کتاب شوهر آهو خانم آهوخانم ـ زن زحمتکش و بردبار ـ نمونه ی واقعی زن ایرانی است زنی بزرگوار که حق و حقوقی ندارد و همین سبب خواری اوست تصویر واقع گرایانه افغانی بیمارگونگی تصورات اغلب نویسندگان این دوره نسبت به زن ایرانی را برملا می کند از فصل دوم به بعد آهوخانم محور داستان قرار می گیرد و طرح رمان به یاری او بسط می یابد آدم ها و ماجراها گرد او شکل می گیرند آرامش و قابل اعتماد بودن آهوخانم آنچنان بر تمامی داستان تاثیر می گذارد که حتی در صحنه هایی که حضور ندارد وجودش محسوس است در عین حال پیوستگی متقابل او به آدمهای دیگر سبب استحکام ساختمان اثر می شود در فصل سوم با خصلت ها و گذشته هما آشنا می شویم زنی بلهوس سرکش و متجدد زنی که می خواهد از پیله ای که جامعه و سنت ها بر دورش تنیده اند درآید اما به علل متعدد گمراه می شود هما در سراشیب سقوط اخلاقی به دسته ی مطرب ها می پیوندد و رقاص می شود سیدمیران به نجات او از ابتذال می اندیشد عشق جوانانه پیرمرد را سودایی کرده است اسیر افسون هما روزهایی رویایی و خوش بر او می گذرد عاقبت بنیه مالی و توجیه های اخلاقی کار را آسان می کند در صبحی آرام هما همراه سیدمیران وارد خانه می شود از آن پس خانه صحنه تنازع بقایی وحشیانه می شود؛ تنازع بقایی که در جریان آن آهوخانم تغییر می کند و به آگاهی ارزشمندی دست می یابد هما به عقد سیدمیران درمی آید و هووی رسمی آهوخانم می شود آهوخانم صبورانه از کانون خانوادگی اش دفاع می کند و هما با حوصله به راندن او از صحنه مشغول می شود اما دفاع یاس آمیز آهوخانم توسل به همسایگان و دوستان دعا ونذر و جادو نتیجه ای نمی دهد و او روز به روز بیشتر عقب نشینی می کندو