ئاماژە بە بڕگەی خوارەوە بکە و دواتر وەڵامی پرسیارەکە بدەرەوە بە هەمان زمانی بڕگەکە:  پەڕاوێزێک: هەرچەندە یۆنانییەکان و ڕۆمانییەکان زۆر کاریان کرد بۆ پێشکەوتنی تەکنەلۆژیای کاتژمێری ئاو، بەڵام هێشتا بەردەوام بوون لە بەکارهێنانی کاتژمێری سێبەر. بۆ نموونە، وتراوە کە تیۆدۆسیۆسیۆسی بیرکار و ئەستێرەناسی بێتینی، کاتژمێرێکی خۆرەی گەردوونی داهێناوە کە لە هەر شوێنێکی سەر زەویدا ورد بووە، هەرچەندە کەم زانیاری لەسەرە. ئەوانی تر لە ماتماتیک و ئەدەبیاتی ئەو سەردەمەدا باسی سەعاتەکانی خۆریان کردووە. مارکۆس ڤیتروڤیۆس پۆلیۆ، نووسەری ڕۆمانی کتێبی دی ئەرکیتیکچورا، دەربارەی بیرکاریی گۆنۆمۆنەکان، یان تیشکەکانی کاتژمێری خۆر نووسی. لە سەردەمی فەرمانڕەوایی ئیمپراتۆر ئۆگستۆسدا، ڕۆمانییەکان گەورەترین کاتژمێری خۆریان دروستکرد، سۆلاریۆم ئۆگۆستی. گۆنۆمۆنەکەی ئۆبیلیسکێک بوو لە هیلیۆپۆلیس. بە هەمان شێوە، ئۆبێلیسک لە کامپس مارسیۆس وەک گۆنۆم بۆ کاتژمێری زۆدیاکاڵی خۆر لە ئۆگۆستۆس بەکارهێنرا. پلینی پیر نووسیویەتی کە یەکەم کاتژمێرە خۆر لە ڕۆما گەیشتووە لە 264 پ.ز، لە کاتانیا، سیسیلی تاڵان کراوە؛ بەگوێرەی ئەو، کاتەکەی هەڵە بوو تا ئەو کاتەی نیشانە و گۆشەی گونجاو بۆ پانی ڕۆما بەکارهێنرا - سەدەیەک دواتر.  پرسیار: تیۆدۆسای بیتیۆنی بە چی ناسرا؟
بیرکار و ئەستێرەناسی