Chịkọta isiokwu ahụ:  O nwere ike ịbụ na ndị Neanderthal riri ndị enyi ha na ndị ezinụlọ ha nwụrụ n'oge na-adịbeghị anya ma ọ bụ rie ha ma ọ bụkwanụ ha ejiri ha mee ememme olili ozu ndị pụrụ iche. Nke a kwekọrọ n'akara ndị a hụrụ n'ahụ́ ozu ụmụ mmadụ abụọ toro eto na nke otu nwatakịrị e gwupụtara n'ógbè Poitou-Charentes nke France. A hụwo akara ndị yiri nke ahụ n'ebe ndị ọzọ ndị Neanderthal biri, na-egosi otú ndị nna nna anyị hà si bepụ ma gbajie ọkpụkpụ nke ndị ikwu ha nwụrụ anwụ. O nwere ike ịbụ na ndị Neanderthal riri ndị enyi ha na ndị ezinụlọ ha nwụrụ anwụ ka ha rie ma ọ bụkwanụ ha ejiri ha mee ememme olili ozu pụrụ iche. Nke a kwekọrọ n'ihe ndị a hụrụ n'ọtụtụ ihe ndị e gwupụtara n'ala bụ́ ndị mere n'ihe dị ka afọ 57,600 gara aga. Ihe e sere ebe a bụ ọkpụkpụ dị n' ogwe aka. Kemgbe e gwupụtara ebe Marillac dị na France, nchọpụta nke ihe ndị e gwupụtara n'ala nke ụmụ anụmanụ, ụmụ mmadụ na ngwá ọrụ mere ka e nwee ike ịmata ebe ahụ dị ka ebe ndị Neanderthal na-achụ nta. N'ọmụmụ ihe ọhụrụ a, e nyochara, na nke mbụ ya, ọkpụkpụ mmadụ atọ a chọtara n'agbata 1967 na 1980 n'ebe ahụ e gwupụtara na France bụ́ nke dị ihe dị ka afọ 57,600 gara aga. Ndị a bụ ọkpụkpụ diaphysis na-ezughị ezu <unk> ma ọ bụ akụkụ etiti nke ọkpụkpụ ogologo - nke ọkpụkpụ aka nri aka nri, nke ọzọ nke ọkpụkpụ ụkwụ aka ekpe na ọtụtụ ọkpụkpụ ụkwụ aka nri. Nke ikpeazụ a bụ nke otu nwatakịrị. Mgbe ndị ọkà mmụta sayensị jiri ihe ndị fọdụrụ n'ahụ́ ndị Neanderthal ndị ọzọ na nke ndị nke oge a tụnyere ha, ha hụrụ ọkpụkpụ ndị mmadụ kpọnwụrụ obere oge ha nwụsịrị. María Dolores Garralda, prọfesọ na Mahadum Complutense nke Madrid, na ndị isi ndị dere akwụkwọ ahụ gwara SINC: 'Ụfọdụ ìgwè ndị Neanderthal na-egbutu ma na-adọka ozu ụmụaka ma ọ bụ ndị okenye obere oge mgbe ha nwụsịrị site na iji ngwá ọrụ lytic' Ọtụtụ afọ gara aga, ndị nchọpụta Spanish bịara n'echiche ọhụrụ dị egwu maka njedebe nke Neanderthal - na ndị mmadụ riri ha. Ndị nnyocha ahụ na-ekwu na anyị enyeworị aka n'ikpochapụ otu narị anụmanụ na iri asaa na asatọ na-enye nwa ara. Ugbu a, ha na-etinye aka n'inyocha ọkpụkpụ ndị Neanderthal iji chọpụta ma è nwere ihe ndị e ji ezé mmadụ mee. 'Ewezuga n'ebe o bi n'Africa, na kọntinent ndị ọzọ, a pụrụ ile Homo sapiens anya dị ka ụdị ndị ọbịa na-awagharị awagharị,' ka ndị nchọpụta bụ́ Policarp Hortolà na Bienvenido dere...
Nnyocha ahụ lere anya n'ọkpụkpụ ogwe aka nke Neanderthal, ụkwụ aka ekpe na ọkpụkpụ ụkwụ aka nri. Ọkpụkpụ nile ahụ nwere akara mgbawa na - abụghị nke okike, ikekwe nke ngwá ọrụ mere. Ndị ọkà mmụta sayensị na - ekwu na ìgwè ndị Neanderthal kewara ọkpụkpụ ndị dị n' ozu. Amabeghị ma nke a ọ bụ maka nri ka ọ bụ maka emume olili ozu.