ຫວຽດນາມຕັ້ງໜ້າປົກປັກຮັກສາ ມໍລະດົກວັດທະນະທຳ ບໍ່ມີຮູບຮ່າງ ຂອງ UNESCO
01 ກໍລະກົດ 2013 - 22:27:39
ສົນທິສັນຍາວ່າດ້ວຍການອະນຸລັກຮັກສາມໍລະດົກວັດທະນະທຳບໍ່ມີຮູບຮ່າງ ຂອງ UNESCO ໄດ້ປະກອບສ່ວນປົກປັກຮັກສາ ມໍລະດົກວັດທະນະທຳບໍ່ມີຮູບຮ່າງ, ຮັບປະກັນຄວາມເຄົາລົບທີ່ມີຕໍ່ ມໍລະດົກວັດທະນະທຳບໍ່ມີຮູບຮ່າງຂອງ ບັນດາວົງຄະນະຍາດ, ຍົກສູງຄວາມຮັບຮູ້ ແລະ ຄວາມຮັບຜິດຊອບຂອງແຕ່ລະຄົນ,ແຕ່ລະປະເທດຊາດກ່ຽວກັບຄວາມສຳຄັນຂອງ ມໍລະດົກວັດທະນະທຳ ບໍ່ມີຮູບຮ່າງ. ພາຍຫຼັງ 10 ປີແຫ່ງການເຂົ້າຮ່ວມ ສົນທິສັນຍາວ່າດ້ວຍການອະນຸລັກຮັກສາມໍລະດົກວັດທະນະທຳບໍ່ມີຮູບຮ່າງ ຂອງ UNESCO, ຫວຽດນາມ ສາມາດຢັ້ງຢືນລັກສະນະປະສິດທິຜົນຂອງສົນທິສັນຍາໄດ້ ຍ້ອນວິທີການປະຕິບັດຢ່າງຖືກຕ້ອງໃນວຽກງານອະນຸລັກຮັກສາ ແລະ ເສີມຂະຫຍາຍຄຸນຄ່າ ບັນດາມໍລະດົກວັດທະນະທຳບໍ່ມີຮູບຮ່່າງຕາມຄຳໝັ້ນສັນຍາໃນສົນທິສັນຍາ.
ວັດທະນະທຳບໍ່ມີຮູບຮ່າງ ແມ່ນພາກສ່ວນທີ່ໜຶ່ງທີ່ສຳຄັນໃນສາງ ມໍລະດົກວັດທະນະທຳຂອງແຕ່ລະປະຊາຊາດ, ແມ່ນແງ່ມຸມໜຶ່ງສ້າງຄວາມມີຫຼາຍຮູບຫຼາຍສີຂອງວັດທະນະທຳ ແລະ ການຮັບປະກັນໃຫ້ແກ່ການພັດທະນາແບບຍືນຍົງ. ການອະນຸລັກຮັກສາ ແລະ ເສີມຂະຫຍາຍຄຸນຄ່າ ບັນດາມໍລະດົກວັດທະນະທຳບໍ່ມີຮູບຮ່່າງ ໄດ້ຮັບຄວາມເອົາໃຈໃສ່ປະຕິບັດຈາກລັດຖະບານຫວຽດນາມ ກ່ອນທີ່ຈະມີສົນທິສັນຍາ ປີ 2003 ຂອງ UNESCO. ໃນໂຄງການຈຸດໝາຍແຫ່ງຊາດກ່ຽວກັບວັດທະນະທຳຫວຽດນາມ ແຕ່ປີ 1997 ໄດ້ມີໜ້າທີ່ເກັບກຳ, ອະນຸລັກຮັກສາ ແລະ ເສີມຂະຫຍາຍຄຸນຄ່າ ບັນດາມໍລະດົກວັດທະນະທຳບໍ່ມີຮູບຮ່່າງຂອງບັນດາເຜົ່າ. ທ່ານຮອງສາດສະດາຈານ ດຣ ຫງວຽນຈິເບນ ສັງກັດສະຖາບັນວັດທະນະທຳສິລະປະຫວຽດນາມໃຫ້ຮູ້ວ່າ:
