45 ປີ ຂອງການພັດທະນາເສດຖະກິດນະຄອນຫລວງວຽງຈັນ
(23 ສິງຫາ 1975-23 ສິງຫາ 2020)
......................
ເມື່ອທົບທວນຫວນຄືນແລ້ວການຍຶດອໍານາດ 23 ສິງຫາ ຢູ່ນະຄອນວຽງຈັນ ໃນ 44 ປີກ່ອນ ນັ້ນແມ່ນ ເປັນເຫດການການເມືອງ ທີີ່ມີຄວາມໝາຍສໍາຄັນຍິ່ງຂອງຊາດລາວ, ກໍຄືຊາວນະຄອນຫລວງ, ການຢຶດອໍານາດ 23 ສິງຫາ ຢູ່ນະຄອນວຽງຈັນ ເປັນການໂມ່ງບາດຄ້ອນມະຫັດສະຈັນເຂົ້າໃສ່ “ກໍາແພງ” ສຸດທ້າຍຂອງ ອິດທິກໍາລັງຈັກກະພັດຜູ້ຮຸກຮານ ແລະ ພວກປະຕິການຂາຍຊາດ ໃຫ້ມຸ່ນທະລາຍໄປຢ່າງສິ້ນເຊີງ, ເປັນການໄຂເສັ້ນທາງສູ່ໄຊຊະ ນະອັນສົມບູນ ຂອງການປະຕິວັດປົດປ່ອຍຊາດ, ປະທິປະໄຕ ແລະ ເປັນພຶ້ນຖານ ຫລື ເປັນອາລຸນວັນໃໝ່ ຂອງການສ້າງຕັ້ງລະບອບສາທາລະນະລັດ ປະຊາທິປະໄຕ ປະຊາຊົນ ໃນວັນທີ 2 ທັນວາ 1975, ທັງແມ່ນໝາກຜົນຂອງການຕໍ່ສູ້ປະຕິວັດອັນຍືດເຍື້ອຍາວນານ ທີ່ເຕັມໄປດ້ວຍຄວາມທຸກຍາກລໍາບາກ, ພິລະອາດຫານ, ການເສຍ ສະຫລະຊີວິດ ແລະ ເລືອດເນື້ອຂອງປະຊາຊົນລາວບໍ່ຈັກວ່າເທົ່າໃດ; ທັງແມ່ນໝາກຜົນຂອງການນໍາໃຊ້ສາມບາດຄ້ອນຍຸດທະສາດບຸກໂຈມຕີສັດຕູ “ແບບບົວບໍ່ຊໍ້ານໍ້າບໍ່ຂຸ່ນ”, ທັງແມ່ນກຽດອັນສູງສຸດຂອງນັກຮັກຊາດ, ຊົນຊັ້ນກໍາມະກອນ, ນັກຮຽນຮູ້ປັນຍາຊົນ ແລະ ຜູ້ອອກແຮງງານ ຊາວນະຄອນວຽງຈັນ !
ພາຍຫລັງການຢຶດອໍານາດ 23 ສິງຫາ ແລະ ໄດ້ສ້າງຕັ້ງລະບອບສາທາລະນະລັດປະຊາທິປະໄຕ ປະຊາຊົນລາວໃນວັນທີ 2 ທັນວາ 1975 ແລ້ວ, ການປະຕິວັດລາວໄດ້ກ້າວສູ່ໄລຍະໃໝ່ໄລຍະແຫ່ງການປົກປັກຮັກສາ ແລະ ສ້າງສາປະເທດຊາດ. ສໍາລັບຢູ່ນະຄອນວຽງຈັນຫລັງຈາກຢຶດອໍານາດການປົກຄອງແລ້ວ, ອົງຄະນະພັກນະຄອນວຽງຈັນ ສະໄໝຊຸດທໍາອິດ ໄດ້ຈັດຕັ້ງນໍາພາອໍານາດການປົກຄອງໃໝ່ ແລະ ປະຊາຊົນແຂວງ-ກໍາແພງນະຄອນວຽງຈັນເຮັດໜ້າທີ່ ເພື່ອປົກປັກຮັກສາໝາກຜົນຂອງການປະຕິວັດ, ຈັດຕັ້ງນໍາພາການປ້ອງກັນຊາດ-ປ້ອງກັນຄວາມສະຫງົບ, ຟື້ນຟູ ແລະ ພັດທະນາເສດຖະກິດ-ສັງຄົມ, ປົວແປງ ແລະ ຍົກລະດັບຊີວິດການເປັນຢູ່ທາງດ້ານວັດຖຸ ແລະ ຈິດໃຈຂອງປະຊາຊົນໃຫ້ດີຂຶ້ນເປັນກ້າວໆມາ ອັນທີ່ພົ້ນເດັ່ນກໍແມ່ນການສ້າງຄູກັນນໍ້າຂອງໄລຍະທໍາອິດ, ຕໍ່ມາກໍ່ແມ່ນການສ້າງຊົນລະປະທານແກ້ໄຂຄວາມຂາດເຂີນເຂົ້າກິນ ແລະ ຕໍ່ມາໃນຫລາຍສະໄໝແຫ່ງການນໍາພາຂອງອົງຄະນະພັກ ໂດຍສະເພາະຫລັງຈາກມີແນວທາງປ່ຽນແປງໃໝ່ຂອງພັກໃນປີ 1986 ເປັນຕົ້ນມາ, ນະຄອນຫລວງວຽງຈັນ ໄດ້ຮັບການຊີ້ນຳໂດຍກົງຈາກສູນກາງພັກ ແລະ ລັດຖະບານ ອັນໄດ້ເຮັດໃຫ້ ນວ ໄດ້ຮັບການພັດທະນາຢ່າງຮອບດ້ານ ແລະ ເຕີບໃຫຍ່ຂະຫຍາຍຕົວຢ່າງບໍ່ຢຸດຢັ້ງ.
ອັນພົ້ນເດັ່ນແມ່ນ ນະຄອນຫລວງວຽງຈັນ ໄດ້ຮັບການແກ້ໄຂຄວາມທຸກຍາກຢ່າງມີຜົນສຳເລັດ, ເສດຖະ ກິດ ເຕີບໂຕສູງຢ່າງຕໍ່ເນື່ອງ, ປີ 2019 ລວມຍອດຜະລິດຕະພັນພາຍໃນບັນລຸ 48.860 ຕື້ກີບ, ເທົ່າກັບ 29,76% ຂອງທົ່ວປະເທດ (164.147 ຕື້ກີບ), ລວມຍອດຜະລິດຕະພັນພາຍໃນສະເລ່ຍຕໍ່ຫົວຄົນ ບັນລຸ 5.699 ໂດລາ, ທຽບໃສ່ປີ 1975 ເພີ່ມຂື້ນ 29 ເທື່ອ. ຈັດເກັບລາຍຮັບງົບປະມານໄດ້ 10.300 ຕື້ກີບ (ລວມຍອດລາຍຮັບທັງໝົດໃນຂອບເຂດ ນວ). ກວມເອົາຫລາຍກ່ວາ 40% ຂອງລາຍຮັບພາຍໃນປະເທດ (25.744 ຕື້ກີບ). ສຳລັບປີ 2020 ເຖິງວ່າຈະໄດ້ຮັບຜົນກະທົບຈາກການລະບາດຂອງ ພະຍາດໂຄວິດ-19 ຢ່າງໜັກໜ່ວງກໍ່ຕາມ, ຄາດຄະເນລວມຍອດພະລິດຕະພັນພາຍໃນຈະບັນລຸໄດ້ 52.509 ຕື້ກີບ, ເທົ່າກັບ 29,88% ຂອງທົ່ວປະເທດ (175.720 ຕື້ກີບ), ລວມຍອດພະລິດຕະພັນພາຍໃນສະເລ່ຍຕໍ່ຫົວຄົນ ຄາດວ່າຈະບັນລຸ 6.004 ໂດລາ, ຄາດຄະເນຈັດເກັບລາຍຮັບງົບປະມານຈະໄດ້ 9.090 ຕື້ກີບ (ລວມຍອດລາຍຮັບທັງໝົດໃນຂອບເຂດ ນວ). ກວມເອົາຫລາຍກ່ວາ 40% ຂອງລາຍຮັບພາຍໃນປະເທດຕາມແຜນດັດແກ້ (ສະພາແຫ່ງຊາດຮັບຮອງ 28.997 ຕື້ກີບ, ແຜນດັດແກ້ 22.725 ຕື້ກີບ), ດ້ວຍຈັງຫວະການພັດທະນາເສດຖະກິດ-ສັງຄົມ ຄືແນວນັ້ນ ປະຈຸບັນ ນະຄອນຫລວງວຽງຈັນ ມີໂສມໜ້າໃໝ່ຂອງຕົວເມືອງນັບມື້ເດັ່ນຊັດຂື້ນ, ການຮ່ວມມືກັບນະຄອນຫລວງ, ນະຄອນ ແລະ ແຂວງ ຂອງບັນດາປະເທດເພື່ອນມິດສາກົນ ນັບມື້ນັບກ້ວາງຂວາງ.
