text: қазақстан құстары— қазақстанда құстардың 20 отрядқа жататын 505 түрі бар. маймаққаздар тұқымдасы (gaviidae) ** gavia arctica қаражемсаулы маймаққаз ** gavia stellata қызылжемсаулы маймаққаз сұқсыр үйректер тұқымдасы ** tachybaptus ruficollis кішкене сұқсыр ** podiceps nigricollis қарамойын сұқсыр ** podiceps auritus қызылмойын сұқсыр ** podiceps grisegena сұржақ сұқсыр ** podiceps cristatus үлкен сұқсыр дауылпаздар тұқымдасы ** puffinus puffinus солтүстік дауылпазы {!?} бірқазандар тұқымдасы ** pelecanus crispus қызғылт бірқазан ** pelecanus onocrotalus бұйра бірқазан олушалар тұқымдасы (sulidae) ** sula bassana солтүстік олушасы {!?} суқұзғындар тұқымдасы ** phalacrocorax carbo үлкен суқұзғын ** phalacrocorax pygmaeus кішкене суқұзғын құтандар тұқымдасы (ardeidae) ** botaurus stellaris әупілдек (үлкен көлбұқа) ** ixobrychus minutus оқпан (кішкене көлбұқа) ** бақылдақ құтан ** ardeola ralloides сары құтан ** ardeola grayii үндi құтаны ** bubulcus ibis мысыр құтаны (сарықұйрык құтан) ** egretta alba үлкен аққұтан ** egretta garzetta кішкене аққұтан ** ardea cinerea көкқұтан ** ardea purpurea қошқыл құтан тырнақұтандар тұқымдасы ** platalea leucorodia жалбағай ** plegadis falcinellus қарабай дегелектер тұқымдасы ** ciconia ciconia ақ дегелек ** ciconia nigra қара дегелек қоқиқаздар тұқымдасы ** roseus қоқиқаз үйректер тұқымдасы (anatidae) ** branta leucopsis ақбет қарашақаз ** branta bernicla қарашақаз ** branta ruficollis қызылжемсаулы қарашақаз ** anser anser сұр қаз ** anser albifrons ақмаңдайлы қаз ** anser erythropus шиқылдақ қаз ** anser fabalis қырманқаз ** anser cygnoides қытай қазы ** anser indicus ақбас қаз ** chen caerulescens ақ қаз ** cygnus olor сыбырлақ аққу ** cygnus cygnus сұңқылдақ аққу ** cygnus bewickii кіші аққу ** tadorna ferruginea қызыл үйрек (отүйрек, сарыалақаз) ** tadorna tadorna италақаз ** anas platyrhynchos барылдауық үйрек ** anas crecca ысылдақ шүрегей ** anas formosa қырылдақ шүрегей ** anas falcata косатка ** anas strepera қоңыр үйрек ** anas penelope сарыайдар үйрек ** anas acuta бізқұйрық үйрек ** anas querquedula даурықпа шүрегей ** anas clypeata жалпақтұмсық үйрек ** anas мәрмәр шүрегей ** netta rufina қызылтұмсық сүңгуір ** aythya ferina көк сүңгуір ** aythya nyroca алакөз сүңгуір ** aythya fuligula айдарлы сүңгуір ** aythya marila теңіз сүңгуір ** clangula hyemalis ұшқыр үйрек ** bucephala clangula сусылдақ ** melanitta nigra қара тұрпан ** melanitta deglandi дөңтұмсық тұрпан ** melanitta fusca қара тұрпан ** oxyura leucocephala ақбас үйрек ** mergus albellus кіші бейнарық ** mergus serrator секпілтөс бейнарық ** mergus merganser үлкен бейнарық балықшы тұйғындар тұқымдасы ** pandion haliaetus балықшы тұйғын қаршығалар тұқымдасы ** pernis apivorus аражегіш ** pernis ptilorhynchus айдарлы аражегіш ** milvus migrans қара кезқұйрық ** circus cyaneus түз құладыны ** circus macrourus дала құладыны ** circus pygargus шалғын құладыны ** circus aeruginosus саз құладыны ** accipiter gentilis қаршыға ** accipiter nisus қырғи ** accipiter brevipes үлкен мықи ** accipiter badius мықи ** buteo lagopus айнақанат тілеміш ** buteo