ئەم ڕستەیەی خوارەوە تەواو بکە: پارتی یارمەتیی موسادقی دا بەرەی نیشتمانی دامەزرێنێت، پیشەسازیی نەوت بە نیشتمانی بکات و بگەنە دەسەڵات. ھەندێک لە ئەندامەکان لە کاتی حکومەتی موسەدەقدا پۆستیان هەبووە. لە دوای
بەریتانی و ئەمریکی لە ساڵی ١٩٥٣ دا پشتیوانیان لە کودەتای کرد و لە ساڵی ١٩٥٧ دا قەدەغەکرا، بە بیانووی ئەوەی کە هاوپەیمانێتی لەگەڵ حیزبی توده ی ئێراندا هەبووە لە دە ساڵ پێشدا. لەساڵی ١٩٦٠دا زیندووکرایەوە و چالاکانە بەشداریکرد لە بەرەی نیشتمانی (٢) دا، کە لەساڵی ١٩٦٣دا هەڵوەشایەوە و ناچارکرا بە نهێنی بژی. حیزبی ئێران کۆنگرەیەکی لە ساڵی ١٩٦٤دا بەست. زۆر شت لە چالاکییەکانی پارتی لە نێوان 1964 و ناوەڕاستی 1970ـەکاندا نەزانراوە جگە لە هەندێک کۆبوونەوەی نائاسایی و ئاڵوگۆڕی بیروڕا. لەساڵی ١٩٧٧دا، لەگەڵ یەکێتی سۆسیالیستەکان و پارتی نەتەوە، بەرەی نیشتمانی (چوارەم) زیندوو کردەوە و داوای گەڕانەوەی ڕۆحوڵڵا خومەینی بۆ ئێران کرد. لە سەرەتای ساڵی ١٩٧٩، ئەو کات سکرتێری گشتیی حیزبەکە، شاپور بەختیار وەک دوا سەرۆک وەزیران لەلایەن شایەوە دەستنیشان کرا و دوو ئەندامی حیزبی ئێرانی لە کابینەکەی دا. حیزبەکە لەگەڵ ئەوەشدا قبوڵکردنی پۆستەکەی ڕەتکردەوە و دەریکرد و بە "خیانەتکار" ناودەبرد. پارتی ڕۆڵێکی گرنگی لە گۆڕەپانی سیاسی ئێراندا نەبینیوە لە دوای ساڵی ١٩٧٩ و هەر زوو قەدەغەکرا.