پوختەی وتارەکە بکە:  سەگەکان بە هەستێکی تیژی بۆنکردنەوە، مێژوویەکی درێژیان هەیە لە دۆزینەوەی تەقەمەنییەکان بۆ مرۆڤە دەستکاریەکانیان، و بەم زووانە لەوانەیە فیلەکانی بۆنکەریش هەبن. توێژەران بۆیان دەركەوتووە كە ئەم ئاژەڵە گەورە شیردەرانە لە ناسینەوەی تەقەمەنییەكان بە بۆنەوە سەركەوتوون، ئەمەش وایكردووە بیر لەوە بكەنەوە كە ئایا توانای ناوازەییان دەتوانێت ژیان ڕزگار بكات. فیل دەتوانرێت بەکاربهێنرێت بۆ دۆزینەوەی مین لە ناوچەکانی شەڕ و تەنانەت دەتوانرێت لە دوورەوە بە یارمەتی فڕۆکە بێ فڕۆکەوانەکان. لێکۆڵەران بۆیان دەرکەوتووە کە فیلەکان لە ناسینەوەی تەقەمەنییەکان بە بۆنەوە سەرکەوتو دەبن، ئەمەش وا دەکات کە بیر لەوە بکەنەوە کە ئایا توانا نائاساییەکەیان دەتوانێت ژیان ڕزگار بکات. وێنەیەکی ستۆک پیشان دەدرێت توێژینەوەکە لە ئەفریقای باشوور ئەنجامدرا و سوپای ئەمەریکا بەشداربوو. لە پارێزگایەکی کێوی کە شۆن ھێنسمان خاوەنەکەیەتی، سێ فیل لە تاقیکردنەوەی بۆنیدا سەرکەوتوون. بە بۆنی ددانەکان، خەڵاتکران بە مارولا - میوەیەکی تامدار - کاتێک نیشانیان دا کە بە بەرزکردنەوەی قاچێکی پێشەوە نمونەی TNT دەناسن. <unk>ئەوانیش زۆر زۆر بە خێرایی چارەسەری دەکەن<unk>، ئەو وتی. ستیڤن لی، سەرۆکی زانا لە نوسینگەی توێژینەوەی سوپای ئەمەریکا، کە پشتگیری دارایی ئەم توێژینەوەیە کرد، وتی فیلەکان زیاتر لە سەگەکان یادەوەری ڕاهێنانیان هەیە. فیل دەتوانرێت بەکاربهێنرێت بۆ دۆزینەوەی مین لە ناوچەکانی شەڕ و تەنانەت دەتوانرێت لە دوورەوە بە یارمەتی فڕۆکە بێ فڕۆکەوانەکان. ئەم وێنەیە نیشانەی هۆشداری دەردەخات لە ناوچەیەکی پڕ لە تەقەمەنی. هاوینی رابردوو، توێژەران ئەوەیان پشتڕاست کردەوە کە فیلەکانی ئەفریقا باشترین هەستی بۆنکردنیان هەیە لە شانشینی ئاژەڵاندا. زانایانی زانکۆی تۆکیۆ وتیان فیلەکان زۆرترین ژمارەی جینیان هەیە کە تایبەتن بە بۆنکردن لە هەموو مەمکدارەکاندا. ئەوان دوو هەزار جینیان هەیە کە تایبەتن بە بۆنکردن، دوو هێندەی سەگەکان و پێنج هێندەی مرۆڤەکان. لێکۆڵینەوەکانی پێشوو نیشانی داوە کە ئاژەڵەکان سیستەمی بۆنکردنیان باش گەشەکردووە کە بۆنکردنی گەورە و ناوچەکانی مێشک دەگرێتەوە. وا دیارە ئەوان دەتوانن جیاوازی بکەن لەنێوان دوو گرووپی ئێتنیکی کینیا - ماسایەکان، کە ڕمەکانیان بۆ فیلەکان بەکاردەهێنن بۆ نیشاندانی هێز، و کامبا، کە مەترسییەکی کەمن بۆ ئاژەڵەکان....
توێژینەوەکە لە ئەفریقای باشوور ئەنجامدرا و لەشکری ئەمریکی تێیدا بەشدار بوو. تاقیکردنەوەکان دەریانخست کە فیلەکان لە ناسینەوەی تەقەمەنییەکان بە بۆنەوە باشن. ئاژەڵەکان توانیویانە تی ئێن تی بدۆزنەوە لەنێو ئەو ددانانەی کە پڕبوون لە بۆنی سەرقاڵکەر. لێهاتوویی دەتوانرێت بەکاربهێنرێت بۆ دۆزینەوەی مینە چێنراوەکان لە ناوچەکانی شەڕی پێشوو. فڕۆکە بێ فڕۆکەوانەکان دەتوانن نمونەی بۆنی کێڵگەی مین کۆبکەنەوە بۆ شیکردنەوەی فیلەکان. هەستی بۆنی فیل دەتوانرێت بەکاربهێنرێت بۆ هاندانی هەستەوەری نوێ.