کتاب نقش ترکان آناطولی در تشکیل و توسعه دولت صفوی نویسندهفاروق سومر ناشر گسترده چاپ اول 1372 این کتاب ثمرۀ سالیانی دراز مطالعه و تحقیق پروفسور فاروق سومر در تاریخ اجتماعی ایلات و عشایر ترک آناتولی است وی دربارۀ نقش این عشایر در تشکیل دولت صفوی و توسعۀ آن تحقیقی جامع انجام داده است همان طور که در فهرست کتاب در اسلایدهای دوم تا ششم مشاهده می کنید مؤلف این اثر را پس از مقدمه و پیش گفتار در چهار بخش نوشته است    پروفسور سومر در هر یک از این بخش ها پس از ذکر مقدمه ای در تاریخ سیاسی و رویدادهای زمان به نام و نشان و محل سکونت و محدودۀ جغرافیایی و ساختار اجتماعی هر یک از ایلات و عشایر می پردازد و اطلاعات جامعی از مشخصات اجتماعی آن ها ارائه می دهد    تاریخ علوی گری در آناتولی و چگونگی نفوذ افکار و آراء تشیع در میان این گروه کمتر مورد توجه محققان قرار گرفته است در واقع ریشه های علوی گری را باید در سال های بسیار دور؛ یعنی دوران سکونت ترکان در ماوراء النهر و مهاجرت آنان به آناتولی جست وجو کرد و حاصل آن الهیاتی التقاطی می باشد که از هرمکان جغرافیایی و هر مذهب و عقیده ای توشه ای برداشته است آن چه مسلّم است رسوخ عقاید شیعی به علوی گری در قرن های پانزدهم و شانزدهم میلادی و اغلب از طریق دو جریان حروفیه و تبلیغات شیوخ صفوی در آناتولی صورت پذیرفت و علوی گری را به قزلباش گری مبدل نمود    تاریخ علوی گری مانند بسیاری از گروه های مشابه آن در تاریخ ریشه در قرن ها پیش داشته و زمانی طولانی را پشت سر گذاشته است این موضوع دارای تسلسل تاریخی و در مکانی معین به صورتی بسیار آرام تحول یافته و تا به امروز رسیده است و حاصل  آن ساختاری اجتماعی است که چندان هم گون نبوده است به همین دلیل تحلیل تاریخ آن با تمام ابعادش درک مطلوب آن و بیان آن چنان دشوار است که در چارچوب یک مقاله نمی گنجد    با وجود رابطه سیاسی و فرهنگی نزدیکی که صفویان با تاریخ ترکیه دارند بسیار شگفت آور است که در تاریخ نگاری مدرن ترکیه مطالعات زیادی دربارة صفویان صورت نگرفته است؛ در حالی که تاریخ نگاران غربی پژوهش های خویش درباره صفویان را نسبتاً زود آغاز نموده و تا به امروز تحقیقات مهم و مفیدی ارائه کرده اند در واقع در جهان اسلام به موضوع تبدیل یک طریقت اهل تسنن به دولتی شیعی مانند صفویه کمتر توجه شده است    تاریخ صفویه به لحاظ تاریخ نگاری بسیار جالب توجه و از نظر تاریخ علوی گری نیز بیانگر دورة بسیار مهمی است؛ زیرا علوی گری شناخته شدة امروزی در واقع نقطة عطف تاریخ قزلباشی گری است در این خصوص مهم ترین نقش و سهم قطعاً متعلق به مهم ترین شخصیت این خاندان؛ یعنی شاه اسماعیل است؛ البته در اینجا تاریخ صفویه و زندگی نامه شاه اسماعیل بررسی نخواهد شد اما تلاش می شود که درک درستی از چگونگی تبدیل محافل اسلام بدعت گرای آناتولی به قزلباشی گری از سوی صفویان خصوصاً شاه اسماعیل صورت گیرد    برای رسیدن به این هدف باید به این پرسش ها پاسخ داد هدف دولت صفوی چه بود؟ از کدام ایدئولوژی استفاده کرد؟ در این هدف نقش و جایگاه توده های غیر سنی ساکن در آناتولی که تحت حاکمیت عثمانی ها می زیستند چه بود؟ چگونه این توده ها در راستای هدف صفویان مهیا شدند؟ کدام ایدئولوژی و با چه روش هایی باید موثر واقع می شد و چه تشکیلاتی باید به وجود می آمد؟ به بیان مورخان امروز چگونه تبلیغات صفوی توده های منسوب به اسلام بدعت گرای آناتولی را تبدیل به جامعه قزلباش کرد؟