(vovworld)- ຕາມການຕີລາຄາຂອງທະນາຄານໂລກ, ຫວຽດນາມ ບັນລຸໄດ້ຄວາມກ້າວຫນ້າສຳຄັນຈຳນວນຫນຶ່ງ ເພື່ອກ້າວໄປເຖິງທົ່ວປວງຊົນນຳໃຊ້ປະກັນສຸຂະພາບ. ອັດຕາສ່ວນເຂົ້າຮ່ວມປະກັນສຸຂະພາບ ແລະ ບັນດາແຫລ່ງງົບປະມານຫນູນຊ່ວຍ ໄດ້ ແລະ ພວມເພີ່ມຂຶ້ນຢ່າງວ່ອງໄວ ປະກອບສ່ວນຢ່າງແທດຈິງເຂົ້າໃນວຽກງານຫລຸດຜ່ອນຄວາມທຸກຍາກ, ພັດທະນາແບບຍືນຍົງ, ຮັບປະກັນຄວາມກ້າວຫນ້າ ແລະ ຍຸຕິທຳສັງຄົມ.
ໄລ່ມາຮອດທ້າຍປີ 2014, ອັດຕາສ່ວນປະຊາຊົນນຳໃຊ້ປະກັນສຸຂະພາບໃນທົ່ວປະເທດບັນລຸ 71,6% ຈຳນວນພົນລະເມືອງ, ລື່ນກາຍຄາດໝາຍບັນລຸ 70% ຕາມແຜນຮ່າງຂອງລັດຖະບານທີ່ວາງອອກ. ມີ18/63 ທ້ອງຖິ່ນ ບັນລຸ ແລະ ລື່ນກາຍແຜນການ ວາງອອກກ່ຽວກັບອັດຕາສ່ວນຜູ້ເຂົ້າຮ່ວມປະກັນສຸຂະພາບ, ໃນນັ້ນ 7 ແຂວງ ພູດອຍທາງພາກເຫນືອ ແລະ ດາຫນັງ ມີກວ່າ 90% ຈຳນວນພົນລະເມືອງເຂົ້າຮ່ວມປະກັນສຸຂະພາບ. ກອງທຶນປະກັນສຸຂະພາບໄດ້ຊຳລະ 100% ລາຍຈ່າຍກວດປິ່ນປົວພະຍາດສຳລັບຫລາຍເປົ້າໝາຍຄື: ຄອບຄົວທຸກຍາກ, ຊາວຊົນເຜົ່າສ່ວນຫນ້ອຍພວມດຳລົງຊີວິດຢູ່ເຂດມີເງື່ອນໄຂເສດຖະກິດສັງຄົມປະສົບກັບຄວາມຫຍຸ້ງຍາກ.. ປະກອບສ່ວນໂດຍກົງເຂົ້າໃນການຫລຸດຜ່ອນອັດຕາສ່ວນປະຊາຊົນຕ້ອງເສຍເງິນເອງໃນການກວດແລະ ປິ່ນປົວພະຍາດ.
