text: неміс химигі. өз бетінше оқыған. 1810 жылдан йен университетінің профессоры. еңбектері элементтерді жүйелеу мәселелеріне, платиналық металдарды зерттеуге, катализге арналған. ұсақталған платина (патиналыққара) өзі өзгерусіз қалып химиялық реакцияларға себепші болатынын байқады; мысалы, шарап спиртінің сірке қышқылына (1821ж.) немесе күкірттік ангидридінің күкірт ангидридіне (1822ж.) тотығуын. бұл жұмыстар г.дэвидің зерттеулерімен бірге питинаны қолданатын каталитикалық химияның негізін салды. егер (1817), және хлор-бром-йод (1829) триадаларында элементтер атомдар салмақтары өсу ретімен орналасса, олардың ортасындағы элементтің атомдық сомаларының жартысына тең екенін байқады. бұл триадалар ережесі химиялық элементердің арналған кейінгі жұмыстарында қолданылды. =пайдалаған әдебиет:= с.к. мырзалиева "химия" (балаларға арналған энциклопедиялық анықтамалық алматы 2012ж.)