text: шөміш 1) металлургияда балқыған металл, штейн не қожды бөліп құюға, тасымалдауға, қысқа мерзімге сақтауға арналған болат (не шойын) ыдыс. ыстық металдың бүлдіргіштік әсерінен қорғау мақсатында шөміш қорабының ішкі беті отқа төзімді кірпішпен не конвертерлік қожбен (түсті металлургияда) қапталады. болат құюға арналған шөміштің сыйымд. 480 т. шөміш көпір кран не т.жылы арбасы арқылы қозғалтылады. 2) жер қазғыш және машиналарының шөміші тұтас материалдың мысалы грунт, бидай т.б.) белгілі бір бөлігін бөліп алуға және оны тиейтін жерге тасымалдауға арналған жұмыстық тетік. ол жұмыстық шынжырға (көп шөмішті шынжырлы экскаватор, драга, элеватор), роторға (роторлы экскаватор), шөмішті рамаға, т.б. бекітіліп немесе шынжырмен ілініп (драглайн, грейфер) қойылады. шөміш құю, пісіру не штампылау тәсілдерімен жасалады. бір шөмішті экскаватор шөмішінің сыйымд. 0,15 200м3, көп шөмішті экскаватордікі 0,007 м3, скрепердікі 0,75 60 м3, драганікі 0,05 м3. көп шөмішті тиеуіштер ш-інің саны 12 50-ге, ал роторлы экскаватордікі 18-ге жетеді. ожау *«қазақстан»: ұлттық энцклопедия бас редактор ә. нысанбаев алматы «қазақ энциклопедиясы» бас редакциясы, 1998 isbn 5-89800-123-9, viii том