پوختەی وتارەکە بکە:  دۆزینەوەکە دەرفەتی پێدانی دەرمان بە خەڵک لە قۆناغە هەرە سەرەتاییەکاندا دەخاتە ڕوو، کاتێک ئاسانترینە بۆ چارەسەرکردن، و تەنانەت وەستاندنی نەخۆشییەکە لە ڕێگاکانی (وێنەی فایلی) نیشانەکانی ئالتزایمر لە کەسانی تەمەن 20 ساڵیدا دەبینرێن، توێژینەوەکان دەریدەخەن. ئەو دۆزینەوەی "بێ وێنەی" ئاماژە بەوە دەکات کە نەخۆشیەکە دەست دەکات بە خواردنی مێشک نیو سەدە پێش دەرکەوتنی نیشانەکان. ئەمە تەمەنێکی زۆر بچووکترە لەوەی زانایان بیری لێدەکەنەوە. دۆزینەوەکە دەرفەتی پێدانی دەرمان بە خەڵک لە قۆناغە سەرەتاییەکاندا دەخاتە ڕوو، کاتێک ئاسانترینە بۆ چارەسەرکردن، و تەنانەت وەستاندنی نەخۆشییەکە لە شوێنەکانی. لەگەڵ ئەوەشدا، شارەزایانی بەریتانی هۆشدارییان دا کە توێژینەوەکە هێشتا لە قۆناغی سەرەتاییدایە. زۆر گرنگ ئەوەیە، نازانرێت چەند کەس کە نیشانە سەرەتاییەکانی ئەلزەهایمەریان هەیە لە مێشکیاندا لە تەمەنی بیستەکاندا، دواتر تووشی نەخۆشییەکە دەبن. ئەلزەهایمەر و جۆرەکانی تری نەخۆشیی زێدەڕۆیی زیاتر لە ٨٠٠ هەزار بەریتانی تووش دەکات و لە سەرانسەری جیهاندا پێشبینی دەکرێت ژمارەی تووشبووان بۆ ٤٤ ملیۆن بگاتە سێ هێندە تا ساڵی ٢٠٥٠ لەگەڵ پیری دانیشتواندا. بە بێ چارەسەر بۆ نەخۆشیی زێدەڕۆیی و دەرمانەکانی بەردەست کە بەکاری کەم دەخرێن، سەرۆک وەزیران دەیڤد کامیرۆن نەخۆشیی زێدەڕۆیی بە "تەحەدای تەندروستی سەرەکی ئەم نەوەیە" وەسف کردووە. توێژەران، لە زانکۆی نۆرث وێستەرن لە شیکاگۆ، مێشکی کەسانی بەساڵاچوویان پشکنیوە کە نەخۆشی ئەلزەهایمەریان هەیە یان نییە، هەروەها ئەو نمونانەی لە ١٣ کەسی تەمەنیان لە نێوان ٢٠ بۆ ٦٦ ساڵ وەرگیراوە. ئەم گەنجانە لە کاتی مردنیاندا کێشەی بیرەوەرییان نەبوو. پشکنینەکان دەریانخست کە بیتا ئەمیلۆید، ئەو پرۆتینە ژەهراویەی کە مێشک لە نەخۆشی ئەلزەهایمردا دەبەستێت، دەستیکردووە بە کۆبوونەوە لە کەسانی تەمەن 20 ساڵیدا. وا بیرکرابووەوە کە زیان گەیاندن بە مێشک تەنها ١٥ بۆ ٢٠ ساڵ پێش ئەوەی نەخۆشییەکە دەستپێبکات دەستی پێکردووە. سەرپەرشتیاری توێژینەوەکە پرۆفیسۆر چانگیز گێولا وتی: <unk>دۆزینەوەی ئەوەی کە ئەمیلۆید لە سەرەتای ژیاندا دەست دەکات بە کۆبوونەوە بێ وێنەییە.<unk> کۆمەلەکانی ئەمیلۆید لە ناو دەمارەکاندا دۆزرانەوە، یان خانەکانی مێشک، کە بەشدارن لە بیرەوەری و سەرنجدان و لە یەکەمین ئەوانە کە لە پیری ئاساییدا دەمرن، هەروەها لە نەخۆشی ئەلزەهایمردا. پرۆفیسۆرەکە وتی: <unk> ئەمە ئاماژەیە بۆ ئەوەی کە بۆچی ئەو...
دۆزینەوە مانای وایە مرۆڤ دەتوانێ ساڵانێک پێش نیشانەکانی نەخۆشیەکە چارەسەر بکرێت. پشکنینەکان دەریانخست کە پرۆتینی ژەهراوی کە مێشکی پەکخستووە لە تەمەنی ٢٠ ساڵیدا دەستی بە گەشەکردن کردووە. کاتێک کۆمەڵی پرۆتینەکان دروست دەبن، خانەکانی دەوروبەری یادەوەرییەکە لاواز دەبن. ئەمە ڕوونی دەکاتەوە کە بۆچی نەخۆشی ئەلزەهایمەر دەتوانێت بە خێرایی پەرە پێبدات، بە وتەی شارەزایان.