متن ترجمه شرح و تعلیقات بر فصوص الحکمه فارابی به نشرآیت اشراق صُحُف متن ترجمه شرح و تعلیقات بر فصوص الحکمه فارابی به نشرآیت اشراق صُحُف متن ترجمه شرح و تعلیقات بر فصوص الحکمت ابونصر فارابی زبان عربی فارسی نویسنده ابونصر فارابی  شرح محیی الدین مهدی الهی قمشه ای  ترجمه و توضیحات سید محمود طاهری  ناشر آیت اشراق  شابک 1887404600978  تاریخ نشر اوّل بهار 1399 ش  قطع وزیری  نوع جلد گالینگور  اثر حاضر شرح رساله فصوص الحکمت ابونصر فارابی به قلم حکیم مهدی الهی قمشه ای است و خلاصه ای است در حکمت الهی و عرفان و علم النفس با عباراتی فصیح و موجز و اشاراتی به لباب و حقایق این علوم و به نظر اهل بصیرت  در صف انتشار دسته همه کتاب ها فلسفه عرفان نظری برچسب امرٌ بین الامرین ابونصر فارابی اتحاد عاقل و معقول اتحاد عالم و معلوم احدیت ارسطو اسفار اربعه اعیان ثابته اقسام علم الهی قمشه ای انواع حجاب انواع روح انواع علم انواع غایت اوّل و آخر برهان صدیقین بسیط الحقیقت تسبیح هستی تفویض جبر و اختیار حدوث ذاتی و زمانی حدیث کمیل حقیقت فرشته حقیقت هستی حواس خمس روح انسانی روح قدسی سدرت المنتهی طالب و غالب عالم امر و عالم خلق عین ثابت فارابی فصوص الحکمت فصوص فارابی قضا و قدر قوای باطنی انسان قوای نفس قوه خیال لذت عقلی لذت و الم لوح و قلم ماهیت مراتب معرفت مراتب وحی نفس مطمئنه نفس ناطقه نفس نبوی واحدیت وجود منبسط وحی و الهام وهم و خیال  فصوص الحکمت ابونصر فارابی متن ترجمه شرح و تعلیقات  این اثر یکی از کهن ترین و با ارزش ترین متون فلسفی است که اغلب مباحث آن درباره علم توحید است و ابونصر فارابی در این اثر لحن خود را به عرفا و صوفیه نزدیک کرده و آن را به طریق آنها نوشته است  فصوص الحکمت یکی از کهن ترین و باارزش ترین متون فلسفی است که از دیرباز مورد توجه بزرگان فلسفه بوده است فیلسوفان نام آوری مانند میرداماد و شخصیت های بزرگ معاصری همانند هانری کربن آن را از نوشته های فارابی به شمار آورده اند  فارابی از بزرگترین فیلسوفان ایرانی شرقی سده سوم و چهارم هجری است اهمیت او بیشتر به علت شرح هایی است که بر آثار ارسطو نگاشته و به سبب همین مشروحات او را معلم ثانی خوانده اند و در مقام بعد از ارسطو قرار داده اند  وی آثاری نظیر الجمع بین الرایین اغراض مابعدالطبیعه ارسطو فصول الحکم و احصاءالعلوم را از خود به یادگار نهاده است   ابونصر محمدبن محمدبن اوزلغ بن طرخان ملقب به فارابی در حدود سال 257هجری قمری 870 میلادی در دهکده وسیج از ناحیه پاراب فاراب در فرارود شهر اُترار کنونی در جنوب قزاقستان یا پاریاب فاریاب خراسان در افغانستان کنونی به دنیا آمد در جوانی برای تحصیل به بغداد رفت و نزد متی بن یونس به فراگرفتن منطق و فلسفه پرداخت سپس به حران سفر کرد و به شاگردی یوحنابن حیلان درآمد   از آغاز کار هوش سرشار و علم آموزی وی سبب شد که همه موضوعاتی را که تدریس می شد به خوبی فرا گیرد به زودی نام او به عنوان فیلسوف و دانشمند شهرت یافت و چون به بغداد بازگشت گروهی از شاگردان گرد او فراهم آمدند که یحیی بن عدی فیلسوف مسیحی یکی از آنان بود   مورخان اسلامی معتقدند که فارابی فردی زهد پیشه و عزلت گزین و اهل تامل بود اعراض او از امور دنیوی به حدی بود که با آن که سیف الدوله برایش از بیت المال حقوق بسیار تعیین کرده بود به چهار درهم در روز قناعت می ورزید   فارابی در انواع علوم بی همتا بود چنانکه درباره هر علمی از علوم زمان خویش کتاب نوشت و از کتاب های وی معلوم می شود که در علوم زبان و ریاضیات و کیمیا و هیات و علوم نظامی و موسیقی و طبیعیات و الهیات و علوم مدنی و فقه و منطق دارای مهارت بسیار بوده است  ابن سینا او را استاد خود می شمرد و ابن رشد و دیگر حکمای اسلام و عرب برایش احترام بالایی قائل بودند کسی که کمترین آشنایی با عرفان داشته باشد با نگاهی به فصوص الحکمت فارابی درمی یابد که این اثر در زمره آثار عرفانی به شمار می آید و آنچه از مباحث فلسفی که در آغاز این کتاب آمد بسیار مختصر و اندک است  در واقع فصوص الحکمت فوق فلسفه رائج مشّاء و به سبک افلاطونیان جدید و اهل اشراق بحث می کند و باید آن را در شمار حکمت متعالیه محسوب داشت و بعضی از لطائف آن را در زمره غرر مسائل قرآنیه از حکمیه و عرفانیه دانست و چون این رساله به طریق عرفان نگاشته شد بیشتر به اصطلاحات قرآن و اشراق در آن تعبیر شده است  باری فارابی در رساله فصوص الحکمت برای اثبات توحید بیشتر به اصول و عقاید نوافلاطونیان و عرفا نزدیک شده است  فیلسوف بزرگ جهان اسلام شیخ الرئیس ابوعلی سینا یکی از فلاسفه و بزرگانِ متاثّر از آثار فارابی بود او از فارابی در منطق تا اندازه ای پیروی کرد و در نظریه معرفت و همچنین در کلیات مسائل الهیات تحت تاثیر او قرار گرفته است ابن سینا در شرح حالی که خود نگاشته تصریح می کند که مدیون فارابی است از این جهت که او رموز و اغراض ارسطو در مابعد الطبیعت را برای وی آشکار نمود  ابن سینا در جهان شناسی و علم النفس و نظریّاتش در مورد عقل و نیز نبوّت و غیره با آنکه در مقایسه با نظریات مشابه فارابی در آنها تعدیلاتی به عمل آورد اساساً تعبیرهای دیگری از همان موضوعات را به دست می دهد  مهمترین شروح شناخته شده آن عبارتند از      نصوص الکلم علی فصوص الحکم اثر سیدمحمد بدرالدین ابوفراس حلبی     شرح میر سید اسماعیل حسینی شنب غازانی     شرح میرجلال استرآبادی     شرح فارسی محمدتقی استرآبادی     شرحی که برای داود پاشا فرمانروای بغداد نوشته شده است     شرح محمودبن محمد شیرازی     شرح حکیم مهدی الهی قمشه ای همین اثر     شرح علامه حسن حسن زاده آملی     شرح علامه سید جلال الدین اشتیانی  اثر پیش رو شرح آیت الله مهدی الهی قمشه ای است که در پاورقی این اثر افزون بر توضیحات از شروح شنب غازانی محمد تقی استرابادی حلبی علامه آشتیانی و علامه حسن زاده آملی