ئەم ڕستەیە تەواو بکە: شوێنی زاکپێتن نیوە دوورگەیەکە لەسەر دەریاچەی سالپێتن لە وەزارەتی پیتین لە باکووری گواتیمالا. ئەم شوێنە بە شێوەیەکی ھەندێکجار لەلایەن مایاکانەوە نیشتەجێ کرابوو لە سەرەتای نیشتەجێکردنی سەرەتایی لە کاتی پێش کلاسیکی ناوەڕاست (1000 <unk> 300 پێش زایین). لەدوای بەجێهێشتنی لە کاتی کۆتایی پێش کلاسیکی و سەرەتای کلاسیکی، شوێنەکە دووبارە نیشتەجێ کرا لە کۆتایی تا کۆتایی کلاسیکی (دوای 600 <unk> 950). دیسان چۆڵکرا، لە دوایین پۆست کلاسیکی دا لەلایەن خەڵکی مایا کە لە داڕمانی کلاسیکی مایا ڕزگاریان بوو و لە مایاپان لە یوکاتان (ئێستا لە مەکسیک) کۆچیان کرد دوای داڕمانی شارەکە لە سەدەی پانزدەهەمدا. ئەم خەڵکە، کە کۆج مایا بوون، گەمارۆیە جیاوازەکانیان لەگەڵ خۆیان هێنا و پەرستگای مایاپانی تایبەتیان دروستکرد لەگەڵ پەرستگایەکی بەرزکراو کە لە گۆشەیەکی ڕاستدا دەکەوێتە پەرستگایەکی ڕوو لە ڕۆژئاوا نەک ڕوو لە ڕۆژئاوا، شێوازێکی زۆر جیاواز لە ئەندازیاری ڕێوڕەسمی دەرەوەی ناوەندی پیتین. ئەم شارستانییە گەشەی کرد و سەربەخۆ مایەوە لە
دەسەڵاتی ئیسپانی تا کۆتایی سەدەی حەڤدەیەم، بە گشتی بە ساڵی ١٦٩٧ تۆمارکراوە.