hemilasius жүнбалақ жамансары ** buteo rufinus тілеміш ** buteo buteo жамансары ** buteo japonicus шығыс тiлемiш ** circaetus gallicus жыланшы бүркіт ** hieraaetus pennatus бақалтақ қыран ** hieraaetus fasciatus қаршығарақ қыран ** aquila nipalensis дала қыраны ** aquila clanga шаңқылдақ қыран ** aquila heliaca қарақұс ** aquila chrysaetos бүркіт ** haliaeetus leucoryphus кезқұйрықты субүркіт ** haliaeetus albicilla аққұйрықты субүркіт ** gypaetus barbatus сақалтай ** neophron percnopterus жұртшы ** aegypius monachus тазқара ** gyps fulvus ақбас құмай ** gyps himalayensis құмай сұңқарлар тұқымдасы ** falco rusticolus ақ сұңқар ** falco altaicus алтай ақсұңқары ** falco cherrug ителгі ** falco jugger үнді ителгісі ** falco pelegrinoides бидайық ** falco peregrinus лашын ** falco subbuteo жағалтай ** falco columbarius тұрымтай ** falco vespertinus бөктергі ** falco naumanni далалық күйкентай ** falco tinnunculus кәдімгі күйкентай құрлер тұқымдасы ** lagopus lagopus аққұр ** lagopus mutus тундра аққұры ** tetrao tetrix құр ** tetrao urogallus меңіреу құр ** tetrastes bonasia шұбарқұр қырғауылдар тұқымдасы ** tetraogallus altaicus алтай ұлары ** tetraogallus himalayensis гималай ұлары ** alectoris chukar кекілік ** ammoperdix griseogularis дала шілі ** perdix perdix сұр шіл ** perdix dauuricae сақалды шіл ** coturnix coturnix бөдене ** phasianus colchicus қырғауыл тырналар тұқымдасы (gruidae) ** grus grus сұр тырна ** grus leucogeranus ақ тырна ** grus monacha қара тырна {!?} ** grus vipio қызылсирақ тырна {!?} ** anthropoides virgo ақбас тырна сутартарлар тұқымдасы (rallidae) ** rallus aquaticus сутартар ** porzana porzana тартар ** porzana parva кішкене тартар ** porzana pusilla титтей тартар ** crex crex шәукілдек ** gallinula chloropus қызылқасқа сутартар ** porphyrio porphyrio көкмаңдай ** fulica atra қасқалдақ дуадақтар тұқымдасы (otididae) ** otis tarda дуадақ ** tetrax tetrax безгелдек ** chlamydotis macquieenii жорға дуадақ (жек дуадақ) тырдулар тұқымдасы ** burhinus oedicnemus тырду татреңдер тұқымдасы ** pluvialis squatarola маусымқұс ** pluvialis fulva қошқылқанат татрең ** pluvialis apricaria алтынжон татрең ** charadrius hiaticula қарғылы шүрілдек ** charadrius dubius шаушүрілдек ** charadrius leschenaultii үлкентұмсықты шүрілдек ** charadrius mongolus моңғол шүрілдегі ** charadrius asiaticus сарысағақ шүрілдек ** charadrius veredus шығыс шүрілдегі ** charadrius alexandrinus теңіз шүрілдегі ** charadrius morinellus аңғалтатрең (алқалы татрең) ** chettusia gregaria тарғақ ** vanellus vanellus қызғыш ** vanellus leucura аққұйрықты тарғақ ** arenaria interpres тасшарлаған бізтұмсықтар тұқымдасы ** himantopus himantopus қызылсирақ балшықшы ** recurvirostra avosetta бізтұмсық қарала балшықшылар тұқымдасы ** haematopus ostralegus қараала балшықшы (сауысқан балшықшы ** ibidorhyncha struthersi орақтұмсық тауқұдыреттер тұқымдасы ** tringa ochropus бұлыңғыр балшықшы ** tringa glareola бөрте балшықшы ** tringa nebularia ізетші (үлкен балшықшы) ** tringa totanus шөпілдек ** tringa erythropus тәкілдек балшықшы ** tringa stagnatilis бұлақшы ** actitis hypoleucos