KĨTHOOMO GĨA KENDA
Mũthiro jwa Nthĩgũrũ-rĩ, Jũrĩ Akuĩ?
1. Nĩkũ tũũmba kwiritana bwegiĩ ĩgiita rĩĩjĩte?
ŨRATEGA nteto kĩrĩ TV kana ũthikĩĩra kameemene, na waciũria ‘Nĩkũ nthĩgũrũ ĩjĩ yerekerete?’ Kũrĩ na mantũ jamaingĩ ja ũgwati na ũthũũku mwanka bamwe betĩkia no mwanka twĩthĩrwe tũrĩ akuĩ mono na mũthiro jwa nthĩgũrũ. Bũu-rĩ, nĩ mma? Kũrĩ na njĩra ya kũmenya ũrĩa gũgakarĩka ĩgiita rĩĩjĩte? Ĩĩ. Kinya kethĩra antũ batĩũmba kũroria ũrĩa gũgakarĩka, Jehova Mũrungu oomba. Natwĩraga Bibiriene bwegiĩ ĩgiita rĩetũ rĩĩjĩte na rĩa nthĩgũrũ.
2, 3. Nĩmbi aritwa ba Jesũ beendaga kũmenya, na Jesũ aabacookeerie atĩa?
2 Rĩrĩa tũthoomaga Bibiriene bwegiĩ mũthiro jwa nthĩgũrũ, nĩ kuuga mũthiro jwa mothũũku, tĩ nthĩgũrũ yongwa. Jesũ aaritanĩre antũ, Ũnene bwa Mũrungu bũrĩngĩatha nthĩgũrũ. (Luka 4:43) Aritwa baawe nĩ beendaga kũmenya nĩ rĩ Ũnene bwa Mũrungu bũrĩngĩĩja, na booria Jesũ: “Mantu jaja jagakinya ri? o na rwano ruria rugakara o ni ruriku ndiiria ugatua kwija, na rwa muthiro jwa nthiguru?” (Mathayo 24:3) Jesũ ataaberĩre ntukũ yongwa, ĩndĩ aaberĩre jarĩa jarĩngĩkarĩka kagiita gaakai mbere ya mũthiro jwa nthĩgũrũ. Jarĩa Jesũ aaugĩre jarĩngĩkarĩka, nĩjagũkarĩka nandĩ.
3 Kĩthoomone gĩkĩ tũkaarĩĩria mantũ jarĩa jakwonania tũrĩtũũra kagiitene karĩ akuĩ na mũthiro jwa nthĩgũrũ. Mbere, tũbuĩrĩte kwiritana bwegiĩ ndwaa ĩrĩa yaumĩĩre ĩgũrũ, kenda tũciũkĩrwa nĩkĩ mantũ jathũũkĩte mono nthĩgũrũne.
NDWAA ĨGŨRŨ
4, 5. (a) Nĩatĩa gwakarĩkĩre ĩgũrũ Jesũ akweethua Mũnene o rĩo? (b) Kũringana na Kugwurirwa 12:12, nĩatĩa kũrĩngĩkarĩka nthĩgũrũne nyuma ya Shaitani kwarũkua?
4 Kĩthoomone kĩa 8 twairitanĩre Jesũ aaere Mũnene ĩgũrũ 1914. (Danieli 7:13, 14) Iuku rĩa Kũgwũrĩrwa nĩrĩgũtwĩra ũrĩa gwakarĩkĩre: “Kurakara na ndua Iguru, ya Mikaeli [nĩwe Jesũ] na araika bawe bakirua na nkunga [Shaitani]; na nkunga kinya yo iri na araika bayo iragwata kurua.” * Shaitani na irundu biawe bithũũku nĩbaaciindĩrwe na baraarũkua nthĩgũrũne. Ũthũgaanĩria ũrĩa araĩka baagwĩrĩrue! Ĩndĩ, a antũ nthĩgũrũne? Bibiria yugaga rĩrĩngĩthĩrwa rĩrĩ ĩgiita rĩa thĩĩna kĩrĩ antũ. Nĩkĩ? Gĩtũmi nĩ, Nkoma ĩrĩ na mũthũũro mono, “tontu bwa uria ikumenya ati no kagiita gaakai iri nako.”
5 Nkoma nakũreta mathĩĩna jamaingĩ ũrĩa akũũmba aja nthĩgũrũne. Arĩ na mũthũũro tontũ gatigeere “kagiita gaakai” Mũrungu amweberia o. Tiga tũcũnkũũne ũrĩa Jesũ aaugĩre kũrĩngĩkarĩka ntukũne cia mũthiro.—Tega Nteto Irĩa irĩ Mũthia, 24.
