text: бұл қос сөздің мағынасы «қуғын-сүргіну әуре-сарсаң» дегенмен бірдей. «...жерінің кеңдігінен, елінің кеңпейілінен зардап шегіп, үргін-сүргінді көп көрген бақытсыз халық» (с. жүнісов, ақан сері). қос сөздің алғашқы сыңары «үргін» өткен ғасырлардағы және осы күнгі кейбір түркі тілдерінде жеке-дара қолданып та тиісті мағына меншіктенген. шағатай тілінде «үргүн» сөзі «ызалану», «қозғалыс шығару» мағынасында жұмсалған. қазіргі түркі тілдері ішінде қырғыздарда —«үркүн» тұлғасы «әбігер, астан-кестен, абыржу, босып қашу» іспеттес мағыналарға нұсқайды. енді ертедегі жазба ескерткіштерге бет бұрсақ, «үркүн» сөзінің «қорқыныш, үрей» сияқты мағыналарын кездестіреміз. сөздің алғашқы, тұңғыш мағынасы осы болса керек. қос сөздің екінші сыңары «сүргін» туралы сөз қозғамаймыз. өйткені, оның төркіні туралы өткен бір кітапта әңгіме болған.