<prompt> Naupactus dә zauro faidaa gargambe dә ro kәlanzәna dәn, na do kәla kәnza Corinthian gulf ye dәn, waneye buron na do bәrni ro suwandәna dәye sәkkә kәla kәnza dunoa, kәnza kәla kәnza kәmbua, kuru kәnza kәmbu njiye ngәwu so dә. Ngawo kəriwu Greco-Persianbedən shiye suro kərmai Athenianbedəro lezəna, sandidoni Messenians dəga nabsan, sandidoni lardənza kolzana loktu kəriwu Messenianbe kən yakkəmibe suro saa 455 BCEben, kuru loktu kəriwu Peloponnesianbeladən shima fato askərrabe Athensbewo suro kəriwuwanza fəte Greeceben, kuru na kəriwu Naupactusbe suro saa 429 BCEben. Ngawo kǝriwu Aegospotamiben  <response>: Messeniansdǝ Naupactus lan kolzana, kuru Locriansdǝ bǝrni dǝga waltǝ kǝnasartana. Ngawo adǝben shiye suro muskowa Achaeansbe ro lewono, amma Epaminondasye sandiya kolzǝna. Philip II ma Macedonye Aetolians ro cido, kuru adǝye sǝkkǝ sha bǝrni Aetolia lan bowotin. Am Aetoliansye Naupactusa kәla Roman ye dәn kәn indin ro suro saa 191 BCE lan ngәlaro dawarzana. Ptolemybe shi bəla Locri Ozolaebe lan bowono, shi doni Romasoye ngawo loktu Plinybe lan sha cado. 