پوختەی وتارەکە بکە:  ملیارێک ئەستێرە لە گالاکسی ئێمەدا لە نێوان یەک تا سێ هەسارەیان هەیە کە لەوانەیە بتوانن ژیانی تێدا هەبێت. ئەستێرەناسان گەیشتنە ئەو ئەنجامەی دوای ژماردنی ئەگەرەکانی خولانەوەی هەسارەکان لە ناوچەی "گۆڵدلایکس"دا. ئەمە ئەو پشتێنەیە لە دەوری ئەستێرەیەک کە تێیدا پلەی گەرمی گونجاوە بۆ ئاو لە رێژەی مایەی سەر ڕووی هەسارەیەکدا و بۆ بوونی ژیانی بێگانە. وێنەکە ناوچەی گونجاو بۆ ژیان نیشان دەدات بۆ جۆرە جیاوازەکانی ئەستێرە. ناوچەی سەوز ناوچەی نیشتەجێبوونە (HZ) ، کە ئاوی شل دەتوانێ لەسەر ڕووی هەسارەیەک هەبێت. ناوچەی سوور زۆر گەرمە بۆ ئاوی شل لەسەر ڕووی هەسارەکە و ناوچەی شین زۆر ساردە بۆ ئاوی شل لەسەر ڕووی هەسارەکە. "بەگوێرەی ئامارەکان و ئەو ئاماژانەی کە ئێمە هەمانە، بەشێکی باش لە هەسارەکان لە ناوچەی نیشتەجێبووندا هەسارەی چەقن کە لەوانەیە ئاوی شل هەبێت و ژیان لەوێدا هەبێت،" وتی ستیفن کایەر جاکۆبسن لە زانکۆی کۆپنهاگن. ئەو دۆزینەوانە لەسەر بنەمای زانیارییەکانی تەلەسکۆپی ئاسمانی کیپلەری ئاژانسی ئاسمانی ئەمریکی ناسا، کە بوونی نزیکەی ١٠٠٠ هەسارەی لە دەوری ئەستێرەکانی ڕێبوارانی شیری پشتڕاستکردووەتەوە. هەروەها نزیکەی ٣٠٠٠ جیهانی دیکەی کاندید دیاریکردووە. زۆرێک لە ئەستێرەکان سیستەمی خۆریان هەیە لە دوو بۆ شەش هەسارەدا، بەڵام زانایان پێیانوایە کە لەوانەیە زۆرتر هەن کە هێشتا لەلایەن کێپلەرەوە نەناسراون، کە گونجاوترینە بۆ دۆزینەوەی هەسارە گەورەکان لە خولگە نزیکەکاندا. بۆ خەمڵاندنی پێگەی هەسارەکانی 'شاراو' توێژەرەکان چەمکێکی ماتماتیکی ٢٥٠ ساڵەی نوێیان کردۆتەوە کە پێی دەوترێت یاسای تیتیوس-بۆدێ. وێنەکە سیستەمی دەرەوەی هەسارەکانە کە تێیدا ئەو هەسارانەی کە پێشتر ناسراون بە خاڵە شینەکان نیشان دراون، لە کاتێکدا خاڵە سوورەکان ئەو هەسارانە نیشان دەدەن کە بە یاسای تیتیوس-بۆدی پێشبینی کراوە لەسەر پێکهاتەی سیستەمی هەسارەکان. ١٢٤ سیستەمی هەسارەیی لە لێکۆڵینەوەکەدا <unk> بە پشتبەستن بە داتاکانی مانگی دەستکردی کێپلەر، لەگەڵ ئەم فۆرمۆڵەدا گونجاوە. ئەو یاسایە، کە بوونی یۆرانۆسی دەرخست پێش ئەوەی ببینرێت، دەڵێت ڕێژەیەکی دیاریکراو هەیە لە نێوان ماوەی خولەکانی هەسارەکان لە سیستەمی خۆردا. یاسای تیتیوس-بۆد لە دەوروبەری ١٧٧٠ دا داڕێژرا و...
ئەستێرەناسان وەشانێکی باشترکراوی هاوکێشەیەکی ٢٥٠ ساڵەییان بەکارهێناوە. یارمەتیدەر بوو لە پێشبینی کردنی کۆی ٢٢٨ هەسارەی لە ١٥١ سیستەمی هەسارەیی. باوەڕیان وایە یەک تا سێ هەسارەی لە ناوچەی نیشتەجێبووندا هەیە. زیادکردنی هاوکێشەکە بۆ تەواوی گەلە ئەستێرەکانی ڕێگای شیری مانای ئەوەیە کە جیهانێکی زۆرتر لە بوونی ژیان هەیە لەوەی پێشتر باوەڕمان پێی دەکرد.