“ ຜົນກະທົບທີ່ໃຫຍ່ຫຼວງຈາກ ສົນທິສັນຍາ ປີ 2003 ນັ້ນແມ່ນຫວຽດນາມໄດ້ສ້າງກົດໝາຍວ່າດ້ວຍ ມໍລະດົກວັດທະນະທຳ, ກົດໝາຍສະບັບນີ້ ມີພາກໜຶ່ງກ່ຽວກັບມໍລະດົກວັດທະນະທຳບໍ່ມີຮູບຮ່່າງ. ພວກເຮົາໄດ້ຜັນຂະຫຍາຍປະຕິບັດການເກັບກຳ, ສ້າງເປັນແຫຼ່ງເອກະສານ ເພື່ອຄົ້ນຄ້ວາ ອະນຸລັກຮັກສາ ແລະ ເສີມຂະຫຍາຍບັນດາມໍລະດົກວັດທະນະທຳບໍ່ມີຮູບຮ່່າງ. ກະຊວງວັດທະນະທຳ, ກິລາ ແລະ ທ່ອງທ່ຽວຫວຽດນາມໄດ້ສ້າງສູນຂໍ້ມູນບັນດາມໍລະດົກວັດທະນະທຳບໍ່ມີຮູບຮ່່າງຂອງ 54 ຊົນເຜົ່າ. ຜົນກະທົບທີ່ໃຫຍ່ຫຼວງຈາກ ກົດໝາຍວ່າດ້ວຍ ມໍລະດົກວັດທະນະທຳຂອງຫວຽດນາມກໍຄື ສົນທິສັນຍາ ປີ 2003 ຂອງ UNESCO , ນັ້ນແມ່ນໄດ້ປຸກລຸກຄວາມເຂົ້າໃຈຂອງວົງຄະນະຍາດ, ຂອງບັນດາອົງການແຫ່ງລັດກ່ຽວກັບຄຸນຄ່າຂອງ ບັນດາມໍລະດົກວັດທະນະທຳບໍ່ມີຮູບຮ່່າງ”
ໃນໂຄງການດຳເນີນງານ ໄລຍະ 2012-2015, ງົບປະມານແຫ່ງລັດທີ່ສະຫງວນໃຫ້ແກ່ວຽກງານອະນຸລັກຮັກສາບັນດາມໍລະດົກວັດທະນະທຳບໍ່ມີຮູບຮ່່າງແມ່ນ 170,5 ຕື້ດົງ . ບັນດາທ້ອງຖິ່ນໃນແຕ່ລະແຂວງ, ນະຄອນ ກໍຫັກງົບປະມານ 50 ຕື້ດົງໃຫ້ແກ່ວຽກງານນີ້. ມໍລະດົກວັດທະນະທຳບໍ່ມີຮູບຮ່່າງ ແມ່ນວິນຍານໃນຊີວິດສັງຄົມ. ທ່ານເຈີນມິນກາ, ຮອງປະທານຄະນະກຳມະການປະຊາຊົນແຂວງ ກວາງນາມ ໃຫ້ຮູ້ວ່າ :
“ ໂດຍມີສະຕິຮັບຮູ້ໄດ້ເຖິງຄວາມສຳຄັນຂອງການປົກປັກຮັກສາ ແລະ ເສີມຂະຫຍາຍຄຸນຄ່າ ບັນດາມໍລະດົກວັດທະນະທຳບໍ່ມີຮູບຮ່່າງນັ້ນ, ພ້ອມກັບຄວາມເອົາໃຈໃສ່ກໍ່ສ້າງ ແລະ ພັດທະນາເສດຖະກິດ - ສັງຄົມ, ແຂວງກວາງນາມຍາມໃດກໍເອົາໃຈໃສ່ ອະນຸລັກຮັກສາບັນດາມໍລະດົກວັດທະນະທຳບໍ່ມີຮູບຮ່່າງ. ພິເສດແມ່ນບັນດາມໍລະດົກວັດທະນະທຳບໍ່ມີຮູບຮ່່າງ ທີ່ຕິດພັນກັບ ມໍລະດົກວັດທະນະທຳໂລກ ຄື: ຄຸ້ມເມືອງເກົ່າໂຫ້ຍອານ, ເຂດປູຊະນີຍະສະຖານ ມີ້ເຊີນ, ເຂດຊີວະວິທະຍາ ເກາະ ກູລາວຈາມ. ພິເສດ, ພວກຂ້າພະເຈົ້າເຊີດຊູບົດບາດ ແລະ ຄວາມຮັບຜິດຊອບຂອງວົງຄະນະຍາດໃນວຽກງານປົກປັກຮັກສາມໍລະດົກ ຕິດພັນກັບການສ້າງສະພາບແວດລ້ອມວັດທະນະທຳ, ຊີວິດວັດທະນະທຳໃນໝູ່ປະຊາຊົນດ້ວຍການ ປົກປັກຮັກສາມໍລະດົກເພື່ອພັດທະນາເສດຖະກິດສັງຄົມແບບຍືນຍົງ ”
ໂດຍໄດ້ເຂົ້າຮ່ວມການປະຕິບັດສົນທິສັນຍາ ປີ 2003 ຂອງ UNESCO ກ່ຽວກັບການອະນຸລັກຮັກສາມໍລະດົກວັດທະນະທຳ ບໍ່ມີຮູບຮ່່າງ, ຫວຽດນາມໄດ້ຮັບການຕີລາຄາສູງຈາກບັນດາປະເທດພາຄີ ກໍຄືວົງການນັກວິຊາສະເພາະ ກ່ຽວກັບການເຂົ້າຮ່ວມຢ່າງມີປະສິດທິຜົນ. ທ່ານສາດສະດາຈານ Oska Salemink ມາຈາກມະຫາວິທະຍາໄລ Amsterdam ປະເທດໂຮນລັງ ໃຫ້ຮູ້ວ່າ :
“ ຫວຽດນາມແມ່ນໜຶ່ງໃນບັນດາປະເທດໄດ້ຮັບຜົນສຳເລັດທີ່ດີກ່ວາໝູ່ໃນການຍືນບັນດາສຳເນົາເອກະສານເພື່ອໃຫ້ UNESCO ຮັບຮອງ. ຍົກຕົວຢ່າງຄື ຂັບກາຈູເປັນຕົ້ນ. ກ່ອນໜ້ານີ້ປະມານ 15 ປີ, ຜູ້ສາມາດຂັບກາຈູໄດ້ ແມ່ນບໍ່ມີຫຼາຍ, ມີພຽງແຕ່ຜູ້ເຖົ້າຜູ້ແກ່ບາງຄົນສາມາດຂັບໄດ້ເທົ່ານັ້ນ. ແລະ ກ່ອນໜ້ານີ້ປະມານ 15 ປີ, ກະຊວງວັດທະນະທຳ ໄດ້ເປີດບັນດາຊຸດຮຽນຂັບກາຈູຢູ່ຮ່າໂນ້ຍ ດ້ວຍຈຸດປະສົງເພື່ອສືບທອດໃຫ້ລຸ່ນໜຸ່ມ. ປະຈຸບັນ, ຂັບກາຈູໄດ້ຮັບການຮັບຮອງ, ໃນແຕ່ລະມື້ ກໍສາມາດຮັບຊົມ ແລະ ຮັບຟັງຂັບກາຈູ ຢູ່ນະຄອນຫຼວງຮ່າໂນ້ຍໄດ້. ຊາວຫວຽດນາມ ກໍຄືຊາວຕ່າງປະເທດຫຼາຍຄົນ ໃນນັ້ນມີໄວໜຸ່ມ ກໍລ້ວນແຕ່ຮູ້ຈັກເຖິງສິລະປະຂັບກາຈູ ແລະ ຍ້ອງຍໍສັນລະເສີນປະເພດສິລະປະນີ້ຫຼາຍທີ່ສຸດ.”
