پوختەی وتارەکە بکە:  ئەو دووکەڵ و خۆڵەی کە بەردەوام لە گڕکانەکەی ڤیلاریکاوە دەردەچێت، دانیشتوانی شارۆچکەیەکی نزیکی کردووەتە ئەوەی کە بیر لەوە بکەنەوە کە ئایا - یان کەی - کارەسات ڕوو دەدات. کاربەدەستانی چیلی ڕۆژی چوارشەممە ئاستی هەڕەشەیان بەرزکردەوە بۆ پرتەقاڵ بەهۆی زیادبوونی نیشانەکانی چالاکی لە گڕکانە بەرزەکە کە ٢٨٤٠ مەترە، دانیشتوانی ناوچەکە ترسیان لە تەقینەوەی هەیە. 'کەس ناتوانێت بە ئارامی بخەوێت چونکە ڕۆژی ڕابردوو تەقینەوەکە لە کاتژمێر ٣ی بەیانی سەرسامت کردین،' فرانسیسکۆ ڤالێنزوێلا، ڕێبەری گەشتیاری لە شارۆچکەی پۆکۆنی نزیکەوە وتی. مەترسی لە ئارادایە: تەوژمی دووکەڵ و خۆڵ کە لە گڕکانەکەی ڤیلاریکاوە دەردەچێت دانیشتووانی لێ پرسین ئەگەر - یان کەی - کارەسات ڕووبدات. ڤالێنزویلا وتی: گەشتیارەکانیش کەمێک نادیارن. ئایا ئەمڕۆ شتێک ڕوو دەدات؟ ئایا سبەینێ شتێک ڕوودەدات؟ بی بی سی ڕایگەیاند کە دەسەڵاتدارانی ناوچەکە وانەکانی بۆ زیاتر لە ٥٥٠٠ خوێندکاری ناوچەکە هەڵوەشاندەوە. زۆرێک لە دانیشتوانی شارۆچکەکان و کۆمەڵگاکانی دەورووبەری گڕکانەکە ناچاربوون لە سەرەتای مانگەکە چۆڵ بکرێن، کاتێک لاڤا و دوکەڵ لە لووتکەی گڕکانەکە لە کاتژمێرەکانی بەرەبەیانییەوە هەڵهات. 'بە سەدان مەتر گڕ و خۆڵبارین لە ئاسماندا هەڵدەدا' ترافیس ئارمسترۆنگ، گەشتیاری ئوسترالی تەمەن ٢٩ ساڵ وتی. بروسکە لە گڕکانەکە دەدا لە هەوری خۆڵەوە کە لە تەقینەوە دروست بوو. زیادکردنی هەڕەشەی خۆڵەمێش و لاڤا، لوتکە لە لایەن کەپێکی بەستەڵەک و بەفرەوە داپۆشراوە، کە ببێتە هۆی نیگەرانی هەندێک لە کاربەدەستان کە تەقینەوە لەوانەیە ببێتە هۆی لافاو یان ڕووبارەکان بە لافاو و دەریاکان. هەڕەشە: کاربەدەستانی چیلی ئاستی هەڕەشەیان بەرزکردەوە بۆ پەمەیی ڕۆژی چوارشەممە بەهۆی زیادبوونی نیشانەکانی چالاکی لە گڕکانە بەرزەکە کە ٢٨٤٠ مەترە، دانیشتوانی ناوچەکە ترسیان لە تەقینەوەی هەیە. لوتکە، دەکەوێتە نزیکەی 500 میل لە باشووری سانتیاگۆ، شوێنێکی گەشتیاری بەناوبانگە بۆ گەشتیاران کە تا ماوەیەک پێش ئێستا دەتوانن سەیری گڕەکە بکەن و سەرسامبن بە توانای وێرانکاریی گڕکانەکە. دووکەڵ و گڕ: هەڵگیرسانێکی بەرەبەیانی ئەم مانگە بووەتە هۆی چۆڵکردنی ناوچەکە، و دانیشتوان نیگەرانن لەوەی دووبارە ببێتەوە. شەوێکی ئەستێرەیی: ئاسمانە ئارامەکە پەراوێزیەکی بەرچاویان بۆ دابین دەکرد...
گڕکانەکە لە سەرەتای ئەم مانگەدا هەڵگیرساوە و بووە هۆی چۆڵکردنی هەزاران کەس، لەوانە گەشتیاران. دانیشتوانی پۆکۆن، شارێکی گەشتیاری نزیک گڕکانەکە، ترسیان هەبوو کە هەورەکانی دوکەڵ ئاماژەیەک بن بۆ تەقینەوەیەکی تر کە لە ڕێگایە. تەقینەوەی مارسی یەکەم تەقینەوەی گەورەی ڤیلاریکایە لە ساڵی ١٩٨٤ەوە.