мамырқұс ** xenus cinereus қайқытұмсық балшықшы ** phalaropus fulicarius ақжағал қалытқы ** phalaropus lobatus ақтамақ қалытқы ** philomachus pugnax күжіркей ** calidris minuta құмғақша ** calidris ruficollis қызылмойын құмғақша ** calidris subminuta ұзынсаусақ құмдауық ** calidris temminckii аққұйрық құмдауық ** calidris ferruginea қызылтөс құмдауық ** calidris alpina қаратөс құмдауық ** calidris acuminata бізқұйрық құмдауық ** calidris alba құмқұс ** limicola falcinellus тұнбашы ** lymnocryptes minimus шаушалшық ** gallinago gallinago тауқұдірет ** gallinago megala орман маңқысы ** gallinago stenura ауылдық тауқұдірет ** gallinago solitaria тау маңқысы ** gallinago media маңқы ** scolopax rusticola жылқышы ** numenius minutus құртамыш шалшықшы ** numenius tenuirostris сүйір тұмсықты шалшықшы ** numenius arquata үлкен шалшықшы ** numenius phaeopus қасқа шалшықшы ** limosa limosa үлкен шырғалақ ** limosa lapponica кіші шырғалақ ** limnodromus semipalmatus тарбақ шырғалақ қарақастар тұқымдасы ** glareola nordmanni дала қарақасы ** glareola pratincola шалғындық қарақас ** cursorius cursor жүрдекқұс құрақтұмсықтар тұқымдасы ** stercorarius pomarinus олқыденелі құрақтұмсық ** stercorarius parasiticus қысқақұйрық құрақтұмсық шағалалар тұқымдасы (laridae) ** larus argentatus күмістүсті шағала ** larus ichthyaetus қарабас өгізшағала ** larus relictus мойнақ шағала (алакөз) ** larus қарабас шағала ** larus minutus кіші шағала ** larus ridibundus көл шағала ** larus genei кептертұлға шағала ** larus fuscus көк шағала ** larus heuglini сібір бозшағаласы ** larus cachinnans өгізшағала ** larus barabensis барабинская чайка ** larus hyperboreus дуанбас ** larus canus көк шағала ** larus tridactyla үшсаусақты шағала ** chlidonias nigra қара қырқылдақ ** chlidonias leucopterus аққанат қарқылдақ ** chlidonias hybrida ақжағал қарқылдақ ** gelochelidon nilotica қаратұмсық қарқылдақ ** sterna caspia үлкен қырқылдақ ** sterna sandvicensis айдарлы қырқылдақ ** sterna hirundo өзен қарқылдағы ** sterna albifrons кіші қырқылдақ бұлдырықтар тұқымдасы ** pterocles alchata ақбауыр бұлдырық ** pterocles orientalis қарабауыр бұлдырық ** syrrhaptes paradoxus қылқұйрық бұлдырық кептерлер тұқымдасы ** columba palumbus дыркептер ** columba oenas түз кептері ** columba eversmanni қоңыр кептер ** columba livia көк кептер ** columba rupestris құз кептері ** columba leuconota ақтөс кептер ** streptopelia decaocto сақиналы түркептер ** streptopelia turtur түркептер ** streptopelia orientalis үлкен түркептер ** streptopelia senegalensis кіші түркептер көкектер тұқымдасы (cuculidae) ** cuculus canorus кәдімгі көкек ** cuculus saturatus меңіреу көкек жапалақтар тұқымдасы (strigidae) ** nyctea scandiaca ақ жапалақ ** bubo bubo үкі ** asio otus құлақты жапалақ ** asio flammeus саз жапалағы ** otus scops маубас жапалақша ** otus brucei қылаң жапалақ ** aegolius funereus орман байғызы ** athene noctua байғыз ** glaucidium passerinum торғайдай байғызша ** surnia ulula қаршығарең жапалақ ** strix aluco кәдімгі оңаза ** strix uralensis ұзынқұйрық оңаза ** strix nebulosa сақалды жапалақ тентекқұстар тұқымдасы ** caprimulgus europaeus кәдімгі тентекқұс ** caprimulgus aegyptius қылаң тентекқұс ұзынқанаттар тұқымдасы (apodidae) ** apus apus қара сұрқарлығаш ** apus melba ақбауыр сұрқарлығаш ** apus pacificus ақбел сұрқарлығаш ** hirundapus caudacutus қылқұйрық сұрқарлығаш зымырандар тұқымдасы ** alcedo atthis зымыран көкқарғалар тұқымдасы ** coracias garrulus көкқарға боздақтар (арасақтар) тұқымдасы (meropidae) ** merops apiaster сарыалқым аражегіш (сарыалқым арасақ) ** merops persicus жасыл аражегіш (жасыл арасақ) бәбісектер тұқымдасы (upupidae) ** upupa epops бәбісек тоқылдақтар тұқымдасы (picidae) ** jynx torquilla дүпілдек ** picus canus боз тоқылдақ ** dryocopus martius қара тоқылдақ ** dendrocopos major шұбар тоқылдақ (үлкен тоқылдақ) ** dendrocopos leucopterus аққанат тоқылдақ ** dendrocopos leucotos ақжон тоқылдақ ** dendrocopos minor кіші тоқылдақ ** picoides tridactylus үшсаусақты тоқылдақ hirundo rustica қыстау қарлығашы hirundo daurica секпілтөс қарлығаш delichon urbica қала қарлығашы delichon dasypus "восточный воронок" riparia riparia жар қарлығашы riparia diluta сұр қарлығаш ptyonoprogne rupestris құз қарлығашы galerida cristata айдарлы бозторғай calandrella cinerea кіші бозторғай calandrella acustirostris нәзіктұмсық бозторғай calandrella rufescens сұр бозторғай calandrella cheelensis сор бозторғайы melanocorypha calandra дала бозторғайы melanocorypha bimaculata қостеңбілді бозторғай melanocorypha leucoptera аққанатты бозторғай melanocorypha yeltoniensis қара бозторғай eremophila alpestris құлақты бозторғай lullula arborea орман бозторғайы alauda arvensis шалғындық бозторғай alauda gulgula үнді бозторғайы motacilla flava сары шақшақай motacilla feldegg қарабас шақшақай motacilla lutea сарымаңдай шақшақай motacilla citreola сарыбас шақшақай motacilla cinerea тау шақшақайы motacilla alba ақ шақшақай motacilla personata қарамойын шақшақай anthus richardi дала жадырағы anthus campestris түз жадырағы anthus trivialis орман жадырағы anthus hodgsoni жасыл жадырақ anthus gustavi сібір жадырағы anthus pratensis шиаяқ жадырақ anthus cervinus қызылтөс жадырақ anthus rubescens америка жадырағы anthus spinoletta тау жадырағы lanius cristatus сібір тағанағы lanius isabellinus қашғар тағанағы lanius қызылқұйрық тағанақ lanius collurio жасылбас тағанақ lanius schach кезқұйрық тағанақ (ұзынқұйрық тағанақ) lanius minor кіші тағанақ lanius excubitor үлкен тағанақ lanius қылаң тағанақ oriolus oriolus мысықторғай sturnus vulgaris қараторғай sturnus roseus алаторғай acridotheres tristis сарыжағал қараторғай perisoreus infaustus орманқарға garrulus glandarius жорғаторғай pica pica сауысқан podoces hendersoni моңғол жорғаторғайы podoces panderi сексеуіл жорғаторғайы nucifraga caryocatactes самыркеш pyrrhocorax pyrrhocorax қызылтұмсық шауқарға pyrrhocorax graculus сарытұмсық шауқарға corvus monedula шауқарға corvus daurica даур шауқарға corvus frugilegus таған corvus corone қара қарға corvus cornix ала қарға corvus ruficollis шөл құзғыны corvus corax құзғын bombicilla garrulus самыр bombycilla japonica амур самыры cinclus cinclus кәдімгі сушылқара cinclus pallasii қоңыр