کتاب تاریخ ایران باستان3جلدی نویسنده حسن پیرنیا  تاریخ ایران باستان اثری است در سه جلد به قلم میرزا حسن خان پیرنیا معروف به مشیرالدوله که در زمره ی طولانی ترین و کامل ترین آثار نگارش شده درباره ی ایران باستان می باشد حسن پیرنیا در این کتاب گستره ی زمانی وسیعی را از حدود دو هزار سال قبل از میلاد مسیح و دوران سومری ها تا خاتمه ی دوران اشکانیان مورد پوشش قرار داده است تاریخ ایران باستان به همت حسن پیرنیا تنها یک کتاب تاریخی نیست بلکه یک دایره المعارف برجسته از تاریخ و فرهنگ و تمدن ایران و دیگر سرزمین های بزرگ و قابل توجه جهان نظیر یونان هند روم مصر و بین النهرین است به این ترتیب خواننده با مطالعه ای این گنجینه ی تاریخی گرانبها نه تنها با آنچه در زمان حکومت مادها هخامنشیان اشکانیان سلوکیان و دیگر سلسله های بزرگ باستان بر ایران گذشت آشنا می شود بلکه مطالب خواندنی و اصالت مندی را از تاریخ و فرهنگ خاورمیانه یونان و دیگر بلاد بزرگ به دست می دهد