text: right леопо́льд семёнович а́уэр (cонымен қатар лев семёнович; нем. leopold auer, венг. auer lipót; 1845 жылдың маусымында венгрияның веспрем қаласында дүниеге келді —1930 жылдың 15 шілдесінде дрезденге жақын жердегі лошвиц жерінде қайтыс болды) ресей скрипкашысы, педагог, дирижёр және композитор. йозефа иоахимнің оқушысы. орыс скрипкалық мектебінің негізін қалаушы. шамамен 300 оқушы тәрбиелеген (константин горский, м. б. полякин, я. хейфец, е. цимбалист, м. эльман, иосиф ахрон, д. бертье, цецилия ганзен және т.б). петербург 1868 жылдан 1918 жылдар аралығында сабақ берген.1918 жылы ақш-қа эмиграцияланды. =өмірбаяны= леопольд семёнович ауэр родился 1845 жылдың маусымында еврей отбасында дүниеге келген (нәтижесінде христиандықты қабылдаған). кедей әке шешенің баласы (әкесі маляр), ол тым ерте өзінің музыкалық қабілеттерін аңғарды. оның төрт жасар баласы бола тұра, ол маршировка жасай алды, 1849 жылғы революция кезінде көрермендердің жүрегіне патриоттық сезім ұялатқан. 14-жасынан «вундеркинд»- гастролёр ретінде өзінің отбасын асырай бастады. музыкалық білімін ауэр басында пештск алады, ол жерде давид ридли-коннен скрипка ойнап үйренеді. кейін веналық донт профессорына аусыды. дюссельдорфте концертмейстер болды, кейін гамбургке ауысты. 1868 жылы ол алғаш скрипкашы болып мюллер ағайындылар квартетіне орналасты, кейін бұл жұмысты тастап, санкт-петербург шақырту алады, мұнда профессор қызметін скрипка классы бойынша атқарады. 1873 жылы ауэр имераторлық театрдың болады. 1874 жылы ол ұлы корольдің солисті лауазымына ие болады. 1880 жылы симфониялық концерттер дирижёрі болып қызмет етеді. 1888 жылдан 1892 жылға дейін ауэр императорлық орыс музыкалық қоғамында симфониялық концерттерде дирижер қызметін атқарды. императорлық орыс музыкалық қоғамында басшылық қызметін де атқарды, ресейде де, шетелде де танымал болды. ауэрдің басшылығымен көптеген мықты скрипкашылар дүниеге келді. белгілі скрипкашылардыі ішінде ауэр ең бір құметті орынға ие болды. оның скрипка орындаушылығы басқаларына қарағанда өте ерекше болды. дыбыбысы қатты емес, бірақ әдемі және жұмсақ, жеңіл болатын. оның— «венгриялық рапсодия» (фр. rapsodie hongroise) композициясы, «концерттің тарантелла» (фр. tarantelle de concert), «романс» (фр. romance), «грёзы» (фр. reveries) атты композициялары дүниеге келді. 1918 жылы ақш-та эмиграцияда болды. нью-йорктегі музыкалық өнер институтының профессоры, филадельфиядағы кёртисовск институтының профессоры қызметтерінде де болды. оның оқушыларының ішінде яша хейфец, ефрем цимбалист, мирон полякин, симон пулльман, кэтлин парлоу, орыс скрипкалық мектебін әлемге танытты. 1930 жылдың 15 шілдесінде лошвиц қаласында, дрезден маңында, өкпе ауруынан қайтыс болды. ақш-та жерленген. нью-йорк, фэрнклифф зираты. =шығармалары= violin master works and their interpretation. new york, 1925. музыканттардың ішінде ағылш. аудару. м., 1927. violin playing as teach it (1920). менің скрипкалық мектебім ағл л., 1933. скрипкалық классика шығармаларының ред., вступ. ст. коммент. и. ямпольского. м., 1965. my long life in music. 1923. =дереккөздер= раабен л. л. с. ауэр. л., 1962.