vithi voshe ngwe omwo njamyanene vithapathapa, mukemwo munjinamyana evi vyoshe kupwa vyakulya vyeni.” Oloni kuli chuma chimo chavavindikile kulya. Wavashikile ngwendi: “Kumwapandele kulya thitu na maninga ayo.”—Kushangumuka 1:29; 9:3, 4.
11. Lishiko muka lya kukundama ku maninga lije Yehova wanene vaIsalele?
11 Omwo mwetile myaka 800 kutunda ha thimbu ije Yehova wavindikile Nowa kulya maninga, washikile lalo vanu vendi ngwendi: “KaIsalele woshe, nambe muka-kwija uje ali na kukala hakati ka vanu, nga aya na kuyomba, cho athsiya kathitu nambe kathzila wa kulya, cho ikeye napande kwitila maninga endi hathi na kwofwelaho livu.” Cho wavavindikile ngwendi ‘kethi valye maninga.’ (VaLevi 17:13, 14) Yehova washakele vanu vendi vamone maninga kupwa a kujela. Vapandele kulya lika thitu, oloni kethi maninga embwe. Muvathsiya kathitu wa kulya, vapandele kwitila maninga endi hathi.
12. Vaka-Kilisitu vakamono vati maninga?
12 Omwo mwetile myaka kutunda ha kuthsa kwa Yesu, vapositolo na vakulunu va chikungulukilo cha vaka-Kilisitu mu Yelusalema vatumbamene hathi mangana vawame mashiko muka ha Mashiko aje avanene vaIsalele avapandele kukavangeya vaka-Kilisitu. (Tandeni Vilinga 15:28, 29; 21:25.) Yehova wavakwathele vamone ngwavo maninga anga apwile a theho kuli ikeye, cho navo vapandele kuwamona ngocho. Vaka-Kilisitu va kulivanga kuvakele na kulya nambe kunwa maninga, nambe kulya kathitu uje kuvavatwile mulivu na kwititha maninga endi. Kulya maninga nambe kathitu kuvetithile maninga kwalifwile na kulemetha tumponya nambe kulinga vupangala. Kutunda ha thimbu ije, vaka-Kilisitu va vuthunga kuvethi kulya nambe kunwa maninga. Ano matangwa cho? Yehova achishaka ngwendi tumone maninga kupwa a theho.
13. Mwafwa vika vaka-Kilisitu vakavyana kuvaka maninga?
13 Oku kulumbununa ngwe vaka-Kilisitu vanapande kuvyana kuvaka maninga ndi? Eyo. Yehova natushiki ngwendi kutwapandele kulya nambe kunwa maninga. Nga ndotolo namivindika kunwa vwala, mwatha kutava kumyakavwo mu mishisha ndi? Embwe. Mu ngila imo lika, lishiko lya kutuvindika kulya nambe kunwa maninga lilumbununa ngwavo kutwapandele kutava kutwaka maninga.—Kengeni Viñanda vya Kushongo ha 29.
14, 15. Mwafwa vika vaka-Kilishitu vakononoka kuli Yehova na kumona kuyoya kupwa kwa theho?
14 Tulinga vati nga ndotolo atuleka ngwendi tuthsa nga tuvyana kutwaka maninga? Munu napande kulyangwila vavenya kwononoka lishiko lya Njambi ha maninga. Yetu vaka-Kilisitu tukathingimika manene vwana vwa kuyoya vwatwana Njambi. Ngechi twatha kwangula vingila vyeka vyakututhakelamo mangana tuyoye. Oloni kutwethi kutava kutwaka maninga.
15 Tukatondo vingila vyakulikangwilamo ku muvila, oloni kutwethi kutava kutwaka maninga mwafwa Njambi wamona kuyoya kupwa kwa theho. Chachivwa kwononoka kuli Njambi kutuvakana kupokola mashiko endi mu kutonda lika kwovola kuyoya kwetu. Yesu wendekele ngwendi: “Omwo munu woshe ashaka kunyunga mwonyo wendi authzimbaletha, oloni munu uje athzimbaletha mwonyo wendi omwo lithzina lyange akauwana.” (Mateo 16:25) Tushaka kwononoka kuli Yehova mwafwa twamuthzema. Ikeye athzivuka vyuma vije vitunganyaletha. Ngechi tumoneni kuyoya kupwa kwa theho ngwe mwachimona Yehova.—VaHevelu 11:6.
