Kati na « bolingo, bwanya, boboto na bondeko », na loyembo na ye « Oldies are goodies », Papa Wemba aponaki bolingo.
Nalingi nasosola, na makambo oyo minei, nini eleki na motuya po na ngai ?
Bolingo ya mama nde etindaki ye Papa Wemba apona bolingo po apesa esengo na mitema ya Bato.
Bolingo ezali malamu kasi ndenge Papa Wemba na Koffi bayemba : « supu ya bolingo, batiaka ata mayebo ».
Bolingo esilisaka pasi te.
Babola mibale oyo balingani, bakokufa babola na esengo na mitema… kasi na bwale na bomoyi.
Boboto ezali malamu kasi « mozangi, posa ya kokaba, okokaba nini? » ndenge Babia Ndonga ayemba na loyembo na ye « Amen ».
Po boboto ezala na tina, esengeli ozala to na eloko, to na bokasi, to na mayele. Na sima nde boboto na yo ekosunga bato.
Bondeko tobotamaka na yango. Bondeko mosusu ewutaka na boninga. Kasi libota ya pasi, ata ko bondeko ezali, ekotikala se libota ya pasi.
Po bondeko ezala na litomba, epusaka malamu bayi-libota basunganaka. Kasi okosunga ndenge nini soki ozali na eloko te, mayele te, bokasi te ?
Mwana oyo na loyembo « Nini tosali te? » ya MPR alingaki mama na ye mingi kasi bolingo na bondeko esungaki bomoyi ya mama na ye te. Esengaki basomba bakisi, ye azalaki na yango te. Ngai moko pe ekomela ngai.
Natali pe nasosoli, na mwa boyebi oyo nazali na yango, namilobeli ete : kati na bolingo, bwanya, boboto pe bondeko, naponi bwanya.
Naponi bwanya po, po bato balia, balala na ndako ya malonga, soki babeli bakokoka kobikisama na makoni yango, bwanya nde ekopesa nzela ya kosalela boyebi, mayele pe molende po na kozwa biyano na mikakatano yango.
Bwanya nde likonzi.
Bwanya ekomema moto asosola oyo azali komona to koyoka. Aleka ndelo ya miso pe ya matoyi. Oyo balobaka na lingala : amona mosika.
Bwanya, okoki kobotama na yango kasi okoki pe kolona yango ndenge balonaka ndunda, kobwakela yango mayi pe kolongola matiti mabe.
Bwanya ekolaka na komesana na koluka ndimbola ya makambo pe boyebi. Ezala na kotanga muku (babuku), ezala na koyoka bato oyo bayebi, ezala na kotala na bokebi.
Kasi bwanya efandaka na bomoyi ya moto na nzela ya koyanolaka na mituna oyo esengeli amitunaka butu pe moyi :
Ezali nini ?
Elakisi nini?
Nakosala na yango nini?
Nakobongisa yango ndenge nini?
Nakolonga ndenge nini?
Nakobimela wapi?
Bato ya kala basalaki ndenge nini?
Nini nasali te?
Na loyembo Amen oyo nalobelaki mwa liboso, po alongwa na bobola, Chokoro Babia asengaki na Nzambe : « Bomengo, bwanya pe mayele ».
BaAlanga-nzembo mingi bayembi « bomengo ».
Mingi-mingi bamitié na ebonga ya mobola pe bazali kotala bomengo na mosika pe pe komituna tango nyonso akozwa bomengo ndenge nini?
Bazali tango na tango kolela epayi na Nzambe.
Koffi Olomide na nzembo na ye « bomengo », atunaki bomengo motuna oyo : « Bomengo oyokaka lingala, kikongo, tshiluba to kiswahili? »
Atunaki bongo po, ndenge akobi koyemba :
« Tozali mwa ebele, babul kili-kili, bamoyen limité, tozolukisa yo partout kasi ozomonana te ».
Reddy Amisi na loyembo na ye « Bomengo ata kala », abateli elikya ya kozwa bomengo.
Na kati ya bobola, Reddy alobi :
« Nazoluka nzela nabendana ». elingi koloba azoluka nzela oyo ekolongola ye na bobola.
Na boye atali mokili pe asosoli boye :
« Bomengo, baye bazali na yango, basimbaka soutane ya Nzambe te. Makasi se na mosala. Ngai nayaki awa Mputu, kokolisa boongo na ngai, kozwa mayele, kozonga mboka. »
Emonani polele ete, okoki kosala makasi, kotoka butu moyi, bomengo ekozala se mosika soki bwanya ezali te.
Mbala mingi natangaka liloba oyo na français « cherchons l’argent ».
Na yango namitunaka : Kozala na mosolo ekokani na kozala na bomengo ? Nayanoli : Te.
Bomengo ezali kozala na makanisi, mayele, bato, makambo pe misala oyo ekosala ete, otikala lisusu kokelela te.
Na boye, mosolo ekoki kozala kaka elembo ya bomengo kasi ezali bomengo te.
Na « Mbok’elengi », Gally Garvey alobi : « Bafuti ngai lelo, nameli bakwiti, lar esili n’ango, allez nazongi mpiaka ! »
Elingi koloba, okoki kozala na mbongo kasi soki ozali na bwanya te, mbongo ekosila.
Kasi bomengo po okoma na yango, ezosenga liboso ozala na bwanya.
Bwanya nde ekolakisa ndenge ya kozwa, kokela pe kobatela.
Mobola oyo amilelaka akotikala se mobola.
Na motuna : « nini tosali te? » oyo bana ya MPR bawuti kotuna, mobola akoyanola ete : « Nasali nyonso ». Moto na bwanya akoluka banzela misusu oyo nanu amekaki te.
MPRbayembi boye : « Bakelasi totangi, bajeûne et prière tosali, bakoki koloba te que tozali bafainéant po makasu toteki. »
Biso na Kongo, tosali ebele po tolongwa na bobola…kasi tozali nanu na bobola. Elingi koloba tosali nanu nyonso te.
Etikali tomeka « bwanya » pe « boyebi ».
lin_Latn lin_Latn lin_Latn lin_Latn lin_Latn lin_Latn lin_Latn lin_Latn lin_Latn lin_Latn lin_Latn lin_Latn lin_Latn lin_Latn lin_Latn lin_Latn lin_Latn lin_Latn lin_Latn lin_Latn lin_Latn lin_Latn lin_Latn lin_Latn lin_Latn lin_Latn lin_Latn lin_Latn lin_Latn lin_Latn lin_Latn lin_Latn lin_Latn lin_Latn lin_Latn lin_Latn lin_Latn lin_Latn lin_Latn lin_Latn lin_Latn lin_Latn lin_Latn lin_Latn lin_Latn lin_Latn lin_Latn lin_Latn lin_Latn lin_Latn lin_Latn lin_Latn