ໄດ້ ພາຍນອກໃນທາງບວກ ເຂົາເຈົ້າອ້າງເຖິງຜົນກະທົບທີ່ມີປະໂຫຍດຕ່າງໆ ທີ່ບໍ່ກ່ຽວຂ້ອງກັບຕົ້ນທຶນການຜະລິດ ຫຼືກິດຈະກໍາການບໍລິໂພກໃນສັງຄົມ. ຄວາມຈິງແລ້ວການກະທຳທັງໝົດຂອງພວກເຮົາໃນສັງຄົມທີ່ພວກເຮົາອາໄສຢູ່, ບໍ່ວ່າມັນຈະເປັນເລື່ອງເລັກໆນ້ອຍໆ ຫຼື ງ່າຍດາຍປານໃດໃນຄວາມຄິດເຫັນຂອງພວກເຮົາ, ລ້ວນແຕ່ມີຜົນສະທ້ອນຕໍ່ຜູ້ອື່ນທີ່ປະກອບດ້ວຍມັນ. ໃນຄໍາສັບຕ່າງໆອື່ນໆ, ປະເພດຂອງພາຍນອກນີ້ເກີດຂື້ນໃນເວລາທີ່ການກະທໍາທີ່ພວກເຮົາເຮັດເປັນບໍລິສັດ, ເປັນບຸກຄົນ, ຫຼືຄອບຄົວມີຜົນກະທົບຂ້າງຄຽງທີ່ມີຄວາມສຸກແລະເປັນປະໂຫຍດຕໍ່ສິ່ງອື່ນ.
ໃນບົດຄວາມນີ້, ພວກເຮົາຈະສຸມໃສ່ການອະທິບາຍສິ່ງທີ່ພາຍນອກໃນທາງບວກປະກອບດ້ວຍ, ຄຸນລັກສະນະແລະຜົນປະໂຫຍດຂອງມັນ.
ດັດນີ
ມີຫຍັງແດ່
ພາຍນອກໃນທາງບວກ ທັງຫມົດແມ່ນຜົນກະທົບທາງບວກຂອງກິດຈະກໍາຂອງສະມາຊິກຂອງສັງຄົມ, ບໍ່ implicit ໃນຄ່າໃຊ້ຈ່າຍຫຼືຜົນປະໂຫຍດຂອງກິດຈະກໍາເຫຼົ່ານັ້ນ. ຄໍານິຍາມຂອງລັກສະນະພາຍນອກໃນທາງບວກແມ່ນບໍ່ຈໍາກັດໃນພາກສະຫນາມຫຼືວິທະຍາສາດສະເພາະໃດຫນຶ່ງ, ມັນປະກອບມີຜົນກະທົບທາງບວກທັງຫມົດເຫຼົ່ານັ້ນ, ຂະຫນາດໃຫຍ່ແລະຂະຫນາດນ້ອຍ, ທີ່ການກະທໍາຂອງບຸກຄົນຫຼືບໍລິສັດສາມາດມີຢູ່ໃນສັງຄົມຂອງພວກເຮົາ.
ພາຍນອກໃນທາງບວກ
ພວກເຮົາກໍາລັງເວົ້າກ່ຽວກັບພາຍນອກໃນທາງບວກທີ່ບໍ່ໄດ້ລວມຢູ່ໃນຄ່າໃຊ້ຈ່າຍໃນການຜະລິດຫຼືລາຄາການຊື້, ແຕ່ວ່າ ສາມາດມີຜົນດີຕໍ່ສັງຄົມໂດຍລວມ. ການລົງທຶນຂອງໂຮງຫມໍແລະຫ້ອງທົດລອງເພື່ອຊອກຫາການປິ່ນປົວສໍາລັບພະຍາດສະເພາະໃດຫນຶ່ງແມ່ນຕົວຢ່າງຂອງເລື່ອງນີ້. ທໍາອິດ, ທ່ານອາດຈະຄິດວ່າຄໍາຫມັ້ນສັນຍາ R&D ນີ້ອາດຈະມີມູນຄ່າຫຼາຍຖ້ານັກຄົ້ນຄວ້າບໍ່ສາມາດຊອກຫາການປິ່ນປົວໄດ້ໄວ.
