ກະຊວງສຶກສາທິການ ແລະກິລາ (ສສກ) ຈະແກ້ໄຂຫຼາຍບັນຫາໃນຂະແໜງການສຶກສາສຶກສາ ແລະກິລາ ເພື່ອໃຫ້ມີຄຸນະພາບສູງຂຶ້ນກວ່າເກົ່າໂດຍສະເພາະແມ່ນບັນຫາການສຶກສາກ່ອນໄວຮຽນ;ຈຳນວນຄູອະນຸບານ ແລະຄູປະຖົມຍັງບໍ່ທັນຕອບສະໜອງກັບຄວາມຕ້ອງການ, ພ້ອມກັບຄວາມຮູ້ຄວາມສາມາດຂອງຜູ້ບໍລິຫານການສຶກສາຊັ້ນປະຖົມ, ມັດທະຍົມຍັງຈຳກັດ, ຄວາມຮັບຜິດຊອບການເມືອງຍັງບໍ່ທັນສູງ; ວິທີການ ແລະມາດຕະການໃນການຊຸກຍູ້ສົ່ງເສີມ ເພື່ອດຶງດູດນັກຮຽນທີ່ຮຽນຈົບຊັ້ນມັດທະຍົມຕອນຕົ້ນ ແລະຕອນປາຍ ເພື່ອເຂົ້າຮຽນສາຍວິຊາຊີບ ແລະວິທີການແກ້ໄຂກ່ຽວກັບທ່າອ່ຽງຕໍ່ການເກັບເງິນຈາກນັກຮຽນຢູ່ຊັ້ນປະຖົມ, ມັດທະຍົມ, ການປະຕິບັດນະໂຍບາຍເງິນເດືອນຕໍ່ຄູຢູ່ບາງທ້ອງຖິ່ນຍັງຊັກຊ້າ.
ອີງຕາມການລາຍງານຂອງທ່ານນາງ ແສງເດືອນຫຼ້າຈັນທະບູນລັດຖະມົນຕີກະຊວງສຶກສາທິການ ແລະກິລາ ໃນກອງປະຊຸມສະໄໝສາມັນເທື່ອທີ 2 ຂອງສະພາແຫ່ງຊາດຊຸດທີ 8 ເມື່ອວັນທີ 26 ຕຸລາຜ່ານມາທີ່ສະພາແຫ່ງຊາດໃຫ້ຮູ້ວ່າ: ຕໍ່ຄຳຊັກຖາມຂອງບັນດາສະມາຊິກສະພາແຫ່ງຊາດກ່ຽວກັບບັນຫາການສຶກສາກ່ອນໄວຮຽນ ໂດຍສະເພາະແມ່ນການຂະຫຍາຍໂຮງຮຽນອະນຸບານ, ຫ້ອງກຽມປະຖົມ ແລະຊັ້ນປະຖົມຢູ່ເຂດຊົນນະບົດຫ່າງໄກຊອກຫຼີກຍັງບໍ່ທັນພຽງພໍ, ເຮັດໃຫ້ມີສະພາບນັກຮຽນຊັ້ນປະຖົມລົ້ນຫ້ອງ, ຍັງມີອັດຕາປະລະ, ຄ້າງຫ້ອງຍັງສູງ, ອັດຕາລອດເຫຼືອຍັງຕໍ່າ ແລະການຮຽນ-ການສອນຍັງຂາດຄຸນະພາບ. ບັນຫາດັ່ງກ່າວທາງກະຊວງສຶກສາທິການ ແລະກິລາ ມີວິທີແກ້ໄຂ ຄື: ສືບຕໍ່ປະຕິຮູບການສຶກສາແຫ່ງຊາດໃຫ້ເຂົ້າສູ່ລວງເລິກຕາມທີ່ໄດ້ກຳນົດໄວ້ໃນມະຕິ 10 ຂອງກອງປະຊຸມໃຫຍ່ຂອງພັກ ໂດຍວາງແຜນໄປຕາມ 10 ຂະແໜງການຍ່ອຍ; ແຍກກົມການສຶກສາກ່ອນໄວຮຽນອອກຈາກກົມອະນຸບານ ແລະປະຖົມສຶກສາກະຊວງສຶກສາທິການ ແລະກິລາໃນປັດຈຸບັນ ແລະ ເອົາວຽກປະຖົມ, ມັດທະຍົມສຶກສາເຂົ້າເປັນກົມສາມັນສຶກສາ ເພື່ອສຸມທຶນຮອນ ແລະການເອົາໃຈໃສ່ລົງເລິກຕໍ່ການສຶກສາເດັກກ່ອນໄວຮຽນ.