сушылқара troglodytes troglodytes үнгірек prunella collaris сұржон содырғы prunella himalayana қаратұмсық содырғы prunella fulvescens боз содырғы prunella montanella сібір содырғысы prunella atrogularis қаратамақ содырғы prunella modularis орман содырғысы cettia cetti жалпаққұйрық бұлбұлша locustella luscinioides бұлбұлрең шырылдақ locustella fluviatilis өзен шырылдағы locustella certhiola сайрауық шырылдақ locustella naevia кәдімгі шырылдақ locustella lanceolata теңбіл шырылдақ lusciniola melanopogon шитұмсық айқабақ acrocephalus schoenobaenus жолақбас айқабақ acrocephalus agricola қызғылтсары айқабақ acrocephalus dumetorum бақ айқабағы acrocephalus orinus "большеклювая камышевка" acrocephalus palustris саз айқабағы acrocephalus scirpaceus қамыс айқабағы acrocephalus stentoreus ақбауыр айқабақ acrocephalus arundinaceus шырылдауық айқабақ hippolais icterina жасыл айқабақ hippolais caligata үлкен міңгірлек hippolais rama онтүстік міңгірлегі hippolais pallida әжуан hippolais languida шөл әжуаны sylvia nisoria қаршығарең сандуғаш sylvia hortensis сайрағыш сандуғаш sylvia atricapilla қарабас сандуғаш sylvia borin бақ сандуғашы sylvia communis сұр сандуғаш sylvia curruca боз сандуғаш sylvia althaea тау сандуғаш sylvia mystacea ақмұртты сандуғаш sylvia nana шөл сандуғаш phylloscopus trochilus көктем сарықасы phylloscopus collybita саяшыл сарықас phylloscopus sindianus "азиатская теньковка" phylloscopus sibilatrix сайрауық сарықас phylloscopus borealis тал сайрауығы phylloscopus trochiloides жасыл сарықас phylloscopus inornatus арайшыл сайрауық phylloscopus humei сұр сарықас phylloscopus proregulus әсем сайрауық phylloscopus fuscatus қоңыр сайрауық phylloscopus griseolus үнді сарықасы phylloscopus schwarzi жуантұмсық сайрауық scotocerca inquieta айналғыш мақтанторғай regulus regulus сарыбас шөже leptopoecile sophiae әсем шымшық terpsiphone paradisi жұмақ шыбыншы ficedula hypoleuca теңбіл шыбыншы ficedula semitorquata жағалы шыбыншы ficedula albicollis ақмойнақ шыбыншы ficedula parva кіші шыбыншы ficedula albicilla шығыс кіші шыбыншы muscicapa striata сұр шыбыншы muscicapa sibirica сібір шыбыншысы muscicapa ruficauda жиренқұйрықты шыбыншы saxicola rubetra жағал шақшақ saxicola torquata қарабас шақшақ saxicola insignis үлкен шақшақ saxicola caprata қара шақшақ saxicola maurus сібір шақшағы oenanthe oenanthe кәдімгі тасшымшық oenanthe pleschanka қасқа тасшымшық oenanthe hispanica испан тасшымшығы oenanthe picata қара тасшыбжық oenanthe finschii қараалқымды тасшымшық oenanthe deserti шөл тасшымшығы oenanthe isabellina шыбжың тасшымшық cercotrichas galactotes тоғай бұлбұлы monticola saxatilis алабажақ сайрақ monticola solitarius көк сайрақ phoenicurus бозбас откұйрық phoenicurus phoenicurus кәдімгі қызылқұйрық phoenicurus ochruros қошқыл қызылқұйрық phoenicurus erythronotus қызылжон қызылқұйрық phoenicurus erythrogaster қызылбауыр қызылқұйрық chaimarrornis leucocephalus ақбас қызылқұйрық rhyacornis fuliginosus көк қызылқұйрық erithacus rubecula таңшымшық luscinia megarhynchos оңтүстік бұлбұлы luscinia luscinia кәдімгі бұлбұл luscinia calliope қызылтамақ бұлбұл luscinia