ປະຫວັດຄວາມເປັນມາ:
ຄະນະວິທະຍາສາດສັງຄົມ (ຄສຄ) ກໍເປັນຄະນະວິຊາໜຶ່ງທີ່ ນອນຢູ່ໃນ 13 ຄະນະຂອງມະຫາວິທະຍາໄລຫ່ງຊາດ ໃນໄລຍະປີ 2010-2012 ຄສຄ ໄດ້ຈັດຕັ້ງປະຕິບັດໂຄງການຍ່ອນ “ການສ້າງ ຄວາມເຂັ້ມແຂງ ດ້ານການຝຶກອົບຮົມກ່ຽວກັບການປະເມີນຜົນ ກະທົບຕໍ່ສັງຄົມ ແລະ ການປົກປ້ອງສັງຄົມ” ຫຼື PICELA 001 ເປັນມູນຄ່າ 80,000 ໂດລາສະຫະລັດ ໂດຍການສະໜັບສະໜູນ ຂອງທະນາຄານໂລກ ຜ່ານກອງທຶນປົກປັກຮັກສາສິ່ງແວດລ້ອມ (ກປສ) ເຊິ່ງໂຄງການຍ່ອຍຂອງ ຄສຄ ໄດ້ສຳເລັດການຈັດຕັ້ງປະຕິບັດຫຼາຍໆກິດຈະກຳ ເປັນຕົ້ນ ການສ້າງຫຼັກສູດຝຶກອົບຮົມ, ການຈັດຝຶກອົບຮົມໃຫ້ກຸ່ມເປົ້າໝາຍ, ການຈັດພີມປື້ມຕຳລາ, ການໄປທັດສະນະສຶກສາຢູ່ພາຍໃນ-ຕ່າງປະເທດ, ການສ້າງຄູ່ຮ່ວມງານກັບ ຫຼາຍພາກສ່ວນ ນັບທັງ ພາຍໃນ ແລະ ຕ່າງປະເທດ ໂດຍສະເພາະ ແມ່ນ ຄສຄ ໄດ້ເຊັນບົດ ບັນທຶກຄວາມເຂົ້າໃຈກັບສູນຄົ້ນຄ້ວາ ແຫ່ງຊາດດ້ານການຈັດສັນຍົກຍ້າຍ ຂອງວິທະຍາໄລບໍລິຫານລັດ, ມະຫາວິທະຍາໄລ ໂຮຮາຍ, ສປ ຈີນ ໃນ 13/4/2013.
ພ້ອມດຽວກັນນີ້, ໂຄງການສິ່ງແວດລ້ອມ ແລະ ສັງຄົມ ຢູ່ ສປປ ລາວ ໄລຍະ1 ໄດ້ມີການຈັດທັດສະນະສຶກສາ ແລະ ຮຽນຮູ້ ບົດຮຽນການຄຸ້ມຄອງການຈັດສັນຍົກຍ້າຍ ປະຊາຊົນອອກຈາກ ໂຄງການພັດທະນາຢູ່ ສປ ຈີນ ໃຫ້ແກ່ຄະນະຜູ້ແທນຂັ້ນສູງຂອງ ສປປ ລາວ ແລະ ເມື່ອກັບມາແລ້ວຄະນະຜູ້ແທນດັ່ງກ່າວຈຶ່ງໄດ້ມາຈັດກອງປະຊຸມຖອດຖອນບົດຮຽນ ແລະ ໄດ້ສະເໜີໃຫ້ມະຫາ ວິທະຍາໄລແຫ່ງຊາດ ສືບຕໍ່ເຮັດການຄົ້ນຄວ້າ ແລະ ຊອກຫາແຫຼ່ງ ທຶນ ເພື່ອມາພັດທະນາສູນຄົ້ນຄວ້າ ກ່ຽວກັບການຄຸ້ມຄອງການ ຈັດສັນຍົກຍ້າຍຢູ່ສປປ ລາວ ອີກດ້ວຍ. ດ້ວຍເຫດຜົນດັ່ງກ່າວ, ຄະນະຜູ້ບໍລິຫານຍ່ອຍ PICELA 001 ຂອງຄະນະວິທະຍາສາດສັງຄົມ ມະຫາວິທະຍາໄລແຫ່ງຊາດ ນຳໂດຍທ່ານອາຈານ ປະລິນຍາເອກ ສາຍໃຈ ສີລາເດດ ໂດຍການສົມທົບກັບຫ້ອງການທະນາ ຄານໂລກປະຈໍາ ສປປ ລາວ ແລະ ກອງທຶນປົກປັກຮັກສາສິ່ງ ແວດລ້ອມ ຈຶ່ງໄດ້ນໍາເອົາຂໍ້ສະເໜີດັ່ງກ່າວມາພັດທະນາໂຄງການ ສິ່ງແວດລ້ອມ ແລະ ສັງຄົມ ຢູ່ ສປປລາວ ໄລຍະ2 ຊື່ງໃນທີ່ສຸດ ຄສຄ ໄດ້ຮັບທຶນມາຈັດຕັ້ງປະຕິບັດໂຄງການຍ່ອຍສ້າງຄວາມສາ ມາດດ້ານການສຶກສາການປ້ອງກັນສັງຄົມ ຫຼື ເອີ້ນຫຍໍ້ວ່າ ໂຄງການ PICEL-LENS2-006 ໂດຍໄດ້ເຊັນຊັນຍາມອບຮັບໂຄງການ ຢ່າງເປັນທາງການລະຫວ່າງ ກປສ ແລະ ຄສຄ ໃນວັນທີ 21/6/ 2016 ຊຶ່ງມີມູນຄ່າທັງໝົດ 740,000 ໂດລາສະຫະລັດ ຫຼື 5,994,000,000 ກີບ ແລະ ຈະສິ້ນສຸດໃນ 30/12/2020. ກິດຈະກຳຕົ້ນຕໍຂອງໂຄງການປະກອບມີ ການສ້າງຫຼັກສູດຝຶກອົບຮົມ, ການຈັດຝຶກອົບຮົມໃຫ້ກຸ່ມເປົ້າໝາຍ, ການສ້າງຫຼັກສູດປະລິນຍາໂທສາຂາການຄຸ້ມຄອງສັງຄົມ ແລະ ການຈັດສັນຍົກຍ້າຍ, ການສ້າງສູນຄົ້ນຄວ້າ ແລະ ຝຶກອົບຮົມດ້ານ SIA ແລະ ການຄຸ້ມຄອງການຈັດສັນຍົກຍ້າຍ, ການຄົ້ນຄວ້າວິທະຍາສາດກ່ຽວກັບສະພາບ ການຄຸ້ມຄອງການຈັດສັນຍົກຍ້າຍຢູ່ລາວ, ການຈັດພີມປື້ມຕຳລາ, ການຈັດຊື້ພາຫະນະ ແລະ ອຸປະກອນຕ່າງໆ. ສຳລັບ ສູນຄົ້ນຄວ້າ ແລະ ຝຶກອົບຮົມດ້ານການປະເມີນຜົນກະທົບຕໍ່ສັງຄົມ ແລະ ການຄຸ້ມຄອງການຈັດສັນຍົກຍ້າຍ (Research and Training Centre on Social Impact Assessmenet and Resettlement Management) ຫຼື ເອີ້ນຫຍໍ້ວ່າ ສູນ RTC ແມ່ນໄດ້ຮັບອະນຸມັດສ້າງຕັ້ງຢ່າງເປັນທາງການ ຕາມຂໍ້ຕົກລົງຂອງທ່ານອະທິການບໍດີ ມະຫາວິທະຍາໄລແຫ່ງ ສະບັບເລກທີ 4584/ມຊ ລົງວັນທີ 07 /11/2017.
ທີ່ຕັ້ງ
ສູນຄົ້ນຄວ້າ ແລະ ຝຶກອົບຮົມດ້ານການປະເມີນຜົນກະທົບ ຕໍ່ສັງຄົມ ແລະ ການຄຸ້ມຄອງການຈັດສັນຍົກຍ້າຍ ແມ່ນມີຖານະເທົ່າກັບພະແນກການຕ່າງໆ ທີ່ສັງກັດໃນໂຄງຮ່າງການຈັດຕັ້ງຂອງ ຄສຄ ຊຶ່ງມີຫ້ອງການຕັ້ງຢູ່ຊັ້ນ 2 (ຕຶກສໍານັກງານພາກວິຊາຕ່າງໆ) ຄະນະວິທະຍາສາດສັງຄົມ, ມະຫາວິທະຍາໄລແຫ່ງຊາດ, ວິທະຍາ ເຂດດົງໂດກ ນະຄອນຫຼວງວຽງຈັນ ສປປລາວ. ນອນຢູ່ລະ ຫວ່າງເສັ້ນແວງທີ່ 18° 2’ 28.32’’ ເໜືອ ແລະ ເສັ້ນຂະໜານທີ່ 102° 38’ 13.12’’ ຕາເວັນອອກ.
