دغدغه قد کشیدن الگوهای پیشرفت در کشورهای اسلامی علی سعیدی با محوریت الگوهای پیشرفت چهار جریان اصلی در جهان اسلام  شناسایی می شوند جریان اول بنیادگرایانی هستند که با عقاید سلفی و ارتجاعیهرآنچه از غرب که با ظواهر اسلامی تعارض دارد را به شدت رد می کنند اما کاری به زیربناهای فکری و فرهنگی غرب ندارند جریان دوم موسوم به غرب گرااساساً مبارزه با سنت ها و ارزش های اسلامی را سرلوحه خود قرار می دهد جریان سوم تلاش می کند راه میانه ای را بین بنیادگرایی و غرب گرایی پیدا کند اما فقدان مبنای نظری و سستی در پایبندی به اسلام آن ها را به جاده صاف کن توسعه غربی در میان توده های مسلمان تبدیل کرده است جریان چهارم اگرچه در جزئیات الگوی خود ابایی ندارد که از تجربه غربی هم استفاده کند اما این بهره گیری از تجربه غربی را از موضع استقلال فکری و با اتکا به مبانی اسلامی و از موضع نقادی انجام می دهد