ໃນຕະຫລອດໄລຍະເວລາ 44 ປີ ຜ່ານມາ ເພື່ອລະນຶກວັນປະກາດຢຶດອໍານາດການປົກຄອງ “ ວັນທີ 23 ສິງຫາ ” ຄົບຮອບ 45 ປີ (23 ສິງຫາ 1975-23 ສິງຫາ 2020) ບົນເສັ້ນທາງອັນສະຫວ່າງສະໄຫວຂອງຍຸກສະ ໄໝພາຍໃຕ້ການນຳພາຂອງພັກ-ລັດຖະບານ ນະຄອນຫລວງວຽງຈັນ ໄດ້ຮັບການພັດທະນາດີຂື້ນເປັນກ້າວໆ ເຊີ່ງສະແດງອອກ ດັ່ງນີ້:
ພາຍຫລັງກອງປະຊຸມໃຫຍ່ ຄັ້ງທີ III ຂອງພັກປະຊາຊົນ ປະຕິວັດລາວ ໄດ້ກຳນົດທິດທາງ, ແຜນການ ແລະ ໜ້າທີ່ລວມຂອງປະເທດຊາດ ໃນໄລຍະກ້າວຂື້ນສັງຄົມນິຍົມ, ລວມທັງຮັບຮອງເອົາທິດທາງ, ໜ້າທີ່ແຜນ ການພັດທະນາເສດຖະກິດ-ສັງຄົມ 5 ປີ ເທື່ອທີ I (1981-1985), ຄະນະພັກ, ອົງການປົກຄອງນະຄອນຫລວງວຽງຈັນ ໄດ້ຫັນມະຕິຂອງກອງປະຊຸມໃຫຍ່ ດັ່ງກ່າວ ເປັນແຜນຍຸດທະສາດ, ເປັນແຜນການອັນລະອຽດ. ສຳລັບນະຄອນຫລວງວຽງຈັນໄດ້ສືບຕໍ່ດຳເນີນການປະຕິວັດ 3 ດ້ານຄື: ດ້ານການຜະລິດກະສິກຳ, ດ້ານວິທະຍາສາດ-ເຕັກໂນໂລຊີ ແລະ ດ້ານວັດທະນະທຳ-ສັງຄົມ. ເຊີ່ງໃນຕະຫລອດໄລຍະ 10 ປີ (1975-1985) ຜ່ານມາ ລາຍຮັບສ່ວນໃຫຍ່ຂອງນະຄອນວຽງຈັນ ແມ່ນມາຈາກການຜະລິດກະສິກຳ, ອຸດສາຫະກຳ ແລະ ຫັດຖະກຳ ເປັນຕົ້ນຕໍ.
ຕະຫລອດຊຸມປີທີ່ຫຍຸ້ງຍາກ ໃນບາດກ້າວທຳອິດ ຂອງການສ້າງເສດຖະກິດນະຄອນວຽງຈັນ ເຖີງວ່າຈະປະເຊີນກັບຄວາມຫຍຸ້ງຍາກຫລາຍດ້ານ ເປັນຕົ້ນແມ່ນ ບັນຫາການກໍ່ຄວາມບໍ່ສະຫງົບດ້ານເສດຖະກິດ-ສັງຄົມ ທີ່ຍັງບໍ່ທັນມີກົນໄກຄຸ້ມຄອງອັນແໜ້ນໜາ ແຕ່ພາຍໃຕ້ການນຳພາຂອງພັກ-ລັດຖະບານ ໂດຍສະເພາະແມ່ນ ຄະນະພັກ, ອົງການປົກຄອງນະຄອນຫລວງວຽງຈັນ ເພື່ອກໍ່ສ້າງພື້ນຖານເສດຖະກິດ ຊີວິດການເປັນຢູ່ສົມທົບກັບກຳລັງແຮງຂອງຊາດ, ຂອງຍຸກສະໄໝ ມາເຖີງວັນທີ 13/3/1986 ກອງປະຊຸມໃຫຍ່ອົງຄະນະພັກນະຄອນຫລວງວຽງຈັນ ຄັ້ງທີ I ໄດ້ໄຂຂື້ນຢ່າງເປັນທາງ ກອງປະຊຸມຄັ້ງນີ້ຖືເປັນບາດລ້ຽວປະຫວັດສາດທີ່ສຳຄັນຍີ່ງໃນການວາງແນວ ທາງນະໂຍບາຍ ເພື່ອນຳພານະຄອນຫລວງວຽງຈັນ ກ້າວຂື້ນສູ່ຄວາມຈະເລີນສີວິໄລຕາມທິດສັງຄົມນິຍົມ ເຊີ່ງໄດ້ເປັນບ່ອນອີງ ແລະ ໄຂສັງກາດໃໝ່ ໃຫ້ແກ່ລະບົບການກໍ່ສ້າງພື້ນຖານໂຄ່ງລ່າງເສດຖະກິດ ໂດຍສະເພາະການກຳນົດທິດທາງນະໂຍບາຍ ແລະ ແຜນພັດທະນາເສດຖະ ກິດ-ສັງຄົມ 5 ປີຄັ້ງທີ II,III,IV ແລະ V ຂອງຕົນ ແຕ່ປີ 1986-2000;
ເພື່ອໃຫ້ເຫັນບາດກ້າວເລີ່ມຕົ້ນຂອງການພັດທະນາເສດຖະກິດ ນະຄອນຫລວງວຽງຈັນ ໃນລະຍະດັ່ງກ່າວ (ແຕ່ປີ 1986-2010) ເຊີ່ງສະແດງໃຫ້ເຫັນສະຖິຕິໂດຍສັງເຂບດັ່ງນີ້:
ພາຍຫລັງ ນວ ໄດ້ຈັດຕັ້ງປະຕິບັດແຜນງານ ແລະ ໂຄງການສະເຫລີມສະຫລອງວຽງຈັນ 450 ປີ (2010) ມານີ້ເສດຖະກິດກໍຍິ່ງເຕີບໃຫຍ່, ຂະຫຍາຍຕົວໃນອັດຕາສູງ; ໄດ້ຊຸກຍູ້ການພັດທະນາຕົວເມືອງ ເພື່ອເຮັດໃຫ້ຕົວເມືອງວຽງຈັນ ຫລຸດພົ້ນຈາກສະພາວະດ້ອຍພັດທະນາ ໄດ້ກຳນົດຄາດ ໝາຍສູ້ຊົນໃຫຍ່ ມີ 13 ແຜນງານ 160 ໂຄງການຈຸດສຸມ ນະຄອນຫລວງວຽງຈັນ ສາມາດປິດອອກຈາກບັນຊີເມືອງທຸກຍາກ ໃນປີ 2014 (ເມືອງສັງທອງ); ນະຄອນຫລວງວຽງຈັນ ໄດ້ຮູ້ແຮງການພັດທະນາເສດຖະກິດ ບົນພື້ນຖານກົນໄກເສດຖະກິດການຕະຫລາດ ແລະ ຕາມທິດຫັນເປັນອຸດສາຫະກຳທັນສະໄໝ, ຍູ້ແຮງການຂະຫຍາຍກຳລັງການຜະລິດເປັນຕົ້ນຕໍ, ສົ່ງເສີມການຜະລິກເປັນສິນຄ້າ ແລະ ການແກ້ໄຂບັນຫາທາງດ້ານການເງິນ ເຮັດໃຫ້ໂຄງປະກອບເສດຖະກິດໄດ້ຫັນປ່ຽນຖືກທິດ ແລະ ຂະຫຍາຍຕົວຢ່າງຕໍ່ເນື່ອງ.
ໃນໄລຍະຂອງການດຳເນີນ ພາລະກິດປ່ຽນແປງໃໝ່, ການປະຕິບັດນະໂຍບາຍເຊື່ອມໂຍງສາກົນ ແລະ ແຜນການ 5 ປີຄັ້ງທີ V, VI, VII ແລະ ຄັ້ງທີ VIII, ເສດຖະກິດກໍຍິ່ງເຕີບໃຫຍ່, ຂະຫຍາຍຕົວໃນອັດຕາສູງ; ໂດຍອີງຕາມການຈັດຕັ້ງປະຕິບັດ ແຜນພັດທະນາເສດຖະກິດ-ສັງຄົມ ແລະ ແຜນງົບປະມານ ປະຈຳປີ 2019 ສາມາດປະຕິບັດໄດ້ດັ່ງນີ້:
ເສດຖະກິດ ຂອງນະຄອນຫລວງວຽງຈັນ ສືບຕໍ່ຂະຫຍາຍຕົວ ຢູ່ໃນລະດັບ 9,58% ລື່ນແຜນການທີ່ຄາດຄະເນໄວ້ 0,08% (ມະຕິ ສປນວ 9,5%), ຄິດໄລ່ມູນຄ່າເພີ່ມໃນປີແມ່ນ 48.895,51 ຕື້ກີບ (ມະຕິ ສປນວ
48.860 ຕື້ກີບ), ສະເລ່ຍຕໍ່ຫົວຄົນ 5.699 ໂດລາສະຫະລັດ (ມະຕິ ສປນວ 5.695 ໂດລາສະຫະລັດ); ໃນນັ້ນ:
ສຳລັບປີ 2020 ອີງຕາມຂໍ້ຕົກລົງຂອງ ເຈົ້າຄອນ ນະຄອນຫລວງວຽງຈັນ, ສະບັບເລກທີ 155/ຈນວ, ລົງວັນທີ 27/02/2020 ໄດ້ວາງຄາດໝາຍສູ້ຊົນ ຄືດັ່ງນີ້:
ສູ້ຊົນເຮັດໃຫ້ເສດຖະກິດຂະຫຍາຍຕົວ ຢ່າງຕໍ່ເນື່ອງໃນລະດັບສູງ, ລວມຍອດຜະລິດຕະພັນພາຍໃນນະ ຄອນຫລວງວຽງຈັນ ເພີ່ມຂຶ້ນບໍ່ຫລຸດ 9,5% ຄາດຄະເນມູນຄ່າ GDP ໃຫ້ໄດ້ໃນລະດັບ 54.080 ຕື້ກີບ; ສະເລ່ຍຕໍ່ ຫົວຄົນ 6.120 ໂດລາ; ໃນນັ້ນ:
+ ກະສິກຳ-ປ່າໄມ້ ເພີ່ມຂຶ້ນ 4,5% ກວມເອົາ 14% ຂອງ GDP
+ ອຸດສາຫະກຳ ເພີ່ມຂຶ້ນ 12,5% ກວມເອົາ 49% ຂອງ GDP
+ ການບໍລິການ (ລວມທັງພາສີ-ອາກອນຜະລິດຕະພັນສຸດທິ) ເພີ່ມຂຶ້ນ 10% ກວມເອົາ 37% ຂອງ GDP.
ນັ້ນແມ່ນຂໍ້ມູນ ຈຳນວນໜື່ງ ກ່ຽວກັບວຽງຈັນ, ເມື່ອທຽບໃສ່ປີ 1975 ເຫັນວ່າເມືອງວຽງຈັນປະຈຸບັນປ່ຽນແປງຢ່າງໃຫຍ່ຫລວງ ເມື່ອສົມທຽບໃສ່ 17 ແຂວງຂອງປະເທດ, ນະຄອນຫລວງວຽງຈັນ ກໍ່ນຳໜ້າທຸກດ້ານ, ທຽບໃສ່ນະຄອນຫລວງຂອງປະເທດອາຊຽນ ຂອງອາຊີ ແລະ ຂອງໂລກ ນະຄອນຫລວງວຽງຈັນ ເປັນນະຄອນບໍ່ໃຫຍ່, ລະດັບລາຍໄດ້ພໍປານກາງ, ທັງໝົດນີ້ບົ່ງບອກໃຫ້ພວກເຮົາເຫັນວ່າ ວຽງຈັນພວມຢູ່ໃນສະພາວະກຳລັງກ້າວອອກຈາກຄວາມດ້ອຍພັດທະນາ, ນີ້ຄືຄວາມເປັນຈິງ, ນີ້ຄືຈຸດທີ່ພວກເຮົາຕ້ອງຄຳນື່ງ ເພື່ອກ້າວໄປໜ້າ, ທັງເປັນຄວາມຮຽກຮ້ອງໃຫ້ພວກເຮົາຕ້ອງ ພ້ອມກັນຍົກ, ພ້ອມກັນຍໍ ພ້ອມກັນສ້າງກໍ່ ໃຫ້ເມືອງຫລວງຂອງພວກເຮົາ ກ້າວຂື້ນ.
- ການພັດທະນາເສດຖະກິດ-ສັງຄົມໄດ້ຂະຫຍາຍຕົວໄວ ແລະ ເປັນໄປຕາມກົນໄກເສດຖະກິດຕະຫລາດ, ແຕ່ຍັງມີສິ່ງທ້າທາຍດ້ານການຈັດສັນແຫຼ່ງທຶນ ເຂົ້າໃນການພັດທະນາ, ການຈັດເກັບລາຍຮັບ ແລະ ບັນຫາໜີ້ສິນສາທາ ລະນະ ຍັງເປັນສິ່ງໜັກໜ່ວງ ທ່ວງດຶງຄວາມຕ້ອງການຢາກພັດທະນາໄວ ຂອງນະຄອນຫລວງວຽງຈັນ.
- ຂາດຖັນແຖວວິສາຫະກິດທີ່ມີລະດັບພຽງພໍ ມີຄວາມສາມາດປະດິດຄິດສ້າງສິ່ງໃໝ່, ນະວັດຕະກຳໃໝ່ ແລະ ວາງເປົ້າໝາຍວິໄສທັດໃນການດຳເນີນກິດຈະການຂອງຕົນໃຫ້ກ້າວໄປໜ້າຢ່າງຍືນຍົງເທື່ອ; ສ່ວນຫລາຍຫົວ ໜ່ວຍວິສາຫະກິດ, ທຸລະກິດ ທີ່ດຳເນີນກິດຈະການໃນນະຄອນ ຢູ່ລະດັບກາງ-ນ້ອຍ ເຮັດໃຫ້ການຍົກສູງປະສິດ ທິພາບ ແລະ ການແຂ່ງຂັນກັບຫົວໜ່ວຍທຸລະກິດລາຍໃຫຍ່ທັງພາຍໃນ ແລະ ພາກພື້ນ ເປັນຕົ້ນ ຕະຫລາດແຮງງານ, ຕະຫລາດທຶນ, ຕະຫລາດຫຸ້ນ ແລະ ຕະຫລາດເງີນຕາ... ບໍ່ທັນສົມດູນ ແລະ ບໍ່ທັນສອດຄ່ອງກັບການຂະຫຍາຍ ຕົວຂອງກົນໄກການຕະຫລາດ.
- ທ່າແຮງບົ່ມຊ້ອນຂົງເຂດການທ່ອງທ່ຽວ, ການບໍລິການ, ການຜະລິດກະສິກຳ, ເຄື່ອງຫັດຖະກຳຕ່າງໆ, ການໝູນໃຊ້ຊັບພະຍາກອນທຳມະຊາດທີ່ສາມາດສ້າງລາຍຮັບໃຫ້ນະຄອນຫລວງວຽງຈັນ ມີຢ່າງຫລວງຫລາຍ ແຕ່ການບໍລິຫານຄຸ້ມຄອງຍັງບໍ່ທັນເປັນລະບົບ, ແຜນງານຂອງບັນດາໂຄງການທີ່ວາງອອກແມ່ນດີ ແຕ່ການນຳມາປະຕິບັດຕົວຈິງ ຍັງບໍ່ທັນມີຕົ້ນແບບທີ່ດີ ເພື່ອສະແດງໃຫ້ເຫັນໝາກຜົນເກັບກ່ຽວອັນພົ້ນເດັ່ນ.
