ທ່ານຫງວຽນຊວັນຝຸກ ນາຍົກລັດຖະມົນຕີແຫ່ງ ສສ ຫວຽດນາມ ພົບປະເຈລະຈາກັບທ່ານນະເຣທະຣະ ໂມທີ ນາຍົກລັດຖະມົນຕີແຫ່ງ ສາທາລະນະລັດ ອິນເດຍ. (ພາບ:TTXVN)
ວກ.ອອນໄລ - ໂດຍຕອບສະໜອງຕາມຄຳເຊື້ອເຊີນຂອງທ່ານ ນະເຣນທະຣະ ໂມທີ ນາຍົກລັດຖະມົນຕີແຫ່ງ ສາທາລະນະລັດອິນເດຍ, ທ່ານນາຍົກລັດຖະມົນຕີຫວຽດນາມ ຫງວຽນຊວັນຝຸກ ແລະພັນລະຍາ ໄດ້ໄປຮ່ວມກອງປະຊຸມຂັ້ນສູງສະເຫຼີມສະຫຼອງການພົວພັນ ອາຊຽນ-ອິນເດຍ ແລະ ພິທີສະເຫຼີມສະຫຼອງ ວັນສາທາລະນະລັດອິນເດຍ ຄົບຮອບ 69 ປີ ໃນລະຫວ່າງວັນທີ 24-26 ມັງກອນ 2018 ທີ່ນະຄອນຫຼວງ ນິວເດລີ. ການເດີນທາງປະຕິບັດງານຂອງທ່ານນາຍົກລັດຖະມົນຕີຫວຽດນາມ ໄດ້ປະກອບສ່ວນຊຸກຍູ້ ເພີ່ມທະວີການພົວພັນຄູ່ຮ່ວມມືຍຸດທະສາດຫວຽດນາມ-ອິນເດຍ ໃຫ້ພັດທະນາຂຶ້ນສູ່ລະດັບໃໝ່, ເລິກເຊິ່ງກວ່າອີກ; ສະແດງໃຫ້ເຫັນເຖິງບົດບາດປະສານງານທີ່ສຳຄັນຂອງຫວຽດນາມ ໃນການພົວພັນອາຊຽນ-ອິນເດຍ.
ພາຍໃຕ້ຫົວຂໍ້ “ແບ່ງປັນຄຸນຄ່າ, ໂຊກຊະຕາດຽວກັນ”, ຜູ້ນຳຂອງບັນດານປະເທດອາຊຽນ ແລະ ອິນເດຍ ໄດ້ປະເມີນການຮ່ວມມື ອາຊຽນ-ອິນເດຍ ໃນເວລາທີ່ຜ່ານມາ ເຊິ່ງໄດ້ບັນລຸຜົນສຳເລັດທາງບວກຫຼາຍຢ່າງໃນບັນດາຂົງເຂດການຮ່ວມມື ແລະ ຕີລາຄາສູງຕໍ່ຫວຽດນາມ - ປະເທດຮັບຜິດຊອບປະສານງານການພົວພັນ ອາຊຽນ-ອິນເດຍ ທີ່ໄດ້ມີຄວາມພະຍາຍາມ ແລະປະດິດສ້າງໃນການຊຸກຍູ້ການຮ່ວມມືລວມຂອງສອງຝ່າຍ. ໃນປະຫວັດສາດຂອງຕົນ, ອາຊຽນມີການພົວພັນທີ່ດີງາມກັບອິນເດຍ. ປີ 2017, ສອງຝ່າຍສະເຫຼີມສະຫຼອງ 25 ປີແຫ່ງການສ້າງຕັ້ງການພົວພັນສົນທະນາ ອາຊຽນ-ອິນເດຍ, 15 ປີແຫ່ງການສ້າງຕັ້ງກົນໄກຂັ້ນສູງ, 5 ປີແຫ່ງການສ້າງຕັ້ງການພົວພັນຄູ່ຮ່ວມມືຍຸດທະສາດ. ໃນເວລາທີ່ຜ່ານມາ, ການພົວພັນອາຊຽນ-ອິນເດຍ ສືບຕໍ່ພັດທະນາຢ່າງຮອບດ້ານທັງສາມເສົາຄ້ຳຄື ການເມືອງ-ຄວາມໝັ້ນຄົງ, ເສດຖະກິດ, ວັດທະນະທຳ-ສັງຄົມ. ສອງຝ່າຍໄດ້ສ້າງຕັ້ງ 30 ກົນໄກສົນທະນາປະກອບດ້ວຍກົນໄກຂັ້ນສູງ, ຈັດຕັ້ງກອງປະຊຸມຂັ້ນລັດຖະມົນຕີ 7 ຄັ້ງ; ຜັນຂະຫຍາຍແຜນການປະຕິບັດງານໄລຍະ 2016-2020, ມີ 67 ມາດຕະການທີ່ໄດ້ແລະພວມໄດ້ຮັບການຜັນຂະຫຍາຍ (18 ມາດຕະການກ່ຽວກັບການເມືອງ-ຄວາມໝັ້ນຄົງ, 22 ມາດຕະການກ່ຽວກັບເສດຖະກິດ, 20 ມາດຕະການກ່ຽວກັບວັດທະນະທຳ-ສັງຄົມ ແລະ 7 ກ່ຽວກັບບັນດາຂົງເຂດຫຼາຍຂະແໜງການ). ກອງປະຊຸມຂັ້ນສຸງສະເຫຼີມສະຫຼອງການພົວພັນ ອາຊຽນ-ອິນເດຍ ຄັ້ງນີ້ແມ່ນໂອກາດທີ່ສະດວກດີເພື່ອໃຫ້ຫວຽດນາມຮັກສາທ່ວງທ່າພັດທະນາການພົວພັນກັບອິນດີ, ສະແດງໃຫ້ເຫັນເຖິງບົດບາດເປັນຜູ້ປະສານງານການພົວພັນອາຊຽນ-ອິນເດຍ.
ໃນທີ່ກອງປະຊຸມ, ຜູ້ນຳຂອງບັນດາປະເທດອາຊຽນ ແລະ ອິນເດຍ ໄດ້ດຳເນີນການປະຊຸມສະເພາະບັນຫາ ກ່ຽວກັບ “ການຮ່ວມມືແລະຄວາມໝັ້ນຄົງທາງທະເລ”. ສອງຝ່າຍໃຫ້ຄຳໝັ້ນສັນຍາຈະສືບຕໍ່ສົນທະນາແລະຮ່ວມມືນຳກັນ ໂດຍຜ່ານບັນດາກົນໄກພາກພື້ນ ເພື່ອແນໃສ່ຮັກສາສັນຕິພາບ ສະຖຽນລະພາບ ຄວາມໝັ້ນຄົງ ຄວາມປອດໄພ ເສລີພາບໃນການເດີນເຮືອແລະການບິນ; ເຊີດຊູສົ່ງເສີມການເຄົາລົບນັບຖືກົດໝາຍ ແລະການແກ້ໄຂຂໍ້ຂັດແຍ່ງພິພາດດ້ວຍສັນຕິວິທີ ບົນພື້ນຖານກົດໝາຍສາກົນ, ໃນນັ້ນມີອະນຸສັນຍາສະຫະປະຊາຊາດກ່ຽວກັບກົດໝາຍທະເລປີ 1982 (UNCLOS, 1982)… ເນື່ອງໃນໂອກາດນີ້, ບັນດາຜູ້ນຳອາຊຽນ ແລະ ອິນເດຍ ໄດ້ຢັ້ງຢືນການສະໜັບສະໜູນຕໍ່ ການປະຕິບັດຖະແຫຼງການກ່ຽວກັບການປະພຶດຂອງບັນດາຝ່າຍຢູ່ທະເລຕາເວັນອອກ (DOC) ຢ່າງຄົບຖ້ວນມີປະສິດທິຜົນ ແລະ ຄາດຫວັງວ່າ ປະມວນຂໍ້ກຳນົດກ່ຽວກັບການປະພຶດຢູ່ທະເລຕາເວັນອອກ (COC) ຈະສຳເລັດໃນໄວໆນີ້.
