 Kọ itẹsiwaju fun paragirafi yii - Iroyin akọkọ ti a kọ nipa awọn eniyan ni adehun pẹlu awọn ara Romu lati 354 BC, eyiti o ṣeto aala wọn ni Odò Liris. Kò pẹ lẹyìn náà, àwọn Ogun Samnite bẹrẹ; wọn ṣẹgun ogun pàtàkì kan lòdì sí àwọn ọmọ ogun Romu ní ọdún 321 Ṣáájú Sànmánì Kristẹni, àti pé imperium wọn dé òtéńté rẹ ní ọdún 316 Ṣáájú Sànmánì Kristẹni, lẹyìn tí àwọn ará Romu ṣẹgun wọn. Nígbà tó fi máa di ọdún 290 Ṣáájú Sànmánì Kristẹni, àwọn ará Róòmù ti borí àwọn Samnite lẹyìn ogun líle koko kan. Àwọn ará Samnite jẹ ọkan lára àwọn ará Ítálì tí wọn bá Ọba Pyrrhus ti Epirus jà nígbà Ogun Pyrrhic : ó ṣe tán. Lẹyìn tí Pyrrhus lọ sí Sicily, àwọn ará Róòmù gbógun ti Samnium, wọn sì ṣẹgun wọn ní Ogun Cranita hills, àmọ lẹyìn tí Pyrrhus ṣẹgun wọn, àwọn ará Samnium kò lè gbèjà ara wọn, wọn sì juwọ sílẹ fún Róòmù. Àwọn kan lára wọn dara pọ mọ Hannibal, wọn sì ràn án lọwọ nígbà Ogun Punic Kejì, àmọ èyí tó pọ jù lọ lára wọn jẹ adúróṣinṣin sí Róòmù. Àwọn ará Samnite àti àwọn ará Ítálì bíi mélòó kan ṣọtẹ sí Róòmù, wọn sì bẹrẹ Ogun Àjọṣe, lẹyìn tí àwọn ará Róòmù kọ láti fún wọn ní ọmọ ìbílẹ Róòmù. Ó fẹrẹẹ tó ọdún mẹrin tí ogun náà fi wáyé, àwọn ará Róòmù sì ṣẹgun. Àmọ ṣá o, wọn fún àwọn Samnite àtàwọn ẹyà Italic yòókù ní ìwé àṣẹ jíjẹ ọmọ ìbílẹ Róòmù, kí wọn lè yẹra fún ogun mìíràn. Àwọn ará Samnites ṣètìlẹyìn fún àwọn Populares nínú ogun abẹlé tí wọn bá Lucius Cornelius Sulla jà, àmọ ó ṣeni láàánú pé Sulla ló ṣẹgun nínú ogun náà tí wọn sì sọ ọ di alákòóso tó ń ṣàkóso Róòmù. Sulla pàṣẹ pé kí wọn fìyà jẹ gbogbo àwọn tó bá lòdì sí òun. Ẹgbẹẹgbẹrún àwọn èèyàn ni wọn wá kiri nílùú Róòmù àti ní gbogbo ilẹ Ítálì, tí wọn sì pa wọn. Àwọn ará Samnite, tí wọn jẹ ọkan lára àwọn tó gbajúmọ jù lọ lára àwọn tó ń ti ẹgbẹ Populares lẹyìn, jìyà lọnà tó burú jáì débi pé wọn kọwé pé, àwọn ìlú ńlá wọn kan ti wá di abúlé báyìí, àwọn kan sì ti di ahoro pátápátá. Àwọn Samnite kò kó ipa pàtàkì kankan nínú ìtàn lẹyìn èyí, wọn sì wá sọ ara wọn di ọmọ ìbílẹ Róòmù. 