- ການເພີ່ມຂື້ນ ແລະ ການເຄື່ອນຍ້າຍຂອງປະຊາກອນໃນຕົວເມືອງ ເປັນບັນຫາສຳຄັນ ແລະ ເປັນສິ່ງທ້າທາຍ ທີ່ສົ່ງຜົນກະທົບຕໍ່ການຊອກຫາທີ່ຢູ່ອາໄສ ແລະ ອາຊີບ, ບັນຫາການຊອກວຽກເຮັດງານທຳ, ລວມເຖີງປະກົດການຫຍໍ້ທໍ້ຕ່າງໆເຊັ່ນ: ການລັກຊັບ, ປຸ້ນຈີ້, ໂສເພນີ, ຢາເສບຕິດ, ອຸປະຕິເຫດ ແລະ ອາດຊະຍາກຳ...
- ຄວາມຮຽກຮ້ອງຕ້ອງການໃນການພັດທະນາຕົວເມືອງ ແລະ ຊານເມືອງນັບມື້ສູງຂຶ້ນ, ແຕ່ຄວາມສາມາດສະໜອງງົບປະມານຂອງລັດຈໍາກັດ ເພື່ອພັດທະນາພື້ນຖານໂຄ່ງລ່າງເຊັ່ນ: ຖະໜົນຫົນທາງ, ການບໍລິການສາທາ ລະນະປະໂຫຍດຕ່າງໆ ຍັງບໍ່ພຽງພໍກັບຄວາມຕ້ອງການ; ນອກນີ້ຍັງມີຜົນກະທົບຈາກໄພທຳມະຊາດ, ນ້ຳອັ່ງຂັງໃນຕົວເມືອງ, ນ້ຳຂອງ-ນ້ຳງື່ມຖ້ວມ, ລົມພາຍຸລະດູຮ້ອນ ແລະ ພະຍາດຕິດຕໍ່-ພະຍາດລະບາດຕ່າງໆ... ຕໍ່ສິ່ງທ້າທາຍດັ່ງກ່າວ ຈະເຮັດໃຫ້ມີທ່າອ່ຽງການພັດທະນາເສດຖະກິດເຕີບໂຕຖົດຖອຍ.
- ການຈັດຕັ້ງປະຕິບັດ “ແບບປົກກະຕິ” ຂອງແຜນພັດທະນາເສດຖະກິດ-ສັງຄົມ 5 ປີ ແລະ ການດຳລົງຊີວິດພາຍຫລັງການລະບາດຂອງພະຍາດໂຄວິດ-19 ດ້ວຍການດຳລົງຊີວິດດຳລົງຊີວິດແບບປົກກະຕິໃໝ່ (New Normal) ທີ່ຕ້ອງໄດ້ສຸມໃສ່ ການປັບປຸງ, ປ່ຽນແປງ ແລະ ປັບຕົວ. ໂດຍສະເພາະແມ່ນ 3 ຂະ ແໜງການທີ່ເປັນໃຈກາງຂອງການຂະຫຍາຍຕົວຂອງເສດຖະກິດ ຄື: ຂະແໜງກະສິກຳ, ອຸດສາຫະກຳ-ການຄ້າ, ການບໍລິການ-ການທ່ອງທ່ຽວ.
+ ຕາຕະລາງສົມທຽບຕົວເລກການຂະຫຍາຍຕົວ ຂອງ GDP ຂອງ ນວ.
+ ຕາຕະລາງສົມທຽບການຫັນປ່ຽນໂຄງປະກອບເສດຖະກິດ ຂອງນະຄອນຫລວງວຽງຈັນ (%)
+ ຕາຕະລາງສົມທຽບ GDP ລາຍຮັບສະເລ່ຍຕໍ່ຫົວຄົນ ຂອງ ນວ.
+ ຕາຕະລາງສົມທຽບ ການຈັດເກັບລາຍຮັບງົບປະມານ ຂອງ ນວ.
+ ຕາຕະລາງສົມທຽບ ອັດຕາເງິນເຟີ້ ຂອງ ນວ ປີ 2011-2019.
- ສຳລັບຜົນການຈັດຕັ້ງປະຕິບັດບັນດາຄາດໝາຍ ແຜນພັດທະນາເສດຖະກິດ-ສັງຄົມ ໃນ 6 ເດືອນຕົ້ນປີ 2020 ສະແດງອອກແຕ່ລະຄາດໝາຍຄື:
ກ. ຄາດໝາຍດ້ານເສດຖະກິດ:
+ ການຂະຫຍາຍຕົວຂອງເສດຖະກິດ: ຄາດຄະເນໝົດປີ 2020 ເສດຖະກິດ ຂອງນະຄອນຫລວງວຽງຈັນ (GDP) ຈະຂະຫຍາຍຕົວຢູ່ໃນລະດັບ 6,3% (ສະພາປະຊາຊົນນະຄອນຫລວງວຽງຈັນ ຮັບຮອງ 9,5%), ຈະມີມູນຄ່າໃນປີ ປະມານ 52.509 ຕື້ກີບ (ແຜນການວາງໄວ້ແມ່ນ 54.080 ຕື້ກີບ), ສະເລ່ຍຕໍ່ຫົວຄົນຈະບັນລຸໄດ້ 6.004 ໂດລາສະຫະລັດ (ແຜນການວາງໄວ້ແມ່ນ 6.120 ໂດລາສະຫະລັດ); ໃນນັ້ນ:
+ ຄາດໝາຍການປະຕິບັດງົບປະມານ:
+ ຄາດໝາຍດ້ານການລົງທຶນໂດຍລວມ:
ການລົງທຶນທົ່ວສັງຄົມ ປະຕິບັດໄດ້ 12.747,47 ຕື້ກີບ, ເທົ່າກັບ 76,33% ແຜນການປີ (16.700 ຕື້ກີບ); ໃນນັ້ນ:
+ ຄາດໝາຍດ້ານໂຍທາທິການ-ຂົນສົ່ງ, ການພັດທະນາ ແລະ ປະດັບປະດາຕົວເມືອງ:
ສັງລວມແລ້ວ 6 ເດືອນ ຕົ້ນປີ 2020 ເຖິງວ່າ ດຳເນີນໄປພາຍໃຕ້ສະພາບການພາຍໃນ ແລະ ພາຍນອກ ມີຄວາມຫຍຸ້ງຍາກ, ມີເຫດການລະບາດຂອງ ພະຍາດໂຄວິດ-19 ກໍ່ຕາມ, ແຕ່ແຜນວຽກຈຸດສຸມ ແລະ ບັນດາຄາດໝາຍຕົ້ນຕໍຂອງແຜນພັດທະນາເສດຖະກິດ-ສັງຄົມ, 12 ຄາດໝາຍໃຫຍ່ ແລະ 77 ຄາດໝາຍຍ່ອຍ ທີ່ມະຕິ 005/ສປນວ ໄດ້ຮັບຮອງສາມາດບັນລຸເປັນສ່ວນໃຫຍ່); ນວ ມີສະຖຽນລະພາບທາງດ້ານການເມືອງຢ່າງໜັກແໜ້ນ, ມີຄວາມສະຫງົບຄວາມເປັນລະບຽບຮຽບຮ້ອຍໃນສັງຄົມໂດຍພື້ນຖານ; ເສດຖະກິດໂດຍລວມ ຍັງໃນລະດັບປານກາງ 6-6,5%; ການພັດທະນາຕົວເມືອງ ດຳເນີນການເປັນປົກກະຕິ, ຊີວິດການເປັນຢູ່ຂອງປະຊາຊົນ ຊາວນະຄອນຫລວງວຽງຈັນ ສ່ວນໃຫຍ່ຢູ່ໃນເກນເກືອບປົກກະຕິ; ການພົວພັນຮ່ວມມືກັບບັນດານະຄອນ ແລະ ແຂວງຂອງປະເທດເພື່ອນມິດ ແລະ ອົງການຈັດຕັ້ງສາກົນຍັງດຳເນີນການພາກຕົວຈິງ ໄດ້ໃນລະດັບດີຢູ່.
