text: және өнердің ерікті жеті саласы. геррада ландсбергтің «hortus deliciarum» (1167—1185) кітабынан миниатюра өнердің ерікті жеті саласы - эллинисттік грекиядағы, ежелгі римдегі және орта ғасырлардығы батыс еуропадағы оқу пәндері. өнердің ерікті жеті саласы ұғымын латын тілінде басқаша да атаған: «ерікті ғылымдар», «ерікті істер», «жақсы өнерлер», «сырбаз өнерлер». өнердің ерікті жеті саласына тривиум: грамматика, риторика, диалектиканы, және квадривиум: арифметика, геометрия, астрономия, музыканы қамтитын циклдер енді. бұл екі цикл антик дәуірінен қалған білім жүйесіне жатады. бұл оқу пәндер циклын философиямен айналысу алдындағы дайындық мектебі деп қабылданатын. бұл оқу жүйесінің негіздеушісі болып дәстүрлі түрде софизм ілімінің уәкілі гиппий болып есептеледі. өнердің ерікті жеті саласы тривиум квадривиум грамматика диалектика (логика) риторика арифметика геометрия музыка астрономия