 Kọ itẹsiwaju fun paragirafi yii - Ọgọrun ọdun 19 ri iyipada awujọ pataki, ati idagbasoke idanimọ Filipino ti o yatọ laarin awọn eniyan ti o ni imọran. Àwọn ọmọ ẹgbẹ Ilustrado tí wọn jẹ ọmọwé, tí èrò ọlàwọ nípa lórí, dá Ẹgbẹ Ìpolongo Èké sílẹ. Bí àwọn aláṣẹ orílẹ-èdè Sípéènì ṣe kọ jálẹ ló mú kí orílẹ-èdè náà bẹrẹ sí í ronú nípa bí wọn ṣe máa gba òmìnira, èyí sì yọrí sí rògbòdìyàn : èyí tí ó di èyí tí ó so mó ogun Amẹríkà àti Spain. Bó tilẹ jẹ pé àwọn alátùn-úntò kéde pé orílẹ-èdè Philippines di òmìnira, orílẹ-èdè Sípéènì fi ilẹ Philippines fún orílẹ-èdè Amẹríkà lọdún 1898. Nipasẹ Ogun Filipino-American ti o tẹle ati awọn iṣe nigbamii, Amẹrika ṣe iṣakoso ti o munadoko lori gbogbo erekusu, ati ṣafihan awọn eto iṣelu ti o ṣe afihan awọn ti Amẹrika. 