text: моос шкаласы, қаттылықтың минералогиялық шкаласы түрлі минералдардың салыстырмалы қаттылығын анықтайтын он баллдық шкала. 1811 жылы неміс минерологі ф.моос (1773 1839) ұсынған. қаттылығы өсу ретімен орналастырылған 10 минералдан тұрады: тальк, гипс, кальцит, флюорит, апатит, орто-клаз, кварц, топаз, корунд, 10 алмас. салыстырмалы қаттылықты моос шкаласының эталонымен зерттелетін нысан бетіне із түсіру жолымен анықтайды. моос шкаласында әрбір алдыңғы минерал өзінен кейінгі минералдан жұмсақ келеді. егер қаттылығы болатын эталонмен зерттелетін үлгіге із түсірсе, ал соңғысы қаттылығы болатын эталон бетіне із қалдырса, онда минералдың қаттылығы шамамен 4,5 болады. моос шкаласысы минералдардың қаттылығын тез анықтау үшін қолданылады.