کتاب تاریخ بیهقی اثر ابوالفضل محمد بن حسین بیهقی  دو جلدی مجموعه دو جلدی laquoتاریخ بیهقیraquo اثر گرانzwnjقدر ابوالفضل محمدبنzwnjحسین بیهقی است که مهمzwnjترین منبع تاریخی برای مطالعهzwnjی دوران غزنوی به شمار میzwnjآید این کتاب در شرح جزییات وقایع اثری بیzwnjنظیر است چنان چه خود بیهقی در این باره میzwnjگوید laquoسخنی نرانم تا خوانندگان این تصنیف گویند شرم باد این پیر راraquo بیهقی در سال 385 هجری در حوالی بیهق دیده به جهان گشود و در نوجوانی به نیشابور رفت و در آن شهر که یکی از مراکز علمی بزرگ دنیای اسلام محسوب میzwnjشد به تحصیل علوم گوناگون پرداخت او پس از مدتی به خدمت ابونصر مشکان در دیوان رسالت سلطان محمود غزنوی درآمد و در سال 418 هجری پس از درگذشت استادش ابونصر مشکان به سمت دبیر دیوان شاهی برگزیده شد بیهقی نوشتن کتاب laquoتاریخ بیهقیraquo را در سن چهل و سه سالگی آغاز کرد و بیست و دو سال از عمر خویش را بر سر نوشتن آن نهاد او در تاریخ 470 هجری دیده از جهان فروبست تاریخ زندگی بیهقی پر از بالا و پایینzwnjهای روزگار است و نثر بسیار قوی او به یکی از منابع دست اول در تاریخ و نثر ادبی تبدیل شده است در بخشی از داستان عبرتzwnjآموز laquoبر دار کردن حسنک وزیرraquo میzwnjخوانیم laquoو حسنک را به پای دار آوردند نعوذ بالله من قضاء السوء و پیکان را ایستادانیده بودند که laquoاز بغداد آمده اندraquo قرآنzwnjخوانان قرآن میzwnjخواندند حسنک را فرمودند که laquoجامه بیرون کشraquo وی دست اندر زیر کرد و ازاربند استوار کرد و پایچهzwnjهای ازار را ببست و جبه و پیراهن بکشید و دور انداخت با دستار و برهنه با ازار بایستاد و دستzwnjها در هم زده تنی چون سیم سفید و رویی چون صدهزار نگار و همه خلق به درد میzwnjگریستند خودی رویzwnjپوش آهنی آوردند عمدا تنگ چنان که روی و سرش را نپوشیدی و آواز دادند که laquoسر و رویش را بپوشید تا از سنگ تباه نشود که سرش را به بغداد خواهیم فرستاد نزدیک خلیفهraquo و حسنک را همچنان میzwnjداشتند و او لب میzwnjجنبانید و چیزی میzwnjخواند تا خودی فراخzwnjتر آوردند پس از آن خود فراخzwnjتر که آورده بودند سر و روی او را بدان بپوشانیدند پس آواز دادند او را که laquoبدوraquo دم نزد و از ایشان نیندیشید هر کس گفتند laquoشرم ندارید مرد را که میzwnjبکشید به دار چنین کنید و گوییدraquo و خواستند که شوری بزرگ به پای شود سواران سوی عامه تاختند و آن شور بنشاندند و حسنک را سوی دار بردند و به جایگاه رسانیدند بر مرکبی که هرگز ننشسته بود و جلادش استوار ببست و رسنzwnjها فرود آورد و آواز دادند که laquoسنگ دهیدraquo هیچ کس دست به سنگ نمیzwnjکرد و همه زار زار میzwnjگریستند خاصه نشابوریان پس مشتی رند را سیم دادند که سنگ زنند و مرد خود مرده بود که جلادش رسن به گلو افکنده بود و خبه کردهraquo کتاب تاریخ بیهقی از سوی انتشارات سخن منتشر شده و در اختیار دوستداران تاریخ و فرهنگ قرار گرفته است