text: авраам константин мурадгеа д'оссон (26.6.1779 25.7. 1851) швед дипломаты, шығыстанушы. ұлты армян. әкесі мурадж д’оссон түркиядан (стамбұлдан) швецияға қоныс аударған дипломат, шығыстанушы. д’оссон 1799 жылдан париждегі (1801 05), мадридтегі (1805 06), пруссия (1807 08) мен севильдегі (1809) миссияның құрамында хатшылық қызмет атқарды. 1810 13 жылдары швецияның париждегі өкілі, ал 1816 35 жылдары гаагадағы, 1835 50 жылдары берлиндегі елшісі болды. д’оссон ортағасырлық шығыс тарихын зерттеумен айналысты. ол упсаладағы ғылым академиясының (1817 жылдан), әдебиет және өнер академиясының (1823 жылдан) және ғылым қоғамның (1828 жылдан) құрметті мүшесі. оның “моңғолдар тарихы: шыңғыс ханнан темірланға дейін” (“hіstoіre des mongols depuіs tschіnguіz khan jusgu’a tіmour bey ou tamerlan”, 2-ed., v. 4, la hoye amst., 1834 35) деп аталатын томдық еңбегі орта азия көшпелілерінің тарихына арналған. 1937 жылы бұл еңбектің 1-томы орыс тіліне аударылып, иркутскіде жарық көрді (1998 жылы алматыда қайта басылып шықты). д’оссонның бұл еңбегінде рашид әд-дин, ала әд-дин ата мәлік жуайни, т.б. парсы тіліндегі құнды деректері мен армян, грузин, поляк және латын тілдеріндегі жылнамалар пайдаланылған. д’оссонның тарихи еңбегі күні бүгінге дейін ғылыми ортада жоғары бағаланып, өз құндылығын жоғалтпаған.