ເຖີງຢ່າງໃດກໍຕາມ ເມື່ອທຽບລະດັບການພັດທະນາຂອງບັນດານະຄອນຫລວງ ຂອງຫລາຍປະເທດ, ເຫັນວ່າ ນະຄອນຫລວງວຽງຈັນ ຍັງເປັນນະຄອນຫລວງ “ດ້ອຍພັດທະນາ ” ເປັນຕົ້ນ: ຍັງມີໜີ້ສິນສາທາລະນະສູງ, ການຄົມມະນາຄົມຂອງຕົວເມືອງ, ກິດຈະການສາທາລະນະປະໂຫຍດ ບໍ່ທັນຕອບສະໜອງຕາມຄວາມຕ້ອງການ, ການບໍລິຫານຈັດການຕົວເມືອງ ແລະ ການຄຸ້ມຄອງ, ຈັດສັນຜັງເມືອງ ຍັງບໍ່ທັນເຂັ້ມງວດ, ປະກົດການຫຍໍ້ທໍ້ໃນສັງຄົມຍັງເກີດຂື້ນຫລາຍ ເປັນຕົ້ນ: ບັນຫາຢາເສບຕິດ, ອຸປະຕິເຫດຕາມທ້ອງຖະໜົນ, ຂໍ້ຂັດແຍ້ງການນຳໃຊ້ທີ່ດິນ ແລະ ອື່ນໆ. ສາເຫດຂອງບັນຫາດັ່ງກ່າວ ຍ້ອນສະຖານະພາບ ແລະ ຈຸດເລີ່ມຕົ້ນການພັດທະນານະຄອນຫລວງວຽງຈັນ ຢູ່ໃນລະດັບຕ່ຳ, ມີຄວາມຫຍຸ້ງຍາກດ້ານທຶນຮອນ, ນະໂຍບາຍ, ແຜນ ຜັງຕົວເມືອງ, ກົນໄກການບໍລິຫານເມືອງຫລວງ, ແຜນພັດທະນາເສດຖະກິດ-ສັງຄົມ ຍັງບໍ່ທັນຈະແຈ້ງ ແລະ ເປັນລະບົບຄົບຊຸດ. ການຂຸດຄົ້ນທ່າແຮງບົມຊ້ອນດ້ານທີ່ຕັ້ງທີ່ເປັນເມືອງຫລວງຂອງປະເທດ ຍັງບໍ່ທັນເສີມຂະຫຍາຍຢ່າງແຂງແຮງ, ບໍ່ທັນສາມາດເປັນເຈົ້າຕົນເອງ, ກຸ້ມຕົນເອງ ແລະ ສ້າງຄວາມເຂັ້ມແຂງດ້ວຍຕົນເອງ, ການປະຕິບັດພັນທະ, ໜ້າທີ່ ແລະ ຄວາມຮັບຜິດຊອບໃນການມີສ່ວນຮ່ວມພັດທະນາຂອງຊາວເມືອງຫລວງ ຍັງບໍ່ທັນສູງ.
ຍ້ອນເຫັນໄດ້ສະພາບການດັ່ງກ່າວ ພາຍໃຕ້ການນຳພາຂອງພັກປະຊາຊົນປະຕິວັດລາວ, ດ້ວຍຄວາມຮັບຜິດຊອບການເມືອງ, ຄວາມບຸກເບີນສູ້ຊົນຂອງຄະນະພັກ, ອົງການປົກຄອງນະຄອນຫລວງວຽງຈັນ ເພື່ອຕອບສະໜອງການເລັ່ງທວງດ້ານການພັດທະນາ ກໍຄືສ້າງບັນດາປັດໄຈພື້ນຖານອັນໜັກແໜ້ນແກ່ນະ ຄອນຫລວງວຽງຈັນ ເຂົ້າສູ່ຄຸນນະພາບໃໝ່ ກົມການເມືອງສູນກາງພັກຈື່ງໄດ້ອອກມະຕິ ສະບັບເລກທີ107/ກມສພ, ລົງວັນທີ 30 ເມສາ 2020 ວ່າດ້ວຍການພັດທະນານະຄອນຫລວງວຽງຈັນໃນໄລຍະໃໝ່ ເຊີ່ງເປັນເທື່ອທຳອິດ ທີ່ນຳເອົາແບບແຜນ, ນະໂຍບາຍການພັດທະນາຕົວເມືອງໃນ ສປປ ລາວ ໂດຍສະເພາະລົງເລີກໃນ ນະຄອນຫລວງວຽງຈັນ ມາເປັນຄາດໝາຍທິດສະດີ ແລະ ພຶດຕິກຳ ໃຫ້ການພັດທະນາພື້ນຖານໂຄ່ງລ່າງ, ແຜນຜັງຕົວເມືອງ, ສ້າງຄວາມໝັ້ນຄົງເຂັ້ມແຂງໃຫ້ນະຄອນຫລວງວຽງຈັນ ກ້າວໄປສູ່ການພັດທະນາເສດຖະກິດ ໃນໄລຍະໃໝ່.
ການພັດທະນານະຄອນຫລວງວຽງຈັນ ແມ່ນຄວາມຮັບຜິດຊອບໂດຍກົງຂອງຄະນະພັກ, ອົງການປົກ ຄອງ, ສະພາປະຊາຊົນ ແລະ ຊາວນະຄອນຫລວງວຽງຈັນ, ພ້ອມນັ້ນກໍ່ເປັນຄວາມຮັບຜິດຊອບຂອງສູນກາງພັກ, ລັດຖະບານ, ສະພາແຫ່ງຊາດ, ບັນດາກະຊວງ, ອົງການອ້ອມຂ້າງສູນກາງ ໂດຍຖືວ່ານະຄອນຫລວງວຽງຈັນ ແມ່ນສູນລວມຂອງຊາດ, ເປັນໃຈກາງເຕົ້າຮ່ວມຄວາມສາມັກຄີຂອງປະຊາຊົນລາວບັນດາເຜົ່າ ເຊີ່ງມີໜ້າທີ່ພເຂົ້າຮ່ວມປ້ອງກັນ, ປົກປັກຮັກສາ ແລະ ສ້າງສາພັດທະນາ ນະຄອນຫລວງຂອງປະເທດ ໃຫ້ຈະເລີນວັດທະນາ. ເພື່ອສ້າງນະຄອນຫລວງວຽງຈັນ ເປັນຫົວໜ່ວຍຍຸດທະສາດທີ່ເຂັ້ມແຂງຂອງປະເທດ ສາມາດ ການແຂ່ງຂັນ ແລະ ພັດທະນານະຄອນຫລວງວຽງຈັນ ໃຫ້ຫຍັບເຂົ້າໃກ້ ແລະ ເທົ່າທຽມການພັດທະນາຂອງບັນດານະຄອນຫລວງ ໃນພາກພື້ນ ຄຽງຄູ່ ກັບການພັດທະນາກາຍຍະພາບຂອງຕົວເມືອງທີ່ທັນສະໄໝ ແລະ ຈະເລີນວັດທະນາ ໄດ້ນັ້ນພວກເຮົາຈົ່ງພ້ອມກັນປະຕິບັດຕາມ 4 ທິດທາງ, 4 ຄາດໝາຍ, 6 ໜ້າທີ່ ຕົ້ນຕໍຂອງການພັດທະນານະຄອນຫລວງວຽງຈັນ ດັ່ງນີ້:
+ 4 ທິດທາງ:
+ 4 ຄາດໝາຍ:
1) ສ້າງນະຄອນວຽງຈັນ ໃຫ້ບັນລຸ 7 ຕົວຊີ້ວັດ ຂອງການເປັນຫົວໜ່ວຍຍຸດທະສາດທີ່ເຂັ້ມແຂງ ແລະ ບັນລຸ 3 ໃນ 6 ຕົວຊີ້ວັດ ຂອງເມືອງໜ້າຢູ່ ຄື: ສ ສະຫງົບ, ສ ສະອາດ ແລະ ສ ສີຂຽວ; ແກ້ໄຂຄວາມດ້ອຍພັດທະນາດ້ານພື້ນຖານໂຄງລ່າງໃນເຂດເທດສະບານ, ແກ້ໄຂ ແລະ ຈັດສັນຄວາມບໍ່ເປັນລະບຽບຮຽບຮ້ອຍດ້ານທີ່ຢູ່ອາໄສ (ຊຸມຊົນແອອັດ) ແລະ ດ້ານການຈາລະຈອນໃນຕົວເມືອງ ແລະ ຊານເມືອງ. ຮອດໄລຍະກາລະໂອກາດສະເຫລີມສະຫລອງວຽງຈັນ ຄົບຮອບ 470 ປີ (ຄ.ສ 2030) ບັນລຸຕື່ມອີກ 3 ຕົວຊີ້ວັດ ຄື: ສ ສະຫວ່າງ, ສ ສະເໜ່ ແລະ ສ ສີວິໄລ ສ້າງໃຫ້ນະຄອນຫລວງມີລະດັບການພັດທະນາ ເທົ່າທຽມກັບບັນດາ ປະເທດອາຊຽນ ແລະ ມີຄວາມທັນສະໄໝ ໃນລະດັບປານກາງ.