ວັດຖຸປະສົງຂອງສູນ:
1) ເພື່ອເປັນສູນສໍາຫຼວດ, ປະເມີນຜົນ, ຄົ້ນຄວ້າ, ທົບທວນ ແລະ ຂຽນລາຍງານການປະເມີນຜົນກະທົບຕໍ່ສັງຄົມ ແລະ ການ ຄຸ້ມຄອງການຈັດສັນຍົກຍ້າຍ;
2) ເພື່ອເປັນສູນຝຶກອົບຮົມໃຫ້ແກ່ອາຈານ, ນັກສຶກສາ, ພະ ນັກງານພາກລັດ-ເອກະຊົນ ແລະ ຜູ້ພັດທະນາທີ່ເຮັດວຽກກ່ຽວ ຂ້ອງກັບການປ້ອງກັນສັງຄົມ, ການປະເມີນຜົກກະທົບຕໍ່ສັງຄົມ ແລະ ການຄຸ້ມຄອງການຈັດສັນຍົກຍ້າຍ;
3) ເພື່ອເປັນສູນບໍລິການວິຊາການແບບສະຫະຊີບໃຫ້ແກ່ຜູ້ ວາງນະໂຍບາຍ, ຜູ້ພັດທະນາ, ຜູ້ຈັດຕັ້ງປະຕິບັດ ແລະ ຜູ້ຕິດຕາມ-ປະເມີນຜົນໃນການຄຸ້ມຄອງຈັດສັນຍົກຍ້າຍ, ການພັດທະນາເສດ ຖະກິດ-ສັງຄົມ ແລະ ການຟື້ນຟູຊີວິດການເປັນຢູ່ຂອງປະຊາຊົນ ທີ່ໄດ້ຮັບຜົນກະທົບຈາກໂຄງການພັດທະນາຕ່າງໆ.
4) ເພື່ອເປັນສູນຂໍ້ມູນຂ່າວສານ ແລະ ສູນຮຽນຮູ້ກ່ຽວກັບ ການປ້ອງກັນສັງຄົມ, ການປະເມີນຜົນກະທົບຕໍ່ສັງຄົມ ແລະ ການ ຄຸ້ມຄອງການຈັດສັນຍົກຍ້າຍຈາກໂຄງການພັດທະນາຕ່າງໆ.
ພາລະບົດບົດຂອງສູນ:
- ເປັນເສນາທິການໃຫ້ແກ່ຄະນະວິທະຍາສາດສັງຄົມ, ມະຫາວິທະຍາໄລແຫ່ງຊາດ, ທະນາຄານໂລກ, ກອງທຶນປົກ ປັກຮັກສາສິ່ງແວດລ້ອມ, ກະຊວງທີ່ເຮັດວຽກກ່ຽວຂ້ອງ, ອົງ ການປົກຄອງທອງຖິ່ນ ແລະ ຜູ້ພັດທະນາໂຄງການ;
- ມີຖານະເທົ່າກັບພະແນກການຕ່າງໆ ໃນຖານະເປັນເສນາ ທິການທີ່ສັງກັດ ຢູ່ໃນໂຄງຮ່າງການຈັດຕັ້ງຂອງຄະນະວິທະຍາສາດ ສັງຄົມ ມະຫາວິທະຍາໄລແຫ່ງຊາດ ໂດຍການຮ່ວມມືກັບ ຫ້ອງການທະນະຄານໂລກປະຈໍາ ສປປ ລາວ, ກອງທຶນປົກປັກ ຮັກສາສິ່ງແວດລ້ອມ, ກະຊວງທີ່ກ່ຽວຂ້ອງ, ຜູ້ພັດທະນາ ແລະ ສູນຄົ້ນຄວ້າຂອງປະເທດເພື່ອນບ້ານ.
ໜ້າທີ່ຂອງສູນ:
- ເຮັດການຄົ້ນຄວ້າວິໄຈ ແລະ ການປະເມີນຜົນກະທົບ ຕໍ່ສັງຄົມ, ປະເມີນຜົນກະທົບຕໍ່ວັດທະນະທໍາ-ຊົນເຜົ່າ, ການຄຸ້ມ ຄອງການຈັດສັນຍົກຍ້າຍ, ຂຽນແຜນຄຸ້ມຄອງ ການຈັດສັນ ຍົກຍ້າຍ, ສຶກສາຜົນກະທົບຂອງໂຄງການພັດທະນາ ແລະ ສະພາບການປັບປຸງຊີວິດການເປັນຢູ່ ແລະ ຫົວຂໍ້ອື່ນໆ;
- ຈັດຝຶກອົບຮົມ ກ່ຽວກັບນະໂຍບາຍປ້ອງກັນສັງຄົມ, ການ ປະເມີນຜົນກະທົບຕໍ່ສັງຄົມ, ການປະເມີນຜົນກະທົບຕໍ່ວັດ ທະນະທໍາ-ຊົນເຜົ່າ, ການຄຸ້ມຄອງການຈັດສັນຍົກຍ້າຍ, ພາວະຜູ້ນໍາເພື່ອການຮ່ວມມືໃນການພັດທະນາ ແລະ ຫົວຂໍ້ອື່ນໆ.
