دانه خام  سویا 2400 گرم محققان به تازگی دریافته اند که مصرف مکمل های روزانه ژنیستنین موجود در سویا در ترکیب با کلسیم ویتامین D و یک رژیم غذایی سالم  می تواند به پیشگیری از بروز بیماری های قلبی و تنظیم قند خون در زنان یائسه کمک کند نتایج این بررسی بار دیگر توجه همه را به این دانه کوچک جلب کرده است سویا گیاهی یکساله است که 3500 گونه آن شناخته شده و رنگ دانه آن بر حسب انواع مختلف متفاوت است و به رنگ های زرد سفید سیاه خاکستری و خالدار دیده می شود دانه سویا به بزرگی یک نخود است این گیاه دارای طعم شیرین و خواص درمانی بی مانند است دانه سیاه سویا بیشتر در طب گیاهی مصرف دارد ولی از دانه زرد رنگ آن بیشتر برای روغن گیری استفاده می کنند سویا از انواع حبوبات است که محل کشت اولیه آن در آسیا بوده اما تولید انبوه آن در ایالات متحده آغاز شد سویا را می توان یک دانه همه کاره نامید این دانه گیاهی قرن ها است که غذای مردم آسیا به خصوص چین بوده و چینی ها آن را همراه با برنج به عنوان غذای اصلی خود مصرف می کنند سویادر ایران به نام لوبیا روغنی لوبیاچینی سوژا و دانه سویا معروف است  ارزش تغذیه ای دانه سویا  به علت داشتن 9 آمینو اسید ضروری سویا یک پروتئین تقریبا کامل به شمار می آید و چون میزان اسیدهای چرب امگا 3 و چربی اشباع نشده آن بالاست منبع خوبی برای دریافت چربی و بهبود وضعیت کلسترول خون است سویا از نظر ویتامین های گروه B بسیار غنی است و دارای مقادیری ویتامین های C D E K و کمی کاروتن است سویا همچنین دارای کلروفیل و آنتی بیوتیکی به نام کاناوالین است که گفته می شود خاصیت ضدعفونی کنندگی دارد جدول زیر مواد موجود در 100 گرم دانه خشک و رسیده جوانه سویا شیر سویا و سبوس سویا را نشان می دهد  از نظر تغذیه ای سویا با داشتن 150 کالری انرژی 8 گرم چربی و 14 گرم پروتئین 9 گرم کربوهیدرات 2میلی گرم سدیم و 5 گرم فیبر در 100 گرم از منابع غذایی خوب به شمار می آید  کاربردهای سویا  از سویا استفاده های گوناگونی می شود و فرآورده های مختلفی از آن استخراج می شود از جمله 1 شیرسویا مخلوطی از شیر سویا آب و شکر است 2 آرد سویا از دانه های سرخ و کنگره دار سویا تهیه می شود 3 میزو خمیرسویا در سوپ های ژاپنی از آن استفاده می شود 4 جوانه سویا برای طعم دادن به انواع سالادها 5 سویا برگروهات داگ سویا به عنوان جایگزین گوشت قرمز 6 توفو پنیر به دست آمده از شیر سویا که جایگزین گوشت قرمز می شود 7 آجیل سویا کم چرب تر از بادام زمینی است و در سالادها کاربرد دارد 8 دانه های سویا پخته شده مانند حبوبات مصرف می شود 9 تمپو نوعی کیک پف کرده است 10 بافت پروتئینی سویا به صورت آبدار و یخ زده 11 مکمل های سویا محلول ها قرص ها و پروتئین های تکه ای سویا که در نوشابه ها و آبنبات ها کاربرد دارد 12 سس سویا نوعی سس تخمیر شده است که از سویا غلات برشته شده آب و نمک تهیه می شود به طور معمول از این نوع سس در غذاهای آسیایی استفاده می شود این سس اولین بار در کشور چین ابداع شد اما امروزه در سراسر قاره آسیا به خصوص کشور ژاپن و حتی در دیگر نقاط دنیا از آن استفاه می شود البته سس سویایی که مردمان ژاپن در تهیه غذایشان به کار می برند با سس سویای چینی بسیار متفاوت است اگرچه سس سویا انواع مختلفی دارد ولی تمام آنها شورمزه و قهوه ای رنگ هستند که برای مزه دار کردن غذاها هنگام پخت و یا سر میز مورد استفاده قرار می گیرند چون سس سویا شور است و استفاده از آن برای برخی افراد مناسب نیست به تازگی سس سویای کم نمک برای کسانی که رژیم غذایی خاصی دارند به بازار آمده است این نوع سس کم نمک را یکی از انواع سس سویا به حساب نمی آورند چون هر کدام از انواع سس سویا را می توان با نمک کم هم تهیه کرد در هر حال نمی توان این سس را بی نمک تهیه کرد و کسانی که مصرف مقادیر بسیار کم از نمک هم برایشان مضر است نباید از این سس استفاده کنند دانه سویا کامل که روغن گیری نشده و دارای روغن کامل و پروتئین گیاهی کامل میباشد فایده سویا خواص درمانی متفاوتی به سویا نسبت داده می شود که برخی از آنها طی تحقیقات به اثبات رسیده است و برخی از آنها هنوز مورد تایید محققان قرار نگرفته است به هر حال کارکرد های نسبت داده شده به سویا در مورد سلامت به شرح زیر است  حفظ سلامت قلب از طریق افزایش کلسترول خوب بدن تمیز کردن رگ های خونی و تسریع گردش خون  جلوگیری از سرطان پروستات به وسیله آنتی اکسیدان برجسته ایزوفلاوین که از ایجاد غدد سرطانی جلوگیری می کند  تضمین سلامت استخوان ها از طریق جبران کمبود مواد معدنی  حفظ سلامت روده بزرگ به وسیله کاهش تکثیر سلول های سرطانی و از بین بردن باکتری های مضر به وسیله آنتی بیوتیک مورومیکس  تقویت سیستم ایمنی از طریق زداینده قوی به نام ساپونین که میکروب های مضر را از بین می برد  کمک به بیماران دیابتی و کلیوی از طریق کاهش گلوکز خون پیشگیری از بیماری های قلبی عروقی پژوهش های انجام شده طی سال های گذشته نشان داد که پروتئین سویا سبب کاهش کلسترول تام خون کاهش کلسترول بد خون LDL کاهش تری گلیسیریدها و همچنین افزایش سطح کلسترول خوب خون HDLL مخصوصاً در افرادی که دارای تری گلیسیرید یا کلسترول بالا هستند می شود مکانیسم آن دقیقاً شناخته شده نیست البته چند تئوری وجود دارد؛ یک تئوری بیان می کند که بر اثر پروتئین سویا جذب کلسترول تغییر کرده یا مختل می شود و بازگردش آپو BVLDL در انسان افزایش می یابد بر طبق تئوری دیگر فیتو استروژن های موجود در محصولات سویا با گیرنده های استروژن باند شده و تاثیرات مشابهی شامل کاهش LDL و افزایش HDL و بهبود عملکرد دیواره شریان را باعث می شوند قابل توجه است که 1 درصد کاهش LDL باعث کاهش ریسک بیماری قلبی از 2 تا 4 درصد می گردد