کتاب تمدن اسلامی در قرن چهارم هجری یا رنسانس اسلام  دو جلدی در یک مجلد  نویسنده آدام متز ناشر امیرکبیر  اثر حاضر پژوهشی است درباره تمدن اسلامی و شئون مختلف نظام زندگی سیاسی اجتماعی اقتصادی و فرهنگی مسلمانان در قرن چهارم هجری   آنرا که علوم دینی آموخته بود  کاتب  می گفتند و با  علما  تفاوت لباس داشت چه علما طیسان می پوشیدند و در خراسان تحت الحنک نیز می انداختند فارس مرکز کاتبان بود و در شیراز کاتب بالاتر از عالم بود اما خراسان بهشت علما بود و در آن دیار عالمان از حشمت و حرمت بی نظیری برخوردار بودند از جمله وقتی یکی از عالمان زاهد وارد خراسان شد  مرد و زن و بچه به استقبالش بیرون رفتند و ردایش را لمس کردند و خاک قدمش را برای شفا می بردند و هر صنفی از کالاهای خویش برده بر سر مردم نثار می کرد؛ مانند شیرینی و میوه و پارچه و پوست؛ و آن عالم از آن کارها نهی می کرد تا آنکه به راسته کفاشان گذشت و ایشان کفش نثار می کردند که بر سرمردم می افتاد؛ زنان صوفی شهر نیز تسبیح های خود را بسوی او انداختند تا لمس شان کند و برکت بخشد و او نیز از ایشان برکت می طلبید  آدم متز درباره تمدن اسلامی در قرن چهارم کتابی نوشته و آن را رنسانس اسلامی  نامیده است و ظاهرا در اقتباس این عنوان برای کتابش از اثر بزرگ تاریخی هموطن خود یاکوب بورکهارت  فرهنگ دوره رنسانس ایتالیا الهام گرفته است  فهرست مطالب  سرزمین های اسلامی خلفای عباسی و فاطمی فرقه های شیعی سازمان اداری وزارت و وزیران مسائل مالی رسوم دارالخلافه اشراف بردگان دانشمندان علوم دینی مذاهب فقهی قضات علم لغت ادبیات علم جغرافیا اخلاق و عادات احوال معیشت وضع شهرها جشن ها محصولات صنایع بازرگانی ارتباطات زمینی دریانوردی فهرست اعلام   مباحث اصلی کتاب با این سرفصل ها شکل گرفته است سرزمین های اسلامی خلفای عباسی و فاطمی فرقه های شیعی سازمان اداری وزارت و وزیران  مسائل مالی رسوم دارالخلافه اشرافبردگاندانشمندانعلوم دینی مذاهب فقهیقضاتعلم لغت ادبیات علم جغرافیااخلاق و عادات احوال معیشت وضع شهرها جشن ها محصولات صنایع بازرگانی ارتباطات زمینی دریانوردی  و نیز فهرست اعلام در صفحات پایانی کتاب چاپ شده است  رسوم دارالخلافه اشراف بردگان دانشمندان علوم دینی مذاهب فقهی قضات علم لغت ادبیات علم جغرافیا اخلاق و عادات احوال معیشت وضع شهرها جشن ها محصولات صنایع بازرگانی ارتباطات زمینی ودریانوردی فهرست اعلام در صفحات پایانی کتاب چاپ شده است