کتاب توحید مفضل دانستنیهای شگفت انگیز خلقت ترجمه سخنان امام صادق درباره خداشناسی علامه مجلسی ترجمه علی اکبر میرزایی کتاب توحید مفضل دانستنیهای شگفت انگیز خلقت ترجمه سخنان امام صادق درباره خداشناسی علامه مجلسی ترجمه علی اکبر میرزایی  نگاهی موحدانه به شگفتی های آفرینش از زبان امام صادق ع  توحید مفضَّل یا کتاب فَکِّر کتابٌ فی بدء الخلق و الحثّ علی الاعتبار؛ کتابی است مشتمل بر حدیثی طولانی از امام صادقع با موضوع حکمت و خداشناسی و اسرار آفرینش که طی چهار جلسه بر مفضل بن عمر جعفی املا شده است  مشهور است که این کتاب املای امام صادقع بر مُفَضَّل بن عُمَر جُعْفی کوفی یکی از اصحاب سرشناس و بزرگ آن حضرت می باشد  در این که این کتاب نوشته خود امام صادقع نیست اختلافی وجود ندارد بلکه بحث در این است که آیا امامع آن را بر مفضّل بن عمر املا کرده یا این که اثر خود مفضّل است که به امام صادقع نسبت داده است   مفضل بن عمر جعفی داستان نوشتن کتاب را این گونه نقل می کند          یک روز عصر من در مسجد مدینه در کنار قبر مطهر حضرت رسول خداص نشسته بودم و در مقام و منزلت آن حضرت فکر می کردم که ناگهان ابن ابو العوجاء و یارانش وارد شدند و در کناری نشستند و شروع به صحبت کردند         آنان از حضرت رسول خداص به عنوان یک فیلسوف که با زیرکی فراوان نام خود را در جهان زنده نگه داشت نام بردند و گفتند این جهان خدایی ندارد و همه چیز خود به خود به وجود آمده و این جهان همیشه بوده و خواهد بود         من نتوانستم خشم خود را فرو بنشانم و بر سر آنها فریاد زدم و گفتم  ای دشمنان خدا آیا کافر شده اید؟ آنان در پاسخ من گفتند اگر تو از یاران جعفر بن محمد هستی او این گونه با ما سخن نمی گوید         من از نزد آنها خارج شدم و به نزد امام صادقع رفتم و ماجرا را برای آن حضرت تعریف کردم آن حضرت فرمود فردا صبح به نزد من بیا و قلم و کاغذی نیز بیاور تا برای تو از حکمت خداوند متعال در آفرینش جهان سخن بگویم من هم فردا صبح به نزد آن حضرت رفتم و ایشان نیز طی چهار جلسه حدیثی را فرمودند و من آن را املاء کردم  امام صادقع کتاب را در چهار جلسه و در چهار روز از صبح تا ظهر بر مفضل املا کرده است آن حضرت در این کتاب با بیان شگفتی های آفرینش به اثبات آفریدگار حکیم و دانا پرداخته است  توحید مفضل از کتابهای ارزشمند و معتبر شیعه در مباحث اعتقادی محسوب می شود به سبب اهمیت خاص توحید مفضّل نزد علمای تشیع سید بن طاووس همراه داشتن آن را در سفر و مطالعه و تفکر درباره آن را توصیه و بر آن تاکید نموده است مام صادقع در آغاز ناآگاهی از اسباب و شیوه آفرینش جهان هستی را علت انکار یا شک عده ای در وجود خداوند متعال بیان می فرماید سپس به بیان آفرینش جهان و خلقت انسان و اعضای بدن او مانند دستگاه گوارش و حواس پنج گانه می پردازد و از آنها به حکمت و قدرت و علم خداوند متعال که آفریننده آنها است استدلال می کند امامع در جلسه دوم به بیان شگفتی های جهان حیوانات مانند اسب فیل زرافه میمون سگ مرغ خفاش زنبور عسل ملخ مورچه و ماهی می پردازد در جلسه سوم شگفتی های آسمان و زمین مانند رنگ آسمان و طلوع و غروب خورشید و فصل های سال و خورشید و ماه و دیگر ستارگان و حرکت بسیار سریع آنها در آسمان و آفرینش سرما و گرما و باد و هوا و چگونگی ایجاد صدا و کوه ها و گیاهان را بیان می نماید جلسه چهارم هم به بیان حقیقت مرگ و زندگی و علت آفرینش انسان و راه شناخت جهان هستی و بیان فرق میان حس و عقل در شناخت جهان و حقایق هستی اختصاص یافته است  توحید مفضل برای نخستین بار در 1287ش در ایران به چاپ رسید از آن پس تاکنون متن و ترجمه ها و شروح متعددی از توحید مفضّل در مصر عراق و ایران چاپ شده است ظاهراً اولین ترجمه فارسی کتاب توحید مفضل را شیخ فخرالدین ترکستانی که مقیم قم بوده در سال 1065ق به انجام رسانده است همچنین محمدباقر مجلسی این اثر را ترجمه و شرح کرده و در بحارالانوار نیز آورده است  علمای دیگری نیز تاکنون به ترجمه و شرح و تحقیق درباره توحید مفضّل پرداخته اند و حتی برخی ترجمه فارسی آن را به نظم کشیده اند