ປະກັນສຸຂະພາບທົ່ວປວງຊົນສະແດງໃຫ້ເຫັນວັດທະນະທຳມະນຸດແລະຄວາມຍຸຕິທຳສັງຄົມ
ໃນຈຳນວນເງິນ 54.000ຕື້ດົງ ຊື່ງອົງການປະກັນສຸຂະພາບເກັບມາໄດ້ໃນປີ 2014, ມີກວ່າ 21.000 ຕື້ດົງແມ່ນຈາກງົບປະມານແຫ່ງລັດ ຫນູນຊ່ວຍໃຫ້ກຸ່ມຄົນທຸກຍາກ, ຜູ້ໃກ້ຈະຖືກຈັດເຂົ້າໃນລະດັບຄອບຄົວທຸກຍາກ ແລະ ເປົ້າໝາຍນະໂຍບາຍ ຊື້ປະກັນສຸຂະພາບ. ຕາມກະຊວງສາທາລະນະສຸກ ຫວຽດນາມ ແລ້ວ, ປະຈຸບັນ ຫວຽດນາມ ແມ່ນຫນຶ່ງໃນຈຳນວນປະເທດເຂົ້າຮ່ວມການຊຳລະຄ່າໂຮງໝໍ ເກືອບທັງໝົດ ໃຫ້ແກ່ຄົນເປັນພະຍາດມະເຮງ, ຍາດຕິພີ່ນ້ອງບັນດາຄອບຄົວນັກຮົບເສຍສະຫລະຊີວິດເພື່ອຊາດ, ຜູ້ມີຄຸນງາມຄວາມດີຕໍ່ການປະຕິວັດ. ສ່ວນຜູ້ທຸກຍາກ ແລະ ຜູ້ໃກ້ຖືກຈັດເຂົ້າໃນລະດັບຄອບຄົວທຸກຍາກ, ລະບົບປະກັນສຸຂະພາບຊຳລະຄ່າໂຮງໝໍສ່ວນໃຫຍ່, ສ່ວນຄົນເຈັບພຽງແຕ່ເສຍ ຄ່າກວດ ແລະ ປິ່ນປົວພະຍາດສູງສຸດແມ່ນ 20%. ບັນດາຄອບຄົວເຮັດອາຊີບກະສິກອນ, ປ່າໄມ້, ການປະມົງ ມີລະດັບຄອງຊີບປານກາງ ພວມໄດ້ຮັບການຫນູນຊ່ວຍ 30%. ຫວ່າງແລ້ວນີ້, ທີ່ກອງປະຊຸມກ່ຽວກັບສະພາບຜັນຂະຫຍາຍປະຕິບັດກົດໝາຍວ່າດ້ວຍປະກັນສຸຂະພາບ ແລະ ແຜນຮ່າງປະຕິບັດວິວັດການກ້າວໄປເຖິງທົ່ວປວງຊົນນຳໃຊ້ປະກັນສຸຂະພາບໄລຍະ 2012-2015 ແລະ ຮອດປີ 2020, ທ່ານນາຍົກລັດຖະມົນຕີ ຫງວຽນເຕີນຢູງ ເນັ້ນຫນັກວ່າ ປະກັນສຸຂະພາບ ທົ່ວປວງຊົນ ແມ່ນແຜນນະໂຍບາຍພິເສດສຳຄັນ ເພື່ອຮັບປະກັນໃຫ້ປະຊາຊົນທຸກຄົນ ນັບທັງຜູ້ຮັ່ງມີ ກໍຄືຜູ້ທຸກຍາກລ້ວນແຕ່ໄດ້ຮັບການປິ່ນປົວພະຍາດເຊັ່ນດຽວກັນ. ນີ້ແມ່ນການສະແດງໃຫ້ເຫັນວັດທະນະທຳມະນຸດ ແລະ ຄວາມຍຸຕິທຳສັງຄົມ. ທ່ານນາຍົກລັດຖະມົນຕີ ຫງວຽນເຕີນຢູງ ສະເຫນີບັນດາຂະແຫນງການ ແລະ ທ້ອງຖິ່ນ ຕ້ອງຍູ້ແຮງວິວັດການດັ່ງກ່າວ.
“ປີ 2015 ນີ້ ອັດຕາສ່ວນຜູ້ເຂົ້າຮ່ວມປະກັນສຸຂະພາບຕ້ອງບັນລຸໄດ້ 75%, ປີ 2020 ແມ່ນ 80%, ແລະ ສູ້ຊົນບັນລຸລະດັບສູງກວ່າ. ພ້ອມກັບຈຳນວນນັ້ນ ຄຸນນະພາບຕ້ອງຮັບການຍົກສູງຂຶ້ນ, ຄຸນນະພາບການກວດ ແລະ ປິ່ນປົວພະຍາດຕ້ອງຍົກສູງຂຶ້ນ, ຄຸນນະພາບການຊົມໃຊ້ບໍລິການສາທາລະນະສຸກສູງ, ລາຍຈ່າຍຂອງປະຊາຊົນຫລຸດລົງ, ເປົ້າໝາຍຊົມໃຊ້ແມ່ນຫລາຍກວ່າ. ຫນ້າທີ່ນີ້ແມ່ນສຳຄັນພິເສດ ເພາະວ່າ ນີ້ແມ່ນຊີວິດອິນຊີ, ແມ່ນສຸຂະພາບຂອງມະນຸດ ຊື່ງຈຸດໝາຍສຸດທ້າຍຂອງພວກເຮົາແມ່ນມະນຸດ.”
