کتاب دستگاه نظری وبر انتشارات اندیشه احسان منتشر کرد موضوع جامعه شناسی تفهّمی  نه فهم کنش اجتماعی  به معنای تفریدی یا ذهنی بلکه به معنای تفریقیِ آنست یعنی افراد به    نسبت ویژگی های فهم مشترک از واقعیت در چند طیف جمعیتیِ تفریقی یا متفاوت  کنش جمعیِ تفریقی می  کنند آرون علیّت تاریخی و علیّت جامعه  شناختی در اندیشه وبر با اصطلاح احتمال بیان می  شوند تمامیِ اندیشه علّی وبر به صورت بحث از احتمال یا شانس بیان می  شود جامعه به طور یک  جانبه با یک عنصر اقتصادی یا سیاسی یا دینی تعیین نمی  شود وبر نسبت  های علّی جامعه  شناسی را چون نسبت  هایی جزئی و مُحتَمل تصور می  کند یعنی پاره  ای معیّن از واقعیت پاره  ای دیگر از واقعیت را محتمل یا نامحتمل می  سازد