کتاب مرمت شهری در بافتهای تاریخی ایران در سده های اخیر با گسترش روزافزون علوم و فنون و توسعه صنعتی شهرهای تاریخی بیش از پیش تحت تأثیر این پدیده قرار گرفته اند شهرهای تاریخی در ایران در حقیقت مجموعه های همگنی بوده اند که توسعه کالبدی و فضایی آنها متأثر از روابط تولیدی و مناسبات اقتصادی محدوده شان بوده و به علت سرعت کم تغییر این مناسبات تعادل شهر تا حدود زیادی حفظ می شده است اما عواملی از قبیل انقلاب صنعتی مسائل به وجود آمده بعد از رنسانس افزایش روزافزون جمعیت شهری و استقرار مناسبات نوین اقتصادی سبب به هم خوردن تعادل شهرهای تاریخی شده اند شهرهای تاریخی از یک طرف به دلیل داشتن ارزش های فضایی و از طرف دیگر به دلیل داشتن همبستگی و همگنی خاص خود باید در برابر این عدم تعادل و تأثیرات ناشی از آن مورد حفاظت و صیانت قرار بگیرند و در مقابل تغییرات تند و ناگهانی از آنها مراقبت شوند از طرف دیگر به دلیل ادامه حیات و قبول واقعیت های زندگی امروز نیز ناگزیر باید تغییرات مثبتی را پذیرا گردند بنابراین نمی توان به حفظ صرف کالبد شهر تاریخی پرداخت؛ بلکه حفظ پویایی زندگی شهر در گرو زندگی اجتماعی انسان به عنوان اولین عامل حیات در محدوده شهرهای تاریخی باید با تغییرات کالبدی نیز تا حدودی توأمان باشد با این وجود شهرهای قدیمی علی رغم تمامی تحولات دوران معاصر و تمامی عوامل مخربی که در دوران های مختلف متحمل شده اند این نکته را به اثبات رسانده اند که توانایی انعطاف لازم برای حفظ تداوم موجودیت حیاتی خود را با توجه به تحولات عظیم اقتصادی و فرهنگی دارند از این رو باید شهرهای تاریخی با استمرار روحیات فرهنگ و الگوی رفتاری ساکنان بومی خود برای شهرزیستی جدید کوشش کنند همچنین باید گفت علی رغم آنکه در اکثر شهرهای ماندگار جهان روند پیوسته تغییر و نو شدن شهرها از دوران کهن به دوره معاصر با حفظ اصول و ارزش های گذشته به چشم می خورد کشور ایران با سابقه طولانی و تجربیات فراوان تاریخی و قدمت بسیار در پدیده شهر و شهرنشینی از این جریان دور مانده است گویی که قلب تپنده شهرهای کهن که روزی فعال ترین مرکز حیات شهرهای ایران بود در برهه ای از تاریخ تحت تأثیر عوامل گوناگون منجمد گشته و گذر زمان در این مرکز متوقف شده است؛ به نظر می رسد حیات شهر به سر آمده کالبد آن به مرور پوسیده و اکنون مستعد رشد انواع بیماری ها است اقداماتی نیز که در دوره معاصر به صورت شتابزده برای نجات این بیمار صورت پذیرفته نیز گاه به مرگ شدت بخشیده و یا روند این حرکت را تسهیل کرده است و گاه به صورت مسکن موضعی این روند را به تعویق انداخته است زنده کردن این بافت و درمان بیماری های آن و همچنین بالفعل کردن پتانسیل های اجتماعی اقتصادی و در آن احتیاج به رویکردی نوین و تبیین برنامه ای خاص برای احیا دارد علاوه بر آن امروزه با توجه به گسترده شدن انتظارات و مسائل محیط شهری تخصصی شدن مقیاس برنامه ریزی کمبود زمان در برنامه ریزی طراحی و اجرای طرح های شهری از جنبه مشارکت کاسته شده است در صورتی که طراحی ها و برنامه ریزی های صورت گرفته در شهرها همه اعضای یک جامعه را به شکل های گوناگون و به میزانی متفاوت متأثر می کند مشارکت صاحبان نفع به خصوص مردم در فرایند تصمیم گیری بسیار مفید خواهد بود در حال حاضر برای همه متخصصان حرفه ثابت شده است که گروه هایی که از طرح نفعی برده و کسانی که بر اساس ساختارهای نهادی کشور در طرح خود را مدافع منافع و محق نظر دادن می دانند باید در طرح شناخته شوند و در مراحل مختلف فرایند طراحی مشارکت داشته باشند؛ البته مشارکت عملی نه تأییدی دیگر برنامه ریز و طراح نمی تواند خود را تصمیم گیرنده مطلق و مردم را ناتوان در تصمیم گیری برای آینده خود فرض کرده و برای آنها تصمیم بگیرد البته تجارب مشارکت در برنامه ریزی  شهری در جهان غنی می باشد و پنج دهه است که در کشورهای دنیا به این مقوله پرداخته شده و با انجام تجربه های مختلف به دست آوردهای قابل تأمل رسیده اند در ایران نیز در سال های اخیر مشارکت مطرح بوده است؛ اما به صورتی غلط و دور از مفهوم واقعی خود بنابراین با توجه به آنچه گفته شد در پژوهش پیش رو به دو موضوع اصلی فرایند احیای بافت های شهری تاریخی و نقش مشارکت در آن پرداخته می شود فرایند احیای بافت شهری تاریخی به علت وجود ارزش های تاریخی فرهنگی اجتماعی اقتصادی و از حساسیت خاص خود نسبت به دیگر بافت های شهری برخوردار می باشد؛ از این جهت در این پژوهش به چگونگی دخالت در این بافت ها با در نظر گرفتن خصوصیات خاص آنها در راستای احیا پرداخته خواهد شد برای تأکید بر ضرورت پژوهش قابل ذکر است که امروزه در دل شهرهایی که قدمتی به اندازه تاریخ کشورمان دارند بافتی وجود دارد که از هم پاشیده و فرسوده است این بافت دیگر نه تنها سرمنشأ عواطف و خاطرات ساکنان خود نیست بلکه نظاره کردن این بافت ها در بینندگان آگاه اظهار تأسف و در رهگذران عادی احساس تنفر را بر می انگیزد؛ مکانی مملو از بیماری های اجتماعی فقر و فاقد حداقل استانداردهای زندگی شهری که دیگر رغبتی را به تعلق بر نمی انگیزد این بافت ها در انتظار تکلیفی هستند که ما برای آنها تعیین می کنیم؛ ولی تاکنون در هیچ پروژه ای به بافت های شهری تاریخی آن چنان که باید اهمیت کافی داده نشده است و در طرح های مختلف چه بالادستی مانند طرح جامع که در آن جداگانه برای بافت شهری تاریخی تصمیم گرفته شده است و به علت ناهماهنگی های موجود بین آن طرح ها و طرح جامع شهر و همچنین مشخص نبودن مسئول بافت های تاریخی به صورت روشن بافت های تاریخی دستخوش دخالت های موضعی و بدون آینده نگری و مقطعی و غیر اصولی شده اند