350 Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej Osft. 4 32003L0041 23.9.2003 DZIENNIK URZĘDOWY UNII EUROPEJSKIEJ L 235/10 DYREKTYWA 2003/41/WE PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY z dnia 3 czerwca 2003 r. w sprawie działalności instytucji pracowniczych programów emerytalnych oraz nadzoru nad takimi instytucjami PARLAMENT EUROPEJSKI I RADA UNII EUROPEJSKIEJ, uwzględniając Traktat ustanawiający Wspólnotę Furopejską, w szczególności jego art. 47 ust. 2, art. 55 i art. 95 ust. 1, uwzględniając wniosek Komisji (!), uwzględniając opinię Komitetu Ekonomiczno-Społecznego (?), stanowiąc zgodnie z procedurą określoną w art. 251 Traktatu (*), a także mając na uwadze, co następuje: (1)  Rzeczywisty rynek wewnętrzny usług finansowych ma kluczowe znaczenie dla wzrostu gospodarczego i tworze- nia miejsc pracy we Wspólnocie. (2)  Dokonano znaczących osiągnięć w ustanowieniu tego rynku wewnętrznego, pozwalając instytucjom finanso- wym działać w innych Państwach Członkowskich i zapew- niając wysoki poziom ochrony dla konsumentów usług finansowych. (3)  Komunikat Komisji „Wprowadzanie ram dla rynków finansowych: plan działań” wskazuje na szereg działań, jakie są niezbędne w celu stworzenia rynku wewnętrznego usług finansowych, zaś Rada Europejska na swoim posie- dzeniu w Lizbonie w dniach 23 i 24 marca 2000 r. wezwała do wykonania tego planu działania do roku 2005. (4)  Plan działania w zakresie usług finansowych jako pilny priorytet podkreśla potrzebę opracowania dyrektywy w sprawie nadzoru ostrożnościowego nad instytucjami pracowniczych programów emerytalnych, ponieważ te instytucje są głównymi instytucjami finansowymi, które spełniają kluczową rolę w zapewnieniu integracji, efektyw- ności i płynności rynków finansowych, ale nie podlegają spójnym, wspólnotowym ramom legislacyjnym, pozwala- jącym im na pełne wykorzystanie rynku wewnętrznego. (5)  Ponieważ systemy zabezpieczenia społecznego znajdują się pod coraz silniejszą presją, ich uzupełnieniem w przy- szłości będą w coraz większym stopniu pracownicze eme- rytury. Z tego względu należy rozwijać pracownicze pro- gramy emerytalne, jednakże bez podważania znaczenia emerytalnych systemów zabezpieczenia społecznego w zakresie bezpiecznej, trwałej i skutecznej osłony socjal- nej, która powinna zapewnić godziwy poziom życia na starość i z tego względu powinna być głównym celem wzmocnienia europejskiego modelu społecznego. (!) Dz.U.C96 E z 27.3.2001, str. 136. () Dz.U.C 155 z 29.5.2001, str. 26. (”) Opinia Parlament Europejskiego z dnia 4 lipca 2001 r. (Dz.U. C65 E z 14.3.2002, str. 135) (dotychczas nieopublikowana w Dzienniku Urzędowym), wspólne stanowisko Rady z dnia 5 listopada 2002 r. (dotychczas nieopublikowane w Dzienniku Urzędowym) i decyzja Parlamentu Furopejskiego z dnia 12 marca 2003 r. (dotychczas nie- opublikowana w Dzienniku Urzędowym) i decyzja Rady z dnia 13 maja 2003 r. (6) (10) Niniejsza dyrektywa stanowi zatem pierwszy krok w kie- runku rynku wewnętrznego pracowniczych programów emerytalnych zorganizowanego na skalę europejską. Usta- lając „regułę przezornej osoby” jako podstawową zasadę w odniesieniu do inwestycji kapitałowych i stwarzając możliwość działania instytucjom ponad granicami, zachęca się do zmiany kierunków oszczędzania w sekto- rze pracowniczych programów emerytalnych, przyczynia- jąc się w ten sposób do postępu gospodarczego i społecz- nego. Zasady ostrożnościowe ustanowione w niniejszej dyrekty- wie mają na celu zagwarantowanie zarówno wysokiego poziomu bezpieczeństwa dla przyszłych emerytów poprzez wprowadzenie rygorystycznych norm nadzoru jak również przygotowanie zrębów skutecznego zarządza- nia pracowniczymi programami emerytalnymi. Instytucje, które są całkowicie odrębne od jakiekolwiek instytucji finansującej i które funkcjonują na zasadzie wła- snych środków finansowych wyłącznie w celu zapewnie- nia świadczeń emerytalnych, powinny posiadać swobodę świadczenia usług oraz swobodę inwestowania, które pod- legają jedynie skoordynowanym wymogom ostrożnościo- wym niezależnie od tego, czy te instytucje są traktowane jako osoby prawne. Zgodnie z zasadą pomocniczości, Państwa Członkowskie ponoszą pełną odpowiedzialność za organizację swoich systemów emerytalnych, jak również za decyzję w sprawie roli każdego z trzech „filarów” systemu emerytalnego w poszczególnych Państwach Członkowskich. W kontek- ście drugiego filaru, powinny one ponosić również pełną odpowiedzialność za rolę i funkcje różnych instytucji zapewniających pracownicze świadczenia emerytalne, takich jak branżowe fundusze emerytalne, fundusze eme- rytalne przedsiębiorstw i zakładów ubezpieczeń na życie. Celem niniejszej dyrektywy nie jest kwestionowanie tej prerogatywy. Przepisy krajowe dotyczące udziału osób prowadzących działalność na własny rachunek w instytucjach pracowni- czych programów emerytalnych różnią się. W niektórych Państwach Członkowskich, instytucje pracowniczych pro- gramów emerytalnych mogą działać na podstawie ukła- dów zawieranych z osobami o danym zawodzie lub nale- żących do grup zawodów, których członkowie działają jako osoby prowadzące działalność na własny rachunek lub bezpośrednio z osobami prowadzącymi działalność na własny rachunek i pracownikami najemnymi. W niektó- rych Państwach Członkowskich osoba prowadząca dzia- łalność na własny rachunek może również zostać uczest- nikiem instytucji w przypadku gdy osoba prowadząca działalność na własny rachunek występuje w roli praco- dawcy lub świadczy przedsiębiorstwu swoje usługi zawo- dowe. W niektórych Państwach Członkowskich osoby prowadzące działalność na własny rachunek nie mogą