ຄວາມເປັນຈິງບອກພວກເຮົາກົງກັນຂ້າມ, ວ່າປະເພດຂອງກິດຈະກໍານີ້ແມ່ນມີຄວາມຈໍາເປັນຫຼາຍສໍາລັບສະຫວັດດີການແລະສຸຂະພາບຂອງປະຊາຊົນ, ເນື່ອງຈາກວ່າໄວຫຼືຫຼັງຈາກນັ້ນຢາຈະພົບເຫັນວ່າຫຼຸດຜ່ອນຜົນກະທົບຂອງພະຍາດທີ່ກ່ຽວຂ້ອງ. ຢານີ້, ໃຊ້ເວລາໄລຍະຫນຶ່ງເພື່ອໃຫ້ໄດ້, ບວກກັບການລົງທຶນທາງດ້ານການເງິນທີ່ສໍາຄັນ, ຈະມີຄວາມເປັນໄປໃນທາງບວກຂອງສັງຄົມໂດຍການຊ່ວຍຊີວິດຄົນນັບພັນຄົນ, ແຕ່ນີ້ບໍ່ໄດ້ສະທ້ອນໃຫ້ເຫັນໃນຄ່າໃຊ້ຈ່າຍຂອງການດໍາເນີນການສືບສວນດັ່ງກ່າວຍາວແລະດີກວ່າ.
ເຊັ່ນດຽວກັນ, ຍັງມີຫຼາຍກິດຈະກໍາທີ່ສາມາດສ້າງພາຍນອກໃນທາງບວກໃຫ້ແກ່ສັງຄົມ, ເຊິ່ງມັນເປັນສິ່ງຈໍາເປັນສໍາລັບການເຮັດວຽກທີ່ເຫມາະສົມຂອງມັນ:
- ລົງທຶນໃນການຮັກສາສິນຄ້າສາທາລະນະ (ຖະໜົນ, ອາຄານ, ສວນສາທາລະນະ, ສະຫນາມກິລາ, ໂຮງໝໍ).
- ການສຶກສາ (ການບຳລຸງຮັກສາໂຮງຮຽນ, ຄູສອນທີ່ມີຄຸນວຸດທິ, ຫຼັກສູດທີ່ພຽງພໍ).
- ການສືບສວນທາງການແພດ (ວັກຊີນ, ຢາ, ການປິ່ນປົວແບບປະດິດສ້າງ).
ດ້ານລົບພາຍນອກ
ແຕກຕ່າງຈາກພາຍນອກໃນທາງບວກ, ດ້ານລົບພາຍນອກແມ່ນຜົນມາຈາກການດໍາເນີນກິດຈະກໍາໃດໆທີ່ເຮັດໃຫ້ເກີດຄວາມເສຍຫາຍຕໍ່ສັງຄົມ, ບໍ່ໄດ້ຫມາຍເຖິງຄ່າໃຊ້ຈ່າຍຂອງຕົນ. ເຖິງແມ່ນວ່າພວກເຮົາກໍາລັງປະຕິບັດກັບແນວຄວາມຄິດຈາກພາກສະຫນາມເສດຖະກິດ, ແນວຄວາມຄິດເຫຼົ່ານີ້ສາມາດໄດ້ຮັບການ extrapolated ກັບພາກສະຫນາມຂອງຊີວິດປະຈໍາວັນ.
ຕົວຢ່າງທີ່ດີໃນດ້ານລົບຕໍ່ພາຍນອກແມ່ນມົນລະພິດຂອງສິ່ງແວດລ້ອມ, ໂດຍສະເພາະແມ່ນອຸດສາຫະກໍາ, ໂດຍບໍລິສັດຂະຫນາດໃຫຍ່. ຈິນຕະນາການກໍລະນີຂອງບໍລິສັດຂຸດຄົ້ນບໍ່ແຮ່ຂະຫນາດໃຫຍ່ທີ່ມີຄວາມຊ່ຽວຊານໃນການຂຸດຄົ້ນແລະການປຸງແຕ່ງຖ່ານຫີນ. ເມື່ອວັດແທກຄ່າໃຊ້ຈ່າຍໃນການປະຕິບັດກິດຈະກໍາ, ພວກເຂົາບໍ່ໄດ້ຄໍານຶງເຖິງລະດັບສູງຂອງມົນລະພິດທີ່ຈະເຮັດໃຫ້ເກີດສິ່ງແວດລ້ອມ. ນີ້ແມ່ນພິຈາລະນາ ພາຍນອກທາງລົບແລະເປັນຜົນມາຈາກຂະບວນການຜະລິດຂອງບໍລິສັດ ແລະບໍ່ໄດ້ສະທ້ອນຢູ່ໃນລາຄາຂາຍ ຫຼືຕົ້ນທຶນການຜະລິດຖ່ານຫີນ.
