text: исландия атлант мұхитының солтүстігіндегі арал. ауданы 103 мың км². арал жанартау әрекетінен пайда болған, негізі базальтты лавадан тұрады. қазір де жиі-жиі жанартау атқылайды, жер сілкінеді, ыстық су мен газ шығып жатады, гейзерлер атқылайды. жер бедерінде базальтты үстірт басым (биіктігі 400 600 м), оның үстінде көптеген жанартау конустары көтеріліп тұр. ең биік нүктесі жанартауы (2119 м). ойпаттар, негізінен, батысы мен биік тегіс тау массивтерін мұз жауып жатады (мұз басу ауданы 12000 км²). аралдың оңтүстік жағалауын бойлап өтетін жылы ағыс мол жылу әкеледі. сондықтан, солтүстік биік ендіктегі орнына қарамастан, қысы жылы. ең суық айдың орташа температурасы 00с маңында (+20с-тан –30с-қа дейін). ішкі бөліктерінде қыс суығырақ (–5 150с). жаздағы орташа температура 120с-тан аспайды. жылдық орташа жауын-шашын мөлш. орт. бөлігінде 300 500 мм-ден, оңтүстік, оңтүстік-батыс жағалауда 1000 мм-ге дейін. өзендерінің суы мол. олар шоңғалдарды басып буырқанып ағады. өсімдігі, көбінесе, мүк, қына және бұталардан тұрады. солтүстік бұғысы, ақ түлкі, исландия тышқаны мекендейді. табиғат жағдайлары ауыл шаурушылығына қолайсыз. халқының басым көпшілігі балық аулаумен айналысады. маңындағы ұсақ аралдармен қоса исландия мемлекетінің аумағын құрайды.