GĨCUNJĨ GĨA 10
Maũndũ Marĩa Bibilia Ĩrutanaga Megiĩ Araika
1. Tũrabatara kwĩruta ũhoro wa araika nĩkĩ?
JEHOVA nĩ endaga tũmenye famĩlĩ yake. Araika nĩ amwe a famĩlĩ yake tondũ Bibilia ĩmetaga “ariũ a Ngai.” (Ayubu 38:7) Araika marutaga wĩra ũrĩkũ? Manateithia andũ atĩa mahinda-inĩ mahĩtũku? Hihi no matũteithie?
2. Araika moimire kũ? Mombirũo marĩ aigana?
2 Nĩ tũrabatara kũmenya araika moimire kũ. Rĩandĩko rĩa Akolosai 1:16 rĩtwĩraga atĩ, “indo iria ingĩ ciothe, iria irĩ igũrũ na iria irĩ thĩ, . . . ciothe ciombirũo” thutha wa Jesu kũũmbwo. O na araika mombirũo hĩndĩ ĩyo. Mombirũo marĩ aigana? Bibilia yugaga atĩ gũkoragwo na araika milioni nyingĩ.
3. Rĩandĩko rĩa Ayubu 38:
3 Bibilia ĩtwĩraga atĩ Jehova aambire kũũmba araika agĩcoka kũũmba thĩ. Maiguire atĩa rĩrĩa thĩ yombirũo? Ibuku rĩa Ayubu riugaga atĩ nĩ maakenire mũno. Hĩndĩ ĩyo maatungatagĩra Jehova marĩ hamwe ta famĩlĩ.
ARAIKA NĨ MATEITHAGIA NDUNGATA CIA NGAI
4. Tũmenyaga atĩa atĩ araika nĩ makenagio nĩ andũ?
4 Kuuma tene, araika makoretwo magĩkenio nĩ andũ, na muoroto wa Jehova harĩ andũ na thĩ. (Thimo 8:30, 31; 1 Petero 1:
5. Araika manateithia ndungata cia Ngai atĩa mahinda-inĩ mahĩtũku?
5 Jehova nĩ aatũmire araika erĩ magateithie Loti na famĩlĩ yake kũũra nĩguo matikanangwo rĩrĩa matũũra ma Sodomu na Gomora maanangagwo. (Kĩambĩrĩria 19:
6. (a) Tũmenyaga atĩa atĩ araika nĩ mateithagia ndungata cia Ngai matukũ-inĩ maya? (b) Nĩ ciũria irĩkũ tũkwarĩrĩria?
6 Rĩu araika matiumagĩrĩra andũ ta ũrĩa meekaga tene. O na kũrĩ ũguo, Ngai no amahũthagĩra gũteithia ndungata ciake. Bibilia yugaga ũũ: “Mũraika wa Mwathani aikaraga arangĩire arĩa mathĩkagĩra Mwathani, akamahonokagia kuuma ũgwatiinĩ.” (Thaburi 34:
THŨ TŨTANGĨONA NA MAITHO
7. Shaitani atũmĩte andũ meke atĩa?
7 Thĩinĩ wa Gĩcunjĩ gĩa 3 nĩ twerutire atĩ nĩ harĩ mũraika waremeire Ngai na nĩ eendaga gwathana. Bibilia ĩmwĩtaga Shaitani na Mũcukani. (Kũguũrĩrio 12:9) Shaitani o na nĩ eendaga andũ maremere Ngai. Nĩ aahotire kũhĩtithia Hawa, na kuuma hĩndĩ ĩyo nĩ ahĩtithĩtie andũ aingĩ mũno. O na kũrĩ ũguo, andũ amwe ta Habili, Enoko, na Nuhu, nĩ maahotire gũtũũra marĩ ehokeku harĩ Jehova.
8. (a) Gwathire atĩa araika amwe magĩtuĩka ndaimono? (b) Ndaimono ciekire atĩa nĩguo itikaniinwo nĩ Mũiyũro?
8 Matukũ-inĩ ma Nuhu araika amwe nĩ maaremeire Ngai na makiuma kũrĩa igũrũ. Mookire gũkũ thĩ na makĩĩhumba mĩĩrĩ ya nyama na thakame. Meekire ũguo nĩkĩ? Bibilia yugaga atĩ meendaga kũgĩa atumia. (Thoma Kĩambĩrĩria 6:2.) No gwĩka ũguo kwarĩ mehia. (Judasi 6) Andũ aingĩ matukũ-inĩ macio nĩ maambĩrĩirie gwĩkaga maũndũ moru na kũrũa o ta araika acio aremi. Nĩ ũndũ ũcio, Jehova agĩtua itua rĩa kũniina andũ othe aganu na njĩra ya kũrehe mũiyũro thĩinĩ wa thĩ. No nĩ aahonokirie andũ arĩa maarĩ ehokeku. (Kĩambĩrĩria 7:
9. (a) Gwathire atĩa rĩrĩa ndaimono ciacokire igũrũ? (b) Nĩ ũndũ ũrĩkũ tũkwĩruta?
