text: батуаса (өз атаулары: оранг-тобо, оранг «халық» дегенді білдіреді) индонезиядағы амбон-тимор халықтарының бірі. негізінен серам аралында тұрады. жалпы саны мың адам. тілі батуаса, малай тілінің амбон диалектісі және гесер тілі де кең таралған. олар сунниттік исламды ұстанады, саго пальмасын өңдеу батуасалар 14-16 ғасырларда малай архипелагының әртүрлі аймақтарынан келген иммигранттар саудагерлер, негізінен бандандықтар, тидорлықтар, тернаттармен араласқан шығыс серамның байырғы тұрғындарының негізінде қалыптасты. 17-18 ғасырларда тобо княздігі, 19 ғасырдың аяғына дейін серамның шығыс бөлігіне иелік етті және гесер князьдіктерімен бірге жаңа гвинеямен және молукка архипелагының аралдарымен делдалдық сауданы басқарды. негізгі дәстүрлі кәсіпі саго өндіру, батат, маниок, асқабақ, банан, ананас, бұршақ дақылдары, кокос пальмаларын өсіреді, сонымен бірге балық аулау, ұсақ сауда да дамыған. қолөнерден тоқымашылық, керамика, ұсталық өнері дамыған. ауылдық раджалар немесе орангкайлар деп аталатын басшылар басқарады. елді мекендері жағалауда орналасқан. киімдері- баджу жемпірлері мен саронг. негізгі тағамдары саго крахмалынан жасалған тағамдар, жаңа піскен, кептірілген және ашытылған балық, көкөніс сорпасы, мереке күндері ет және күріш.