کام لە بەرهەمەکانی لوتەر دەستی کرد بە خستنە ناو گۆڕەپانی شەڕ لەگەڵ تورکەکاندا؟ بە پێی پرسیاری پێشوو، چوارچێوەی وەڵامەکە بنووسە. دەکرێت ١ تا ٢٠ ڕستەی هەبێت. چوارچێوەی:
لە کاتی کۆلۆکۆی ماربۆرگدا، سولەیمانی مەزن بە سوپایەکی گەورەی عوسمانیەوە ڤییەنای گەمارۆ دەدا. لۆتەر دژی بەرگریکردن لە تورکەکان لە ساڵی ١٥١٨ لە ڕوونکردنەوەی نەوەد و پێنج تێزەکەیدا، کە تۆمەتەکانی شکستخواردنی لێکەوتەوە. ئەو تورکەکانی بە بەڵا دەزانی کە لەلایەن خوداوە نێردراوە بۆ سزادانی مەسیحییەکان، وەک بریکارەکانی دواڕۆژی کتێبی پیرۆز کە دۆژمنانی مەسیح لەناو دەبات، کە لوتر پێیوابوو پاپایەتی و کڵێسای ڕۆمانییە. ئەو بە بەردەوامی بیرۆکەی جەنگی پیرۆزی ڕەتکردەوە، "وەک ئەوەی گەلەکەمان سوپایەکی مەسیحییەکان بن دژی تورکەکان، کە دوژمنانی مەسیح بوون. ئەمە تەواو پێچەوانەی فێرکردن و ناوی مەسیحە". لە لایەکی دیکەوە، بە پێی بیروباوەڕی دوو شانشینەکەی، لوتر پشتیوانی لە شەڕی نا ئاینی دژی تورکەکان کرد. لە ساڵی ١٥٢٦ دا، لە کتێبی "Whether Soldiers can be in a State of Grace" دا باسی لەوە کرد کە بەرگری نیشتمانی هۆکارێکە بۆ جەنگێکی دادپەروەرانە. لەساڵی ١٥٢٩دا، لەشەڕ لەدژی تورکدا، ئەو چالاکانە هانی ئیمپراتۆر کارل پێنجەم و گەلی ئەڵمانی دا کە شەڕی دنیایی لەدژی تورکەکان بکەن. بەڵام ڕوونی کردەوە کە شەڕی ڕۆحی دژ بە ئاینێکی نامۆ جیا بوو، کە دەبێت لەڕێگەی نوێژ و تۆبەوە ئەنجام بدرێت. لە کاتی گەمارۆدانی ڤیەننا، لوتەر نوێژێکی نووسی بۆ رزگارکردنی نەتەوەی لە دەستی تورکەکان، داوا لە خودا دەکات "بە ئیمپراتۆرەکەمان ببەخشێت بە سەرکەوتنێکی هەمیشەیی بەسەر دوژمنەکانماندا".