text: ольшанск моласындағы ян швермаға арналған мұнара ян шверма мнихово градиште, 10.11.1944) чехословак және халықаралық коммунистік қозғалысының қайраткері. чехословакияның ұлттық батыры. прагадағы гимназияны, одан кейін карлова университетінің заң факультетін бітірді. 1921 жылдан чехословакия коммунистік партиясының (чкп), жастардың коммунистік одағының (жко) мүшесі. 1924 жылы жко ок нің мүшесі болып сайланды. 1929 жылдан чкп ок мен чкп ок саяси бюросының мүшесі. 1935 жылдан коминтерн аткомының (киак) мүшелігіне кандидат. 1935-38 жылдапы чехословакия ұлттық жиналысының депутаты. 1936-38 жылдары чкп- нің орталық органы "rude pravo" газетінің бас редакторы, мюнхен келісімінен (1938) кейін чкп ок оны чкп- нің париждегі шетелдік бюросына жұмысқа жіберді. франция фашистік германиядан жеңілгеннен кейін (1940) ксро ға келді. к.готвальдпен, чкп нің басқа да бірге чех және словак халықтарының фашист басқыншыларына қарсы күресін басқарды. шверма чехословакияның тарихы, ұлт мәселесі жөніндегі еңбектердің т.б. авторы. 1969 жылы тамыз айында (өлгеннен кейін) швермаға чсср дің батыры атағы берілді. ленин орденімен марапатталған. *қазақ совет энциклопедиясы, 1978 жыл, алматы,12 том, 219 бет