ກ່າວປາໄສທີ່ກອງປະຊຸມ, ທ່ານນາຍົກລັດຖະມົນຕີ ຫງວຽນຊວັນຝຸກ ໄດ້ສະເໜີ 3 ຈຸດສຳຄັນ. ທີໜຶ່ງ, ຖືວ່າການຮ່ວມມືທາງດ້ານການຄ້າແລະການລົງທຶນເປັນແຮງຜັດດັນຕົ້ນຕໍ, ບຸລິມະສິດອັນດັບໜຶ່ງຂອງການພົວພັນຄູ່ຮ່ວມມືຍຸດທະສາດອາຊຽນ-ອິນເດຍ. ທີສອງ, ການເພີ່ມທະວີການເຊື່ອມຕໍ່ແມ່ນປັດໄຈຫຼັກ, ຮັບປະກັນຄວາມຍືນຍົງລະຫວ່າງພາກພື້ນ. ທີສາມ, ພວກເຮົາຕ້ອງເພີ່ມທະວີການຮ່ວມມືເພື່ອສັນຕິພາບ, ຄວາມໝັ້ນຄົງຢູ່ພາກພື້ນ ແລະ ຢູ່ມະຫາສະໝຸດອິນເດຍແລະມະຫາສະໝຸດປາຊີຟິກ, ຮັບມືກັບບັນດາສິ່ງທ້າທາຍຕໍ່ຄວາມສະຫງົບປອດໄພ, ທັງຄວາມປອດໄພດັ້ງເດີມ ແລະ ຄວາມປອດໄພບໍ່ເປັນແບບດັ້ງເດີນ. ໃນເວລາແລກປ່ຽນກ່ຽວກັບການຮ່ວມມືແລະຄວາມໝັ້ນຄົງທາງທະເລ, ທ່ານນາຍົກລັດຖະມົນຕີ ຫງວຽນຊວັນຝຸກ ໄດ້ສະເໜີໃຫ້ສອງຝ່າຍເພີ່ມທະວີການປະສາສົມທົບ, ຮັບປະກັນຫຼັກການເຄົາລົບນັບຖືກົດໝາຍ, ໃນນັ້ນມີ UNCLOS 1982, ເພີ່ມທະວີການຮ່ວມມືສ້າງຄວາມໄວ້ວາງໃຈ ໂດຍຜ່ານບັນດາມາດຕະການພ້ອມກັນຮັບມືກັບສິ່ງທ້າທາຍຢູ່ທະເລ, ບຸລິມະສິດການລວມສູນພັດທະນາເສດຖະກິດທະເລຂຽວ, ໃນນັ້ນມີການສ້າງສັນຍາກ່ຽວກັບການຂົນສົ່ງທາງທະເລໃຫ້ສຳເລັດໂດຍໄວ, ແບ່ງປັນຂໍ້ມູນຂ່າວສານ ແລະ ສົມທົບນະໂຍບາຍທະເລ, ກໍ່ຄືຊຸກຍູ້ການຮ່ວມມືລະຫວ່າງພາກພື້ນມະຫາສະໝຸດອິນເດຍ ແລະມະຫາສະໝຸດປາຊີຟິກ.
ສຳເລັດສິນສຸດກອງປະຊຸມ, ບັບດາຜູ້ນຳອາຊຽນ ແລະ ອິນເດຍ ໄດ້ຮັບຮອງຜ່ານຖະແຫຼງການ ນິວເດລີ, ວາງວິໄສທັດແລະທິດທາງຊຸກຍູ້ຢ່າງຮອບດ້ານຕໍ່ການພົວພັນຄູ່ຮ່ວມມືຍຸດທະສາດອາຊຽນ-ອິນເດຍ ໃນຊຸມປີຕໍ່ໄປ.