ຕັດສິນໃຈປະຕິບັດປະກັນສຸຂະພາບທົ່ວປວງຊົນຕາມຄາດໝາຍທີ່ໄດ້ວາງອອກ
ທ່ານນາຍົກລັດຖະມົນຕີ ຫງວຽນເຕີນຢູງ ເນັ້ນຫນັກ: ເພື່ອບັນລຸໄດ້ອັດຕາສ່ວນ ກວ່າ 71% ຈຳນວນພົນລະເມືອງເຂົ້າຮ່ວມປະກັນສຸຂະພາບ ພ້ອມກັບການຍົກຄ່າປະກັນສຸຂະພາບຂຶ້ນ 1,5-4,5% ເງິນເດືອນພື້ນຖານ ແມ່ນຄວາມມານະພະຍາຍາມໃຫຍ່ສຸດຂອງທັງລະບົບການເມືອງ. ຍ້ອນເຫດນັ້ນ ປະຊາຊົນທຸກຄົນ, ນັບທັງຜູ້ທຸກຍາກ ລ້ວນແຕ່ໄດ້ຮັບການປິ່ນປົວພະຍາດ ດ້ວຍບັນດາບໍລິການສາທາລະນະສຸກມີຄຸນນະພາບສູງ. ເພື່ອປະຕິບັດຈຸດໝາຍດັ່ງກ່າວໃຫ້ໄດ້, ທ່ານນາຍົກລັດຖະມົນຕີ ສະເຫນີ ກະຊວງສາທາລະນະສຸກ ສຳຫລວດກວດກາ, ເພີ່ມເຕີມ ຫລື ປັບປຸງບັນດາເອກະສານນິຕິກຳ ເພື່ອສ້າງເງື່ອນໄຂສະດວກທີ່ສຸດໃຫ້ແກ່ປະຊາຊົນທຸກຄົນເຂົ້າຮ່ວມປະກັນສຸຂະພາບ. ທ່ານນາຍົກລັດຖະມົນຕີ ຫງວຽນເຕີນຢູງ ເນັ້ນຫນັກວ່າ:
“ສິ່ງສຳຄັນທີ່ສຸດ ນັ້ນແມ່ນ ຕ້ອງສືບຕໍ່ຍົກສູງຄວາມຮັບຮູ້, ຄວາມຮັບຜິດຊອບຂອງຄະນະພັກທຸກຂັ້ນ, ອຳນາດການປົກຄອງ, ແນວໂຮມປະເທດຊາດ, ອົງການຈັດຕັ້ງມະຫາຊົນກ່ຽວກັບຫນ້າທີ່ປະກັນສຸຂະພາບທົ່ວປວງຊົນ. ຕົວຢ່າງ ສະມາຄົມຊາວກະສິກອນໂຄສະນາຂົນຂວາຍ, ແລະເປັນຕົວແທນຂາຍປະກັນສຸຂະພາບ. ສະມາຄົມຊາວກະສິກອນ, ສະຫະພັນແມ່ຍິງ ສ້າງເປັນຫນ່ວຍກູ້ຢືມທຶນໃຫ້ແກ່ຄອບຄົວທຸກຍາກ, ຄອບຄົວໃກ້ຈະຖືກຈັດເຂົ້າລະດັບຄອບຄົວທຸກຍາກ.”
