text: қайыржан нұрғожаұлы бекқожин (25 желтоқсан 1910 жыл қазан 1979 жыл) ғалым, мұғалім, қазақ журналистикасын бірі, тарих ғылымдарының докторы (1965), профессор (1976). қазму журналистика бөлімін тәмамдады (1942). 1929 ж.бастап лксм павлодар аудком желісі бойынша түрлі қызметте болды, нұсқаушы, ауылкеңесінің төрағасы болды. 1934 жылдан- семей облхбб инспекторы 1935-39 семей облыстық «екпінді» газетінде бөлім меңгерушісі. 1942 қостанай облыстық "большевиктік жол" газетінің редакторы етіп тағайындалды. 1945 жылдан казмуда аға оқытушы, журналистика бөлімінің деканы болып кызмет етті. 1948 -79 журналистика тарихы кафедрасының меңгерушісі. негізгі ғылыми бағыты баспа, журналистика теориясы мен практикасы тарихы. оның қол астында 12 кандидатық диссертация қорғалды. «еңбек ардагері» медалімен, казкср жоғарғы кеңесінің құрмет грамотасымен марапатталған. қазақ баспасының даму жолдары (1860-1930). а., 1969; қазақ баспа арихының очеркері (1860-1958). а., 1981 және т.б. қазақ мемлекеттік университетін бітірген (1942). журналистік қызметін 1929 ж. павлодар округтік “кеңес туы”, аудандық “колхоз” газеттеріне хат-хабар жазудан бастап, 30-жылдары науқандарға, қазақстан ауыл тілшілерінің қозғалысына белсене қатысты. 1935—1939 ж. семей облысы “екпінді” газетінде қызмет істеді. 1942—1945 ж. қостанай облысы “большевиктік жол” газетінің редакторы, 1945—1979 ж. қазму-дің журналистика факултетінің аға оқытушысы, деканы, кафедра меңгерушісі болды. бекхожин журналист кадрларды даярлау және қазақстан баспасөзі тарихын зерттеу ісіне елеулі үлес қосты. ол 60-тан астам ғылыми мақала мен "қазақ баспасөзінің даму жолдары (1860 1930 жылдар)” атты монографиялық кітаптың авторы. бекхожиннің бұл монографиясы қазақ баспасөзінің 70 жылдық тұтас тарихына арналған тұңғыш көлемді де, құнды еңбек болды. мұнда ғалым қазақ баспасөзінің пайда болу, қалыптасу және даму тарихын нақты ғылыми негізде баяндаумен бірге, қазақтың қазан революциясына дейін жарық көріп тұрған (“түркістан уәләятының газеті”, “дала уәләятының газеті”, “қазақстан” газеті, “айқап” журналы, т.б.) қызметі мен ұстанған бағытына кеңес кезеңінің өзінде объективті баға бере білген. осыған байланысты бекхожинге кеңес өкіметі тарапынан керітартпа бағыттағы басылымдарды дәріптеді” деген айып тағылып, қысым көрсетілді.