ຂໍສະແດງຄວາມຍິນດີ ມຸທິຕາຈິດຕໍ່ການປະສົບຜົນສຳເລັດຄັ້ງຍິ່ງໃຫຍ່ແລະສຳຄັນທາງປະຫວັດສາດ ຂອງພຣະມະຫາສິງຫາ ອາພັດສະໂຣ(ໄຂ່ອຳພອນ) ອາຍຸ 26 ປີ ທີ່ໄດ້ປະສົບຜົນສຳເລັດໃນການສອບຜ່ານ ປະຣຽນທັມ 9 ປະໂຫຍກ ຫຼື ປ.ທ. 9, ເຊິ່ງເປັນຫຼັກສູດການຮຽນພາສາປາລີສູງສຸດ, ເປັນພຣະສົງລາວອົງທຳອິດ ທີ່ສອບໄດ້ ປ.ທ. 9 ໃນປະຫວັດສາດການສຶກສາພາສາປາລີໃນປະເທດໄທ ເຊິ່ງໄດ້ຮັບພັດປະຣຽນທັມ ເມື່ອວັນທີ 19 ພຶດສະພາ ທີ່ຜ່ານມານີ້.
ພຣະອາຈານມະຫາ ສິງຫາ ອາພັສສະໂຣ, ເກີດທີ່ບ້ານສີບຸນເຮືອງ, ເມືອງຈຳພອນ, ແຂວງສະຫວັນນະເຂດ, ເມື່ອຄາວຢູ່ປະເທດໄທ ເຄີຍພຳນັກສຶກສາແລະປະຕິບັດທັມຢູ່ໃນສຳນັກວັດພິດໂສພາຣາມ, ຈັງຫວັດອຸບົນຣາຊະທານີ ເຊິ່ງຖືວ່າເປັນວັດທີ່ມີຊື່ສຽງໂດ່ງດັງທາງດ້ານຄັນຖະທຸຣະ ແລະວິປັດສະນາທຸຣາ ພາຍໃຕ້ການດູແລຂອງຫລວງພໍ່ໃຫຍ່ວັດພິດ ພຣະຣາຊປະຣິຍັຕຍາກອນ(ບຸນເຮືອງ ສາຣະໂທ). ແລະປັດຈຸບັນ ຈຳຢູ່ວັດໄຊມຸງຄຸນ, ພັດທະຍາໃຕ້, ຕຳບົນໜອງປຣື, ອຳເພີບາງລະມຸງ, ຈັງຫວັດຊົນບຸລີ. ດ້ວຍອານິສົງຜົນບຸນ ແຫ່ງຄວາມວິຣິຍະພາກພຽນ ບົນເສັ້ນທາງແຫ່ງຄັນຖະທຸຣະ ແລະວິປັດສະນາທຸຣະຄຽງຄູ່ກັນໄປ, ໃນທີ່ສຸດພຣະມະຫາສິງຫາ ອາພັສສະໂຣ ກໍໄດ້ສອບຜ່ານການສຶກສາພາກປະຣິຍັຕ, ປະຣຽນທັມ 9 ປະໂຫຍກຢ່າງພາກພູມໃຈ ແກ່ພໍ່ແມ່ຍາດພີ່ນ້ອງ ແລະປະເທດຊາດບ້ານເມືອງ.
ໃນອະດີດຜ່ານມາ ເຄີຍມີພຣະສົງລາວທີ່ຮຽນຈົບ ປ.ທ. 9 ມາຈາກປະເທດຂະເໝນຫຼາຍອົງ ເຊັ່ນ: ພຣະອາຈານມະຫາບົວຄຳ ວໍຣະເພັດ, ມະຫາກຸ ສຸວັນນະເມທີ, ມະຫາລຳພອນ, ພຣະອາຈານມະຫາຄຳໝັ້ນ ວົງວິຈິຕ, ມະຫາກິແກ້ວ ອຸດົມ ເປັນຕົ້ນ.
ການສຶກສາພາສາປາລີ ເປັນການສຶກສາລົງເລິກສະເພາະພາສາປາລີ ເປັນລະບົບການຮຽນທີ່ເອີ້ນວ່າ ປະຣຽນທັມ. ເມື່ອພຣະສົງອົງໃດສາມາດສອບຜ່ານຂັ້ນປະໂຫຍກ 3 ຂຶ້ນໄປ ຈິ່ງເອີ້ນວ່າ: ພຣະມະຫາ ແລະເມື່ອສິກອອກໄປ ກໍເອີ້ນວ່າ: ມະຫາ. ຈະເປັນຜູ້ແຕກສານໃນພາສາປາລີ, ສາມາດແປຄຳສອນຂອງພຣະພຸດທະເຈົ້າທີ່ບັນທຶກໄວ້ໃນຄຳພີພຣະໄຕຣປິດົກທີ່ເປັນພາສາປາລີໄດ້ ແລະເມື່ອຮຽນຈົບແລ້ວ ກໍສາມາດສິດສອນໃນໂຮງຮຽນພຣະປະຣິຍັດຕິທັມ. ນອກນີ້ ຍັງຈະເປັນຜູ້ທີ່ມີຄວາມຮູ້ທາງດ້ານພາສາສາດ ແລະຫລັກຄວາມຄິດທີ່ເລິກເຊິ່ງຄຳພີຣະພາບ ສາມາດຕໍ່ຍອດສູ່ການສຶກສາໃນສາດສາຂາວິຊາຕ່າງໃຫ້ປະສົບຜົນສຳເລັດໄດ້.
ເມື່ອກ່ອນໃນປະເທດລາວຂອງເຮົາ ກໍມີລະບົບການສຶກສາພາກປະຣິຍັດລະບົບປະຣຽນທັມເຊັ່ນດຽວກັນ ແລະສາມາດຜະລິດມະຫາປະຣຽນອອກມາເປັນຈຳນວນຫຼາຍ ເຊັ່ນ: ມະຫາສີສະເຫວີຍ ສຸວັນນີ, ມະຫາທອງຄຳ ອ່ອນມະນີສອນ, ມະຫາຂາວພອນ ວັນນະບຸດ, ມະຫາຈັນຫອມ ເທບຄຳວົງ, ມະຫາບຸນຍົກ ແສນສູນທອນ ເປັນຕົ້ນ. ແຕ່ເມື່ອປະເທດຊາດໄດ້ຮັບການປົດປ່ອຍເປັນຕົ້ນມາ ການສຶກສາພາກປະຣິຍັດຕິທັມ ຫຼືລະບົບການຮຽນພາສາປາລີແບບປະຣຽນທັມໄດ້ຢຸດຊະງັກໄປ ຈົນມາຮອດປັດຈຸບັນ ກໍຍັງບໍ່ທັນໄດ້ຮັບການຟື້ນຟູ,
ແຕ່ກໍມີຄວາມພະຍາຍາມຂອງນັກປຣາຊບັນດິດ, ຄູບາອາຈານເກົ່າ ພາຍໃຕ້ການນຳພາຂອງພຣະອາຈານໃຫຍ່ ມະຫາເວດ ມະເສໄນ ກຳລັງພະຍາຍາມຈະຟື້ນຟູລະບົບການຮຽນ ພາກປະຣິຍັດນີ້ໃຫ້ກັບຄືນມາ ແຕ່ຕ້ອງໃຊ້ເວລາ, ບຸກຄະລາກອນ ແລະຄວາມພ້ອມຫຼາຍຢ່າງຕື່ມອີກ.
ຮູບປະກອບ: ຈາກເຟສຂອງພຣະມະຫາສິງຫາ ອາພັສສະໂຣ