Oherwydd y fframwaith statudol tameidiog sy’n sail i’r tribiwnlysoedd yng Nghymru, mae’r rheolau a’r gweithdrefnau presennol ar gyfer y tribiwnlysoedd datganoledig yn gymhleth ac yn anghyson, ac mae’r sefyllfa hon yn parhau er gwaethaf y newidiadau a wnaed gan Ddeddf Cymru 2017, a greodd rôl Llywydd Tribiwnlysoedd Cymru. Fodd bynnag, nid oes amheuaeth nad yw creu swydd y Llywydd a diffinio Tribiwnlysoedd Cymru mewn statud wedi nodi cam ymlaen tuag at sefydlu system dribiwnlysoedd fodern i Gymru. Mae’r daith honno bellach yn parhau gyda’r newidiadau strwythurol a nodwyd gan Gomisiwn y Gyfraith, sy’n darparu llwybr tuag at ddatblygu seilwaith cyfiawnder datganoledig Cymru.
But because of the disparate statutory framework for tribunals in Wales, the existing rules and procedures for the devolved tribunals are complicated and inconsistent. This remains the case despite the changes made by the Wales Act 2017, which created the role of the President of Welsh Tribunals. There is no doubt, however, that the creation of the office of President and the defining in statute of the Welsh Tribunals marked a step forward towards a modern tribunal system for Wales. That journey now continues with the structural reforms identified by the Law Commission, which provide us with the road map towards building the devolved justice infrastructure of Wales.