NTUKŨ CIA MŨTHIRO
6, 7. Nĩatĩa kũũmba kuugwa bwegiĩ ndwaa na mpara naarua?
6 Ndwaa. Jesũ aaugĩre: “Migongo igookiira kurua na migongo ingi, na monene jagookaniira na jangi.” (Mathayo 24:7) Ndwaa nĩciũragĩte antũ babaingĩ ĩgiitene rĩetũ nkũrũki ya ĩgiita rĩa au nyuma. Ripoti ĩmwe kuuma kĩrĩ gĩkundi kĩmwe kĩa ũthoomi bwa mantũ ja nthĩgũrũ kĩgwĩtwa Worldwatch ĩrĩonania atĩ kuuma mwaka jwa 1914, ndwaa nĩciũragĩte antũ nkũrũki ya mirioni 100. Kĩrĩ mĩaka 100 kuuma mwaka jwa 1900 mwanka 2000, antũ nĩbooragi ndwene mainda jathatũ nkũrũki ya barĩa booragi mĩaka 1,900 ĩrĩa yaakũrũkĩte. Ũthũgaanĩria kĩeba na ũrũrũ bũrĩa mamirioni ja antũ baigĩtue nĩũntũ bwa ndwaa!
7 Mpara. Jesũ aaugĩre: “Gukagita mpara.” (Mathayo 24:7) Kinya kethĩra kũrĩ na biakũrĩa bibiingĩ naarua nkũrũkĩ ya au mbere, antũ babaingĩ batĩ na biakũrĩa bia kũbang’ana. Nĩkĩ? Tontũ batĩ na mbeca cia kũng’ana bagũra biakũrĩa kana muunda jwa kũrĩma. Antũ nkũrũki ya mbirioni nĩ nkĩa buru. Gĩkundi kĩa World Health kiugaga mamirioni ja aana bakujaga o mwaka tontũ bwa kwaga biakũrĩa bia kũbang’ana.
8, 9. Nĩmbi ĩkwonania ũroria bwa Jesũ bwegiĩ ithingithia na mĩrimo nĩ bũũ-jũrĩte?
8 Ithingithia bia nthĩ. Jesũ aarorerie: ‘Gukagita ithingithia bia nthi.’ (Luka 21:11) Ithingithia bibiingĩ binene nĩ biĩrĩgĩĩri o mwaka. Nkũrũki ya antũ mirioni ijĩrĩ nĩbakuĩte kuuma mwaka jwa 1900, tontũ bwa ithingithia. Na kinya kethĩra nkũrũki ya au mbere tekinolojĩ nĩteethetie kũmenya kũrĩa ithingithia bikaumĩra, antũ babaingĩ no bakujaga.
9 Mĩrimo. Jesũ naarorerie kũrĩngĩthĩrwa “na mirimo imii iria ithiragia antu.” Mĩrimo ĩu ĩrĩngĩtamba ntũti na kũũraga antũ babaingĩ. (Luka 21:11) Kinya kethĩra mandagitarĩ nĩbamenyete kworia mĩrimo ĩmiingĩ, no kwĩna yo ĩtĩna ndawa. Ripoti ĩmwe yonanagia o mwaka, antũ mamirioni nĩbakujaga nĩũntũ bwa mĩrimo ta TB, marĩria, na korera. Tĩ bũu akĩ, mandagitarĩ nĩbamenyete kwĩna mĩrimo ĩmĩerũ 30, na ĩmwe ĩtĩna ndawa.
ŨRĨA ANTŨ BARĨNGĨĨTHĨRWA BAKARI NTUKŨNE CIA MŨTHIRO
10. Nĩatĩa ĩandĩko rĩa 2 Timotheo 3:1-5 rĩkũũjũra naarua?
10 Bibiria yugaga kĩrĩ 2 Timotheo 3:1-5: “Matukune ja muthiro gukagita magiita ja kieba.” Mũtũmwa Paũlo noonanĩrie ũrĩa antũ babaingĩ barĩngĩĩthĩrwa bakari ntũkũũne cia mũthiro. Aaugĩre barĩngĩĩthĩrwa barĩ
