بینوایان دوره دو جلدی اثر ویکتور هوگو   ترجمه محمد رضا پارسا یار  ویکتور هوگو قبل از نگارش این کتاب اعلام می کند که می خواهم همه حماسه های بشری را در یک حماسه برتر و نهایی درهم آمیزم حماسه ای که در آن سیر از بدی به نیکی از بیدادگری به دادگری از تباهی به زندگی از دوزخ به بهشت و از عدم به خدا را عرضه کنم و در شصت سالگی زمانی که بینوایان را به پایان می رساند می نویسد دیگر از مرگ نمی هراسم زیرا به وظیفه ام عمل کرده ام بینوایان اثری رمانتیک به شمار می رود و در عین حال رمانی واقع گرا حماسی عاشقانه اجتماعی تاریخی و فلسفی است که دنیای انسان های فرودست را ترسیم می کند این اثر تصویری بسیار دقیق از زندگی فرانسوی ها به ویژه پاریسی ها در اوایل سده نوزدهم به  دست می دهد در این رمان هوگو سه تابلوی بزرگ را به تصویر می کشد ۱ نبرد واترلو که برای نویسنده نمایانگر پایان حماسه ناپلئون و آغاز عصر بورژوازی است ۲ شورش مردم پاریس در ژوئن ۱۸۲۳ ۳ عبور ژان والژان از فاضلاب پاریس این اثر به دلیل توصیف  کشمکش های روح آدمی نیز اثری حماسی به شمار می رود کشمکش های ژان والژان میان نیکی و بدی فداکاری های وی برای رستگاری ستیز ژاور میان رعایت قوانین اجتماعی و رعایت قوانین اخلاقی