- ບໍລິການວິຊາການແບບສະຫະວິຊາຊີບ ໃນການທົບທວນ, ການປະກອບຄຳເຫັນ ແລະ ໃຫ້ຄໍາປຶກສາທາງດ້ານວິຊາການແກ່ຜູ້ພັດທະນາ, ບໍລິສັດ, ໂຄງການ ແລະ ຂະແໜງການທີ່ກ່ຽວຂ້ອງ;
- ບໍລິການຂໍ້ມູນຂ່າວສານກ່ຽວກັບການປ້ອງກັນສັງຄົມ, ການປະເມີນຜົນກະທົບຕໍ່ສັງຄົມ, ການຈັດສັນຍົກຍ້າຍ ແລະ ອື່ນໆ.
ຄູ່ຮ່ວມງານ
- ຄູ່ຮ່ວມງານພາຍໃນປະເທດ: ຄະນະວິຊາຕ່າງໆຂອງມະ ຫາວິທະຍາໄລແຫ່ງຊາດ ແລະ ສະຖາບັນການສຶກສາຊັ້ນສູງອື່ນໆ, ຫ້ອງການທະນາຄານໂລກປະຈໍາລາວ, ກອງທຶນປົກປັກຮັກສາ ສິ່ງແວດລ້ອມ, ກົມທີ່ກ່ຽວຂ້ອງຂອງກະຊວງຊັບພະຍາກອນທໍາ ມະຊາດ ແລະ ສິ່ງແວດລ້ອມ, ກະຊວງພະລັງງານ ແລະ ບໍ່ແຮ່, ກະຊວງແຜນການ ແລະ ການລົງທຶນ, ກະຊວງພາຍໃນ, ອົງການ ກວດກາລັດຖະບານ, ອົງການກວດສອບ, ພະແນກຊັບພະຍາ ກອນທໍາມະຊາດ ແລະ ສິ່ງແວດລ້ອມ, ຜູ້ພັດທະນາໂຄງການ, ຂະແໜງການທີ່ກ່ຽວຂ້ອງ, ບ້ານຈັດສັນ ແລະ ໂຄງການຕ່າງໆ.
- ຄູ່ຮ່ວມງານພາຍນອກ: National Research Centre for Resettlement (NRCR) of Hohai University-China, Learning Centre on Environmental and Social Sustainability (LC) of Asian Institute of Technology in Vietnam, Faculty of Social Sciences and Humanities of Mahidol University-Thailand, Naresuan Institute for Community Empowerment or NICE of Naresuan University – Thailand ແລະ ອື່ນໆ.
ໂຄງປະກອບ:
1) ບຸກຄະລາກອນ
- ພະນັກງານບໍລິຫານສູນ: ໃນໄລຍະແຕ່ 21/06/2016-30/12/2020 ແມ່ນນໍາໃຊ້ຄະນະຮັບຜິດຊອບໂຄງການສ້າງຄວາມ ສາມາດດ້ານການສຶກສາການປ້ອງກັນສັງຄົມ ໂດຍໄດ້ແຕ່ງຕັ້ງ ຫົວໜ້າໂຄງການເປັນຫົວໜ້າສູນ ເພື່ອບໍລິຫານວຽກງານໂຄງການ ແລະ ສູນ ໃຫ້ສາມາດປະຕິບັດກິດຈະກຳໄປພ້ອມໆກັນ.
- ພະນັກງານວິຊາການ: ທາງສູນໄດ້ມີການເຕົ້າໂຮມ ແລະ ເຊີນເອົາອາຈານທີ່ມີວຸດທິການສຶກສາລະດັບປະລິນຍາເອກ-ໂທ ຈາກຫຼາຍສາຂາວິຊາຊີບ, ພະນັກງານບໍານານ ແລະ ພະນັກງານ ຂອງກະຊວງທີ່ກ່ຽວຂ້ອງມາເຮັດວຽກເປັນທີມງານວິຊາການ.
2) ໂຄງຮ່າງການຈັດຕັ້ງ