text: iv мұстафа (; қыркүйек 1779 16 қараша 1808) османлы мемлекетінің 29-шы сұлтаны, ислам халифатының 94-ші халифі. тақта отырған телі iv мұстафа iv мұстафа 1779 жылы османлы елордасы константиниеде османлы сұлтаны әбділхамит шаңырағында дүниеге келді. ағасы iii сәлім тақтан тайдырылған соң, iv мұстафа бұрынғы сұлтанның жаңартпаларын, соның ішінде "низами джедид" атты әскери жаңартулар жиынтығын жойды және басшысы қабақшы мұстафа пашаны садрағзам етіп тағайындады. ресейліктерге қарсы соғыс өз жалғасын тапты. шанаққала бұғазындағы оқшаулауды бұзу әрекетін жасаған османлы флоты афон теңіз шайқасында ресей флотынан жеңілді. 1807 жылдың тамызында бітім шарт жасалды. бітім шартқа сәйкес ресей молдова және валахия елдерін жаулауды жалғастыруға рұқсат алды. 1808 жылы әлемдар мұстафа паша өзіне адал жауынгерлермен жорық жасап, iii сәлімді қайтадан таққа отырғызуға ниеттенді. iv мұстафа жақтаушылары әлемдар мұстафа пашаға күшті қарсылық таныта алмады. шайқас кезінде iv мұстафа өз ағасы iii сәлімді және өз інісі махмұт шаһзаданы (келешектегі ii махмұт) өлім жазасына кесуді бұйырды. алайда соңғысын баскесерлер таба алмады. топқапы сарайына басып кірген әлемдар мұстафа паша iv мұстафаны қамап, iii сәлімді құтқаруға махмұт шаһзаданы тауып алып, оны таққа отырғызды. 1808 жылдың 16 қарашасында iv мұстафаны таққа қайтадан отырғызуға ниеттенген жаңа шеріктер ii махмұтқа қарсы көтеріліс жасады. бірақ ii махмұт сол кезде iv мұстафаны өлім жазасына кесуді үлгерді. есімі қызмет атқарған мерзімі уақыты 194 ибраһим хильми паша 29 мамыр 1807 маусым 1807 күн 195 шелеби мұстафа паша маусым 1807 28 шілде 1808 жыл ай