Ko ɗo ngon-ɗaaKewuuji winndere
Kewuuji winndere
Hooreejo leydi Tuunus wiyetee ko Beji Esebsi
O heɓii 55,68% daande. Mo o yahdunoo daawal ɗiɗmal oo, hono Monsef Marsuuki, gardinooɗo leydi ndii e daawal ɓennungal ngal, heɓi kañum ko 44,32%. Ɗum noon, eɗen mbaawi wiyde o fooli mo ko to woɗɗi, ko njomu ngu alaa guli. Heddii ko juɓɓule woote ɗee laawɗina ɗum. Monsef Marsuki noon fadaani ɗum sibu noddii Esebsi duwaniima ɗum.
Maalde, warngo e warnooɓe Tomaa Sankara
Caggal duuɓi 27 ko Tomaa Sankara tuɗɗii leppi leydi, leydi tuɗɗi mo leppi teddungal, eɗen njiɗi artande banndiraaɓe e no maalde warngo ngoo fewjiranoo, fewjunooɓe maalde haa e siynunooɓe warngo ngoo ñalnde alkamisa 15 lewru kawle hitaande 1987. Ciftinen wonde Tomaa Sankara laamorinoo ko duuɓi 34 kadi laamii ko duuɓi 4 doŋ. Nguurndam fof hawri ko duuɓi 38.
“Mandela day”, ñalawma windereejo Mandelaa
Ko UNESCO sosi « Ñalngu winndereewu ciftorgol Mandelaa », nganndiraangu e ɗemngal Engele « Mandela Day », ñalnde 10 noowambar 2009. Ñalngu nguu fiɓaa ko 18 sulyee hitaande kala, ngam mawninde golle Mandelaa, oon jaambaaro kaɓinooɗo Apartaayd, liɓi ɗum, woni ɓaleejo gidiiɗo wonde hooreejo leydi Afirik worgo. Ñalngu nguu waɗiraa kadi ko dowlinde deeƴre.
Daartel leydi Almaañ
Innde mayri tigi-rigi, e ɗemngal mayri ko «Bundesrepublik Deutschland». Ndi woni ko e diiwaan Orop hakkundeejo. Heedi ndi bannge rewo ko «mer du nord» (maayo rewo) e leydi Danemark e «mer baltique», bannge fuɗnaange mayri heedi toon ko Poloñ e Rippoobilik Cekoslowaki, heedi ndi bannge worgo ko Otris e Siwis, bannge hirnaange ko Farayse e Luksaambuur e Belsik e Pays-Bas. Yimɓe mayri tolnoyiima e 80 miliyoŋ aadee. Kayri woni leydi Dental Orop ɓurndi heewde yimɓe,
Sankaare Nadine Gordimer
Gooto e sagataaɓe rewɓe haɓatnooɓe e laamuyel paltoor Afrik worgo (Afrique du sud) sankiima ñalnde 4 sulyee 2014 ina yahra e duuɓi 90, to Johanesburg. Oo debbo jeyaa ko e yimɓe ɓe potaani yejjiteede e hare ndimaagu Afrik worgonaaɓe. O wiyetee ko Nadine Gordimer. Ko o binndoowo o wonnoo, binndoowo jom kuɗol tookangol, haa ko Apartaayd (Apartheid) salii huunde e binndanɗe makko caaktee e leydi hee. Ko ndeen darnde maantinde addani mo heɓde njeenaari Nobel e hitaande 1991.
Israayiil - Palestiin : hare nde siltataa...
So aɗa yiɗi faamde ɗum, maa ndutto-ɗaa ko ɓuri duuɓi 2 000 caggal. Ko e oon sahaa Roomnaaɓe (Romains en) keɓti Palestiin e wuro Jerisaalem ngoo. Ɓe ndiiwi yahuud en wuurnooɓe ɗoon ɓee. Yahuud en carii, caakii e jookli winndere ɗii kala. Ko laaɓi heen tan, nokku oo, ko nokku keewnooɗo kareeli gila daawaa-dawi.
Loraa Bagboo ko ñaaweteeɗo !
Ñaawooɓe Ñaawirde Kuuge Winndereere (CPI) wonnde to La Haye (laamorgo Pays Bas) fellitii ñaawde Looraa Bagboo, oon gonnooɗo hooreejo leydi koddiwaar. Ɗuum, ko caggal nde ɓe cikkitii dalillaaji gaddanooɗi ñaawirde ndee addude mo toon e wiyde ina ñaawa mo. Jooni noon, ɓayri ɓe pellitii ñaawde mo, firti ko won dalillaaji njogaa gaddanooji yimɓe tuumde mo geɗe nay (4) : warhoore aadeewo, woni warngooji e njangu e rewɓe e golle yoorɓerndaagu kam e ownugol beeli.
Mali joñcitiima
Hay so tawii sahaa e sahaa fof eɗen nanatnoo konu Mali walla Farayse jaggonidrii walla warii ownooɓe, ko ɓuri heewde e yimɓe njooɗtorinoo ko wolde ndee ñifii. Kono njillu hooreejo hilifaaɓe leydi Mali, to Kidaal ñalnde aset 17 mee 2014, joñtitii uure.
Kanko hooreejo hilifaaɓe oo, hono Muusaa Maraa, ko kanko tigi wiyi “Ma min pellu ownooɓe ɓee fellannde muusnde”.
Monsef Marsuki ustii njoɓdi mum
Hooreejo leydi Tuunus, hono Monsef Marsuki woppii tataɓe ɗiɗi e njoɓdi mum. Ko ɗum woni ko o habri ñalnde aljumaa 18 abriil 2014. Hujja mo o rokki ko wiyde « ngon-ɗen ko e caɗeele kaalis e faggudu. Dowla ina foti rokkude yeru moƴƴo (…). Ko ɗum addani mi fellitde ustude njoɓdi hooreejo leydi yoɓetenoo ndii ».
Kariim Wad ñaawetee ko e lewru suwee 2014
Kariim Wad, jahroowo hikka e duuɓi 45 mo Senelgaalnaaɓe innirnoo « kalifu Asamaan e Leydi » walla kadi « Kalifu Winndere » Alla e mum heewnoode mbaawka nde baaba mum, hono Abdullaay Wad, laaminoo Senegaal ndee, mbiy-ɗen Kariim Wad, cokranooɗo tuumeede « galɗirgol ngol rewaani laawol » ñaawetee ko e lewru suwee faandu nduu, kanko e woɗɓe tuumaaɓe « waalitde mo e ɗeen golle galɗirgol ngol rewaani laawol ».
fuv_Latn fuv_Latn fuv_Latn fuv_Latn fuv_Latn fuv_Latn sot_Latn fuv_Latn fuv_Latn fuv_Latn dyu_Latn fuv_Latn fuv_Latn fuv_Latn fuv_Latn fuv_Latn bam_Latn fuv_Latn fuv_Latn fuv_Latn fuv_Latn fuv_Latn fuv_Latn