ພ້ອມກັບການຜັນຂະຫຍາຍແຜນຮ່າງປະຕິບັດວິວັດການກ້າວໄປເຖິງປະກັນສຸຂະພາບທົ່ວປວງຊົນໄລຍະ 2012-2015 ແລະ ຮອດປີ 2020, ກົດໝາຍວ່າດ້ວຍປະກັນສຸຂະພາບ ເລີ່ມມີຜົນສັກສິດນັບແຕ່ວັນທີ 1/1/2015 ໄດ້ນຳມາເຊິ່ງຜົນປະໂຫຍດແທດຈິງໃຫ້ແກ່ປະຊາຊົນ, ເປັນຕົ້ນແມ່ນສິດຜົນປະໂຫຍດຂອງຜູ້ເຂົ້າຮ່ວມປະກັນສຸຂະພາບເວົ້າລວມ ແລະ ຜູ້ທຸກຍາກ, ຊາວຊົນເຜົ່າສ່ວນຫນ້ອຍເວົ້າສະເພາະ. ທ່ານ ຟ້າມເລືອງເຊີນ, ຫົວຫນ້າພະແນກປະຕິບັດນະໂຍບາຍປະກັນສຸຂະພາບ, ປະກັນສັງຄົມ ຫວຽດນາມ ໃຫ້ຮູ້ວ່າ:
“ຕາມກົດໝາຍເພີ່ມເຕີມກົດໝາຍວ່າດ້ວຍປະກັນສຸຂະພາບ ສະບັບປັບປຸງແລ້ວ, ມີຫລາຍນະໂຍບາຍໄດ້ຮັບການປັບປຸງຕາມທິດມີຜົນປະໂຫຍດໃຫ້ແກ່ຊາວຊົນເຜົ່າສ່ວນຫນ້ອຍ. ກ່ອນອື່ນໝົດ ຜູ້ທຸກຍາກ, ຊາວຊົນເຜົ່າສ່ວນຫນ້ອຍໄດ້ຊຳລະ 100% ຄ່າກວດ ແລະ ປິ່ນປົວພະຍາດໃນຂອບເຂດໄດ້ຊົມໃຊ້.”
ເພື່ອສະແດງໃຫ້ເຫັນຄວາມຕັດສິນໃຈຂອງລັດຖະບານໃນການຍູ້ແຮງການປະຕິບັດປະກັນສຸຂະພາບທົ່ວປວງຊົນ, ໃນເດືອນ 3 ນີ້, ນາຍົກລັດຖະມົນຕີ ຫງວຽນເຕີນຢູງ ຈະປະກາດໃຊ້ຄຳສັ່ງຮຽກຮ້ອງບັນດາຂະແຫນງການກ່ຽວຂ້ອງ ແລະ ບັນດາທ້ອງຖິ່ນ ຍູ້ແຮງການປະຕິບັດກົດໝາຍວ່າດ້ວຍປະກັນສຸຂະພາບ ແລະ ແຜນຮ່າງປະຕິບັດວິວັດການກ້າວໄປເຖິງປະກັນສຸຂະພາບທົ່ວປວງຊົນ. ພ້ອມກັນນັ້ນ ນາຍົກລັດຖະມົນຕີ ຮຽກຮ້ອງກະຊວງສາທາລະນະສຸກ ສຸມໃສ່ປະຕິບັດບັນດາມາດຕະການຍົກສູງຄຸນນະພາບກວດປິ່ນປົວພະຍາດຢ່າງຄົບຊຸດຢູ່ບັນດາຮາກຖານສາທາລະນະສຸກ ເພື່ອສ້າງຄວາມໄວ້ເນື້ອເຊື່ອໃຈສຳລັບປະຊາຊົນ, ຈາກນັ້ນ ນັບມື້ນັບມີປະຊາຊົນຫລາຍຄົນເຂົ້າຮ່ວມການຊື້ປະກັນສຸຂະພາບ.