کتاب خسرو و شیرین اثر حکیم نظامی گنجوی از انتشارات مبین اندیشه کتاب خسرو و شیرین عنوان اثری منظوم و عاشقانه از شاعر ایرانی حکیم نظامی گنجوی در سده ی دوازده میلادی ست  این منظومه داستان عشق خسرو پرویز آخرین پادشاه بزرگ شاهنشاهی ساسانی به شاهزاده ی ارمنی شیرین است که سپس ملکه ی ارمنستان می شود  این داستان را فردوسی نیز در شاهنامه و شاعران دیگر هم آورده  اند و نسخه  های دیگری از آن با عنوان  شیرین و فرهاد نیز موجود است نظامی این داستان را به سفارش شاه سلجوقی سلطان ارسلان سروده است  سلطان ارسلان از نظامی خواسته بود که داستانی عاشقانه بسراید اما موضوع آن را مشخص نکرده بود نظامی داستان خسرو و شیرین را برگزید که در همان ناحیه ی محل زندگی او رخ داده بود و تا حدودی بر طبق رویداد های تاریخی واقعی بود  نظامی خود آن را شیرین ترین داستان دنیا به شمار آورده است او داستان را با تاثیر از فردوسی و منظومه ی ویس و رامین اثر فخرالدین اسعد گرگانی سروده است این منظومه شش هزار و یک صد و پنجاه بیت دارد و نظامی برای سرودن آن بیش از شانزده سال کوشیده است  پژوهشگران تاریخ سرایش این منظومه را بین سال های 571 هجری قمری تا سال 587 هجری قمری می  دانند دانشنامه ی ایرانیکا می  نویسد امکان دارد نظامی این داستان را در سال 571 هجری قمری پس از بر تخت نشستن طغرل به جای پدرش آغاز کرده باشد همین دانشنامه می  نویسد نظامی آن را پس از مرگ همسر نخست و دلدار خویش آفاق سروده است