Chịkọta isiokwu ahụ:  Ndị na-eme nchọpụta emechaala nnyocha mbụ zuru ezu e mere banyere ụmụ nje ndị bi n'ime na n'ahụ́ otu agbụrụ a na-akpọghị akpọ na Amazon. Ha na-ekwu na ihe ndị ha chọpụtara na-egosi nnọọ otú ụzọ ndụ na ihe oriri nke oge a siworo gbanwee anyị - nakwa na nje ndị ha chọtara pụrụ ịbara ọha mmadụ nke oge a uru. Ndị nnyocha nyochara ụmụ irighiri ihe ndị dị n'ahụ́ ndị Yanomami bi n'otu obodo dịpụrụ adịpụ nke dị n'Amazọn na Venezuela bụ́ ndị na - ahụtụbeghị ndị na - abụghị ndị Yanomami. E nwere ihe dị ka Yanomami 26,000 bi na Brazil na 15,000 bi na Venezuela, ihe ka ọtụtụ n'ime ha bi n'ebe gọọmenti etiti na-echebe bụ́ ndị dị nso n'osimiri nakwa n'ugwu ndị dịpụrụ adịpụ. Ndị Yanomami bụ otu agbụrụ nke bi n'ógbè Amazon nke Ebe Ndịda America. E nwere ihe dị ka Yanomami 26,000 bi na Brazil na 15,000 bi na Venezuela, ihe ka ọtụtụ n'ime ha bi n'ebe gọọmenti etiti na-echebe bụ́ ndị dị nso n'osimiri nakwa n'ugwu ndị dịpụrụ adịpụ. Ndị Yanomami bụ ndị na-achụ nta na ndị na-achịkọta ihe. Ha na-achịkọta unere ọhịa, mkpụrụ osisi ndị a na-enweta n'oge, nkwụ na osisi cassava. Ha na-achụ nnụnụ, ụmụ obere anụmanụ na-enye mmiri ara ehi, oke bekee, agụ nkwọ, obere azụ na mgbe ụfọdụ, nnụnụ peccary, enwe ma ọ bụ tapir. Òtù ahụ adịghị akọ nri ma ọ bụ na-azụ anụ ụlọ. Ndị nchọpụta ahụ chọpụtara na ndị Yanomami nwere ụmụ nje ndị dịgasị iche iche na ọrụ mkpụrụ ndụ ihe nketa dịgasị iche iche karịa ka e nwetụrụla n'otu ìgwè mmadụ. 'Nke ahụ na-agwa anyị na ụdị nri na ụzọ ndụ ndị Ebe Ọdịda Anyanwụ Ụwa na-eri na-enwe mmetụta dị ukwuu n'ahụ́ ụmụ irighiri ihe ndị dị anyị n'ahụ́,' ka ndị ọkachamara nọ na Mahadum San Diego kwuru. "Ịmụ banyere ụmụ irighiri ihe ndị dị n'ahụ́ ndị bi n'ebe ndị dịpụrụ adịpụ pụrụ ịbụ isi ihe ga-enyere anyị aka ịghọta ụmụ irighiri ihe ndị anyị tụfuru n'ihi ọgwụ nje, ụlọ ndị e mechiri emechi, na ịnọghị n'èzí", ka onye so dee nnyocha ahụ bụ́ Rob Knight kwuru. N'ọmụmụ ihe ọhụrụ nke akwụkwọ akụkọ Science Advances bipụtara n'ụbọchị 17 nke ọnwa Eprel, ndị nchọpụta nyochara ụmụ irighiri ihe ndị dị n'ahụ́ ndị Yanomami bi n'otu obodo dịpụrụ adịpụ nke dị n'Amazọn dị na Venezuela bụ́ ndị na-enwetụbeghị ndị na-abụghị ndị Yanomami. Ihe ọmụma a kpughere, na nke mbụ ya, ụdị nje bacteria ndị na-ebi n'etiti ndị na-enwetụbeghị ụdị nri ọgbara ọhụrụ, gụnyere nri ndị dị n'Ebe Ọdịda Anyanwụ Ụwa na ọgwụ nje. 'Ihe anyị chọpụtara na-emesi ike mkpa ọ dị...
Ndị nnyocha nyochara ụmụ Yanomami bi n' Amazon. Nnyocha ndị e mere gosiri na ha nwere ụmụ irighiri ihe ndị dị ndụ ndị nwere nje bacteria na ọrụ mkpụrụ ndụ ihe nketa dịgasị nnọọ iche iche bụ́ ndị a na - ahụtụbeghị n' otu ìgwè ụmụ mmadụ. Nje bacteria ha chọtara nwere ike ịba uru n'obodo nke oge a.