ئەم ڕستەیە تەواو بکە: جەنگی جوتیاری سویسرا لە ساڵی ١٦٥٣ ڕاپەڕینێکی جەماوەری بوو لەلایەن دانیشتوانی گوندەکانی چەند کانتۆنێکەوە. یاخیبوونەکە سەرکوتکرا، بەڵام بووە هۆی زنجیرەیەک چاکسازی. لە ساڵی ١٦٥٦دا، گرژییەکانی نێوان پڕۆتستانت و کاتۆلیکەکان دووبارە سەریان هەڵدا و بوو بە هۆی هەڵگیرسانی یەکەم جەنگی ڤیلمێرگن. ململانێیەکی نوێ لە ساڵی ١٧١٢ بوو بە هۆی
جەنگی ڤیلمرگنی دووەم، کە هاوسەنگیی هێز بۆ کانتۆنە پرۆتستانتەکان گۆڕی. ململانێ ئایینیەکان لە ساڵی ١٨٤٧ نوێ بوونەوە، کە بووە هۆی شەڕی سۆندەربوند و بووە هۆی دروستبوونی سویسرا وەک دەوڵەتێکی فیدراڵ.