کتاب زبان اصلی The Master and Margarita مرشد و مارگاریتا  اثر میخائیل بولگاکوف مُرشد و مارگاریتا نام روسی   رمانی روسی نوشتهٔ میخائیل بولگاکف و شناخته شده ترین کار او است به باور بسیاری این اثر در شمار بزرگ ترین آثار ادبیات روسیه شوروی در سده بیستم است بیش از صد کتاب و مقاله دربارهٔ این کتاب نگاشته شده است بولگاکف نوشتن این رمان را در سال 1928 آغاز کرد و اولین نسخه خطی آن را دو سال بعد به دست خود آتش زد دلیل این کار احتمالاً ناامیدی به دلیل شرایط خفقان آور آن زمان اتحاد جماهیر شوروی بوده است در سال 1931 بولگاکف دوباره کار بر روی این رمان را آغاز کرد و پیش نویس دوم در سال 1935 به پایان رسید کار بر روی سومین پیش نویس نیز در سال 1937 به پایان رسید و بولگاکف با کمک گرفتن ار همسرش به دلیل بیماری کار بر روی نسخه چهارم پیش نویس را تا چهار هفته پیش از مرگش در سال 1940 ادامه داد مرشد و مارگاریتا در نهایت در سال 1941 توسط همسر بولگاکف به پایان رسید اما در زمان استالین اجازه چاپ به این اثر داده نشد و سرانجام 27 سال پس از مرگ بولگاکف بود که نسخهٔ سانسورشده ای از کتاب منتشر شد کتاب در سال 1965 با حذف 25 صفحه و تغییر برخی نام ها و مکان های ذکر شده در تیراژ محدودی به چاپ رسید که با استقبال شدید مردم مواجه شد نسخه های آن یک شبه به فروش رفت و کتاب با قیمتی نزدیک به صد برابر قیمت روی جلد به کالایی در بازار سیاه تبدیل شد رمان از سه داستان موازی تشکیل شده است که در نهایت یکپارچه می شوند سفر شیطان به مسکو داستان پونتیوس پیلاطس و به صلیب کشیده شدن مسیح و عشق مرشد و مارگریتا