Chịkọta isiokwu ahụ:  Ihe ka ọtụtụ n'oké okpomọkụ na ihe fọrọ nke nta ka ọ bụrụ otu ụzọ n'ụzọ ise nke oké mmiri ozuzo pụrụ ịbụ n'ihi ihe ụmụ mmadụ na-eme, ka otu nnyocha e mere ọhụrụ na-adọ aka ná ntị. Ndị nnyocha na-ekwu na ihe na-akpata ihe dị ka ụzọ atọ n'ụzọ anọ nke oké okpomọkụ na pasent 18 nke oké mmiri ozuzo bụ okpomọkụ a na-enwe n'ụwa n'ihi ikuku ndị mmadụ na-emepụta. Ha na-adọ aka ná ntị na ka mgbanwe ihu igwe na-eme ka okpomọkụ ụwa na-arị elu n'ime iri afọ ndị na-abịanụ, ụmụ mmadụ ga-abụ ndị kpatara pasent 40 nke oké mmiri ozuzo. Ndị nnyocha na-ekwu na ọ bụ okpomọkụ a na-enwe n'ụwa nile na-akpata pasent 75 nke oké okpomọkụ na pasent 18 nke oké mmiri ozuzo n'ihi ikuku ndị ụmụ mmadụ na-ekpo ọkụ. Ha na-adọ aka na ntị na ka mgbanwe ihu igwe na-eme ka okpomọkụ ụwa dị elu, ụmụ mmadụ ga-ahụ maka 40% nke oke mmiri ozuzo (mmiri ozuzo na Somerset na 2014 ka egosiri) Ndị ọkà mmụta sayensị na-ekwu na ọ bụ ihe ndị kachasị njọ na ihe ndị na-ebibi ihe na-adị ka ọ bụ ihe kachasị emetụta mmetụta mmadụ. Dr. Erich Fischer, si ụlọ ọrụ maka ikuku na sayensị ihu igwe na Switzerland Federal Institute of Technology na Zurich bụ onye duziri ọmụmụ ihe ahụ, kwuru, sị: "Mgbanwe ihu igwe gụnyere ọ bụghị nanị mgbanwe nke ihu igwe na-agbanwe agbanwe kamakwa mgbanwe nke ihu igwe na-agbanwe agbanwe. Dị ka ndị ọkà mmụta sayensị si kwuo, ọ bụ n'afọ 1880 ka a kasị nwee okpomọkụ n'ụwa nile kemgbe e bidoro idekọ ya. Ọ̀tụ̀tụ̀ okpomọkụ e nwere n'ụwa nile ji ihe dị ka 0.8°C (1.4°F) karịa nkezi e nwere na narị afọ nke 20 - na-eme ka afọ 2014 bụrụ afọ kasị ekpo ọkụ e dekọrọla kemgbe afọ 134 gara aga. Ụlọọrụ Met Office ekwuola na afọ 2014 bụ afọ kacha ekpo ọkụ na Briten n'ihe ndekọ niile e nwere kemgbe afọ 1910. Ndị ọkà mmụta sayensị adọwokwa aka ná ntị na 2015 pụrụ ịdịkwu ọkụ. Na mbido ọnwa a, ha kpughere na ụwa nwere ọnwa kacha ekpo ọkụ nke ọnwa Machị kemgbe e bidoro idekọ ya n'afọ 1880. Ọnwa atọ mbụ nke afọ 2015 niile setịpụrụ akara okpomọkụ ọhụrụ. Nkezi okpomọkụ nke ọnwa gara aga rịrị elu ruo 56.4°F (13.6°C), nke dị 1.5°F (0.85°C) karịa nkezi nke narị afọ nke 20. Ihe ọzọ na-enye nsogbu n'obi bụ nchọpụta e mere na ice dị n'oké osimiri Arctic bụ nke kasị ala e dekọrọla na March. Ihe ka ukwuu n'oké okpomọkụ ndị a na-enwetụbeghị ụdị ha bụ n'Oké Osimiri Pacific nakwa n'ebe ndị dị ya nso....
Ndị ọkà mmụta sayensị nọ n" Ụlọ Ọrụ Na- ahụ Maka Nkà na Ụzụ na Zurich, nke dị na Swizaland, mere nchọpụta iji chọpụta ma ọ̀ bụ ụmụ mmadụ kpatara oké ifufe na ebili mmiri. Ha chọpụtara na ọ bụ ụmụ mmadụ na - akpata oké okpomọkụ na idei mmiri ndị a na - enwe taa. E mere nkwubi okwu a site n'iji ọkwa dị n'ihu na mgbe oge mmepụta ihe gasịrị. Ndị ọkachamara na - adọ aka ná ntị na oké ifufe ga na - arịwanye elu ka okpomọkụ ụwa na - arị elu.