2) ສ້າງໃຫ້ຊາວນະຄອນວຽງຈັນ ມີຄວາມເປັນເຈົ້າຕົນເອງ, ເພີ່ງຕົນເອງ ແລະ ສ້າງຄວາມເຂັ້ມແຂງດ້ວຍຕົນເອງໃນລະດັບສູງ ບົນຈິດໃຈ “ຕົນເອງເພື່ອທຸກຄົນ ແລະ ທຸກຄົນເພື່ອຕົນເອງ” ແລະ ມີສະຕິຕື່ນຕົວປະຕິບັດກົດໝາຍ ແລະ ນິຕິກຳໃຕ້ກົດໝາຍ ໃນລະດັບດີ.
3) ອົງການຈັດຕັ້ງພັກ-ລັດ ແລະ ພົນລະເມືອງ ທີ່ອາໄສ ແລະ ເຂົ້າມາອາໄສ ຢູ່ໃນນະຄອນຫລວງວຽງຈັນ ຕ້ອງຍືດໝັ້ນຄວາມເປັນເອກະພາບ, ມີຄວາມຮັບຜິດຊອບ ແລະ ມີຄວາມຕື່ນຕົວໃນລະດັບສູງ ເຂົ້າໃນການພັດທະນານະຄອນຫລວງວຽງຈັນ ຍຶດຖືການປະຕິບັດພັນທະເພື່ອນະຄອນຫລວງເປັນສິດທີ່ຄົນເມືອງຫລວງຕ້ອງປະຕິ ບັດ ເປັນຕົ້ນ ລັດຖະບັນຍັດວ່າດ້ວຍເມືອງຫລວງ, ລັດຖະບັນຍັດວ່າດ້ວຍອາກອນຕົວເມືອງ ແລະ ນິຕິກຳໃຕ້ກົດໝາຍ ເພື່ອຮັບໃຊ້ການຄຸ້ມຄອງ ແລະ ບໍລິຫານຕົວເມືອງ.
4) ສ້າງແຜນຜັງການພັດທະນາຕົວເມືອງ ສະບັບທີ III ໄດ້ຮັບການຈັດຕັ້ງປະຕິບັດໄປຕາມ 3 ວິໄສທັດຄື: ຫັນເປັນຕົວເມືອງທີ່ໜ້າຢູ່, ຍືນຍົງ ແລະ ອັດສະລິຍະ. ແກ້ໄຂສິ່ງທ້າທາຍ ແລະ ອຸປະສັກ ທີ່ກີດຂວາງ ແລະ ທວງດຶງການພັດທະນາໄວຂອງນະຄອນຫລວງ, ແບບແຜນການດຳລົງຊີວິດເອກາທິປະໄຕ ໃນຕົວເມືອງໄດ້ຮັບການແກ້ໄຂຢ່າງເຂັ້ມງວດ.
+ 6 ໜ້າທີ່ຕົ້ນຕໍ:
1) ດ້ານຄວາມໝັ້ນຄົງ, ການເມືອງ ແລະ ການປົກຄອງ: ປັບປຸງກໍ່ສ້າງອົງຄະນະພັກ ແລະ ຮາກຖານພັກປອດໃສ, ເຂັ້ມແຂງ, ໜັກແໜ້ນ; ປັບປຸງອົງການລັດໃຫ້ມີປະສິດທິພາບ, ປະສິທິຜົນສາມາດປະຕິບັດພາລະບົດບາດຄຸ້ມຄອງລັດ-ຄຸ້ມຄອງສັງຄົມດ້ວຍກົດໝາຍ ທີ່ເຂັ້ມງວດ, ສັກສິດ ແລະ ຍຸຕິທຳ.
2) ດ້ານການພັດທະນາເສດຖະກິດ: ສູ້ຊົນໃຫ້ນະຄອນວຽງຈັນ ມີລາຍໄດ້ສູງກ່ວາລະດັບສະເລ່ຍທົ່ວປະເທດ 2 ເທື່ອ, ເທົ່າກັບ 10.000 ໂດລາ/ຄົນ/ປີ; ຮອດປີ 2030 ເປັນນະຄອນຫລວງ ທີ່ມີລາຍໄດ້ປານກາງຂອງອາຊຽນ ບັນລຸ 15.000 ໂດລາ/ຄົນ/ປີ. ຍົກລະດັບຊີວິດການເປັນຢູ່ຂອງປະຊາກອນໃນຕົວເມືອງໃຫ້ສູງຂື້ນ; ສຸມໃສ່ການພັດທະນາການຜະລິດກະສິກຳ ແລະ ອຸດສາຫະກຳເມືອງຫລວງທີ່ສະອາດ, ເປັນມິດກັບສິ່ງແວດລ້ອມ, ນຳໃຊ້ເຕັກນິກຂັ້ນສູງ, ສ້າງໃຫ້ເກີດມີນິຄົມອັດສະລິຍະ (Smart Farm), ເສດຖະກິດຮ່ວມມື, ສະຫະກອນແບບໃໝ່, ຍູ້ແຮງການສົ່ງເສີມວິສາຫະກິດຂະໜາດນ້ອຍ ແລະ ຂະໜາດກາງໃຫ້ຫລາຍ, ປົດປ່ອຍແຮງງານດ້ວຍການຫັນໄປສູ່ການນຳໃຊ້ກົນຈັກປະເພດຕ່າງໆ ທີ່ໃຫ້ປະສິດທິຜົນສູງ; ປະຕິບັດແຜນພັດທະນາເສດຖະກິດ-ສັງຄົມແຫ່ງຊາດ 5 ປີຄັ້ງທີ່ IX, ຄັ້ງທີ X ບັນດາແຜນງານ ແລະ ໂຄງການໃຫຍ່ລະດັບຊາດເຊັ່ນ: ການບໍລິການຜ່ານປະຕູດຽວ, ການຜະລິດປຸງແຕ່ງສິນຄ້າ, ການຄ້ຳປະກັນສະບຽງອາຫານ,ການກະເສດທັນສະໄໝ, ທາງລົດໄຟ, ທາງດ່ວນ ແລະ ອື່ນໆ... ຫັນປ່ຽນໂຄງສ້າງເສດຖະກິດ ໃຫ້ສອດຄ່ອງກັບກົນໄກເສດຖະກິດຕະຫລາດ, ນຳໃຊ້ກາລະໂອກາດຈາກນະໂຍບາຍ “ໜື່ງແລວທາງໜື່ງເສັ້ນທາງ” ທາງລົດໄຟລາວ-ຈີນ, ການເຊື່ອມໂຍງເສດຖະກິດກັບອາຊຽນ (AEC), ນະໂຍບາຍຫັນເປັນອຸດສາຫະກຳ-ທັນສະໄໝ (ເສດຖະກິດ 4.0), ຫັນສູ່ນະວັດຕະກຳໃໝ່, ການນຳໃຊ້ເຕັກໂນໂລຊີໃໝ່, ເລັ່ງລັດການນຳໃຊ້ອຸປະກອນເຄື່ອງມືທີ່ທັນສະໄໝ, ນຳໃຊ້ ICT ເຂົ້າໃນການບໍລິຫານ-ຄຸ້ມຄອງ, ການຜະລິດ-ທຸລະກິດ, ປະຕິ ບັດນະໂຍບາຍພັດທະນາເສດຖະກິດ ຕາມທິດສີຂຽວ ແລະ ຍືນຍົງ.
