کتاب انسان در جست و جوی معنا اثر ویکتور فرانکل  شابک 5 16 6242 622 978  موضوع قتل عام یهودیان خاطرات جنبه های روانشناسی معنا درمانی   با بالا آمدن خورشید در سپیده دم منظره این اردوگاه سهمناک با چندین ردیف سیم خاردار برج نگهبانی نورافکن های چرخان و صف های دراز از زندانیان ژنده پوش و غمزده در سپیده دم تیره دیده می شد زندانیان در امتداد جاده های مستقیم متروک به سختی خود را می کشیدند به سوی کدامین مقصد در حرکت بودند نمی دانستیم  اگر کسی در مورد حقیقت جمله داستایوسکی که می گوید بشر موجودی است که می تواند به همه چیز عادت کند از من بپرسد؛ می گویم بله می تواند؛ اما از من نپرسید چگونه؟  در اردوگاه کار اجباری ما نمی توانستیم دندان های مان را مسواک بزنیم با این حال و باوجود کمبود ویتامین لثه هایمان سالم تر از پیش بود اتفاق می افتاد به علت لوله  های یخ بسته نمی توانستیم خود را بشوییم با این حال زخم دست های مان که به گل و کثافت آلوده بود چرک نمی کرد  فکر خودکشی تقریباً از ذهن همه ما گذشته بود همه ما این اندیشه را حتی برای مدت کوتاهی تجربه کرده بودیم اندیشه ای که زاییده وضع موجود بود خطر مرگ همواره تهدیدمان می کرد و مرگ کسانی که زیر شکنجه بودند بیش از پیش رویمان تاثیر می گذاشت  فکر کردن به خوراک و غذاهای دلخواه خوره وار مغز زندانیان را آزار می داد و این کار اجتناب ناپذیر بود این فکر ذهن هر زندانی را در هر لحظه ای از بیکاری اش اشغال می کرد شاید درک کنید که حتی نیرومندترین ما در حسرت روزی بودیم که بار دیگر غذای نسبتاً خوبی بخوریم؛ و این اشتیاق در واقع به خاطر خود غذا نبود بلکه برای روزی بود که آن زندگی که در آن به چیزی جز غذا نمی اندیشیدیم از هم فرو بپاشد  وحشتناک ترین لحظه ها در بیست وچهار ساعت زندگی اردوگاهی ساعتی بود که باید از خواب بیدار می شدیم؛ ما را وقتی هوا گرگ و میش بود با نواختن سه سوت بی رحمانه از خوابی که بر اثر خستگی مفرط و پناه بردن به رویاهای شیرین بود بیدار می کردند در این زمان بود که باید با کفش های خیس خود که به سختی می توانستیم پاهای دردناک و ورم کرده خود را در آن فرو بریم  کلنجار رویم  با وجود اینکه در اردوگاه کار اجباری محکوم بودیم تا یک زندگی بدوی را از نظر جسمی و فکری دنبال کنیم می توانستیم یک زندگی معنوی عمیق برای خود داشته باشیم در میان ما افراد ظریفی بودند که اهل تفکر بودند و به زندگی فرهنگی و پرباری عادت داشتند آنها از بقیه بیشتر رنج جسمی می بردند اما کمتر به زندگی باطنی شان آسیب رسید  آن ها می توانستند از محیط وحشتناک پیرامون خود به زندگی باطنی پربار خود و به آزادی معنوی بازگردند تنها به همین دلیل است که می توان پی به این راز آشکار برد که اغلب دیده می شد عده ای از زندانیان ضعیف و ناتوان جسمی بهتر از کسانی که نیرومند بودند در برابر زندگی اردوگاهی دوام می آوردند  ویکتور در جریان اسارت در  اردوگاه همسر خود را گم کرد و برای همیشه از دست داد او در جایی از کتاب می نویسد من نمی دانستم که همسرم زنده است یا نه؟ هیچ راهی برای پی بردن به این امر نداشتم؛ اما این مساله در آن لحظه برایم اهمیتی نداشت نیازی نداشتم حقیقت را بفهمم زیرا هیچ چیز نمی توانست بر نیروی عشق من اندیشه هایم و تصویر معشوقم تاثیر بگذارد و خللی وارد آورد  بشر در شرایطی که خلا کامل را تجربه می کند و نمی تواند نیازهای درونی اش را به شکل عمل مثبتی ابراز نماید تنها کاری که از او برمی آید این است که در حالی که رنج هایش را به شیوه ای درست و شرافتمندانه تحمل می کند می تواند از راه اندیشیدن به معشوق و تجسم خاطرات عاشقانه ای که از معشوقش دارد خود را خشنود گرداند  برای نخستین بار در زندگی ام حقیقتی را که از آن اشعار بسیاری به اشکال مختلف سروده اند؛ و اندیشمندان بسیاری آن را به عنوان حکمت نهایی بیان داشته اند؛ دیدم  این حقیقت که عشق عالی ترین و نهایی ترین هدفی است که بشر در آرزوی آن است و در اینجا بود که به معنای بزرگ ترین رازی که شعر بشر و اندیشه و باور او باید آشکار سازد دست یافتم رهایی بشر از راه عشق و در عشق است  اگر در آن زمان می دانستم همسرم مرده است باز هم اندیشه هایم گسیخته نمی شد و همچنان به او می اندیشیدم و گفتگوی ذهنی من همچنان درخشنده و خشنودکننده می بود  عشق اندازه مرگ نیرومند است عشق را چون مهری بر قلبت حک کن  روحم در آخرین اعتراض خشونت آمیز نسبت به مرگ زمینی تیرگی ها را کنار زد و متعالی شد آنجا بود که فهمیدم در آفرینش هدف غایی وجود دارد  تعجب آور بود که روحیه  شوخی و مزاح در اردوگاه حاکم بود البته خیلی ملایم؛ و تنها می توانست زمان کوتاهی ذهن ما را به خود مشغول کند شوخی یکی دیگر از سلاح های روح بود که در مبارزه به خاطر حفظ جان به کار می رفت شوخی بیش از هر چیز دیگری می تواند انسان را از شرایط سخت موجود جدا سازد و به او توانی ببخشد تا در برابر هرگونه سختی ها و زشتی ها برخیزد ولو این که چند ثانیه زمان ببرد  انسان وقتی تلاش می کند هنر زیستن را یادبگیرد تلاش برای ایجاد روحیه شوخ طبعی و خوشمزگی به خاطر تحمل شرایط محیطی به یک ترفند شگفت انگیزی تبدیل می شود  رنج انسان شبیه عملکرد گاز است چنانکه اگر مقدار معینی از گاز را با تلمبه وارد اتاق خالی بکنیم اتاق هر قدر هم که بزرگ باشد تلمبه اتاق را پر از گاز خواهد کرد و آن را یکسان و به طور کامل به همه قسمت های اتاق خواهد رساند؛ بنابراین رنج چه کم و چه زیاد روح بشر و ضمیر آگاه او را آزار می دهد از این رو می توان گفت که میزان رنج بشر کاملاً نسبی است به همین دلیل می توان گفت که ممکن است اتفاق بسیار کوچکی موجب بزرگ ترین شادمانی ها گردد  معنای زندگی از فرد به فرد روز به روز ساعت به ساعت در تغییر است