aciendi
eendi mbia
ndemi kĩrĩ aciari
antũ batĩ ncũne
antũ baagĩte wendo
antũ batĩũmba gwikaania mantũ
ngĩti na batĩũmba kũborerua
eendi kwigwĩria nkũrũki ya kwenda Mũrungu
antũ baciethagia nĩbendeete Mũrungu ĩndĩ batĩmwathĩkagĩra
11. Nĩatĩa gũgakarĩka kĩrĩ antũ bathũũku kũringana na Zaburi 92:7?
11 Naarĩa ũkaraga-rĩ, antũ babaingĩ nĩbethagĩrwa bakari ũu? Kunthe nthĩgũrũne nĩu babaingĩ bakari. Ĩndĩ Mũrungu akajũkia ĩtagaaria rua. Ekĩte wĩrane bũbũ: “Kinya kethira antu baria bai nibatheukaga ta nyaki, na baria bathithagia mothuuku bagaconoria: No mwanka beeje beenyangue [kana, bathirue] kenya na kenya.”
NKUMA ĨNJEGA NTUKŨNE CIA MŨTHIRO
12, 13. Nĩmbi Jehova atũritanĩte ntũkũũne iji cia mũthiro?
12 Bibiria nĩyaroretie ntũkũũne cia mũthiro, nthĩgũrũ ĩrĩngĩĩthĩrwa yũjũũri ũrũrũ na mĩthangĩko. Ĩndĩ Bibiria niugĩte kinya mantũ jameega jagakarĩka.
13 Gũciũkĩrwa nĩ Bibiria. Kĩroria Danieli naandĩkĩre bwegiĩ ntukũ cia mũthiro. Aaugĩre: “Umenyo bukoongereka.” (Danieli 12:4) Mũrungu arĩngĩteethia antũ baawe gũciũkĩrwa nĩ Bibiria bwega nkũrũki ya ĩgiita rĩngĩ au mbere. Mono mono kuuma 1914 Jehova nathithĩtie ũu. Ngerekano, natũritanĩte riĩtwa rĩawe nĩ rĩa bata, mworoto jwawe kĩrĩ nthĩgũrũ nĩ jũrĩkũ, kinya ũmma bwegiĩ ĩkũũri, nĩatĩa gũkarĩkaga rĩrĩa twakua, na bwegiĩ kũriũkua. Nĩtwiritanĩte nĩ Ũnene bwa Mũrungu bunka bũũmba gũtũthirĩria mathĩĩna jonthe. Kinya nĩtwiritanĩte ũrĩa tũũmba kũgwĩrua na gũtũũra na njĩra ĩrĩa ĩgwĩragia Mũrungu. Ĩndĩ atumĩkĩri ba Mũrungu bathithagia atĩa na jarĩa bairitanĩte? Ũroria bũngĩ nĩ bũgũtũcookeria.—Tega Nteto Irĩa irĩ Mũthia, 21 na25.
14. Nkuma ĩnjega ya Ũnene ĩrĩtũmĩĩrua kũ, na nĩ baaũ bakũmĩtũmĩĩria?
14 Ngũgĩ ya gũtũmĩĩria nthĩgũrũne yonthe. Akĩarĩĩria ntukũ cia mũthiro, Jesũ aaugĩre: “Nkuma iji injega ya unene bwa Murungu igatumiirua nthiguru yonthe.” (Mathayo 24:3, 14) Nkuma ĩnjega ya Ũnene nĩgũtũmĩĩrua kĩrĩ nthĩgũrũ nkũrũki ya 230, na mĩgambo nkũrũki ya 700. Nthĩgũrũ yonthe, Akũũjĩ ba Jehova kuuma “nthigurune cionthe, na migongone yonthe” nĩbagũteethia antũ kũmenya Ũnene nĩmbi na nĩatĩa bũkathithĩria antũ. (Kugwurirwa 7:9) Bathithagia ũu batĩkũrĩyia. Kinya kethĩra nĩbathwĩrwe na nĩbathangĩkagua nĩ babaingĩ, gũtĩkĩo kĩũmba kũrigĩĩria ngũgĩ ya gũtũmĩĩria, o ta ũrĩa Jesũ aaroretie.
ŨKATHITHIA ATĨA?
15. (a) Nũgwĩtĩkia tũrĩtũũra ntũkũũne cia mũthiro? Nĩkĩ? (b) Nĩatĩa gũgakarĩka kĩrĩ barĩa baathĩkagĩra Jehova na barĩa batĩmwathĩkagĩra?
