text: александр александрович алябьев (15.8.1787, тобын, 6.3.1851, мәскеу) орыс композиторы. 1812 ж. отан соғысына қатысқан. 1825 ж. жаламен айыпталып, 1828 ж. сібірге (кейін оңтүстік орал, орынбор мен кавказға) жер аударылды. орыс романсының шебері (әйгілі «бұлбұл» өнінің авторы). александр айдауда жүрген кезінде (1834-35) өзінің «азиялықтар әндері» атты вокальдық циклін жазады. мұнда қазақ, башқұрт, татар, түрікмен халықтарының ұлттық әуендерін пайдаланды, ал «қияның жас қыраны неге болмадым» әнін александр «қазақ әні» деп көрсеткен. орынбор маңындағы қазақтар мен башқұрттардың ән-күйлеріне құлақ түріп, оған этнографиялық тұрғыда зер салды. александрдың аяқталмаған «аммалат-бек» операсының қолжазбасында қазақ әнінің екі нұсқасы бар. александр 1834 ж. орал қаласында үрмелі оркестр ұйымдастырды.