ຖ້າພວກເຮົາຢຸດແລະຄິດ, ການກະ ທຳ ເກືອບທັງ ໝົດ ລ້ວນແຕ່ມີທາງລົບຕໍ່ສັງຄົມ. ຕົວຢ່າງເຊັ່ນ, ການໃຊ້ຢາສູບມີຜົນຂ້າງຄຽງທີ່ເປັນອັນຕະລາຍຕໍ່ສຸຂະພາບຂອງຜູ້ໃຊ້, ແຕ່ສ້າງຄວາມເສຍຫາຍພາຍນອກເຊັ່ນ: ການເສື່ອມລາຄາຂອງໂຄງສ້າງພື້ນຖານ (ຖ້າຄົນສູບຢາຢູ່ໃນຫ້ອງ, ຝາສາມາດປ່ຽນສີແລະເສຍຫາຍຈາກຄວັນຢາສູບ), ແລະຍັງສາມາດສົ່ງຜົນກະທົບທາງລົບ. ກ່ຽວກັບສຸຂະພາບຂອງຜູ້ໃດຜູ້ຫນຶ່ງ (ຜູ້ເປັນພະຍາດຫືດທີ່ສູບຢາສູບຢາ).
ວິທີການຄວບຄຸມດ້ານລົບພາຍນອກແລະເສີມຂະຫຍາຍທາງບວກ?
ລັດຖະບານມີມາດຕະການເພື່ອຄວບຄຸມແລະຫຼຸດຜ່ອນການສ້າງຜົນກະທົບທາງລົບຈາກພາຍນອກເຊັ່ນ:
- ພາສີກ່ຽວກັບບໍລິສັດມົນລະພິດທີ່ສຸດທີ່ຈະ ສົ່ງເສີມການນຳໃຊ້ພະລັງງານທົດແທນ ແລະ ຂະບວນການຜະລິດແບບຍືນຍົງ.
- ຄວບຄຸມກິດຈະກໍາບາງຢ່າງ (ຕົວຢ່າງ, ການສູບຢາ, ການຈະລາຈອນໃນຕົວເມືອງໃຫຍ່).
- ໂຄງການການສຶກສາ ແລະ ການສ້າງຈິດສໍານຶກທາງສັງຄົມ.
ຄຽງຄູ່ກັນນັ້ນ, ຍັງມີກົນໄກເສີມຂະຫຍາຍ ແລະ ເພີ່ມທະວີການເຄື່ອນໄຫວທາງບວກຈາກບັນດາບໍລິສັດ ແລະ ປະຊາຊົນ:
- ທຶນຊ່ວຍເຫຼືອແກ່ສູນການສຶກສາ (ສວນກ້າ, ໂຮງຮຽນ, ແລະອື່ນໆ).
- ສະໜອງທຶນໃຫ້ແກ່ການຄົ້ນຄວ້າ ແລະ ພັດທະນາ, ໂດຍສະເພາະໃນຂົງເຂດວິທະຍາສາດແລະການແພດ.
ພາຍນອກ, ບໍ່ວ່າຈະເປັນທາງບວກ ຫຼືທາງລົບ, ພວກມັນບໍ່ພຽງແຕ່ຢູ່ໃນຂອບເຂດເສດຖະກິດຂອງສັງຄົມເທົ່ານັ້ນ. ພຶດຕິກຳປະເພດໃດນຶ່ງ ເຊັ່ນ: ການສູບຢາ ຫຼືຖິ້ມປຼາສະຕິກໃສ່ທາງຍ່າງ ອາດຈະສົ່ງຜົນກະທົບຕໍ່ສັງຄົມໃນໄລຍະສັ້ນ ຫຼື ໄລຍະຍາວ ເຊິ່ງອາດເປັນທາງລົບ ຫຼື ທາງບວກ ຂຶ້ນກັບພຶດຕິກຳ.
ການບໍລິໂພກພາຍນອກ
ພຶດຕິກໍາຂອງຜູ້ບໍລິໂພກບາງຢ່າງອາດມີອິດທິພົນພາຍນອກຫຼືຜົນກະທົບຂັ້ນສອງທີ່ບໍ່ໄດ້ຖືກພິຈາລະນາໃນລາຄາການເຮັດທຸລະກໍາ. ການບໍລິໂພກພາຍນອກສາມາດເປັນບວກຫຼືລົບ. ຄ່າໃຊ້ຈ່າຍຫຼືຜົນປະໂຫຍດຂອງການຜະລິດ, ການນຳໃຊ້ ຫຼື ຣີໄຊເຄີນ ຕ້ອງໄດ້ຄຳນຶງເຖິງເວລາສ້າງນະໂຍບາຍເສດຖະກິດສີຂຽວ.
ພາຍນອກເກີດຂື້ນເມື່ອສິດທິຊັບສິນແລະການນໍາໃຊ້ຊັບພະຍາກອນທໍາມະຊາດໃຫ້ຜົນປະໂຫຍດສ່ວນຕົວເທົ່ານັ້ນໂດຍບໍ່ໄດ້ຄໍານຶງເຖິງຜົນກະທົບທາງລົບຫຼືທາງບວກ.
