پوختەی وتارەکە بکە:  بوومەلەرزەیەکی بەهێز بە گوڕی 7.7 پلە ڕۆژی دووشەممە وڵاتی پاپوا گینیای نوێ لە باشووری پاسیفیک هەژاند و بوومەلەرزەکە بوو بە 'تسونامییەکی بچووک' و دانیشتوانی نزیک ناوەندی بوومەلەرزەکە ترساند. بوومەلەرزەکە لە قوڵایی 65 کیلۆمەتر (40 میل) ، نزیکەی 50 کیلۆمەتر (30 میل) لە باشووری ڕۆژهەڵاتی شارۆچکەی کۆکۆپو، لە نزیک ڕابۆڵ، لە کاتژمێر 10 ی بەیانی بە کاتی ناوخۆیی، ڕاپۆرتی لێکۆڵینەوەی جیۆلۆجی ئەمریکا. دوای ئەو بوومەلەرزە بوومەلەرزەیەکی بە گوڕی ٥.٧ پلە و سونامییەکی بە بەرزایی ١.٥ پێ پێوانە درا لە بەندەری ڕابول، لە نزیک سەنتەری بوومەلەرزەکە، مارتن مۆسی، لە ناوەندی نیشتمانیی کارەسات وتی. بەڵام سەرەڕای بوومەلەرزەکە - کە لەوانەیە لەلایەن خەڵکەوە هەست پێکرێت تا 2,000 کیلۆمەتر (1,240 میل) دوور - و سونامی دواتر، هیچ زیانێک یان بریندارێک راگەیەنرا، بە وتەی کاربەدەستان. بوومەلەرزە: ئەم وێنەیە کە لەلایەن بەڕێوەبەرایەتی نیشتمانیی زەریایی و کەشوهەوای ئەمریکا (NOAA) بڵاوکراوەتەوە، نەخشەیەکی زلزلەی ناوچەکە نیشان دەدات (بە خاچی سپی) لە پاپوا گینیای نوێ کە بوومەلەرزەیەکی بە گوڕی 7.7 بە گوڕی ریختەر دوێنێ دووشەممە ڕوویدا. سەنتەری هۆشداری تسونامیی پاسیفیک هۆشداریی دابوو کە بوومەلەرزەکە دەبێتە هۆی شەپۆلی تسونامیی تا ٣ مەتر لە بەشەکانی پاپوا گینیای نوێ و شەپۆلی کەمتر لە یەک مەتر لە وڵاتانی تری پاسیفیک. وتی " شەپۆلە مەترسیدارەکانی سونامی لە کەناراوەکانی دوورگەی پاپوا گینیای نوێ و دوورگەکانی سلێمانیدا کە لە ١٠٠٠ کیلۆمەتر لە سەنتەری بوومەلەرزەکەوە دوورە". بەڵام ناوەندەکە چەند کاتژمێرێک دواتر هۆشدارییەکەی هەڵگرت، دوای ئەوەی ڕاپۆرتی دا کە شەپۆلێکی یەک ئینجی تسونامی لە دەروازەیەک لە دورگەکانی سلێمانیدا، نزیکەی 450 کیلۆمەتر لە ناوەندی بوومەلەرزەکە دوورە. وتەبێژێکی جیۆسیانس ئوسترالیا ڕۆژی دووشەممە بە دەیلی مەیلی ئوسترالیای وت کە لە کاتێکدا هۆشداری تسونامی بۆ پاپوا گینیای نوێ دەرچووە، هیچ هەڕەشەیەک بۆ ئوسترالیا لەو کاتەدا نییە. ئامانج: زەمینلەرزەکە لە قوڵایی 65 کیلۆمەتر (40 میل) ، نزیکەی 50 کیلۆمەتر (30 میل) لە باشووری ڕۆژهەڵاتی شارۆچکەی کۆکۆپو، لە نزیک ڕابول (لە وێنەکەدا) ، لە کاتژمێر 10ی بەیانی بە کاتی ناوچەکە، بە ڕاپۆرتی توێژینەوەی جیۆلۆجی ئەمریکا. رووداوێکی ترسناک: بوومەلەرزەکە بەدوای بوومەلەرزەیەکی پلە ٥.٧ و سونامییەکی ١.٥ مەتری بەرزەوە...
بوومەلەرزەیەکی بەهێز بە گوڕی ٧.٧ پلە بە پاپوا گینیای نوێ هەژاند ڕۆژی دووشەممە. بەدوای خۆیدا زەمینلەرزەیەکی بە گوڕی ٥.٧ پەیدا بوو و زەمینلەرزەیەکی یەک مەتر بەرز دروست کرد. سەنتەری هۆشداریی زەمین لەرزەکە دەشێت شەپۆلی 10 پێ دروست بکات. بەڵام چەند کاتژمێرێک دواتر دوای ڕاپۆرتی تسونامی بچووک ، ئاگادارییەکەی هەڵگرتەوە. هیچ زیان و بریندارییەک تۆمار نەکراوە، کاربەدەستان دوانیوەڕۆی دووشەممە وتیان. هەڕەشەی سونامیی ناوخۆیی لە پاپیاوای نوێ بڵاوکرایەوە بەڵام هەڕەشەیەک نەبوو بۆ ئوسترالیا.