ສ່ວນບັນຫາຈຳນວນຄູອະນຸບານ ແລະຄູປະຖົມ ຍັງບໍ່ທັນຕອບສະໜອງກັບຄວາມຕ້ອງການ, ພ້ອມກັບຄວາມຮູ້ຄວາມສາມາດຂອງຜູ້ບໍລິຫານການສຶກສາຊັ້ນປະຖົມ, ມັດທະຍົມຍັງຈຳກັດ, ຄວາມຮັບຜິດຊອບການເມືອງຍັງບໍ່ທັນສູງນັ້ນ, ແມ່ນມີວິທີ ແລະມາດຕະການໃນການແກ້ໄຂຄື: ໄດ້ມີການວິໄຈຄູບ່ອນເຫຼືອບ່ອນຄູບໍ່ພໍ, ປັດຈຸບັນຈະຈັດຕັ້ງວິຊາການລົງຕິດຕາມລະອຽດວ່າຂາດບ່ອນໃດແດ່, ຂາດຄູວິຊາໃດແທ້, ເຫຼືອບ່ອນໃດຈະຊັບຊ້ອນຄືນແນວໃດ, ເຊິ່ງໃນຕໍ່ໜ້າຈະຕ້ອງຄາດຄະເນຄວາມຕ້ອງການຄູ ໂດຍອີງໃສ່ຖານຂໍ້ມູນຕົວຈິງ; ຄູອາສາສະໝັກກໍ່ແມ່ນສ່ວນໜຶ່ງທີ່ຈະຊ່ວຍບ່ອນຂາດຄູ ແຕ່ກໍ່ເຫັນໃຈ 2-3 ປີກໍ່ບໍ່ສາມາດເຂົ້າລັດໄດ້ຍ້ອນວ່າໂກຕາມີຈຳກັດ. ສະນັ້ນ, ຈຶ່ງຊຸກຍູ້ພາກສ່ວນເອກະຊົນເຂົ້າມາມີສ່ວນຮ່ວມໃນການພັດທະນາການສຶກສາ ໂດຍສະເພາະຊັ້ນລ້ຽງເດັກ-ອະນຸບານຢູ່ໃນຕົວເມືອງ, ເຊິ່ງລັດກໍ່ຈະຂະຫຍາຍໂຮງຮຽນໄປສູ່ເຂດຊົນນະບົດໃຫ້ຫຼາຍຂຶ້ນ. ນອກຈາກນີ້, ກໍ່ຈະຈັດເຝິກອົບຮົມໃຫ້ແກ່ຜູ້ບໍລະຫານການສຶກສາຂັ້ນແຂວງ, ເມືອງ ແລະຂັ້ນໂຮງຮຽນກ່ຽວກັບການເກັບກຳຂໍ້ມູນການສຶກສາພາຍໃນບ້ານ ເພື່ອສະໜັບສະໜູນໃຫ້ແກ່ການກະກຽມວາງແຜນຄວາມຕ້ອງການຄູ; ປັບປຸງວຽກງານບໍລິຫານ ແລະຄຸ້ມຄອງໂຮງຮຽນ ໂດຍຖືເອົາການບໍລິຫານ-ຄຸ້ມຄອງທີ່ເນັ້ນໃສ່ໂຮງຮຽນເປັນຫຼັກໂດຍເລີ່ມຈາກການສ້າງຄວາມເຂັ້ມແຂງໃຫ້ແກ່ຜູ້ອຳນວຍການໂຮງຮຽນພ້ອມທັງຕິດຕາມແລະປະເມີນຜົນການບໍລິຫານ ແລະການຄຸ້ມຄອງ.