ໃນສັ້ນ, ຕົວທ່ານເອງສາມາດໄດ້ຮັບອິດທິພົນທີ່ດີກວ່າຫຼືຮ້າຍແຮງກວ່າໂດຍບໍ່ມີສ່ວນຮ່ວມໃນການຊື້ຫຼືຂາຍຜະລິດຕະພັນ. ໃນກໍລະນີໃດກໍ່ຕາມ, ການແຊກແຊງໃນກິດຈະກໍາທາງເສດຖະກິດນີ້ແມ່ນມີຄວາມຈໍາເປັນເພື່ອປັບປຸງສະຫວັດດີການຂອງຜູ້ໄດ້ຮັບຜົນກະທົບ.
ເພື່ອໃຫ້ມີປະສິດທິພາບ, ລາຄາຕະຫຼາດຕ້ອງສອດຄ່ອງກັບຄ່າໃຊ້ຈ່າຍຫຼືຜົນປະໂຫຍດຂອງພວກເຂົາ. ເມື່ອຜະລິດຕະພັນໃໝ່ມີດ້ານລົບໜ້ອຍກວ່າ ແລະ/ຫຼື ດ້ານບວກຫຼາຍກວ່າຜະລິດຕະພັນພື້ນເມືອງ, ແຕ່ມີລາຄາແພງກວ່າໃນການຜະລິດ, ມັນຄວນຈະຖືກເກັບພາສີຕາມອັດຕາສ່ວນ. ຄ່າໃຊ້ຈ່າຍງົບປະມານຂອງຊຸມຊົນຈະໄດ້ຮັບການຊົດເຊີຍໂດຍການຫຼຸດຜ່ອນຄ່າໃຊ້ຈ່າຍສາທາລະນະສໍາລັບ ແກ້ໄຂພາຍນອກທີ່ບໍ່ໄດ້ເກີດຂຶ້ນ. ຫຼັງຈາກນັ້ນ, ຜະລິດຕະພັນດັ່ງກ່າວຈະມີລາຄາທີ່ແຂ່ງຂັນໂດຍບໍ່ມີການສູນເສຍກໍາໄລແລະຜູ້ບໍລິໂພກຈະໄດ້ຮັບການຊຸກຍູ້ໃຫ້ຊື້. ຜູ້ຜະລິດຊະນະ, ຜູ້ບໍລິໂພກຊະນະ, ແລະສະພາບແວດລ້ອມຊະນະ.
ດ້ວຍເຫດນີ້, ພວກເຮົາຕ້ອງພິຈາລະນາສະພາບພາຍນອກຂອງສິ່ງແວດລ້ອມ ແລະ ປະເມີນຜົນກະທົບທາງກົງ ແລະ ທາງອ້ອມຂອງການຜະລິດຕໍ່ສິ່ງແວດລ້ອມ. ມູນຄ່ານີ້ຕ້ອງໄດ້ຮັບການພິຈາລະນາເມື່ອປຽບທຽບຜະລິດຕະພັນ, ໂດຍສະເພາະຖ້າການຊື້ແມ່ນສໍາລັບພາກລັດ. ຜະລິດຕະພັນລາຄາຖືກທີ່ສຸດບໍ່ແມ່ນລາຄາຖືກທີ່ສຸດສະເຫມີ.
ຕົວຢ່າງ: ບັນດາປະເທດທີ່ປ່ອຍກາກບອນດີອອກໄຊຫຼາຍກວ່ານັ້ນ ຕ້ອງເສຍພາສີຫຼາຍກວ່າ. ນັ້ນແມ່ນເຫດຜົນທີ່ລັດຖະບານຄວນລົງໂທດບໍລິສັດທີ່ສ້າງມົນລະພິດ. ອີກເທື່ອຫນຶ່ງ, ບໍລິສັດເຫຼົ່ານີ້ຈະສົ່ງຄ່າໃຊ້ຈ່າຍເຫຼົ່ານີ້ໄປສູ່ລາຄາຂາຍ. ຂໍຂອບໃຈກັບນີ້, ບໍລິສັດສີຂຽວໄດ້ຮັບການແຂ່ງຂັນ. ນະໂຍບາຍຈູງໃຈເຫຼົ່ານີ້ໄດ້ຖືກອອກແບບເພື່ອຫຼຸດຜ່ອນການພາຍນອກທາງລົບ.
ຂ້າພະເຈົ້າຫວັງວ່າດ້ວຍຂໍ້ມູນນີ້, ທ່ານສາມາດຮຽນຮູ້ເພີ່ມເຕີມກ່ຽວກັບລັກສະນະພາຍນອກໃນທາງບວກແລະລັກສະນະຂອງເຂົາເຈົ້າ.