سبزی مرزه   مجله  پیام زن  خرداد ماه سال 1392 شماره 255   مرزه عطر و طعم خوش غذا  نویسنده  مریم کاراندیش  مرزه گیاهی علفی از تیره ی نعناعیان است که به حالت وحشی در اروپای جنوبی و آسیا از جمله ایران می روید این گیاه دارای ساقه منشعب به طول 10 تا 30 سانتی متر است و در محل گره ها انشعاباتی دارد که آن ها نیز به نوبه ی خود منشعب می گردند به طوری که گیاه به صورت بوته ی پرپشتی جلوه می کند برگ های آن باریک دراز نوک تیز نرم و پوشیده از کرک است که به همین سبب به رنگ سبز مات یا مایل به خاکستری جلوه می کند برگ های آن نرم و متقابل تقریباً بدون دمبرگ باریک و نوک تیز هستند و در سطح آن ها نیز نقاط ریز و فراوانی که عبارت از غده های اسانس دار است دیده می شود  اسانس مرزه که در صنایع غذایی کاربرد دارد از تقطیر با بخار آب از برگ ها و سرشاخه های برگ دار حاصل می شود این اسانس مایعی بی رنگ و یا مایل به زرد و دارای بوی تند و با مزه ای که طعم فلفل را به یاد می آورد می باشد این گیاه دارای 80 تا 51 درصد اسانس به همراه تانن رزین و موسیلاژ می باشد  ماده ی معدنی طبیعی ویتامین و آنتی اکسیدان موجود در برگ و ساقه ی مرزه برای سلامت بدن بسیار مفید است اسانس گیاه مرزه دارای طبیعت گرم و اثرات تقویت کننده ی معده تسهیل کننده ی عمل هضم ضدنفخ و مُدر ادرارآور است برای معالجه ی اسهال بسیار مناسب است و یک ضدعفونی کننده ی قوی می باشد دم کرده ی مرزه در رفع گرفتگی معده و روده موثر می باشد  این گیاه را به عنوان چاشنی و ادویه به همراه لوبیا سالاد فصل خیار ماهی گوشت کالباس و سوسیس مصرف می کنند  خواص مرزه   طبع مرزه گرم و خشک است و خوردن آن برای افراد گرم مزاج مضر است    خوردن مرزه برای خانم های حامله زیاد خوب نیست   قاعده آور است 10 گرم مرزه در 250 سی سی آب حل با کمی نمک و سرکه مخلوط میل شود    مقوی معده و ضدنفخ است همراه غذا به صورت خام میل شود   جهت دفع کرم های معده و کرم کدو از دم کرده ی مرزه استفاده شود   برای از بین رفتن زردی چهره مرزه با عسل مخلوط شده و استفاده شود   برای درمان خارش پوست کهیر آلرژی و اگزما مرزه را پخته به صورت ضماد روی پوست بگذارید   جهت تنگی نفس تخم مرزه با آب انجیر میل کنید   برای سخت ادرار کردن و دفع سنگ مثانه سه گرم مرزه در 100 سی سی آب جوش دم کرده سپس با آب کرفس مخلوط کرده میل شود    برای درمان دردهای سیاتیک رماتیسمی و نقرس بعد از هر غذا یک استکان از دم کرده ی مرزه استفاده کنید سه گرم در 100 سی سی آب جوش بیست دقیقه دم کرده یا این که کمی آب مرزه را با عسل مخلوط کرده و در محل درد بمالید   برای درمان سودا از مرزه ی پخته شده در غذا استفاده کنید   برای رفع اسهال از دم کرده ی مرزه استفاده کنید    برای تسکین درد دندان مرزه را در دهان جویده یا این که از دم کرده ی آن مزمزه کنید   برای درمان یرقان از خام یا پخته و یا دم کرده ی آن استفاده کنید   کسانی که لاغر هستند مرزه را با پنیر و کمی گردو بخورند   برای درمان دل دردهای کهنه مرزه را با ماست مخلوط کرده بعد از غذا میل کنید   آهن مرزه برای تولید گلبول های قرمز خون مفید است   برای درمان قولنج سردرد سرفه و سل به کار برده می شود   مصرف مخلوطی از آن با بابونه و چای سیستم دفاعی بدن را در برابر تمامی عفونت ها و آنفلوآنزا ایمن می سازد   دم کرده ی مرزه چای و کشمش سیاه سرفه را درمان می کند   کلسترول مفید را افزایش و کلسترول مضر را کاهش می دهد   پتاسیم آن نقش مهمی در عمل کرد سلول ها مایعات بدن و کنترل ضربان قلب و فشارخون ایفا می کند   برای تسکین گلودرد و علایم برونشیت با دم کرده ی آن غرغره کنید   دم کرده ی آن ناراحتی های بدن را برطرف می کند   برای تسکین درد بیماران روماتوئیدی که از تب بالا رنج می برند قسمت های دردناک را با دم کرده ی مرزه کمپرس کنید