ຜົນສຳເລັດຂອງຫວຽດນາມ ພາຍຫຼັງ 10 ປີແຫ່ງການເຂົ້າຮ່ວມ ສົນທິສັນຍາວ່າດ້ວຍການອະນຸລັກຮັກສາມໍລະດົກວັດທະນະທຳບໍ່ມີຮູບຮ່າງ ໄດ້ເປັນພະຍານຫຼັກຖານຢັ້ງຢືນທີ່ຈະແຈ້ງທີ່ສຸດໃຫ້ແກ່ບັນດານະໂຍບາຍລົງທຶນຂອງລັດຫວຽດນາມ ແລະ ວຽກງານອະນຸລັກຮັກສາ ແລະ ເສີມຂະຫຍາຍບັນດາຄຸນຄ່າ ວັດທະນະທຳອັນລ້ຳຄ່າຂອງຊາດ. ທີ່ກອງປະຊຸມສຳມະນາກ່ຽວກັບ 10 ປີແຫ່ງການເຂົ້າຮ່ວມ ສົນທິສັນຍາສາກົນວ່າດ້ວຍການອະນຸລັກຮັກສາມໍລະດົກວັດທະນະທຳບໍ່ມີຮູບຮ່າງຂອງ UNESCO, ທ່ານ ຝ້າມກ່າວຟອງ ຫົວໜ້າກົມ, ເລຂາທິການໃຫຍ່ຄະນະກຳມະການແຫ່ງຊາດ UNESCO ຫວຽດນາມ ໃຫ້ຮູ້ວ່າ :
“ສັນທິສັນຍາວ່າດ້ວຍການອະນຸລັກຮັກສາມໍລະດົກວັດທະນະທຳບໍ່ມີຮູບຮ່າງ ໄດ້ປະກອບສ່ວນທີ່ສຳຄັນໃນຂົງເຂດວັດທະນະທຳຫວຽດນາມ. ໃນນັ້ນ, ມີ 7 ມໍລະດົກ ໄດ້ຮັບການຮັບຮອງຈາກໂລກ ຊຶ່ງໄດ້ສ່ອງແສງລັກສະນະພິເສດສະເພາະຂອງຊາດ. ສິ່ງນີ້ມີຄວາມໝາຍວ່າ ຫວຽດນາມຍາມໃດກໍປະກອບສ່ວນຢ່າງຕັ້ງໜ້າເຂົ້າໃນການ ອະນຸລັກຮັກສາ ມໍລະດົກວັດທະນະທຳມະນຸດໃນທົ່ວໂລກ ”
ບັນດາຜົນສຳເລັດຂອງຫວຽດນາມໃນການປະຕິບັດສົນທິສັນຍາຢ່າງມີປະສິດທິຜົນ ໄດ້ສ້າງຄວາມເຊື່ອໝັ້ນໃຫ້ແກ່ UNESCO, ເພື່ອຈາກນັ້ນ, UNESCO ໃຫ້ຄຳໝັ້ນສັນຍາວ່າ ຍາມໃດກໍພ້ອມແລ້ວທີ່ຈະແບ່ງປັນ ແລະ ໜູນຊ່ວຍຫວຽດນາມກ່ຽວກັບບັນດາບົດຮຽນ, ວິທີການແກ້ໄຂເພື່ອຍູ້ແຮງວິວັດການຫັນບັນດາຈຸດໝາຍກ່ຽວກັບການປົກປັກຮັກສາມໍລະດົກ ວັດທະນະທຳໃຫ້ປະກົດຜົນເປັນຈິງເທື່ອລະກ້າວ.