text: кендер пневматолиз процесі нәтижесінде түзілетін магматекті кендердің генетикалық тобы. магма эманацияларының құрамына кіретін газ күйіндегі заттар мен сыртқы ортадағы тау жыныстарының жоғары температурада әрекеттесуінен грейзенді, альбититті, гидротермальды және метасоматикалы пегматитті пневматолиттік кендер пайда болады. пневматолиттік кендерге тән минералдар: кварц, топаз, мусковит, слюдалар, альбит, т.б. пневматолиттік кендер шығыс қазақстан облысында кездеседі. «қазақстан»: ұлттық энцклопедия бас редактор ә. нысанбаев алматы «қазақ энциклопедиясы» бас редакциясы, 1998 isbn 5-89800-123-9, vii том