کتاب گفتگوهایی در باب تاریخ شناسی و تاریخ نگاری در دیباچه این کتاب حضرتی می نویسد در چند سال اخیر اهل تاریخ در ایران توجه قابل ملاحظه ای به مباحث نظری دانش تاریخ نموده اند اگرچه از این حیث در ابتدای راهیم اما پیداست که این توجهات چه تأثیرات تعیین کننده ای در پژوهش های تاریخی به جا گذاشته است حال در دپارتمانهای تاریخ غلبه با رویکرد علمی و روش محور به دانش تاریخ است عموم رساله های دانشگاهی که در رشته تاریخ نوشته میشود اگر بر پایه اسلوب های روشی مطلوبی هم نگارش نیافته باشند حداقل دغدغه روش و به کار گیری آن را با خود به یدک میکشند معنای این اتفاق میمون آن است که حرکت به سمت تاریخ ورزی علمی و روشمند آغاز شده است کتاب در دو فصل و هشت گفتگو تنظیم شده است فصل نخست با عنوان تاریخ شناسی مشتمل بر چهار گفتگو و فصل دوم تاریخ نگاری مسلمانان حاوی چهار گفتگوست بخش نخست این اثر با عنوان تاریخ شناسی مشتمل بر چهار اقتراح و گفتگو در باب مباحث بنیادین دانش تاریخ است  گفتار نخست با عنوان مفاهیم بنیادین دانش تاریخ گفتگو با دکتر محمدعلی اکبری است در این گفتار دکتر اکبری مفاهیم اساسی علم تاریخ همچون تاریخ علم تاریخ تاریخنگاری وقایعنگاری تاریخ نظری و  را تشریح نموده اند گفتار دوم فصل نخست معرفت شناسی و روش شناسی تاریخی گفتگو با دکتر حسین مفتخری است این گفتگو به دنبال تبیین روش شناسی و معرفت شناسی تاریخی است دو مفهوم اساسی در مباحث روشی دانش تاریخ که تبیین درست و دقیق آنها می تواند بینش نظری تاریخ پژوهان را در مواجهه با مقولات تاریخی ارتقاء بخشد گفتار سوم با عنوان پارادایم تاریخنگری و تاریخنگاری مدرن گفتگو با دکتر داریوش رحمانیان و گفتار چهارم پست مدرنیسم و تاریخنگاری گفتگو با دکتر حسینعلی نوذری است این دو گفتگو به تاریخنگری و تاریخنگاری مدرن و پست مدرن اختصاص یافته است بخش دوم این مجموعه به چهار گفتگو در باب تاریخنگاری مسلمانان اختصاص دارد دکتر صادق آیینه وند در گفتگوی نخست با عنوان جایگاه تاریخ و علم تاریخ در نصوص اسلامی و تمدن مسلمانان به جایگاه علم تاریخ در نصوص اسلامی به ویژه قرآن کریم پاسخ داده است تاریخنگری و تاریخنگاری مسلمانان در سده های نخست هجری موضوع گفتگوی دوم این فصل با دکتر علیمحمد ولوی است بدون تردید دو سده نخست هجری از حیث بستر شکل گیری تاریخنگاری مسلمانان و سمت و سویی که نگرش تاریخی مسلمانان پیدا میکند بسیار حائز اهمیت است در این گفتگو سعی شده است رویکردهای نخستینی که در نگرش و نگارش تاریخی مسلمانان تکون یافته تبیین گردد مؤلفه های تاریخنگاری در سرزمینهای مغرب اسلامی موضوع گفتگوی سوم با حجت الله جودکی و دکتر عبدالله ناصری طاهری است تحولات مغرب اسلامی از حیث تاریخنگاری به شدت متأثر از آثار و اندیشه های ابن خلدون است از همین رو این گفتگو نیز سمت و سوی ابن خلدونی یافته است بالاخره گفتگوی پایانی این بخش به مؤلفه های تاریخنگاری هند اسلامی با دکتر فتحالله مجتبایی اختصاص یافته است ویژگیهای تاریخنگاری هند اسلامی و شکل گیری نحله های ناسیونالیستی در تاریخنگاری هند معاصر از مهمترین پرسشهای این بخش است این گفتگوها به کوشش دکتر حسن حضرتی و دکتر عباس برومند اعلم توسط انتشارات پژوهشکده تاریخ اسلام و با قیمت 8000 تومان در 236 صفحه در اختیار علاقمندان قرار گرفته است