text: кәдімгі құралай - таушымшықтар тұқымдасының құралайлар тегінің биологиялық түрі. қазақстанда кездесетін құралайлардың ішіндегі қоқшыл түсті ең кішкене(17-30 г) денелісі. ересек аталықты басындағы және төсіндегі қауырсындардың қан қызыл реңі бойынша оңай тануға болады. денесінің қалған үлескілері қызыл қоңыр түсті болып келеді. аналықтары және өткен жылғы аталықтарының реңі сұрғылт қоңыр. аталығының әуені көбінесе сұрақ ретінде қайталанатын "чечевицені көрдің бе?" деген әуезді қысқа ысқырық. аналығы сайрамайды, алайда өткен жылғы аталықтар әжептеуір сайрайды. тек қана өсімдіктекті азықтармен қоректенеді. ұялау үшін ормандарды ғана емес, қалың өскен бұталарды таңдап, тауларды, субальпілік белдемге дейін көтеріледі. қопсынған тостағанша тәрізді ұя бұтақтарға салындыдағы 4-5 сирек дақтары бар көгілдір жұмыртқаларды аналығы доғал жағынан 13-14 күн басады. балапандарды ата-енелері 13-14 күн қоректендіреді. ұшып кеткен ұялас балапандарды олар тағы аптаға жуық қамқорға алады. еуразияның үлкен бөлігіне өте кең таралған. қазақстанда орманды дала зонасында, ұсақшоқылық орманды үлескілерімен оңтүстік және шығыс тау ормандарында көп мөлшерде орын тебеді. көктемде мамырда, күзде тамызда және қыркүйектің алғашқы жартысында ұшып өткенде қазақстанның кез келген жерінен көзге түседі. үндістанда және азияның қыстайды, сондықтан оның ұшып өтуі қазақстанның бүкіл аймағы бойынша жақсы білінеді carpodacus erythrinus carpodacus erythrinus