text: жалаулы мекенжұрты (аққұм ауылдық округі) 4-12 ғғ. жататын археологиялық жер. аққұм ауылынан қарай 35 км жерде. географиялық координаттары: 42т 403611 utm 46811727. ескерткіш шардара ауданының территориясында орналасқан, алайда бұрынғы зерттеушілер оны отырар ауданына жатқызып келген. отырар мемлекеттік археологиялық қорық музейі (с.з.ахмет) 2002 ж. зерттеген. жалаулы тауының етегінде орналасқан, жергілікті тұрғындар оны деп атайды. мекенжұрты көлемі 56×42 м, биіктігі 2,3 м, сопақша келген төбе мен жайылып кеткен қабырғамен қоршалған алаңнан тұрады. ені 4-5 м, биіктігі 0,4 болатын жон түрінде сақталған қабырғалары бірнеше бұрылыстармен салынған. жалпы ұзындығы 212 болатын солтүстік-батыс қабырғасы екі рет қарай тік бұрылады, біріншісінде батыс бұрыштан 30 жерден м-ге сосын 55 м-ден кейін 50 м-ге ішке енеді. жалпы ұзындығы 165 болатын оңтүстік-батыс қабырға батыс бұрыштан 95 м-ге ұзаған соң қарай 20 м-ге тік бұрылады да сосын бұрынғы бағытымен 50 тартылған. оңтүстік-шығыс қабырғасының ұзындығы 140 солтүстік-шығыс қабырғасынікі 120 м. төбе алаңның солтүстік бөлігінде орналасқан.