پوختەی وتارەکە بکە:  لە تشرینی دووەمی ٢٠١٤دا، فیزیکزانی پلازما دکتۆر جۆن براندنبێرگ تیۆرییەکەی ئاشکرا کرد کە شارستانییەتی کۆن لەسەر مەریخ لە هێرشێکی ئەتۆمیدا کۆمەڵکوژکرا. ئێستا گەڕاوەتەوە و بەڵگەیەکی نوێی بۆ بیردۆزەکەی دەخاتەڕوو لە کۆنگرەیەکی ناسا کە ئەمڕۆ بەڕێوەدەچێت. ئەو بانگەشەی دەکات کە هیچ ڕوونکردنەوەیەکی تر نییە بۆ پێشنیارەکەی کە واژۆی چەکێک لە هێرشەکە بۆ سەر مەریخ دەمێنێتەوە. دکتۆر جۆن براندنبێرگ ئەمڕۆ تیۆرییەکەی لە هیوستن، تەکساس پێشکەش دەکات. ئەو دەڵێت شارستانییەکی کۆنی مەریخ بە بۆمبێکی ئەتۆمی لەناوچوو. چینێکی باریکی ماددە ڕادیۆئاکتیڤەکان لەوانە یۆرانیۆم، تۆریۆم (لە گرافیکدا نیشاندراوە) و پۆتاسیۆمی ڕادیۆئاکتیڤ لەسەر ڕووی زەوی بەڵگەیەکی بۆ ئەم تیۆرییە دابین دەکات. دکتۆر براندنبێرگ ئەم ئێوارەیە تیۆرییەکەی دەخاتەڕوو لە ٤٦هەمین کۆنفرانسی زانستی مانگ و هەسارەکان لە هیوستن، تەکساس لە ناوەندی شارەکە لە ناوچەی پیشانگاکان. ئەگەر لە یەکەمجاردا چیرۆکەکەت لەدەستدا، ئاگاداربە کە زۆر شت هەیە بۆ وەرگرتن. ئەو دەڵێ کە خەڵکی کۆنی مەریخ ناسراو بە سایدۆنییەکان و یۆتۆپییەکان لە لایەن هێرشێکی ئەتۆمی لە لایەن ڕەگەزێکی نامۆوە لەناوچوون. هەرچەندە وردەکارییەکی زۆری لەسەر ڕەگەزە بیانییەکان نەداوە، ئاماژە بە ژمارەیەک لە "دیارکراوەکان" دەکات لەسەر ڕووی زەوی کە دەڵێت پاشماوەی کۆمەڵگایەکی زیرەکن. جگە لەم تیۆرییە نامۆیانە، دکتۆر جۆن براندینبۆرگ کاروانیەکی ئاسایی و بەرێزتری هەبووە. دکتۆرای هەیە لە فیزیای تیۆری پلازما لە زانکۆی کالیفۆرنیا لە دیڤیس. لە ئێستادا وەک فیزیکزانێکی پلازما کار دەکات لە تەکنۆلۆژیای ئۆربیتاڵ لە مادیسن ویسکۆنسین. کارى کردووە لەسەر چەندین تەکنەلۆژیاى پاڵنەر و پێشتر ڕاوێژکارى سەربەخۆ بوو لەسەر بەرگریى موشەکى بۆشایى و چەکى وزەى ئاڕاستەکراو. دکتۆر براندنبێرگ نووسەری چەندین کتێبە کە نوێترینیان بریتییە لە "مەرگ لە مەریخ: دۆزینەوەی کۆمەڵکوژیی ناوکیی هەسارەیی". هەروەها هۆشیاریدەکردەوە کە دەبێت لە هێرشێکی ئەم ڕەگەزە بێگانە دوژمنکارە بترسین کە خەڵکی مەریخیان لەناوبردووە. چینێکی باریکی ماددە ڕادیۆئاکتیڤەکان لەوانە یۆرانیۆم، تۆریۆم و پۆتاسیۆمی ڕادیۆئاکتیڤ لەسەر ڕووی زەوی دابین دەکەن...
دکتۆر جۆن براندنبێرگ ئەمڕۆ تیۆرییەکەی لە هیوستن، تێکساس پێشکەش دەکات. ئەو دەڵێ شارستانییەکی کۆنی مەریخ بە بۆمبێکی ئەتۆمی لەناودەبرێت. بەڵگە بۆ ئەمە دیارە لە 'مۆرکی چەکەکە'وە هاتووە دیارە هیچ ڕوونکردنەوەیەکی تر بۆ بەڵگەکانی نییە. هەروەها زەوی لەژێر هەڕەشەی هێرشدایە، دکتۆر براندینبۆرگ ڕایگەیاند.