text: және граф) 1) телеграф байланысының жалпы қабылданған қысқартылған атауы; 2) қабылдау нүктесінде міндетті түрде жазылатын әріпті-цифрлы хабарларды (телеграмманы) тарату, қабылдау және жеткізуді іске асыратын байланыс кәсіпорны. қазақстанда телеграф байланысы 20 ғасырдың бас кезінде пайда болып, морзенің телеграф аппараты қолданылды. телеграф байланысы сым, оптикалық талшық және эфир (радио арнасы) сияқты байланыс жолын құрушы орта арқылы іске асырылады. телеграф негізінен ірі қалаларда, облыс орталықтары мен мемлекет астанасында барлық қалалық бөлімшелермен, ауданы байланыс тораптарымен, мемлекеттегі басқа телеграфтармен тікелей байланысады. телеграф телеграмма жіберушілерге қызмет көрсететін операция залынан, телеграммаларды беретін техникалық жабдықтардан (телеграф аппараты, телеграф коммутаторы, т.б.), энергетикалық қондырғылардан (аккумулятор батареялары, түзеткіштер, генераторлар, т.б.), сондай-ақ көлік құралдарынан, диспетчерлік қызметтен, т.б. тұрады. 20 ғасырдың 50 60-жылдарынан бастап т. байланыс құралдары дерек тарату үшін де қолданыла бастады. 20 ғасырдың бас кезінен қолданысқа енген телеграфтың маңызды саласы телеграф желісі қазіргі дерек тарату желісінің негізі. қазіргі кезде телеграфтың барлық қызметін компьютерлік желі атқарады. компьютерлік желіні дерек таратушы желі, есептеуші немесе ақпараттық желі деп те атайды. бұлар компьютер және байланыс технологиялары эволюциясы нәтижесінің туындысы болып саналады.