کتاب انسان خردمند انسان خردمند تاریخ مختصر بشر کتابی نوشته یووال نوح هراری است که برای اولین بار در سال ۲۰۱۱ به زبان عبری در اسرائیل و در سال ۲۰۱۴ به زبان انگلیسی منتشر شد ترجمه فارسی این کتاب را نشر نو باترجمه نیک گرگین در سال ۱۳۹۶ منتشر کرد و بلافاصله هم مورد توجه قرار گرفت و طرفداران بسیار زیادی پیدا کرد به طوری که خیلی سریع چاپ یازدهم آن در سال ۱۳۹۷ به چاپ رسید هراری از کتاب اسلحه میکروب و فولاد ۱۹۹۷ به عنوان یکی از منابع الهام بخش خود نام می برد که نشان داد می شود سوال های بزرگ پرسید و به صورت علمی به آن ها پاسخ داد باراک اوباما و بیل گیتس دیگران خواندن این کتاب را توصیه کرده اند کتاب انسان خردمند تاریخ انسان را از زمان فراگشت انسان باستان در عصر سنگ تا قرن بیست ویکم مرور می کند  تقسیم بندی تاریخ و موقعیت انسان خردمند  هراری تاریخ را به چهار بخش تقسیم می کند؛  انقلاب شناختی  انقلاب کشاورزی  وحدت انسان ها  انقلاب علمی  بحث اصلی هراری این است که انسان های خردمند به این دلیل بر جهان حاکم شده اند که تنها حیوانی هستند که می توانند در تعداد بالا با انعطاف بالایی همکاری کنند ۱۰۰ هزار سال پیش انسان خردمند به عنوان موجود ناچیزی بین سایر موجودات در حیطه طبیعت زندگی می کرد و تاثیرش بر طبیعت بیشتر از جانوران دیگر نبود اما در درجه اول پاره ای تحولات زیستی مانند تغییرات بدنی برای تطابق با محیط زیست و تغییرات دیگری مثل کشف آتش  ساختن ابزارهای سنگی و انسان ها را با چنین سرعتی به رأس هرم جانداران فرستاد که حس غلبه جویی بر محیط زیست و سایر موجودات او را بسیار بی رحم و تهاجمی و خطرناک کرده است هراری استدلال می کند که انسان های ماقبل تاریخ ممکن است مرتکب یک نسل کشی عظیم شده باشند که به انقضای گونه های دیگر انسان منجر شده است