ئەم ڕستەیەی خوارەوە تەواو بکە: دوای ساڵی ١٨٥٠، شاری سکۆپیە دەستی کرد بە چاکبوونەوە لە دوای دەیان ساڵ پاشەکشە. لەو کاتەدا، شارەکە گەشەیەکی هێواش بەڵام جێگیر لە ڕووی دیمۆگرافیەوە بەدی کرد، بە زۆری بەهۆی کۆچکردنی گوندنشینانی سلاڤی مەکدۆنی. ھەروەھا بەھۆی کۆچکردنی موسڵمانان لە سربیا و بولگاریا، کە لەو کاتەدا سەربەخۆیی و سەربەخۆیی لە ئیمپراتۆریەت بەدەستدەھێنا. لە ماوەی چاکسازییەکانی تەنزیماتدا، ناسیۆنالیزم لە ئیمپراتۆریەتدا سەریهەڵدا و لە ساڵی ١٨٧٠دا کڵێسایەکی بولگاری نوێ دامەزرا و قەشمەیەکی جیای خۆی دروستکرا، کە لەسەر بنەمای ناسنامەی نەتەوەیی بوو، نەک بنەمای ئایینی. دانیشتوانی سلاڤیی ئپیشکۆی سکۆپیە لە ساڵی ١٨٧٤ زۆرینەی دەنگیان دا، بە ڕێژەی ٩١٪ لە لایەنگری یەکگرتنەوە لەگەڵ ئێکسارخات و بوون بە بەشێک لە گەنمی بولگاری. گەشەی ئابوری بە هۆی دروستکردنی هێڵی ئاسنی سکۆپیە - سالۆنیکا لە ساڵی ١٨٧٣دا رێگەی پێدرا. وێستگەی شەمەندەفەرەکە لە باشووری ڤاردار دروستکرا و ئەمە یارمەتیدەر بوو بۆ گواستنەوەی چالاکییە ئابورییەکان بۆ ئەم لایەی ڕووبارەکە، کە پێشتر شارنشین نەبووە. بەهۆی چوونە دەرەوەی گوندنشینان، ڕێژەی مەسیحییەکان لە دانیشتوانی شاردا بەرزبووەوە. ھەندێک لە تازە ھاتووەکان بوون بە بەشێک لە نوخبەی ناوخۆیی و یارمەتی بڵاوکردنەوەی بیرۆکەی نەتەوەپەرستییان دا. سکۆپیە یەکێک بوو لە پێنج ناوەندی سەرەکی ڕێکخراوی شۆڕشگێڕی ناوخۆیی مەکدۆنی کاتێک لە ساڵی ١٩٠٣دا شۆڕشی ناوخۆیی ڕێکخست.
ڕاپەڕینی ئیلیندن. تۆڕی شۆڕشگێڕانەی لە ناوچەی سکۆپیێ باش پەرە نەدراوە و نەبوونی چەک کێشەیەکی جدی بووە. لە کاتی سەرهەڵدانی ڕاپەڕیندا هێزە یاخیبووەکان شەمەندەفەرێکی سەربازییان لە ریڵەکان دەرهێنا. لە ڕێکەوتی ٣ و ٥ی ئابدا، هێرشیان کردە سەر یەکەیەکی عوسمانی کە پاسەوانی پردی سەر ڕووباری ڤاردار دەکرد و شەڕیان لە خانەی "سانت یۆڤان" کرد. لە چەند ڕۆژی داهاتوودا گرووپەکە لەلایەن ژمارەیەکی زۆر لە باشیبۆزۆکەکانەوە بەدواداچوون کرا و بەرەو بولگاریا گواسترانەوە.