text: leіkos ақшыл) каркас құрылымды жататын минерал. ол калийдің мөлшері жоғары магмалық балқымаларында пайда болады. хим. формуласы kalsi2o6. құрамында k2o 21,5%, al2o3— 23,5%, sio2— 55%, аздаған na, ca, tі, mg, mn қоспалары ұшырасады. сингониясы кубтық, 625 әс-дан төмен темп-рада кристалданады. тау жыныстарында кристалдар және сеппелер түрінде кездеседі. түсі ақ, сұрғылт, түссіз; шыныдай жылтырайды, тұнық; қатт. моос шкаласы бойынша 6; тығызд. 2450 2500 кг/м3; л. жоғары темп-рада және төмен қысымда пайда болады. sіo2 мөлшері аз эффузивті және гипабиссалдық сілтілі тау жыныстарына (лейцитит, лейцититтік базальт пен тефрит, шонкинит, италит, т.б.) тән. тереңдегі сілтілі магмалық тау жыныстарында л-тің орнына санидин мен гексигоналдық кальсилоттың (kalsіo4) тұтасып біткен кристалдары пайда болады. мұндай тау жыныстарды сынныриттер деп атайды. табиғатта л. өте сирек ұшырасады. л. калий және алюминий алу үшін қолданылады. қазақстанда есіл өз. бойында кездеседі.