text: үржар ісі қазақ ауылындағы социалистік құрылыстың сәтсіздіктеріне жауапты деп айыпталған ұжымдық шаруашылықтар басшыларын соттау шарасы. “ішкі жауларды” осы саяси-идеол. науқаны қазақстан компартиясы ок бюросының 1937 жылы 10 қыркүйекте қабылдаған “ауыл шаруашылығы саласындағы қаскүнемдік жасаған топтардың мүшелері үстінен ашық сот процестерін ұйымдастыру туралы” аса құпия қаулысы негізінде жүргізілді. қазақ кср-і прокуратурасы мен республика жоғарғы сотының тікелей бақылауымен үржарда болып өткен алматы облысы сотының көшпелі сессиясының отырыстарына (1937 жылы 26 30 қыркүйек) үржарлықтармен көршілес аягөз, мақаншы аудандарының өкілдері қатыстырылды. сот барысы қазақстанның барлық бұқаралық ақпарат құралдарында жарияланып тұрды. “үржар ісі” бойынша жауапқа тартылған аудан жетекшілері мен шаруашылықтар басшыларына кеңес үкіметіне қарсы зиянкестік әрекет жасаған ұлтшыл ұйым құрды, ауылдағы социалистік өзгерістерге кедергі жасады деген айыптар тағылды. ұйымға орталықтан ұ.құлымбетов пен о.жандосов басшылық етті. сот үржар аудандық атқару комитетінің төрағасы қадыр матжанов (матыжанов, матчанов), аудандық партия комитетттің екінші хатшысы мәдәлиев, аудандық байланыс бөлімшесінің меңгерушісі бекебаев және ұжымшарлар басқармаларының төрағалары батқалов (елтай ұжымшары), қалышев (мирзоян атынд. ұжымшар), құлжабаев (“жаңа тұрмыс”), ыдырысов (куйбышев атынд. ұжымшар) барлығы адамға ату жазасын беріп, бірнеше басшы қызметкерлердің мал-мүлкін тәркілеп, 10 жылға бас айырды. “үржар ісіне” ұқсас сот процестері қазақстанның басқа аудандарында да ұйымдастырылды. "қазақ том