کتاب دو آموزه عرفانی وجود معرفت از استاد جواد خرمیان در نشر آیت اشراق کتاب دو آموزه عرفانی وجود معرفت از استاد جواد خرمیان در نشر آیت اشراق دو آموزه عرفانی وجود معرفت  دو آموزه عرفانی وجود معرفت هستی شناسی و معرفت شناسی در عرفان نظری  شگفتا ماجرای وجود حقیقتی رمزگونه و رازآلود که سال ها فکر و قلم اندیشمندان را به خود مشغول ساخته است؛ مفهومی که در عین سادگی و بداهت پیچیده ترین مباحث نظری را به خود اختصاص داده است  اگر از هر انسانی که بهره ای از هوش و درایت برده است سوال کنیم که هستی چیست و هستن کدام است پاسخی درخور فهم خویش بیان خواهد کرد ولی با این همه تکلیف این واژه در دیار فیلسوفان و عارفان چندان معلوم و آشکار نیست و پرسش های فراوانی درباره آن مطرح است  آیا واژه وجود دارای مفهوم مشترکی است که قابل صدق بر خداوند سبحان و نیز مخلوقات اوست؟ آیا آن گاه که کلمه وجود را درباره خداوند به کار می بریم به همان معنا درباره خویشتن و نیز دیگر موجودات به کار می بریم؟ اگر همه ماهیات به خاطر وجود موجود شده اند آیا خود وجود نیز در خارج موجود است؟  آیا موجودات امکانی وجود خویش را از علت خویش گرفته اند یا از ناحیه ذات خود بدان متصف شده اند؟ اگر ممکنات از ناحیه علت بدانها وجود اعطا شده است این اعطاء و بخشش چگونه است؟ آیا بخشی از وجود علت از او جدا شده و به ممکنات سپرده شده است؟ آیا این وجود اعطایی غیر از وجود علت است؟ آیا این اعطاء باعث کاستی در وجود علت نمی شود؟ ایا این اعطاء به معنای ایجاد وجود در ممکن است؟ آیا ممکن قبل از اعطای وجود به او موجود بوده است یا معدوم؟ آیا اساسا وجود قابل اعطاء و بخشش است؟  آیا وجود حقیقتی واحد است یا به لحاظ موجودات متعدد متکثر است؟ اگر وجود حقیقتی واحد است وحدت آن از چه سنخ و چگونه است؟ آیا مفهوم وجود همانند دیگر اوصاف موجودات مانند وحدت علم حیات و  است یا مفهومی متمایز و جدا از این مفاهیم است؟ چرا فیلسوفان از اصالت وجود فراوان سخن می گویند ولی سخنی از اصالت وحدت اصالت علم و دیگر اوصاف موجودات گفته نشده است؟ و آیا اساسا تصور ما از واژه وجود تصوری به سزا و درست است؟ و آیا   کاوش پیرامون این پرسش ها و ده ها پرسش دیگر درباره وجود نیازمند کتابی مستقل و پُر برگ است لیکن در این نوشتار ابتدا با گذری کوتاه به برخی آراء متکلمان و فیلسوفان درباره وجود و مباحث وابسته به آن به تبیین دیدگاه عارفان در عرفان نظری بر اساس متون اصلی و منابع اصیل پرداخته شده است  علم و آگاهی حقیقتی که هر انسان هوشمند در درون خود آن را یافته و تجربه کرده است آدمی با کمک علم و دانایی بر سر کشف چیستی و هستی خود و جهان اطراف خود و خداوند سبحان است علم و معرفت در این نوشتار به معنای مطلق دانایی و درک است نه رشته خاص علمی  آموزه علم و آگاهی در علوم گوناگون عقلی مانند منطق کلام فلسفه و نیز در سامانه شهودی عارفان از جایگاه ویژه ای برخوردار است و تحلیل ها و تعریف ها و تفسیرهای هریک از شاخه های علوم عقلی درباره علم و معرفت فراخور رویکرد آن شاخه علمی تاثیر چشم گیری در تاسیس برخی مسائل علمی و نیز حل پاره ای مشکلات علوم خواهد داشت  همگان به تجربه دریافته اند آن گاه که مجهول و نادانسته ای برای آنها کشف و روشن می شود در درون خویش احساس ویژه ای می یابند که بیانگر حالتی نو و کیفیتی جدید است کشف و روشنگری دانستن و شناختن واژه هایی است که این حال درونی و کیفیت نفسانی را تعبیر و تفسیر می کنند؛ اما حقیقت این روشنگری و علم چیست؟ چگونه به این کیفیت نفسانی نائل می شویم؟ علم و معرفتی که به کمک حواس ظاهری بینایی بساوایی شنوایی و  در اختیار ماست چگونه حاصل می شود؟ آیا این ابزارهای حسی و ظاهری خود ادراک کننده اند یا آن که ادراک کننده حقیقتی غیر از اینهاست؟ آن حقیقت درّاک کدام است؟ و رابطه این ابزارهای حسی و ظاهری با آن چگونه است؟ چرا بین آنچه را که با چشم می بینیم و آنچه را با گوش می شنویم از سویی تمایز و تفاوت است و از سویی دیگر همسان و همانند در روشنگری و دانش افزایی هستند؟ اگر دریافت های چشمی به لحاظ ماهیت و نیز اصل هستی متمایز از دریافت های گوش یا دیگر حواس ادراکی است چرا همه این دریافت های متمایز و متفاوت گاه پیرامون یک معلوم گزارش می دهند؟ و همگی از یک واقعیت خارجی حکایت می کنند و در ارائه یک گزارش کامل هماهنگ با یکدیگر عمل می کنند؟ چه عاملی باعث انسجام این دریافت های متمایز و گونه گون است؟ اگر چشم سبزی جسمی را در می یابد لامسه نیز گرمای همان را درک می کند و هر دو یک معلوم را نمایش می دهند چرا هیچگاه ویژگی های جسمی را به جسمی دیگر و معلومی را به معلومی دیگر نسبت نمی دهند؟  به راستی رابطه من به عنوان فاعل شناسایی با اشیاء به عنوان معلوم من چه رابطه ای است؟ چه چیزی از معلوم در پیشگاه من وجود دارد که بر اساس آن می توانم با قاطعیت حکمی درباره معلوم صادر کنم؟ آیا فقط تصویری یا امواجی صوتی از طرف معلوم به سوی من گسیل می شود که چشم و گوش آنها را درک می کنند؟ در این صورت رابطه آن تصاویر و امواج با حقیقت   دسته همه کتاب ها فلسفه عرفان نظری برچسب آگاهی ادراکات باطنی ادراکات ظاهری اطلاق ماهوی اطلاق وجودی انسان عالم تجلی اول تجلی دوم تجلی وجودی تصدیقات تصورات تعین اول تولیدات درونی چیستی حقیقت معرفت حقیقت ممکنات حیات خیال ذهن شناخت صورت ذهنی ظهور و بطون عقل علم علم عرفانی علوم فکری عین ثابت فنا کثرت ماهیت مراتب معرفت معرفت معرفت به خداوند معرفت حقیقی معرفت شناسی معرفت عرفانی معرفت قلبی نفس رحمانی هستی هستی شناسی وجود وجود عام منبسط وحدت