ئەم ڕستەیەی خوارەوە تەواو بکە: ئەمڕۆ خەڵکی ئاسیای ناوەڕاست تێکەڵەی گەلانی جۆراوجۆرن، وەک مەغۆل و تورک و ئێرانی. 
داگیرکردنی ئاسیای ناوەڕاست لەلایەن مەغۆلەکانەوە لە سەدەی ١٣دا بووە هۆی کوشتنی بەکۆمەڵ لە خەڵکی ئێران و دانیشتوانی هیندۆ ئەوروپی ناوچەکە، کەلتور و زمانەکانیان بە خەڵکی مەغۆل-تورکییەوە جێگەیان گرتەوە. داگیرکردنی بوخارا، سامەرقەند، ئورگەنچ و ئەوانی تر بووە هۆی کوشتنی بەکۆمەڵ و وێرانکارییەکی بێ وێنە، وەک بەشێک لە خوارێزمیا بە تەواوی وێرانکرا. دانیشتوانی مانەوەی مانەوە یان ئاوارەبوون یان بە ھاوسەرگیریی لەگەڵ داگیرکەراندا ھاوسەنگ بوون. لێکۆڵینەوەکانی بۆماوەیی ئاماژە بە هەموو ڕەگەزەکانی ئاسیای ناوەندی دەکات کە تێکەڵەیەکی بۆماوەیی جۆراوجۆری ڕۆژهەڵاتی یۆراسی و ڕۆژئاوای یۆراسییان هەیە.