15 Nũgwĩtĩkia tũrĩtũũra ntũkũũne cia mũthiro? Ũroria bũbwingĩ bwa Bibiria bwegiĩ ntukũ cia mũthiro nĩbũkũũjũra. Ĩgiita rĩtĩ kũraaja, Jehova akarũngĩka gũtũmĩĩrua gwa nkuma ĩnjega na rĩu “muthiro” jũgakinya. (Mathayo 24:14) Mũthiro nĩmbi? Nĩ Amagedoni, rĩrĩa Mũrungu akathiria ũthũũku bunthe. Jehova agatumĩra Jesũ na araĩka baawe barĩ inya kũthiria muntũ o wonthe ũrĩa ũregaga kũmwathĩkĩra amwe na Mũtaana waawe. (2 Athesalonike 1:6-9) Nyuma ya au, Shaitani na irundu biawe bitĩaĩĩria antũ. Na barĩa bonthe bendaga kwathĩkĩra Mũrungu na kũgwata mbaru Ũnene bwawe bakoona mawĩrane jonthe ja Mũrungu jakĩũjũra.
16. Nĩũntũ mũthiro jũrĩ akuĩ mono, ũrĩbatara kũthithia atĩa?
16 Nthĩgũrũ ĩjĩ ĩkwathwa nĩ Shaitani ĩkathirua rua. Kwou nĩ bwega tũciũrie, ‘Nĩatĩa mbuĩrĩte kũthithia?’ Jehova arĩenda wiritane mantũ jamaingĩ ũrĩa kũũmbĩka Bibiriene. Nũkũbatara kũjũkia wiritani bwaku bwa Bibiria na ũrito. (Johana 17:3) O kiumia, Akũũjĩ ba Jehova nĩbethagĩrwa na mĩcemanio ya gũteethia antũ baciũkĩrwa nĩ Bibiria. Geria gwĩta mĩcemanione ĩu ũtĩgũtĩĩra. (Thooma Ahibirania 10:24, 25.) Ũgakĩra kũthithia mogarũrũku rĩrĩa wamenya nũkũbatara. O ũrĩa ũkũjathithia, no u ũcoore bwaku na Jehova bũgeeta bũkĩgĩaga inya.
17. Nĩkĩ antũ babaingĩ bakarigara rĩrĩa mũthiro jũkeeja?
17 Mũtũmwa Paũlo oonanĩrie kũthirua kwa barĩa baaĩ gũkeeja rĩrĩa antũ babaingĩ batĩĩrĩgĩrĩte, “o ta uria mwamba eejaga na utuku.” (1 Athesalonike 5:2) Jesũ naarorerie atĩ babaingĩ batĩngĩjũkia na ũrito mantũ jarĩa jakwonania tũrĩtũũra ntukũ cia mũthiro. Aaugĩre: “O ta uria gwakari ntukune cia Nuhu, no u kwija kwa Mutana-wa-muntu [kana, ntukũ cia mũthiro] gugakara. Nikwithirwa o ta uria gwakari matukune jaria ja mbere gukondoria gukiija kwija, riria antu baarijaga, na bakinyunyaga, bakijukanagia na gwikithia aari bao, mwanka riria Nuhu aatonyere ndene ya sabina, nabo batamenyaga mwanka riria baakirimanirue ni mugwu jwa ikondoria, jurabakondoria bonthe, uu no u kwija kwa Mutana-wa-muntu gugakara.”
18. Jesũ aatweere mũkanio jũrĩkũ?
18 Jesũ aatweere mũkanio tũkaareka twangaratanua nĩ “nyiro na mbogita, na mathuganio ja mantu ja mwoyo juju.” Aaugĩre mũthiro jũkeeja o rĩmwe “ta mutego.” Kinya naaugĩre jũgakirimania “antu bonthe baria batwire uthiune bwa nthiguru yonthe.” Rĩu aroongeera: “Ikaragieni bukirombaga Murungu magiita jonthe, nikenda bwija kuumba kwonoka mantune jau jonthe jakeeja, na buumbe kurungama mbere ya Mutana-wa-muntu.” (Luka 21:34-36) Nĩkĩ bũrĩ ũntũ bwa gĩtũmi mono kũthikĩĩra mũkanio jwa Jesũ? Tontũ rua mono nthĩgũrũ ĩnthũũku ya Shaitani ĩkathirua. Barĩa akĩ betĩkĩrĩtwe nĩ Jehova na Jesũ nĩbo bakoonoka mũthiro na batũũre kenya na kenya nthĩgũrũne ĩnjerũ.
^ gic. 4 Mikaeli nĩ riĩtwa rĩngĩ rĩa Jesũ Kristũ. Kũmenya nteto nkũrũki, itũ bu tega Nteto Irĩa irĩ Mũthia, 23.
kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn spa_Latn kik_Latn kik_Latn kam_Latn kik_Latn pag_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn kik_Latn