کتاب ترجمه مفاتیح العلوم نویسنده محمدبن احمد خوارزمی کتاب حاضر در حدود سال 370 ه ق توسط ابن یوسف کاتب خوارزمی به عنوان دایره المعارفی مقدماتی برای علوم مورد بحث آن ایام مثل کلام و فلسفه نجوم و  به رشته تحریر درآمده است