Samevat die artikel:  Die wêreld se grootste en kragtigste fisika-eksperiment vind plaas terwyl jy dit lees. Die Groot Hadronversneller (LHC), 'n deeltjieversneller en die grootste masjien in die wêreld, is gereed vir aksie ná 'n stilstand van twee jaar. Na probleme wat die herlaai in Maart vertraag het, het wetenskaplikes by die Europese Organisasie vir Kernnavorsing (CERN) finale toetse voltooi, wat die eerste strale in staat gestel het om Sondag binne die LHC se 27 kilometer lange ring te begin sirkuleer. "Om versnellers te bedryf tot voordeel van die fisika-gemeenskap is waarvoor CERN hier is", het CERN se direkteur-generaal Rolf Heuer op die organisasie se webwerf gesê. "Vandag klop CERN se hart weer in die ritme van die LHC". Die LHC genereer tot 600 miljoen deeltjies per sekonde, met 'n straal wat tien uur lank sirkuleer, wat meer as 10 miljard kilometer reis -- die afstand van die Aarde na Neptunus en terug. By 'n snelheid wat naby die spoed van die lig is, maak 'n proton in die LHC 11 245 stroombane per sekonde. Dit het duisende wetenskaplikes, ingenieurs en tegnici dekades geneem om die deeltjieversneller te ontwerp en te bou, wat in 'n tonnel tussen die Genève-meer en die Jura-bergreeks geleë is. Die doel van die lang projek is om die toestande te herskep wat bestaan het oomblikke ná die "Big Bang" - die wetenskaplike teorie wat die skepping van die heelal verklaar. Deur die energiedigtheid en temperatuur na te boots, hoop wetenskaplikes om te ontdek hoe die heelal ontwikkel het. Ons huidige, beperkte, kennis is gebaseer op die sogenaamde Standaardmodel van deeltjiefisika. "Maar ons weet dat hierdie model nie volledig is nie", het dr. Mike Lamont, operasionele groepleier by die LHC, in Maart aan CNN gesê. Die brandende vrae wat nog bestaan, sluit in die oorsprong van massa en waarom party deeltjies baie swaar is, terwyl ander glad nie 'n massa het nie; 'n verenigde beskrywing van al die fundamentele kragte soos swaartekrag; en die ontdekking van donker materie en donker energie, aangesien sigbare materie net 4 persent van die heelal uitmaak. Die LHC kan ook die idee bevraagteken dat die heelal...
Die Groot Hadronversneller (LHC) begin weer na'n twee jaar se stilstand. Die herlaai is in Maart uitgestel.