3) ດ້ານວັດທະນະທຳ-ສັງຄົມ, ການສຶກສາ ແລະ ວິທະຍາສາດ: ສຸມໃສ່ແກ້ໄຂປະກົດການຫຍໍ້ທໍ້ດ້ານໃນສັງຄົມ, ໄພສັງຄົມ, ຄ້າມະນຸດ, ອາຊະຍາກຳ, ບັນຫາຂໍ້ຂັດແຍ້ງ ແລະ ຄະດີຄວາມໃນສັງຄົມ ປະຕິບັດໂຄງການ 3 ຫລຸດ: ຫລຸດອຸປະຕິເຫດ, ຫລຸດຢາເສບຕິດ, ຫລຸດປະກົດການຫຍໍ້ທໍ້ອື່ນໆ. ສ້າງຊຸມຊົນພັດທະນາ, ສັງຄົມສາມັກຄີປອງດອງ ສ້າງໃຫ້ຄົນເມືອງຫລວງມີແບບແຜນທີ່ກ້າວໜ້າ, ສີວິໄລ ມີນ້ຳໃຈຮັກຊາດ, ຮັກຄວາມເປັນທຳ, ມີລະບຽບວິໄນ, ເຄົາລົບກົດໝາຍ, ເຄົາລົບນັບຖື ແລະ ຮູ້ບຸນຄຸນຕໍ່ພໍ່ແມ່, ຕໍ່ພັກ-ລັດ, ຕໍ່ຜູ້ນຳ ແລະ ວິລະຊົນ ຜູ້ທີ່ມີຄຸນງາມຄວາມດີຕໍ່ການປະຕິວັດຊາດ; ຈັດຕ້ັງປະຕິບັດຍຸດທະສາດການສຶກສາ, ຍົກລະດັບການຄົ້ນຄ້ວາ ແລະ ນຳໃຊ້ວິທະຍາສາດ-ເຕັກໂນໂລຊີ ໃນໄວເກນອາຍຸຊັ້ນມັດທະຍົມຕອນຕົ້ນ-ຕອນປາຍ ແລະ ມະຫາວິທະຍາໄລ; ພົນລະເມືອງອັດຕາສ່ວນຫລາຍ ມີລະດັບຮຽນຮູ້ພາສາສາກົນຢ່າງ ໜ້ອຍໜື່ງພາສາ; ມີຖັນແຖວນັກວິຊາການ, ຊ່ຽວຊານ ສາມາດຄົ້ນຄ້ວາ, ນຳໃຊ້ ແລະ ຕອບສະໜອງໂດຍພື້ນຖານກັບຍຸດທະສາດດ້ານວິທະຍາສາດ, ວິທະຍາການ ກັບຍຸດທະສາດການພັດທນະາເສດຖະກິດ ຢ່າງມີປະສິດທິຜົນ.
4) ດ້ານການພັດທະນາຕົວເມືອງ: ຈັດສັນຄວາມເປັນລະບຽບຮຽບຮ້ອຍໃນຕົວເມືອງ ແລະ ຊານເມືອງ, ແກ້ໄຂສະຖານະພາບຄວາມດ້ອຍພັດທະນາໃນເຂດໃຈກາງເມືອງ, ແກ້ໄຂບັນຫາຊຸມຊົນແອອັດ, ເຮືອນຮ້າງຊຸດໂຊມ, ແກ້ໄຂຄວາມບໍ່ເປັນລະບຽບຮຽບຮ້ອຍຕາມເສັ້ນທາງ, ລົດຕິດ...ຂະຫຍາຍຕົວເມືອງວຽງຈັນ ໃຫ້ເປັນຕົວເມືອງທີ່ມີຂະໜາດປານກາງ, ສ້າງເງື່ອນໄຂໃຫ້ປະຊາກອນໄດ້ມີທີ່ຢູ່ອາໄສ ແລະ ມີວຽກເຮັດງານທຳທີ່ໝັ້ນຄົງ, ຢຸດຕິການຂະຫຍາຍໝູ່ບ້ານ ໃນເຂດດິນກະສິກຳ; ຮີບຮ້ອນປະຕິບັດໂຄງການຂົນສົ່ງສາທາລະນະ, ໂຄງການສ້າງຄັນຄູປ້ອງກັນນ້ຳຂອງ ໄລຍະ 2, ໂຄງການສຳຫລວດ ແລະ ອອກແບບສ້າງຄັນຄູປ້ອງກັນນ້ຳຖ້ວມ ແລະ ພັດທະນາ 2 ຟາກແມ່ນ້ຳງື່ມ, ປັບປຸງແຜນຜັງຄອງລະບາຍທາງນ້ຳ, ນ້ຳເປື້ອນ-ນ້ຳເສຍໃນຕົວເມືອງ, ຄອງນ້ຳວຽງຈັນ, ໂຄງການສ້າງເທດ ສະບານຂອງເມືອງ ແລະ ຊົນນະບົດໃໝ່, ສຸມໃສ່ເຂດໃຈກາງເມືອງຫລວງໃຫ້ມີຄວາມໂດດເດັ່ນ, ຊັບຊ້ອນຄືນໃໝ່ບາງພູມສັນຖານ ໃນບັນດາເມືອງໃຫ້ເໝາະສົມ.
5) ດ້ານສິ່ງແວດລ້ອມ ແລະ ປ້ອງກັນໄພພິບັດ: ສ້າງຕົວເມືອງທີ່ປະຊາຊົນ ມີສຸຂະພາບ ພາລະນາໄມດີ ດ້ວຍຕົວຊີ້ວັດ “3 ອ” ຄື: ອາຫານປອດໄພ, ອອກຳລັງກາຍເປັນປະຈຳ ແລະ ອາລົມຈິດປອດໂປ່ງ, ສ້າງໃຫ້ມີລະບົບທາງຍ່າງ, ທາງລົດຖີບ, ສວນສາທາລະນະໃນເຂດຕົວເມືອງ ແລະ ຊານເມືອງ, ປຸກລະດົມໃສ່ການປູກຕົ້ນໄມ້ເປັນສວນ ຂອງສ່ວນບຸກຄົນ, ສວນໄມ້ຂອງເມືອງ, ຂອງບ້ານທີ່ມີເງື່ອນໄຂ; ສົ່ງເສີມ ແລະ ອອກລະບຽບການປູກໄມ້ລຽບຕາມແຄມເສັ້ນທາງໃນຕົວເມືອງ, ທາງຫລວງແຫ່ງຊາດ ໂດຍຕິດພັນກັບຜັງການກໍ່ສ້າງເສັ້ນທາງຢ່າງເປັນລະບົບ; ສຸມໃສ່ແກ້ໄຂການຊຸດໂຊມ ແລະ ສິ່ງທ້າທາຍດ້ານສິ່ງແວດລ້ອມ ເຊັ່ນ: ໂຄງການແກ້ໄຂນ້ຳຖ້ວມ, ນ້ຳອັ່ງຂັງ, ໂຄງການບຳບັດ ແລະ ກຳຈັດນ້ຳເສຍ-ນ້ຳເປື້ອນ, ໂຄງການກຳຈັດຂີ້ເຫຍື້ອ ແລະ ການເຜົາຈູດທີ່ກໍໃຫ້ເກີດຄັວນພິດໃນຕົວເມືອງ ແລະ ຊານເມືອງ, ແກ້ໄຂມົນລະພິດຈາກຄັວນພາຫະນະ ແລະ ໂຮງຈັກ, ໂຮງງານ, ສຽງດັງເນືອງນັນລົບກວນຊຸມຊົນ ເປັນຕົ້ນ; ຈັດຕັ້ງປະຕິບັດ ວິໄສທັດ, ຍຸດທະສາດການຮັກສາສິ່ງແສດລ້ອມທຳມະຊາດ, ຟື້ນຟູຮັກສາ ແລະ ນຳໃຊ້ປ່າສະຫງວນແຫ່ງຊາດ ພູພະນັງ, ພູເຂົາຄວາຍ ແລະ ເຂດປ່າສະຫງວນ ຂອງທ້ອງຖິ່ນໃຫ້ເປັນພື້ນທີ່ສີຂຽວ, ຄຸ້ມຄອງຫ້ວຍ, ໜອງ, ບຶງທຳມະຊາດ ເພື່ອສ້າງເປັນອ່າງເກັບນ້ຳ ແກ້ໄຂບັນຫາໄພແລ້ງ ແລະ ເປັນບ່ອນຮັບນ້ຳໃນລະດູຝົນຢ່າງເປັນລະບົບ. ປະຕິບັດແຜນງານ ແລະ ໂຄງການໃຫຍ່ລະດັບຊາດ ໃນແຜນພັດທະນາເສດຖະກິດ-ສັງຄົມ ໄລຍະ 10 ຂ້າງໜ້າ ເຊັ່ນ: ໂຄງການວຽງຈັນສີຂຽວ, ວຽງຈັນສະອາດ, ໂຄງການປ້ອງກັນ ແລະ ແກ້ໄຂອຸທົກກະໄພຈາກແມ່ນ້ຳງື່ມ, ນ້ຳຂອງ ແລະ ອື່ນໆ.
