text: нессидің мүсіні лохнесс құбыжығы (; несси, шотландық лох-несс көлінде үлкен құбыжық мекен етеді деген қалалық аңыз. криптозоология ғылымы дәл осы құбыжық сияқты басқа да дәлелдебенген құбылыстарды зерттейтін жалған ғылым. 1933 жылдың тамызнда courier үнқағазы лондон тұрығы джордж спенсэр және оның әйелінің сөздеріның негізінде жазылғын мақалада "айдаһарға ұқсас ешқашан көрмеген және тарихқа енбеген жануар" деп суреттеледі. бұл беймәлім жануарды олар лох акөлінің маңындағы жолда аузына жануар тістеп өтіп бара жатқандығынан көреген.сол сияқты мақалалар кеңінен көптеп басылып,көп ұзамай ұлттық кейін халықаралық үнқағаз беттеріне "теңіз алыбы" немесе "айдаһар" деп шыға бастады. кейінірек ол лохнесс құбыжығы деп аталып кетті. 1933 жылдың желтоқсанында хью грей жасаған жорасал бойынша құбыжқтың суреті daily express үнқағазында басылып шығады.