کتاب تاریخ ارمنیان اثر موسس خورناتسی موسی خورنی  ترجمهادیک باغداسیان اگرمانیک  چاپ اول 1380 تاریخ نگاری ارمنی دارای پیشینه ای بس طولانی است پس از پیدایی حروف ارمنی در اوایل سده پنجم میلادی به دست مسروپ ماشتوتس قدیس که نیاز مبرم شرایط سیاسی  اقتصادی و اجتماعی حاکم بر ملت ارمنی در آن دوران بود  ده ها اثر مذهبی و تاریخی ترجمه و نگارش یافتند و در همین سده بود که تاریخ نگاری مدون ارمنی پایه گذاری شد  نخستین اثر توسط کوریون شاگرد ماشتوتس  به نام زندگینامه ماشتوتس نگارش یافت که در آن نگارنده به بررسی زندگانی ماشتوتس و چگونگی پیدایی الفبای ارمنی و جریانهای تاریخی مربوط در ارمنستان می پردازد آنگاه تاریخ ارمنیان اثر آگاتانگغوس سده پنجم نگاشته شد که نخستین کتاب با همین عنوان در ادب ارمنی به شمار می رود سپس تاریخ نگاران و اندیشمندان دیگر چون پاوستوس بوزاند یزنیک کغباتسی و یغیشه در سده یاد شده آثار خود را پدید آوردند  موسی خورنی که در حدود سال 410 چشم به جهان گشود و در سنین 2520 سالگی نزد مسروپ ماشتوتس و جاثلیق ساهاک پارتو شاگردی کرد پس از کسب تحصیلات در اسکندریه و ادسا بسال 440 م  به ارمنستان بازگشت و به درخواست ساهاک باگراتونی حاکم و مرزبان ارمنستان پیش از سال 482 تاریخ ارمنیان خود را به پایان برد یکی از وجوه تمایز اثر خورنی از آثار تاریخ نگاران پیش از او نخست این است که وی تاریخ ارمنی را از سپیده دم تاریخ از دیدگاه او تا عصر خود ارایه داده است  دیگر آنکه او به اهمیت وقایع نگاری توجه خاصی معطوف داشته  سوم آنکه او از منابع بسیار غنی و اکثر تاریخی موجود در زمان خود به زبانهای مختلف سود برده است  در واقع با آثار خود تاریخ نگاری اصولی و علمی را در ادب ارمن پایه گذاری نمود و به حق پدر تاریخ نگاری ارمنی لقب یافت