16. Mwafwa vika vangamba va Njambi vakamwononoka?
16 Vangamba va Njambi va kulongwa vakononoka lishiko lyendi ha maninga. Kuvethi kulya nambe kunwa maninga, cho kuvethi kutava kuvathaka kupangetha maninga. * Oloni vakatava vingila vyeka vyakuvathakelamo mangana vayoye. Vakulahela ngwavo Ishamatanga uje watangele kuyoya na maninga athzivuka vyuma vije vitunganyaletha. Mutava ngweni Njambi athzivuka vyuma vije viminganyaletha ndi?
NGILA YATAVETHA YEHOVA KUPANGETHA MANINGA
17. Ngila muka ije Yehova watavethele vaIsalele kupangetha maninga?
17 Mu Mashiko aje Njambi wanene Mosesa, wendekele ngwendi: “Omwo mwonyo [kuyoya] wa chuma choshe cha kuyoya wakala mu maninga, echi chikecho chashikile Shukulu Kalunga ngechi maninga oshe vawetile ku mutula mu kwambetha vuvi vwa vanu. Maninga akewo anapu mwonyo, cho akewo akambetha vuvi.” (VaLevi 17:11) VaIsalele muvalingile vuvi, vakombelele kathitu na kulomba kapilisitu etile maninga amo ha mutula ku tembele. Valingile ngocho mangana Yehova avathambethe ku vivi vyavo. Eyi ikeyo lika ngila ije Yehova watavethele vaIsalele kupangetha maninga.
18. Ñombelo ya Yesu yatukwatha vati?
18 Omwo Yesu mwethzile hano hathi, lishiko lya kukombelela tuthitu lyahwile mwafwa wanene kuyoya kwendi, nambe maninga endi mangana vatuthambethe ku vivi vyetu. (Mateo 20:28; VaHevelu 10:1) Kuyoya kwa Yesu kwapwile kwa theho manene mwafwa muvamuthangwile kuli Yehova na kwiluka mwilu, Yehova washokolwelele vanu voshe ngila ya kuyoya myaka yoshe.—Yowano 3:16; VaHevelu 9:11, 12; 1 Petulu 1:18, 19.
19. Vika vitunapande kulinga mangana ‘tujele ku maninga a vanu voshe’?
19 Tukandelela kuli Yehova ha vwana vwa kuyoya vwanatwana. Cho tushaka kuleka vanu ngwetu nga vakulahela Yesu, vakayoya myaka yoshe. Twathzema vanu, ngechi tupanga na ndthzili mu kuvalongetha mangana vakayoye. (Ezekiyele 3:17-21) Nga tulinga ngocho, tukatha kwendeka ngwe mwendekele kapositolo Paulu ngwendi: “Yange njinajele ku maninga a vanu voshe, mwafwa kunjalikelele kumileka mwoshe mwaya viyongola vya Njambi.” (Vilinga 20:26, 27, NWT) Tumwetha ngwetu twathingimika kuyoya na maninga nga tuleka vakwetu vya Yehova nomwo mwamona kuyoya.
^ par. 16 Nga mushaka mithzimbu ikwavo ha ñanda ya kwaka maninga, tandeni liputa 77-79 mu livulu lya “Kaleni mu Chithzemo cha Njambi” livathoneka Vakaleho va Yehova.
cjk_Latn kik_Latn xho_Latn cjk_Latn nya_Latn cjk_Latn bem_Latn umb_Latn cjk_Latn cjk_Latn bem_Latn bem_Latn bem_Latn cjk_Latn cjk_Latn cjk_Latn cjk_Latn cjk_Latn lua_Latn cjk_Latn bem_Latn cjk_Latn bem_Latn cjk_Latn bem_Latn umb_Latn cjk_Latn umb_Latn bem_Latn bem_Latn cjk_Latn cjk_Latn tso_Latn tso_Latn umb_Latn umb_Latn cjk_Latn umb_Latn bem_Latn cjk_Latn cjk_Latn bem_Latn