پوختەی وتارەکە بکە:  شێوازە شاراوەکانی گۆڕانی کەشوهەوا لەلایەن زانایانەوە ئاشکرا کراوە بە بەکارهێنانی میتۆدێکی ئاسایی کە بۆ دەستنیشانکردنی نەخۆشییەکانی دڵ بەکاردێت. زانایان شیکاریی ئینترۆپیی فرە قەبارەیان بەکارهێنا بۆ پێوانەکردنی 'پڵسی هەسارەکە' لە هەوڵێکدا بۆ گەڕان بەدوای گۆڕانکارییە وردەکان لە پلەی گەرمی لەسەر زەوی. ئەم تەکنیکە بە شێوەیەکی ئاسایی لەلایەن نەشتەرگەرەکانەوە بەکاردەهێنرێت بۆ دۆزینەوەی لێدانی دڵ بە شێوەیەکی نائاسایی لە بڕێکی زۆر لە داتای ئێکۆکاردیۆگرامدا. گرافیکی سەرەوە نیشانی دەدات چۆن ئینترۆپی - یان پێشبینیکردنی - پلەکانی گەرمای هەوا لە ئەوروپای ناوەڕاست کەمتر پێشبینی دەکرێت لە ماوەی نێوان 12 مانگ و 70 مانگدا. هێڵە ڕەشەکان پێشبینیکردنی پلەی گەرمی لە نێوان ١٨٥٠ بۆ ١٩٦٠ نیشان دەدەن لە کاتێکدا هێڵە سوورەکان ئینترۆپی لە نێوان ١٩٦١ بۆ ٢٠١٤ نیشان دەدەن. بەڵام توێژەرانی زانکۆی لیستر، بەکاریان هێناوە بۆ تەماشاکردنی گۆڕانی پلەی گەرما لە ئەوروپا. بۆیان دەرکەوت کە کەشوهەوا لە ماوەی ڕابردوودا کەمتر ڕێکوپێک بووە کاتێک پلەکانی گەرما لە ماوەی زیاتر لە ١٢ مانگدا پشکنین دەکرێت. دەرفەتی شەپۆلی گەرما لە ئەوروپا بە شێوەیەکی بەرچاو زیادی کردووە لە دەیەی ڕابردوودا لە ئەنجامی گەرمبوونی پلەکانی گەرما، شارەزایان وتیان. هاوینە زۆر گەرمەکان کە چاوەڕوان دەکرێت دوو جار لە سەدەیەکدا ڕووبدات لە سەرەتای دەیەی 2000 دا ئێستا ئەگەری هەیە دوو جار لە دەیەیەکدا ڕووبدات، توێژینەوەیەک لە نوسینگەی کەشناسی ساڵی ڕابردوو دۆزییەوە. ئەگەرەکانی شەپۆلی گەرمای توند، وەک ئەوەی لە ساڵی ٢٠٠٣ بوو کە بووە هۆی دەیان هەزار مردن لە سەرانسەری ئەوروپا، هەروەها دە هێندە زیادی کردووە، لە ڕووداوێکی یەک لە ١٠٠٠ ساڵ بۆ نزیکەی یەک لە سەدەیەک. بەگوێرەی ئەو توێژینەوەیە کە لە گۆڤاری Nature Climate Change بڵاوکراوەتەوە، لە ساڵی 2040دا، ئەگەر دەردانی گازی ژینگەیی بەردەوام بێت، ئەوا ئەم شەپۆلە گەرماییە توندڕەوانە هەر دوو ساڵ جارێک ڕوودەدات. توێژینەوەکە نوێکردنەوەی توێژینەوەیەکە کە لە ساڵی ٢٠٠٤دا ئەنجامدراوە بۆ شەپۆلی گەرمای ساڵی پێشوو. دۆزرایەوە ئەگەری دووبارە بوونەوەی لانی کەم دوو هێندە زیادی کردووە لە ئەنجامی چالاکییەکانی مرۆڤدا، وەک سوتاندنی سووتەمەنی فۆسیلی. سەرەڕای کەمبوونەوەی بەرزبوونەوەی پلەکانی گەرما لە کۆتایی ١٩٩٠ی زایینییەوە، توێژینەوەی نوێ پلەکانی گەرما لە هاوین لە ناوەندی و...
شیکاریی ئینترۆپیی فرە پێوانەیی بە شێوەیەکی ئاسایی بۆ دەستنیشانکردنی نەخۆشییەکانی دڵ بەکاردەهێنرێت. زانایان لە زانکۆی لیستر زانایان بۆ زانیارییەکانی کەشوهەوا بەکاریان هێنا. ئەوان پشکنینی تۆماری پلەی گەرمیان لە سەرتاسەری ئەوروپا بۆ 165 ساڵی ڕابردوو کرد. ئەوان شێوازەکانی گۆڕانی پلەی گەرمیان دۆزییەوە کە هەر ١٢-٧٠ مانگ جارێک ڕوودەدەن. لەگەڵ ئەوەشدا، بۆیان دەرکەوت کە پلەکانی گەرما لەم دواییانەدا کەمتر پێشبینی دەکرێن.