text: азов теңізі, азыу теңізі (ежелгі сурож теңізі) ресей федерациясының еуропалық бөлігінің оңтүстігіне орналасқан теңіз. атлант мұхиты алабының ішкі теңізіне жатады. керч бұғазы арқылы қара теңізбен байланысады. азов теңізі дүние жүзі мұхит теңіздерінің ішіндегі ең шағыны әрі таязы. ауданы 39 мың км2. орташа тереңдігі м. ең терең жері 15 м. айдыны 320 мың км3. жағасы аз тілімделген. ірі шығанақтары: таганрог, сиваш. дон және кубань өзендері теңізге жылына көлемінің 1/5-не жуық тұщы су құяды. сондықтан тұздылығы төмен. азов теңізінің беткі қабатындағы судың температурасы жағалауға жақын бөлігінде 30o-31oс-қа дейін, орта тұсында 25o-26oс-қа көтеріледі. қыста теңіз 2-3 ай қатып жатады. таяз болғандықтан суы жақсы араласады, температура мен тұздылығы беткі қабатынан түбіне дейін біркелкі, оттегі мол. судың барлық қабаты тіршілікке бай. азов теңізінде балықтың 80-ге тарта түрі бар. одан тюлька, көксерке, хамса, табан көп ауланады. теңіздің транспорттық маңызы бар. азов теңізі еділ-дон каналы арқылы каспий, балтық және ақ теңіздерімен жалғасады. басты порттары: мариуполь, таганрог, ейск, бердянск.