ເນື່ອງໃນໂອກາດມາຮ່ວມກອງປະຊຸມ, ທ່ານນາຍົກລັດຖະມົນຕີ ຫງວຽນຊວັນຝຸກ ໄດ້ພົບປະຫາລືກັບທ່ານ ຣາມ ນາດ ໂກວິນ ປະທານາທິບໍດີແຫ່ງ ສາທາລະນະລັດ ອິນເດຍ, ພົບປະເຈລະຈາກັບທ່ານ ນະເຣນທະຣະ ໂມທີ ນາຍົກລັດຖະມົນຕີ ອິນເດຍ; ພົບປະ ແລກປ່ຽນສອງຝ່າຍກັບ ນາຍົກລັດຖະມົນຕີກຳປູເຈຍ ສົມເດັດ ເຕໂຈ ຮຸນເຊນ, ປະທານາທິບໍດີອິນໂດເນເຊຍ ໂຈໂກ ວິໂດໂດ, ນາຍົກລັດຖະມົນຕີສິງກະໂປ ລີ ຊຽນລຸງ, ນາຍົກລັດຖະມົນຕີໄທ ປຣະຢຸດ ຈັນໂອຊາ ແລະ ທີ່ປຶກສາຂອງລັດມິີອານມາ ອອງ ຊານ ຊູຈີ, ຜ່ານການພົບປະເຫຼົ່ານັ້ນ ເພື່ອແລກປ່ຽນມາດຕະການແລະທິດທາງຕ່າງໆຫຼາຍຢ່າງ ແນໃສ່ຊຸກຍູ້ການພົວພັນສອງຝ່າຍໃຫ້ຂະຫຍາຍຕົວກວ່າອີກ.
ໃນການພົບປະຫາລືກັບທ່ານ ຣາມ ນາດ ໂກວິນ ປະທານາທິບໍດີແຫ່ງ ສາທາລະນະລັດ ອິນເດຍ, ຜູ້ນຳທັງສອງສະແດງຄວາມພໍໃຈຕໍ່ການພັດທະນາຢ່າງແຂງແຮງ ຂອງການພົວພັນມິດຕະພາບທີ່ເປັນມູນເຊື້ອ ແລະການຮ່ວມມືຫຼາຍດ້ານ ລະຫວ່າງສອງປະເທດ, ພິເສດແມ່ນ ນັບແຕ່ເມື່ອຍົກລະດັບການພົວພັນຂຶ້ນເປັນການພົວພັນຄູ່ຮ່ວມມືຍຸດທະສາດຮອບດ້ານ ຫວຽດນາມ-ອິນເດຍ ເດືອນກັນຍາ 2016. ສອງຝ່າຍກໍ່ໄດ້ຕີລາຄາສູງຕໍ່ການຈັດຕັ້ງການເຄື່ອນໄຫວທີ່ມີຄວາມໝາຍ ຕົວຈິງໃນປີມິດຕະພາບ 2017 ສະເຫຼີມສະຫຼອງ 45 ປີແຫ່ງການພົວພັນທາງການທູດ ແລະ 10 ປີແຫ່ງການຜັນຂະຫຍາຍການພົວພັນຄູ່ຮ່ວມມືຍຸດທະສາດ, ເຊິ່ງໄດ້ປະກອບສ່ວນຍົກສູງຄວາມຮັບຮູ້ຂອງປະຊາຊົນກ່ຽວກັບການພົວພັນລະຫວ່າງສອງປະເທດ, ພ້ອມກັນນັ້ນກໍ່ຊຸກຍູ້ການຮ່ວມມືໃນຫຼາຍຂົງເຂດລະອຽດຕົວຈິງ, ຢືນຢັນຈະສືບຕໍ່ສົມທົບນຳກັນຢ່າງແໜ້ນແຟ້ນ ແລະ ສະໜັບສະໜູນເຊິ່ງກັນແລະກັນໃນບັນດາຂອບການພົວພັນພະຫຸພາຄີ.
