ئەم ڕستەیە تەواو بکە: مێژوونووس ئەحمەد ی. حەسەن، لەسەر بنەمای شیکردنەوەی دەستنووسە عەرەبییەکانی سەدەی ١٤ کە پێی وایە کۆپی دەقە کۆنەکانن، دەڵێت کە تۆپەکانی دەست لە کاتی شەڕی بەغدا بەکار هاتوون.
شەڕی عەین جەلوت لە ساڵی ١٢٦٠ لەگەڵ ئەوەشدا بانگەشەکانی حەسەن لەلایەن مێژوونووسانی ترەوە ڕەتکراوەتەوە وەک داڤید ئەیالۆن، ئیقتیدار عەلەم خان، جوزێف نیدهام، تۆنیۆ ئاندرادێ، و گابۆر ئاگۆستۆن. خان دەڵێت کە مەغۆلەکان بوون کە باروتەیان ناساند بۆ جیهانی ئیسلامی، و پێی وایە کە تۆپەکان تەنها گەیشتنە میسر لە دەیەی ١٣٧٠. بەگوێرەی نیدهام، زاراوەی "میدفا"، کە لە سەرچاوە دەقییەکانەوە لە نێوان ساڵانی ١٣٤٢ بۆ ١٣٥٢ نووسراوە، ئاماژەی بە چەکی راستەقینەی دەستی یان بۆمبارد نەکردووە، هەروەها گێڕانەوەی هاوچەرخی تۆپێکی بەرمیلی کانزایی لە جیهانی ئیسلامی تا ساڵی ١٣٦٥ ڕوو نادات. بە هەمان شێوە، ئاندرادی وادەی دەرکەوتنی دەقی تۆپ لە سەرچاوە ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست بۆ ساڵی ١٣٦٠ی زایینی دادەنێت. گابۆر ئاگۆستۆن و دەیڤید ئەیالۆن باوەڕیان وایە کە ماملۆکەکان بە دڵنیاییەوە تۆپی گەمارۆیان بەکارهێناوە لە ساڵی ١٣٦٠کاندا، بەڵام بەکارهێنانەکانی پێشووی تۆپ لە جیهانی ئیسلامیدا ناڕوونن لەگەڵ دەرکەوتنی ئەگەری لە ئیماراتی گرانادا لە ساڵی ١٣٢٠کاندا، لەگەڵ ئەوەشدا بەڵگە یەکلاکەرەوە نییە.