text: рафаэль фердинанд ван дер варт (1983 жылы 11 ақпанда голландияның хемскерк қаласында туған) голланд футболшысы. «де кеннемерс» деген жасөспірімдер клубында ойнап жүрген рафаэль 1993 жылы амстердамдық клубтың футбол мектебіне байқауға қатысып, ондағы өзін жақсы жағынан көрсетіп командаға қабылданады. ал, он жеті жасқа толған кезде ван дер варт голландияның ең беделді клубының бас құрамының сапында алаңға шығады. ол 1999/2000 маусымында «аякстың» «ден бошқа» қарсы 1:1 есебімен аяқталған ойын болатын. келесі 2000/01 маусымды ван дер варт қосымша құрам ойыншысы ретінде бастады. бірақ, біріншілік барысында бас бапкер ко адриансе бірте-бірте жас футболшыға сенім білдіре бастады. ол негізінен, орталық шабуылдаушы жартылай қорғаушы болып, кейде орталық шептің сол қанатында да ойнады. сол жылы клуб жанкүйерлері жас футболшының болашағынан үміт көз жеткізіп, оны «аякстың» үздік жас ойыншысы деп таниды. 2001/02 маусымда ван дер варт команданың көшбасшы ойыншыларының бірі болып айналған шағында рафаэль жарақат алып, оған күрделі операциядан кейін біршама уақытқа созылған реабилитациядан өтуге тура келді. алайда, жарақатынан айыққан ол 2002 жылы сәуірдегі ойында ол бұрынғыдан да күрделі жарақат алып, маусымның қалған бөлігінде ойнамайтын болады. келесі маусымда толық бабына енгенінің көрінісі сияқты «аякс» амстердамдық футбол турнирінде жеңімпаз атанып, онда ван дер варт үздік ойыншы болып танылды. 2005 жылы шілдеде күтпеген жерден «гамбургке» ауысады. ол кезде ван дер варттың болашақ жұмыс орны ретінде «барселона», «реал» мен «манчестер юнайтед» жиі аталатын. ван дер варт «гамбургте» плеймейкер ойын ұйымдастырушысы ролін атқарады. «гамбургтың» 2005/06 маусымында интертото кубогын, бундеслигада 3-орында тұрақтауы арқылы чемпиондар лигасына жолдамаға ие болуында голландтық ойыншының еңбегі зор. 2006/07 футбол маусымы алдында кезекті жарақат оны уақытша ойыннан аластатқанында «гамбург» біріншіліктің 1-айналымында бір-ақ рет жеңіске жетіп, команда турнир кестесінің астына түсті. ван дер варттың ойынға қайта араласуы ұжымның көрсеткіштеріне бірден әсер етті. ван дер варт бастаған «гамбург» «бавария», «вердер», «шальке 04» секілді командаларды ұтып, ақыры 7-орынға жылы рафаэль германия чемпионатын өте жақсы бастап, алғашқы жеті ойында алты доп соғады. маусым соңына қарай бундеслига, германия кубогы мен уефа кубогында 21 гол соққан ван дер варт өз футболшылық мансабында ең жоғары нәтижелілік танытады. 2008 жылы голландтық футболшы мансабында жаңа парақ ашылып, ол жазда мадридтік «реалмен» келісім-шартқа қол қояды. «гамбург» 15 млн. еуро сыйақыға ие болады. сол жылдың қыркүйегінде ван дер варт «корольдік клуб» сапындағы алғашқы ойнында «нумансия» қақпасына гол дарытады. реал мадридте ойнауда 2010 жылдың 30 тамызында трансферлік терезенің жабылуына екі-ақ сағат қалғанда «тоттенхэм» ван дер вартқа құны миллион фунттық ұсыныс жасайды. ұсынысты қабыл алған рафаэль жаңа жейдедегі тұңғыш кездесуін «вест бромвичке» қарсы ойнайды. қазіргі кезде ван дер варт «тоттенхэмнің» көшбасшы футболшыларының бірі болып табылады. футбол «суретшісі» рафаэль ван дер варт нидерланд құрама командасында 2001 жылы қазанда андоррамен кездесуде оранж түсті жейдені тұңғыш киеді. қызғалдақтар елі командасында рафаэль стандартты жағдайларды орындайтын негізгі ойыншысы саналады. онымен қатар ван дер варттың басқа да бағалы қасиеттерін атар болсақ, тамаша дриблинг, дәл пас берудегі шеберлік, алаң кеңістігін бірдей көре білу қабілеттерін айту керек *еуропа чемпионаттары: 2004, 2008, 2012 *әлем чемпионаттары: 2006, 2010 «аякс» нидерланд чемпионы (2): 2001/02, 2003/04 нидерланд кубогы (1): 2001/02 нидерланд суперкубогы (1): 2002 «гамбург» интертото кубогы (2): 2005, 2007 «реал мадрид» испания суперкубогы (1): 2008 дания чемпионы (1): 2017/18 сайт