Ìpilẹ̀ṣẹ̀ eré bọ́ọ̀lù aláfọwọ́gbá
Wọ́n ṣẹ̀dá bọ́ọ̀lù aláfọwọ́gbá ní oṣù Kejìlá ọdún 1891 láti ọwọ́ olùkọ́ ẹ̀kọ́ ara canada James Naismith ní International YMCA Training School ní Springfield, Massachusetts. Naismith ní iṣẹ́ láti ṣẹ̀dá eré ìdárayá inú ilé láti jẹ́ kí àwọn eléré-ìdárayá máa ṣiṣẹ́ ní àwọn oṣù òtútù. Ó mú èrò bọ́ọ̀lù aláfọwọ́gbá wá gẹ́gẹ́ bí eré ìdárayá tí kò ní ìfarapa ju bọ́ọ̀lù aláfẹsẹ̀gbá lọ. 

Wọ́n kọ́kọ́ gbá eré náà pẹ̀lú agbọ̀n peach àti bọ́ọ̀lù bọ́ọ̀lù aláfẹsẹ̀gbá. Naismith ṣe àtẹ̀jáde òfin 13 fún eré tuntun náà, èyí tí kò ní sáré pẹ̀lú bọ́ọ̀lù náà, kò sí èjìká, dídì mú, ìtìpa, ìkọlù tàbí ìkọlù ní ọ̀nà èyíkéyìí ẹni alátakò. Eré bọ́ọ̀lù aláfọwọ́gbá àkọ́kọ́ ni wọ́n gbá ní Springfield, Massachusetts ní March 11, 1892.