pectoralis қаратәс бұлбұл luscinia svecica алабұлбұл luscinia cyane көк бұлбұл tarsiger cyanurus көкқұйрық irania gutturalis ақтамақ бұлбұл turdus ruficollis қызылжемсаулы сайрақ turdus atrogularis қаражемсаулы сайрақ turdus eunomus сарғышқызыл сайрақ turdus pilaris шетен сайрағы turdus torquatus ақжемсаулы сайрақ turdus merula қара сайрақ turdus iliacus аққабақ сайрақ turdus philomelos әуезшіл сайрақ turdus viscivorus қылғытпа сайрақ zoothera dauma шұбар сайрақ myophonus caeruleus көкқұс enicurus scouleri ақсирақ құс panurus biarmicus мұртты шымшық aegithalos caudatus кезқұйрық шымшық remiz pendulinus кәдімгі құрқылтай remiz coronatus қарабас құрқылтай remiz macronyx қамыс құрқылтайы parus palustris қарабас шөжешымшық parus montanus күренбас шөжешымшық parus songarus ақжағал шөжешымшық parus cinctus қыраубас шөжешымшық parus cristatus айдарлы шымшық parus ater шөжешымшық parus rufonuchalis қарамаңдай шымшық parus caeruleus көкшіл шымшық parus flavipectus сарытөс шымшық parus cyanus ақ шымшық parus major сарыбауыр шымшық parus bokharensis сұр шымшық sitta europaea орман көктекесі sitta tephronota жартас көктекесі tichodroma muraria жарқұс certhia familiaris кәдімгі шиқылдақ certhia himalayana тау шиқылдағы passer domesticus үй торғайы passer indicus қылаң торғай passer қаратөс торғай passer ammodendri сексеуіл торғайы passer montanus жауторғай petronia petronia тас торғайы nivalis қар қунақ fringilla coelebs жаурауық fringilla құнақ serinus pusillus қызылтелпек қунақ carduelis chloris жасылтауылжық carduelis spinus шымшық carduelis carduelis кәдімгі пайыз carduelis caniceps бозбас пайыз acanthis cannabina шоңайнақ acanthis flavirostris тау шекілдегі acanthis flammea шекілдек acanthis hornemanni күл шекілдек leucosticte nemoricola аршашыл құнақ leucosticte brandti інжурең қунақ leucosticte arctoa бұлдыр қунақ rhodopechis sanguinea жасымыққұс bucanetes githagineus шөл суықторғайы bucanetes mongolicus моңғол суықторғайы rhodospiza obsoleta шөл құнағы carpodacus erythrinus кәдімгі құралай carpodacus roseus жолаққанат құралай carpodacus rhodochlamys арша құралайы carpodacus grandis қызғылт құралай carpodacus rubicilla үлкен құралай carpodacus puniceus қызыл қунақ uragus sibiricus кезқұйрық самыр pinicola enucleator орман қызылқұнағы loxia curvirostra шырша қайшыауызы loxia leucoptera аққанатты қайшыауыз pyrrhula pyrrhula кәдімгі суықторғай pyrrhula cineracea боз суықторғай кәдімгі ементұмсық mycerobas carnipes арша ементұмсығы emberiza calandra тарышыл сұлыкеш emberiza citrinella кәдімгі сұлыкеш emberiza leucocephala ақбас сұлыкеш emberiza stewarti татрең сұлыкеш emberiza cia тау сұлыкеші emberiza godlewskii годлевский сұлыкеші emberiza cioides қызылқұлақ сұлыкеш emberiza schoeniclus қамыс сұлыкеші emberiza pallasi поляр сұлыкеші emberiza rustica құрқылтайрең сұлыкеш emberiza pusilla шөже сұлыкеш emberiza spodocephala бозбас сұлыкеш emberiza aureola еменшіл сұлыкеш emberiza hortulana бақ сұлыкеші emberiza buchanani жартас сұлыкеші emberiza melanocephala қарабас сұлыкеш emberiza bruniceps сарғалдақ сұлыкеш calcarius lapponicus жолторғай plectrophenax nivalis ақторғай