ໃນການພົບປະເຈລະຈາລະຫວ່າງທ່ານນາຍົກລັດຖະມົນຕີ ຫງວຽນຊວັນຝຸກ ແລະທ່ານນາຍົກລັດຖະມົນຕີອິນເດຍ ນະເຣນທະຣະ ໂມທີ, ສອງຝ່າຍໄດ້ເປັນເອກະສັນກັບເປົ້າໝາຍຍົກມູນຄ່າການຄ້າສອງສົ້ນຂຶ້ນເປັນ 15 ຕື້ໂດລາສະຫະລັດ ກ່ອນປີ 2020. ພາຍຫຼັງການພົບປະເຈລະຈາ, ນາຍົກລັດຖະມົນຕີທັງສອງ ໄດ້ເປັນສັກຂີພະຍານໃນພິທີມອບໂອນສັນຍາການຮ່ວມມືຫຼາຍສະບັບຄື: ບົດບັນທຶກຊ່ວຍຈຳລະຫວ່າງກະຊວງຂ່າວສານແລະການສື່ສານຫວຽດນາມ ກັບ ກະຊວງຂ່າວສານແລະວິທະຍຸກະຈາຍສຽງ ໂທລະພາບ ອິນເດຍ ກ່ຽວກັບການຮ່ວມມືໃນຂົງເຂດຂໍ້ມູນຂ່າວສານ ແລະ ການກະຈາຍສຽງ ໂທລະພາບ, ຂໍ້ຕົກລົງລະຫວ່າງກົມສຳຫຼວດໄລຍະໄກແຫ່ງຊາດ ແລະ ອົງການຄົ້ນຄວ້າອະວະກາດແຫ່ງອິນເດຍ ກ່ຽວກັບໂຄງການ “ກໍ່ສ້າງສະຖານີຄົ້ນຫາ, ເກັບຮັບຂໍ້ມູນ ແລະປະມວນຜົນພາບດາວທຽມ”.
ການພົວພັນຫວຽດນາມ-ອິນເດຍພວມມີບາດກ້າວຂະຫຍາຍຕົວທີ່ສຳຄັນ, ເປັນຕົ້ນແມ່ນພາຍຫຼັງການສ້າງຂອບການພົວພັນຄູ່ຮ່ວມມືຮອບດ້ານ ແລະ ບັນດາການຢ້ຽມຢາມສອງຝ່າຍຂອງຜູ້ນຳຂັ້ນສູງຂອງສອງປະເທດ. ການພົວພັນດ້ານເສດຖະກິດ, ການຄ້າສອງຝ່າຍຫວຽດນາມ-ອິນເດຍໄດ້ຂະຫຍາຍຕົວຢ່າງບໍ່ຢຸດຢັ້ງ. ມູນຄ່າການຄ້າສອງສົ້ນເພີ່ມຂຶ້ນທຸກປີ ນັບແຕ່ເມື່ອສອງປະເທດສ້າງຕັ້ງການພົວພັນຄູ່ຮ່ວມມືຍຸດທະສາດ. ປະຈຸບັນ ອິນເດຍເປັນໜຶ່ງໃນສິບຄູ່ຮ່ວມມືການຄ້າທີ່ສຳຄັນຂອງຫວຽດນາມ. ມູນຄ່າການຄ້າສອງຝ່າຍເພີ່ມຂຶ້ນສະເຫຼ່ຍ 16% ຕໍ່ປີໃນໄລຍະ 2008-2013. ມູນຄ່າການຄ້າປີ 2017 ບັນລຸປະມານ 7,5 ຕື້ໂດລາສະຫະລັດ (ເພີ່ມຂຶ້ນ 37,7% ທຽບກັບປີ 2016); ປີ 2016 ບັນລຸ 5,4 ຕື້ໂດລາສະຫະລັດ. ຄິດໄລ່ຮອດທ້າຍເດືອນພະຈິກ 2017, ຍອດຈຳນວນທຶນຈົດທະບຽນຂອງອິນເດຍ ທີ່ລົງທຶນເຂົ້າຫວຽດນາມ ບັນລຸ 756 ລ້ານໂດລາສະຫະລັດ, ດ້ວຍ 168 ໂຄງການທີ່ລົງທຶນໃນ 24 ແຂວງ-ນະຄອນ, ຢູ່ອັນດັບທີ 28 ໃນຈຳນວນ 126 ປະເທດ, ອານາເຂດທີ່ລົງທຶນຢູ່ຫວຽດນາມ. ຫວຽດນາມມີ 7 ໂຄງການລົງທຶນຢູ່ປະເທດອິນເດຍ ດ້ວຍຈຳນວນທຶນທີ່ລົງທະບຽນທັງໝົດ 6,15 ລ້ານໂດລາສະຫະລັດ, ຕົ້ນຕໍແມ່ນໃນຂົງເຂດການຈັດຈຳໜ່າຍຜະລິດຕະພັນອາຫານສັດ, ການຈຳໜ່າຍອຸປະກອນການກໍ່ສ້າງ, ການສົ່ງອອກເຄື່ອງສຳອາງ, ຜະລິດຕະພັນຄອມພິວເຕີ…
