ئاماژە بە بڕگەی خوارەوە بکە و دواتر وەڵامی پرسیارەکە بدەرەوە بە هەمان زمانی بڕگەکە:  ئێدگار ئالان پۆ (بە ئینگلیزی: Edgar Allan Poe؛ لەدایکبووی ئێدگار پۆ؛ ١٩ی کانوونی دووەمی ١٨٠٩ <unk> ٧ی تشرینی یەکەمی ١٨٤٩) نووسەر و سەرنووسەر و ڕەخنەگری ئەدەبی ئەمریکی بوو. پۆ بە شیعر و کورتە چیرۆکەکانی ناسراوە، بەتایبەت چیرۆکی نهێنی و ترسناکی. ئەو بە شێوەیەکی بەربڵاو بە کەسایەتی سەرەکی ڕۆمانتیک لە ویلایەتە یەکگرتووەکان و ئەدەبیاتی ئەمریکی بە گشتی دادەنرێت، و یەکێک بوو لە یەکەمین پەیڕەوکەرانی کورتە چیرۆک لە وڵاتەکە. ئەو بە گشتی بە داهێنەری ژانری خەیاڵی لێکۆڵەر دادەنرێت و زیاتر بە بەشداریکردنی لە ژانری تازە دەرکەوتووی خەیاڵی زانستی دادەنرێت. ئەو یەکەم نووسەری ناسراوی ئەمریکی بوو کە تەنیا لە ڕێگەی نووسینەوە بژێوی ژیانی پەیداکرد، کە بووە هۆی ژیان و پیشەیەکی قورسی دارایی. پۆ لە بۆستن لەدایکبووە، دووەم منداڵی ئەکتەر دەیڤد و ئیلیزابێس "ئێلیزا" ئارنۆڵد هۆپکینز پۆیە. باوکی لە ساڵی ١٨١٠ خێزانەکەی بەجێهێشت و دایکیشی لە ساڵی دواتر مرد. بەم شێوەیە منداڵەکە هەتیو بوو، لەلایەن جۆن و فرانسیس ئالان لە ڕیچمۆند، ڤێرجینیا گیرا. ئەوان بە فەرمی بەخێوییان نەکرد، بەڵام لەگەڵیان بوو هەتا تەمەنی گەورە بوون. دواتر گرژیی دروست بوو کاتێک جۆن ئالان و پۆ بەردەوام لەسەر قەرزەکان ناکۆکییان هەبوو، لەوانە ئەو قەرزانەی بەهۆی قومارەوە دروستبوون، و تێچووی خوێندنی پۆ. لە زانکۆی ڤێرجینیا خوێندنی تەواوکرد بەڵام دوای ساڵێک بە هۆی نەبوونی پارەوە وازی هێنا. پۆ لەگەڵ ئالان لەسەر پارەی خوێندنەکەی شەڕی کرد و لە ساڵی ١٨٢٧ بە ناوی ساختەوە چووە ناو سوپا. لەم کاتەدا بوو کە کاری بڵاوکردنەوەی دەستی پێکرد بە کۆمەڵە شیعری نەناسراوی تامرڵان و شیعرەکانی تر (1827) ، کە تەنها بە "بۆستۆنییەک" دانراوە. پۆ و ئالان گەیشتن بە نزیکبوونەوەیەکی کاتی دوای مردنی فرانسیس ئالان لە ساڵی ١٨٢٩. پۆی دواتر وەک ئەفسەرێکی کادێت لە وێست پۆینت شکستی هێنا، و ڕایگەیاند کە دەیەوێت ببێتە شاعیر و نووسەر، و لە کۆتاییدا ڕێگاکانی لەگەڵ جۆن ئالان جیا بووەوە.  پرسیار: پۆ لە چ قوتابخانەیەک خوێندوویەتی؟
زانکۆی ڤێرجینیا