ئەم ڕستەیەی خوارەوە تەواو بکە: لە مێژوودا ئێرانییەکان لەلایەن پاشایەتییەکی ڕەها بۆ چەند هەزار ساڵێک حوکمڕانی کران، لانیکەم لە سەردەمی ئیمپراتۆرییەتی ئاخێمنسەکان (٥٥٠ پ.ز.) تا شۆڕشی دەستوری لە سەرەتای سەدەی ٢٠ەم. شۆڕشی دەستوری لە ساڵی ١٩٠٦دا پاشایەتی تەواو بە پاشایەتی دەستوری گۆڕی. دەستوورەکە لە ماوەی دەیەکانی دواتر چەندین پێداچوونەوەی بەسەردا هات. لە ماوەی جەنگی جیهانی دووەمدا ئێران بێلایەن مایەوە بەڵام لە ساڵی ١٩٤١دا هاوپەیمانان (یەکێتیی سۆڤیەت و بەریتانیا) هێرشیان کردە سەر ئێران و شاه ڕەزا پەهلەوی (کە بە لایەنگری ئەڵمانیا دادەنرا) بە کوڕەکەی محەمەد ڕەزا پەهلەوی گۆڕی بۆ پاراستنی دەستگەیشتنیان بە نەوتی ئێران و دابینکردنی ڕێگاکانی ناردنی یارمەتی سەربازیی ڕۆژئاوا بۆ یەکێتی سۆڤیەت. حکومەتی پەرلەمانی ئێران بە سەرۆکایەتی سەرۆک وەزیر محەمەد موسەدق لە
کودەتای ساڵی ١٩٥٣ لەلایەن هێزە پاشایەتیخوازەکانەوە کە لەلایەن سی ئای ئەی و ئێم ئای ٦ـەوە پشتیوانی و دارایی دەکرا دوای ئەوەی محەمەد موسەدەدق نەوتی ئێرانی نیشتیمانی کرد. شای محەمەد ڕەزا پەهلەوی بوو بە سەرکردەی باڵا لە ئێران، و فازوڵڵا زاهیدی لە سوپاوە وەک سەرۆک وەزیرانی نوێ دەستنیشان کرد. ویلایەتە یەکگرتووەکان شای بە هاوپەیمانی نزیک و ئێرانی بە بنکەی سەرەکی خۆی لە ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست دادەنا. شای ئێران هه وڵی دا ئابووری ئێران مۆدێرنه بکات و کلتوری ئێرانی ڕۆژئاوایی بکات. ئەم سیاسەتانە و سیاسەتەکانی دیکە بوونە هۆی دوورکەوتنەوە لە نەتەوەپەرستەکان، چەپەکان، و گروپە ئاینییەکان.