تۆگۆ (گوێ بگرە) ، بە فەرمی کۆماری تۆگۆ (بە فەڕەنسی: République togolaise) ، وڵاتێکە لە ڕۆژئاوای ئەفریقا کە لە ڕۆژئاواوە سنووری گەنا، لە ڕۆژھەڵاتەوە بنین و لە باکوورەوە بۆرکینافاسۆیە. دەوڵەتی سەروەری لە باشوورەوە درێژ دەبێتەوە بۆ کەنداوی گینیا، کە پایتەختەکەی لۆمێیە. تۆگۆ ڕووبەری ٥٧ ھەزار کیلۆمەتری چوارگۆشە (٢٢،٠٠٨ میل چوارگۆشە) ، کە دەیکاتە یەکێک لە بچووکترین وڵاتەکانی ئەفریقا، کە نزیکەی ٧.٦ ملیۆن دانیشتووی ھەیە. لە سەدەی ١١ تا ١٦، ھۆزە جۆراوجۆرەکان لە ھەموو لایەکەوە ھاتنە ناوچەکە. لە سەدەی ١٦ تا سەدەی ١٨، ناوچەی کەناراوەکە ناوەندێکی سەرەکی بازرگانی بوو بۆ ئەوروپییەکان بۆ کڕینی کۆیلە، تۆگۆ و ناوچەی دەوروبەری بە ناوی " کەناری کۆیلەکان" ناسرا. لە ساڵی ١٨٨٤، ئەڵمانیا ناوچەیەکی ھاوچەرھاتی لە ڕۆژئاواوە
فۆرە گەناسینبێ