ໃນຖານະສະມາຊິກຂອງສັນຍາການລົງທຶນອາຊຽນ-ອິນເດຍ ໃນຂອບສັນຍາການຄ້າເສລີອາຊຽນ-ອິນເດຍ ທີ່ໄດ້ລົງນາມໃນວັນທີ 12 ພະຈິກ 2014, ຫວຽດນາມແລະອິນເດຍພວມຊຸກຍູ້ການຮ່ວມມືພັດທະນາວິສາຫະກິດຂະໜາດນ້ອຍແລະຂະໜາດກາງ ໂດຍຜ່ານໂຄງການກໍ່ສ້າງ “ສູນພັດທະນານັກທຸລະກິດຫວຽດນາມ-ອິນເດຍ (VIEDC)” ແລະ ບົດບັນທຶກຊ່ວຍຈຳກ່ຽວກັບການຮ່ວມມືວິສາຫະກິດຂະໜາດນ້ອຍແລະນ້ອຍສຸດ. ຄຽງຂ້າງນັ້ນ, ການພົວພັນຮ່ວມມືທາງດ້ານການສຶກສາ, ວັດທະນະທຳ, ກິລາແລະທ່ອງທ່ຽວ, ກະສິກຳ, ພະລັງງານ, ວິທະຍາສາດແລະເຕັກໂນໂລຊີ ລະຫວ່າງສອງຝ່າຍກໍ່ໄດ້ຮັບການຊຸກຍູ້ຢ່າງແຂງແຮງ ແລະມີປະສິດທິຜົນຕົວຈິງ. ສອງຝ່າຍໄດ້ປະສານສົມທົບກັນຢ່າງແໜ້ນແຟ້ນ ແລະສະໜັບສະໜູນກັນຢ່າງສຸດອົກສຸດໃຈໃນບັນດາເວທີປາໄສພະຫຸພາຄີ, ເປັນຕົ້ນແມ່ນໃນຂອບສະຫະປະຊາຊາດ… ໃນບົດບາດຂອງຜູ້ປະສານງານການພົວພັນອາຊຽນ-ອິນເດຍ (ໄລຍະ 2015-2018), ຫວຽດນາມໃຫ້ການສະໜັບສະໜູນອິນເດຍໃນການປະຕິບັດນະໂຍບາຍ “ການເຄື່ອນໄຫວຫັນສູ່ທິດຕາເວັນອອກ”, ປະຕິບັດຂໍ້ຄິດເຊື່ອມຕໍ່ພາກພື້ນ, ສະໜັບສະໜູນການພັດທະນາອະນຸພາກພື້ນກຳປູເຈຍ-ລາວ-ມີອານມາ-ຫວຽດນາມ, ແມ່ນ້ຳຄົງຄາ-ແມ່ນ້ຳຂອງ.
ການເດີນທາງຂອງທ່ານນາຍົກລັດຖະມົນຕີ ຫງວຽນຊວັນຝຸກ ໄປຮ່ວມກອງປະຊຸມຂັ້ນສູງເພື່ອສະເຫຼີມສະຫຼອງການພົວພັນອາຊຽນ-ອິນເດຍ ແລະເຂົ້າຮ່ວມພິທີສະເຫຼີມສະຫຼອງວັນສາທາລະນະລັດອິນເດຍ ຄົບຮອບ 69 ປີ ໄດ້ປະກອບສ່ວນຊຸກຍູ້, ເພີ່ມທະວີການພົວພັນຄູ່ຮ່ວມມືຍຸດທະສາດຮອບດ້ານຫວຽດນາມ-ອິນເດຍ ໃຫ້ພັດທະນາຂຶ້ນສູ່ລະດັບໃໝ່ທີ່ເລິກເຊິ່ງກວ່າເກົ່າ; ສະແດງໃຫ້ເຫັນເຖິງບົດບາດປະສານງານທີ່ສຳຄັນຂອງຫວຽດນາມໃນການພົວພັນອາຊຽນ-ອິນເດຍ./.
ໂດຍ ທຸ່ຍລິງ