9 Tondũ araika arĩa maatuĩkire ndaimono nĩ kũrega maaregete gwathĩka, Jehova ndangĩametĩkĩririe makorũo famĩlĩ-inĩ yake rĩngĩ. (2 Petero 2:4) Ndaimono itingĩhota kwĩhumba mĩĩrĩ ya nyama na thakame rĩngĩ, ĩndĩ nginya rĩu no ‘irahĩtithia thĩ yothe.’ (Kũguũrĩrio 12:9; 1 Johana 5:19) Reke rĩu twĩrute ũrĩa ihotaga kũhĩtithia andũ.
ŨRĨA NDAIMONO IHĨTITHAGIA ANDŨ
10. Ndaimono ihĩtithagia andũ atĩa?
10 Ndaimono ihĩtithagia andũ na njĩra nyingĩ. Andũ arĩa maranagĩria na ndaimono mekaga ũguo ĩmwe kwa ĩmwe kana kũgerera mũndũ ũngĩ ta mũndũ mũgo, aragũri, kana andũ angĩ ta acio. Kwaranĩria na ndaimono nĩkuo andũ moigaga nĩ kũrongoria ndaimono. No Bibilia nĩ ĩtwĩraga twĩtheme kĩndũ kana ũndũ o wothe ũhutanĩtie nacio. (Agalatia 5:
11. Ũragũri nĩ kĩĩ, na twagĩrĩirũo kũwĩthema nĩkĩ?
11 Mũtego ũmwe ndaimono ihũthagĩra nĩ ũragũri. Ũragũri nĩ kũhũthĩra hinya wa ndaimono gũtuĩria maũndũ ma ihinda rĩroka kana marĩa matoĩkaine. Mũndũ no agerie gwĩka ũguo na njĩra ya gũthoma njara [rũhĩ], gũtaũra iroto, kũroterũo, kũhũthĩra ithitũ, na gwĩtĩkia atĩ ndundu ĩngĩrĩra kana kanyau kairũ gakĩre bara kũrĩ ũndũ ũgwĩkĩka. Andũ aingĩ meciragia atĩ mĩtugo ĩyo gũtirĩ ũndũ mũũru ĩngĩmeka, no ũcio ti ũhoro wa ma. Ĩkoragwo ĩrĩ ũgwati mũno. Kwa ngerekano, Bibilia yonanagia atĩ aragũri marutithanagia wĩra na ndaimono. Thĩinĩ wa rĩandĩko rĩa Atũmwo 16:
12. (a) Kũgeria kwaranĩria na andũ arĩa makuĩte nĩ ũgwati nĩkĩ? (b) Akristiano magaga kwĩingĩrania na mĩtugo ĩhutanĩtie na arĩa makuĩte nĩkĩ?
12 Nĩ harĩ mũtego ũngĩ ndaimono ihũthagĩra kũhĩtithia andũ. Ciendaga twĩtĩkie atĩ no tũhote kwarĩria andũ arĩa makuĩte. Ningĩ nĩ ciendaga twĩtĩkie atĩ andũ arĩa makuĩte makoragwo muoyo kũndũ kũngĩ, na no maranĩrie na ithuĩ kana o na matwĩke maũndũ moru. Kwa ngerekano, mũndũ ũkuĩrĩirũo no athiĩ kũrĩ andũ arĩa moigaga atĩ no mahote kwaranĩria na andũ arĩa makuĩte, hihi ta mũndũ mũgo kana mũragũri. Mũndũ mũgo kana mũragũri no ere mũndũ kaũndũ kega kegiĩ mũndũ ũrĩa ũkuĩte o na kana arie na mũgambo ta wa mũndũ ũcio ũkuĩte. (1 Samueli 28:
13. Nĩ ũndũ ũrĩkũ andũ amwe arĩa meetigagĩra ndaimono tene mahotete gwĩka?
13 Ndaimono to kũhĩtithia ihĩtithagia andũ, no nĩ nginya kũmekĩra guoya. Ihinda-inĩ rĩrĩ Shaitani na ndaimono ciake marĩ na marũrũ maingĩ mũno gũkĩra hĩndĩ ĩngĩ o yothe, tondũ nĩ moĩ atĩ matigairie o “ihinda inini” Ngai oke ameherie. (Kũguũrĩrio 12:
