Chịkọta isiokwu ahụ:  Kemgbe Herman Melville dere akwụkwọ ya bụ́ Moby Dick ihe karịrị otu narị afọ na iri afọ ise gara aga, àgwà ndị dị ịtụnanya e nwere n'ebe azụ̀ whale na ndị ikwu ya nọ - obere azụ̀ whale na azụ̀ whale dwarf - anọwo na-adọrọ mmasị ndị ọkà mmụta sayensị. Ugbu a, ihe ndị e gwupụtara n'ala nke otu obere azụ̀ whale a na-akpọ pygmy sperm whale nke nwụrụla kemgbe nde afọ asaa gara aga emeela ka a ghọtakwuo otú azụ̀ whale ndị a si malite ịdị. Ihe ndị ahụ a chọtara na Panama na-egosi na ihe ahụ na-eme ka a na-anụ ụda na ihe ahụ na-eme ka a na-ahụ ebe ụda na-esi apụta na-ebelata ebe ọ na-eru n'oge ahụ. Ihe ndị e gwuterela n'ogwe azụ̀ a na - akpọ pygmy sperm whale, nke nwụrụ ihe dị ka nde afọ asaa gara aga, emeela ka a ghọtakwuo otú azụ̀ a si malite ịdị. Ọ bụ ezie na ihe mere nke a ji dị otú ahụ ka bụ ihe omimi. Ọ bụ ezie na ọtụtụ azụ whale, dolphins, na porpoises nwere ihe ndekọ ogologo oge nke ihe ndị e gwupụtara n'ala, na-eme ka ndị ọkà mmụta sayensị nwee ike ịghọta mmalite ha, e nwere ihe àmà dị nta nke azụ whale na obere azụ whale na azụ whale, bụ́ ndị nwere ike ịnyagharị n'oké osimiri n'ime mmiri. Ugbu a, otu ìgwè ndị ọkà mmụta sayensị si mba dị iche iche, bụ́ nke Ụlọ Ngosi Ihe Mere Eme nke Obodo Los Angeles na-eduzi, achọpụtawo ụdị ọhụrụ nke obere azụ whale a na-akpọ Nanokogia isthmia, bụ́ nke na-adịkwaghị, nke na-eme ka a ghọtakwuo akụkụ ndị dị mkpa nke mmalite nke ụmụ anụmanụ ndị a. A hụrụ okpokoro isi mmadụ abụọ ka ha ka dị nnọọ otú ha dịbu n'ikpere mmiri dị n'ụsọ oké osimiri Caribbean nke Panama. Nchọpụta a ga-enyere ndị ọkachamara aka imeju oghere dị na mgbanwe nke cetaceans. Nke a bụ osisi evolushọn nke sperm whales na-egosi njikọ dị n'etiti ụdị ndị na-adịghịzi adị na ndị dị ndụ, na mgbe akụkụ spermaceti gbanwere ọdịdị. Ihe ndị ahụ a chọtara na Panama gosiri na ọkpụkpụ nke na-eme ka a na-anụ ụda olu na-ebelata ebe ọ na-anọ mgbe a na-eme ka a na-anụ ụda olu. N'aka nke ọzọ, nnụnụ a na - akpọ sperm whale nke oge a (nke e sere ebe a) buru ibu karịa nnụnụ ndị ọzọ a na - akpọ sperm whale. Azụ̀ whale bụ nke kasị ibu n'ime azụ̀ whale ndị nwere ezé nakwa nke kasị ibu n'ime anụ ndị na-eri anụ ndị nwere ezé. Ọ bụ nanị otu n'ime ụdị atọ dị ndụ n'ezinụlọ sperm whale, tinyere sperm pygmy...
Otu ìgwè ndị ọkà mmụta sayensị achọpụtala ụdị ọhụrụ nke azụ̀ whale a na - akpọ pygmy sperm whale. A chọtara ọkpụkpụ isthmia Nanokogia dị nde afọ asaa na Panama. Ha na - ekwu na ọkpụkpụ na - eme ka ụda na - ada na nke na - eme ka a na - anụ ụda olu na - ebelata n' oge nile ahụ́ whale nọ na - agbanwe. Nnukwute nnụnụ a na - akpọ sperm whale nke oge a na - enwe ike ịnyagharị n'okpuru mmiri n'enweghị nsogbu.