ສຳລັບວິທີການແລະມາດຕະການໃນການຊຸກຍູ້ສົ່ງເສີມ ເພື່ອດຶງດູດນັກຮຽນທີ່ຮຽນຈົບຊັ້ນມັດທະຍົມຕອນຕົ້ນ ແລະຕອນປາຍ ເພື່ອເຂົ້າຮຽນສາຍວິຊາຊີບນັ້ນ, ທາງກະຊວງສຶກສາທິການແລະກິລາກໍ່ມີການໂຄສະນາໃຫ້ຄວາມສຳຄັນຕໍ່ອາຊີວະສຶກສາ ແລະ ໃຫ້ທຶນນັກຮຽນມ4 ເຂົ້າຮຽນໃນສາຍອາຊີວະສຶກສາທຸກຄົນ ໃນເດືອນມັງກອນ 2017 ນີ້ ຈະມີວິທີແກ້ໄຂສະເໜີໃຫ້ສະມາຊິກສະພາແຫ່ງຊາດ ແລະທົ່ວສັງຄົມຊ່ວຍອະທິບາຍເຖິງຄວາມສຳຄັນຂອງການຮຽນອາຊີວະສຶກສາໃຫ້ພໍ່-ແມ່ຜູ້ປົກຄອງເຂົ້າໃຈ; ສືບຕໍ່ໂຄສະນາເຖິງຄວາມສຳຄັນ ແລະວິທີການສະໝັກຮຽນຜ່ານສື່ຕ່າງໆ ເປັນຕົ້ນແມ່ນໂທລະພາບ, ແຜນພັບ, ໜັງສືພິມ ແລະວິທະຍຸ; ສືບຕໍ່ໃຫ້ທຶນການສຶກສາແກ່ນັກຮຽນໄລຍະສັ້ນ ແລະ ໄລຍະຍາວ ໂດຍການຮ່ວມມືກັບສາກົນ ເພື່ອໃຫ້ທຶນແກ່ຜູ້ທຸກຍາກໄດ້ມາຮຽນ ແລະ ເຝິກອົບຮົມໄລຍະສັ້ນ ເພື່ອແກ້ໄຂຄວາມທຸກຍາກຂອງເຂົາເຈົ້າ; ຈະປັບປຸງຫຼັກສູດເອົາການຮຽນວິຊາຊີບເຂົ້າສູ່ໂຮງຮຽນສາມັນ ເພື່ອປູກຈິດສຳນຶກນັກຮຽນມັດທະຍົມໃຫ້ມັກວິຊາຊີບ; ສືບຕໍ່ລົງທຶນໃສ່ກໍ່ສ້າງປັບປຸງພື້ນຖານໂຄງລ້າງຫຼືສິ່ງອຳນວຍຄວາມສະດວກຕ່າງໆ; ຂະຫຍາຍສາຂາວິຊາທີ່ຕະຫຼາດແຮງງານມີຄວາມຕ້ອງການ ແລະຮັບປະກັນວ່າຮຽນແລ້ວມີວຽກເຮັດງານທຳ; ຮ່ວມມືກັບສະຖານປະກອບການໃຫ້ຫຼາຍຂຶ້ນ ເພື່ອປະກອບສ່ວນໃນການພັດທະນາອາຊີວະສຶກສາ ແລະການອົບຮົມວິຊາຊີບ.
ຂະນະທີ່, ວິທີແກ້ໄຂກ່ຽວກັບທ່າອ່ຽງຕໍ່ການເກັບເງິນຈາກນັກຮຽນຢູ່ຊັ້ນປະຖົມ, ມັດທະຍົມ, ການປະຕິບັດນະໂຍບາຍເງິນເດືອນຕໍ່ຄູຢູ່ບາງທ້ອງຖິ່ນຍັງຊັກຊ້ານັ້ນ, ເຊິ່ງຕາມການລາຍງານຈາກພາກສ່ວນທີ່ກ່ຽວຂ້ອງເຫັນວ່າ ມີມູນຄວາມຈິງ ໂດຍສະເພາະໃນແຂວງທີ່ມີລາຍຮັບຕໍ່າ, ບໍ່ສາມາດກຸ່ມຕົນເອງໄດ້ ແລະ ເງິນບໍລິຫານໂຮງຮຽນບໍ່ໄດ້ເຕັມຕາມການກຳນົດໃນລັດຖະບັນຢັດ, ການເກັບເງິນແມ່ນການຕົກລົງເຫັນດີຂອງຄະນະພັດທະນາການສຶກສາຂັ້ນບ້ານຫຼືສະມາຄົມພໍ່-ແມ່ຜູ້ປົກຄອງນັກຮຽນ ເພື່ອຊ່ວຍເຫຼືອພັດທະນາໂຮງຮຽນ. ສະນັ້ນ, ເພື່ອແກ້ໄຂບັນຫາດັ່ງກ່າວ, ພາກສ່ວນທີ່ກ່ຽວຂ້ອງຈຶ່ງສະເໜີໃຫ້ທາງກະຊວງການເງິນຕ້ອງດຸນລາຍຮັບຈາກສູນກາງລົງໃຫ້ທ້ອງຖິ່ນບ່ອນທີ່ຍັງມີລາຍຮັບຕໍ່າ. ສຳລັບກະຊວງສຶກສາທິການ ແລະກິລາມີຄວາມກຽມພ້ອມທາງດ້ານຕິກຳ (ເອກະສານທາງດ້ານການເງິນ) ສົ່ງໃຫ້ກະຊວງການເງິນທຸກງວດຕາມກຳນົດເວລາ.
(ສາວແກ້ວອຸດົມ)