6) ດ້ານການພົວພັນຮ່ວມມືກັບບັນດານະຄອນຫລວງ, ນະຄອນ ແລະ ແຂວງຂອງບັນດາປະເທດເພື່ອມິດ: ເປັນເຈົ້າການເສີມຂະຫຍາຍສາຍພົວພັນ ແລະ ການຮ່ວມມື ກັບບັນດານະຄອນຫລວງ, ນະຄອນ ແລະ ແຂວງຂອງປະເທດເພື່ອມິດຍຸດທະສາດ, ປະເທດໃກ້ຄຽງ ກໍ່ຄື ປະເທດອື່ນໆ ແລະ ບັນດາອົງການຈັດຕັ້ງສາກົນ ໂດຍເລືອກເຟັ້ນໃຫ້ໄດ້ໂຄງການ ແລະ ກິດຈະການ ທີ່ນຳຜົນປະໂຫຍດ ດ້ານເສດຖະກິດ, ວັດທະນະທຳ-ສັງຄົມ, ວິທະຍາສາດ-ເຕັກໂນໂລຊີ, ຫລີກລຽງໂຄງການທີ່ນຳຜົນກະທົບຕໍ່ຄວາມໝັ້ນຄົງຂອງຊາດ.
1). ບັນດາແຜນວຽກ, ແຜນງານໃຫຍ່ທີ່ເປັນຍຸດທະຍາດ ແລະ ວິໄສທັດການພັດທະນາ ນວ ແມ່ນຕ້ອງສ້າງເປັນມະຕິຕົກລົງ, ເປັນຄຳສັ່ງ ແລະ ຂໍ້ຕົກລົງ ຂອງອົງຄະນະພັກ-ອົງການປົກຄອງນະຄອນ ຫລວງວຽງຈັນ ແລ້ວນຳຜ່ານສະພາປະຊາຊົນ ນວ ເພື່ອລົງປະຊາມະຕິຮັບຮອງເພື່ອຮັບປະກັນໃຫ້ແຜນງານດັ່ງກ່າວໄດ້ດຳເນີນ ແລະ ສືບຕໍ່ຈັດຕັ້ງປະຕິບັດຈົນສຳເລັດ.
2). ຕ້ອງສືບຕໍ່ກໍ່ສ້າງ ແລະ ປະຕິບັດສະເໝີຕົ້ນ ສະເໝີປາຍ ການສ້າງເສດຖະກິດມະຫາພາກຂອງນະຄອນ ຫລວງວຽງຈັນ ໃຫ້ເປັນປົກກະຕິ ໂດຍສະເພາະການຈັດຕັ້ງປະຕິບັດ “ແບບປົກກະຕິ” ຂອງແຜນພັດທະນາເສດຖະ ກິດ-ສັງຄົມ 5 ປີ ນະຄອນຫລວງວຽງຈັນ ຕ້ອງປະກາດໃຊ້ບັນດາກົນໄກ, ນະໂຍບາຍ, ມາດຕະການຊຸກຍູ້, ຟື້ນຟູ ແລະ ພັດທະນາເສດຖະກິດ, ພິຈາລະນາຍົກອອກບ້ວງເງິນກະຕຸ້ນເສດຖະກິດໃໝ່ ເພື່ອຮັກສາຄວາມດຸນການຄ້າ,ການຜະລິດ ແລະ ການດຳເນີນທຸລະກິດ ບໍ່ໃຫ້ຕົກເຂົ້າສູ່ສະພາບຊຸດໂຊມ; ກະຕຸ້ນໃຫ້ມີການບໍລິໂພກພາຍໃນໃຫ້ຫລາຍຂື້ນ, ຊຸກຍູ້ການຜະລິດພາຍໃນ, ການດຳເນີນທຸລະກິດ, ສ້າງວຽກເຮັດງານທຳ, ຫລຸດຜ່ອນອັດຕາວ່າງງານ ແລະ ໜູນຊ່ວຍສັງຄົມ ມີແຜນຮອງຮັບ, ການແນະນຳ, ຊຸກຍູ້ຜູ້ປະກອບການພາຍໃນ ແລະ ຜູ້ບໍລິໂພກ, ຜູ້ຊົມໃຊ້ຜະລິດຕະພັນພາຍໃນ ເພື່ອສ້າງຄວາມເນື້ອເຊື່ອໃຈຂອງປະຊາຊົນ, ວິສາຫະກິດຕ່າງໆ.”
3). ການປະຕິບັດແຜນງານຕ້ອງຖືບຸລິມະສິດ ມາດຕະການແກ້ໄຂສະຖານນະການເງິນຂອງນະຄອນຫລວງວຽງຈັນ ແລະ ການແກ້ໄຂໜີ້ສິນສາທາລະນະ ໃຫ້ຫລຸດລົງ (ບໍ່ເພີ່ມຂື້ນຕື່ມ) ໂດຍເນັ້ນສົ່ງເສີມພາກທຸລະກິດຂະໜາດໃຫຍ່ຂະໜາດກາງ ເພື່ອຊ່ວຍໜູນການດຳເນີນໂຄງການດ້ານການພັດທະນາເສດຖະກິດຂອງລັດ ໂດຍຕ້ອງປະຕິບັດຕາມແບບ ແຜນ, ແຜນຜັງທີ່ລັດກຳນົດ ພ້ອມທັງອຳນວຍຄວາມສະດວກໃນຂອດການປະສານງານ ທີ່ສອດຄ່ອງກັບນິຕິກຳຂອງນະຄອນຫລວງວາງອອກ ກໍຄືກົດໝາຍຂອງລັດ.
4). ປັບປຸງການແບ່ງງານ, ການແບ່ງຄວາມຮັບຜິດຊອບຂອງອົງການປົກຄອງ ນວ ໃນການສືບຕໍ່ຈັດຕັ້ງປະຕິບັດ 18 ຄາດໝາຍໃຫຍ່, 6 ໂຄງການບຸກທະລຸ, 16 ໂຄງການໃຫຍ່ລະດັບຊາດ ແລະ ແຜນວຽກຈຸດສຸມທີ່ສໍາຄັນໃຫ້ສອດຄ່ອງ ແລະ ແທດເໝາະກວ່າເກົ່າ ເພື່ອສ້າງໃຫ້ເປັນຕົ້ນແບບຂອງການຈັດຕັ້ງປະຕິບັດແຜນພັດທະນາເສດຖະກິດ-ສັງຄົມ ທີ່ປະສົບຜົນສຳເລັດ ແລະ ຍືນຍົງ, ພ້ອມກັນນັ້ນ ຕ້ອງຕິດຕາມ, ກວດກາ ແລະ ປະເມີນຜົນເປັນໄລຍະ (3 ເດືອນ, 6 ເດືອນ ແລະ 1 ປີ) ເພື່ອສາມາດສົມທຽບໄດ້ທ່າອ່ຽງຜົນໄດ້ຮັບໃນການຈັດຕັ້ງປະຕິບັດຕົວຈິງ.