text: рәбиға сәтіғалиқызы сыздық (1924 жылғы 17 тамызда ақтөбе облысы ойыл ауылында туған 2020 жылғы шілдеде алматы қаласында қайтыс болған) филология ғылымдарының докторы (1972), профессор (1989). қазақстан республикасы ұлттық ғылым академиясының академигі (2003), қазақстан республикасының еңбек сіңірген ғылым қайраткері (1989), сәтіғали құтқожиннің қызы. жыл оқиға 1940 жылы ақтөбедегі (темір қаласы) педагогикалық училищені бітірген 1947 жылы абай атындағы қазақ педагогикалық институтын (қазіргі қазақ ұлттық педагогикалық университеті) бітірген 1951 жылы абай атындағы қазақ педагогикалық институттың аспирантурасын бітірген 1940 1994 жылы мектепте мұғалім, педучилищеде оқытушы, “мектеп” (қазіргі “рауан”) баспасында редактор, редакция меңгерушісі 1961 1967 жылы а.байтұрсынұлы атындағы тіл білімі институтында қазақ тілі тарихы мен диалектологиясы бөлімнің меңгерушісі 1980 1994 жылы а.байтұрсынұлы атындағы тіл білімі институтында тіл мәдениеті бөлімнің меңгерушісі 1994 жылдан құрметті демалыста сыздық рәбиға “абай шығармаларының тілі” (1972) тақырыбында докторлық диссертация қорғаған. ғылыми-зерттеу еңбектері қазақ әдеби тілінің тарихы, абайдың поэтиккалық тілі, қазақ тілінің поэтикасы, xv xix ғасырлардағы ақын-жыраулар тілі, ортағасырлық жазба ескерткіштер тілінің тарихы мен құрылымы, текстологиясы, тарихи лексика, тіл мәдениеті салаларына арналған. “қазақ әдеби тілінің тарихы” монографиясы үшін ш.уәлиханов атындағы сыйлығы (1995), абайдың шығармалық мұрасын зерттеген еңбектер топтамасы үшін қр мемлекеттік сыйлығын (1996) алған. “құрмет белгісі” (1971), “парасат” (2004) ордендерімен, бірнеше медальдармен марапатталған. қазақ тілі орфографиясы мен пунктуациясы жайында анықтағыш, а., 1959, 1996; сөздер сөйлейді, а., 1980, 1994, 2004; сөз сазы, а., 1983; а.байтұрсынов, а., 1990; қазақ әдеби тілінің тарихы, а., 1993, 2004; абайдың сөз өрнегі, а., 1995, 2004; сөз құдіреті, а., 1997; қазақ тілінің анықтағышы, аст., 2000; тілдік норма және оның қалыптасуы, аст., 2001; абай және қазақтың ұлттық әдеби тілі, а., 2004; қ.а. иасауи “хикметтерінің” тілі, а., 2004. рабиға сыздық: ғылымда жүрген қазақ әйелінің жүгі өте ауыр