پوختەی وتارەکە بکە:  لە ساڵانی ڕابردوودا گەڕان بەدوای ژیان لە دەرەوەی هەسارەی ئێمەدا تەرکیزی لەسەر دۆزینەوەی ئەو شوێنانە کردووە کە هەلومەرجی <unk>زەوییان هەیە<unk>، بۆ ئەوەی هاوشێوەی هەسارەی خۆمان بێت، کە دەزانین دەتوانێت ژیانی تێدا هەبێت. لەگەڵ ئەوەشدا، زانایان ئێستا پێشنیازیان کردووە کە هەندێک جیهان لەوانەیە بتوانن میوانداری ژیان بکەن - نەک بەو شێوەیەی ئێمە دەیزانین - کە لەسەر ئاو گەشە ناکات، بەڵکو لەسەر ماددە کیمیاییەکانی تر. بە تایبەتی، ئەوان تەماشای تایتانی مانگەکەی زەمەنیان کرد، کە دەریای میتانە شلەکەی تێدایە لەجیاتی ئاو، و ئەوان پێیان وایە کە دەتوانێت ژیانێکی بێ ئۆکسجین لە سەر بنەمای میتان هەبێت. زانایانی زانکۆی کۆرنێل لە نیویۆرک جۆرێکی نوێی ژیانیان پێشنیاز کردووە. بە ناوى ئازۆتۆسۆم، بە میتانى شل دەژی لەجیاتى ئاو - بۆیە دەتوانێت لەسەر تایتان بژی. وێنەکە نیشانی ئەدات کە لە نۆ نانۆمەتر ئازۆتۆسۆمێک، قەبارەی ڤایرۆسێک، لەگەڵ پارچەیەک لە پەردەی بڕاوە بۆ نیشاندانی ناوەکی بۆشایی. توێژینەوەی سەرنجڕاکێش لەلایەن زانایانەوە لە زانکۆی کۆرنێل لە نیویۆرک ئاماژە بەوە دەکات کە ژیان لە گەردووندا لە شوێنگەلێکی زۆرتر لە بیرکردنەوەدا بوونی هەیە. ئەو ژیانەی ئەوان پێشنیاری دەکەن، کە پێی دەوترێت ئازۆتۆسۆم، لە پێکهاتەی نایترۆجینی ئۆرگانیکی بچووک پێکهاتووە و توانای کارکردنی هەیە لە گەرمی میتانە شلەکەدا لە -180°C. هیچ ژیانێک لە سەر زەوی ناسراوە کە بتوانێت لە دۆخێکی هاوشێوەدا بژی. <unk> ئێمە یەکەم نەخشەی کۆنکرێتی ژیانین وەک ئەوەی ئێمە دەیزانین،<unk> جەیمس ستیڤنسن خوێندکاری دەرچووی یەکەمی توێژینەوەکە دەڵێت. ژیانی سەر هەسارەکەمان پشت دەبەستێت بە دەرەکیەکیەکی ئاو هەڵقوڵاو - کە بریتییە لە شەکرە یان لیپۆزۆم - کە ماددەی ئۆرگانیکی هەموو خانەیەک دەگرێتە خۆی. لەبەر ئەوەی هیچ ژیانێک لەسەر زەوی بە بێ ئاو ناژی، ئەستێرەناسان بەدوای ژیانی بێگانەدا دەگەڕێن لە ناوچە نیشتەجێبووەکانی ئەستێرەکاندا کە ئاوی شل تێیدا بوونی هەیە - گەرم نییە و سارد نییە. بەڵام ئەگەر خانەکان لەسەر بنەمای میتان بوونایە، لەجیاتی ئاو، ئەوا دەتوانن لە کەشوهەوای زۆر سارددا بژین، چونکە میتان خاڵی توانەوەی زۆر کەمترە. توێژینەوەیەک لە تشرینی دووەمی ٢٠١٤ دا باسی لەوە کرد کە جۆرە نامۆکان دەتوانن لەسەر ئەو هەسارانە بژین کە ماددەی نامۆیان تێدایە کە بە دوو ئۆکسیدی کاربۆن ناسراوە، نەک ئاو. ئەم جۆرە CO2 دروست دەبێت کاتێک...
زانایانی زانکۆی کۆرنێل لە نیویۆرک جۆرێکی نوێی ژیانیان پێشنیاز کردووە. پێی دەوترێت ئازۆتۆسۆم کە بە میتانە شلەکە دەژی نەک ئاو. ئەمە مانای وایە کە دەتوانێت لە سەر ڕووی مانگەکەی زەمەنی زەمەن (تایتان) دا بژی. هەروەها لەوانەیە واتای ئەوەشی هەبێت کە شوێنی زۆرتر لە چاوەڕوانیمان گونجاوە بۆ ژیان. ئەمە یەکەم بەڵگەیە بۆ 'ژیانی وەک ئەوەی کە ئێمە دەیزانین'،" خوێندکاری جیمس ستیڤنسن وتی.