text: бедеу мал көшпелі мал шаруашалығында түліктің санын арттыруға шамасы жоқ мал. бедеулік құтпанға да, саулыққа да ортақ ұғым. құтпан малдағы бедеулік түрін белсіз немесе шартық деп атап жеке қарастырады. керісінше, бедеулік ұғымын қазақ шопандары арасында үрдіс бойынша ол көбінесе саулық (ұрғашы) малға қатысты айту қалыптасқан. түлік ішінде ішінеара ұшырасатын бедеу қой, ешкі, сиырды семіртіп соғымға немесе сойысқа іліндіреді. ал, бие мен інгеннің бедеу болуы көшпелі мал шаруашылығына экономикалық нұқсан келтіретін құбылыс ретінде оған ерекше ден қойылып, емдеу сауықтыру шараларын жасайды.