WĨTHEME NDAIMONO NA ŨREGANE NACIO BIŨ
14. Tũngĩhota atĩa kũregana na ndaimono o ta ũrĩa Akristiano a karine ya mbere meekire?
14 Bibilia nĩ ĩtwĩraga ũrĩa tũngĩĩthema ndaimono na ũrĩa tũngĩregana nacio. Kwa ngerekano, andũ amwe thĩinĩ wa taũni ya Efeso nĩ maaranagĩria na ndaimono matanamenya ũhoro wa ma. Maahotire atĩa kũregana nacio? Bibilia yugaga ũũ: “Andũ aingĩ arĩa meekaga maũndũ na hinya wa ndaimono magĩcokanĩrĩria mabuku mao na makĩmacina andũ othe makĩyonagĩra.” (Atũmwo 19:19) Maacinire mabuku mao mothe tondũ nĩ meendaga gũtuĩka Akristiano. O na ũmũthĩ ikinya ta rĩu nĩ rĩrabatarania. Mũndũ o wothe ũrenda gũtungatĩra Jehova no mũhaka etheme indo ciothe ihutanĩtie na ndaimono. Indo icio nĩ hamwe na mabuku, ngathĩti, thenema, imenyithia, o na nyĩmbo, iria itũmaga ndaimono, ũragũri, na maũndũ mangĩ ta macio moneke ta matarĩ moru. Ningĩ nĩ hamwe na indo ingĩ andũ mekĩraga nĩguo matikanyitwo nĩ maũndũ moru.
15. Nĩ atĩa ũngĩ tũrabatara gwĩka nĩguo tũhote gwĩtiria Shaitani na ndaimono?
15 Mĩaka ĩigana ũna thutha wa Akristiano a Efeso gũcina indo iria ciahutanĩtie na ũragũri, Mũtũmwo Paulo nĩ aandĩkire atĩ no maabataraga kũrũa ‘mbaara’ nĩguo matoorie “maroho moru.” (Aefeso 6:12) O na gũtuĩka nĩ maacinĩte mabuku macio, ndaimono no ciendaga kũmeka maũndũ moru. Hihi nĩ ũndũ ũrĩkũ ũngĩ maabataraga gwĩka? Mũtũmwo Paulo aamerire ũũ: “Oyai ngo ĩrĩa nene ya wĩtĩkio, ĩrĩa mũrĩhotaga kũhoria nayo mĩguĩ yothe ĩrĩa ĩrĩ mwaki ya ũrĩa mũru.” (Aefeso 6:16) O ta ũrĩa ngo ĩgitagĩra mũthigari ũrĩ mbaara-inĩ, no taguo wĩtĩkio witũ ũngĩtũgitĩra. Angĩkorũo nĩ tũrĩkoragwo na ma biũ atĩ Jehova no atũgitĩre, nĩ tũrĩhotaga gwĩtiria Shaitani hamwe na ndaimono.
16. Tũngĩkĩra wĩtĩkio witũ harĩ Jehova hinya atĩa?
16 Tũngĩkĩra wĩtĩkio witũ harĩ Jehova hinya atĩa? Twagĩrĩirũo gũthomaga Bibilia o mũthenya na twĩmenyerie kwĩhokaga atĩ nĩ arĩtũgitagĩra. Angĩkorũo nĩ tũrĩĩhokaga Jehova biũ, gũtirĩ ũndũ mũru Shaitani na ndaimono ciake marĩhotaga gũtwĩka.
17. Nĩ ũndũ ũrĩkũ ũngĩ ũrĩtũteithagia gwĩtiria ndaimono?
17 Nĩ ũndũ ũrĩkũ ũngĩ Akristiano a Efeso maabataraga gwĩka? Tondũ itũũra rĩrĩa maaikaraga rĩaiyũire maũndũ ma ndaimono, Paulo aamerire ũũ: “Hoyagai hingo ciothe.” (Aefeso 6:18) Kwoguo nĩ maabataraga kũhoya Jehova amagitĩre hingo ciothe. Ĩ ithuĩ na ithuĩ? O na ithuĩ tũratũũra thĩinĩ wa thĩ ĩiyũirũo nĩ maũndũ ma ndaimono. Kwoguo nĩ twagĩrĩirũo kũhoya Jehova atũgitĩre, na tũkahũthĩra rĩĩtwa rĩake rĩrĩa tũrahoya. (Thoma Thimo 18:10.) Angĩkorũo nĩ tũrĩikaraga tũkĩraga Jehova atũteithie tũhote gwĩtiria Shaitani, hatarĩ nganja nĩ arĩcokagia mahoya maitũ.
18, 19. (a) Tũngĩhota gũtooria Shaitani na ndaimono atĩa? (b) Nĩ kĩũria kĩrĩkũ gĩkwarĩrĩrio thĩinĩ wa gĩcunjĩ kĩrĩa kĩrũmĩrĩire?
18 Angĩkorũo nĩ tũkweheria indo iria ciothe ihutanĩtie na maũndũ ma ndaimono na twĩhoke atĩ Jehova nĩ egũtũgitĩra, no tũhote kũregana na Shaitani na ndaimono. Tũtiagĩrĩirũo nĩ gwĩtigĩra. (Thoma Jakubu 4:
19 Tondũ Shaitani na ndaimono nĩguo marehagĩra andũ mathĩna-rĩ, nĩkĩ gĩtũmĩte Ngai age kũmaniina? Kĩũria kĩu nĩkĩo kĩarĩrĩirio gĩcunjĩ-inĩ kĩrĩa kĩrũmĩrĩire.
kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn