 Ṣàkópọ àpilẹkọ náà:  CNN Ní October 24, 1944, àwọn ọkọ òfuurufú ogun ti Orílẹ-Èdè Amẹríkà bẹrẹ sí í rọ lu àwọn ọkọ òfuurufú ogun tí wọn ń pè ní Leviathan, ìyẹn ọkọ òfuurufú ogun ti Japan tí wọn ń pè ní Musashi, wọn ń ju àwọn bọǹbù olóró sí i tàbí kí wọn máa ju bọǹbù sí i. Ó gbà wọn ní wákàtí mẹrin àti ohun tó lé ní ìgbà mẹẹẹdọgbọn kí wọn tó lè fi ọkan lára àwọn ọkọ ogun tó tóbi jù lọ nígbà Ogun Àgbáyé Kejì rì sínú Òkun Sibuyan ní orílẹ-èdè Philippines. Lóṣù yìí, Paul Allen tóun náà dá Microsoft sílẹ àti àwùjọ àwọn olùṣèwádìí kan rí ọkọ ojú omi kan tó rì sójú òkun lẹyìn ọdún mẹjọ tí wọn ti ń wá ọkọ ojú omi Musashi. Onímọ nípa ọkọ òkun ní Japan Kazushige Todaka ní ìdánilójú 90 wípé wọn rí ọkọ ojú omi tí ó tọ lẹyìn tí wọn gbé àwọn àwòrán àkọkọ jáde ní ìbẹrẹ oṣù Kẹta. Ìyẹn sì jẹ ìyípadà ńlá. Mo ti gbọ ọpọlọpọ ìtàn ní ìgbà àtijọ pé wọn rí ọkọ ojú omi náà, ṣùgbọn gbogbo wọn ni kò jẹ òótọ, Todaka sọ. Ó ṣeni láàánú pé àwọn ọkọ òkun ogun ilẹ Japan kì í ní orúkọ wọn lẹgbẹẹ wọn, nítorí náà, ó máa ń pẹ díẹ kí wọn tó lè dá wọn mọ. Àmọ àlàfo náà bá àpèjúwe ọkọ òkun náà mu, ó sì ní ohun èlò kan tí wọn fi ń gbé èdìdì Ẹgbẹ Òkun Ilẹ Ọba Japan, ìyẹn igi chrysanthemum tí wọn fi igi tíákì ṣe, tó sì jẹrà nígbà tí ọkọ náà wà lójú òkun fún àádọrin ọdún. Ní ọjọ Thursday, ẹgbẹ Paul Allen fi àwòkẹkọọ àgbáyé hàn wá ní tààràtà láti ibi tí ọkọ náà rì sí ní nǹkan bíi 4,000 ẹsẹ lábẹ ìgbì omi. Ìmọlẹ ọkọ kan tí kò lẹni tó wà nínú rẹ tàn yòò nínú òkùnkùn biribiri náà, ó sì jẹ ká rí àwọn àwòrán tó ṣe kedere, tó ṣe kedere nípa irin tó ti dógùn-ún tó sì ti dógùn-ún nínú omi tó mọ tónítóní. Ọkan lára ọpọlọpọ ọnà tí Musashi gbà ń pa èèyàn ni wọn fi bẹrẹ àwòkẹkọọ náà. Robert Kraft, tó jẹ aṣáájú àwọn tó lọ ṣe ìwádìí náà sọ pé: Ohun tá à ń rí níbí yìí jẹ àbùkù tí wọn ṣe nígbà tí wọn ju bọǹbù lu ọkọ òkun náà. Ọpọ ìgbà ni wọn máa ń fi ọpá rọpárọsẹ gún ọkọ náà, tí wọn á sì bú gbàù nínú ọkọ náà, tí wọn á sì fi kó gbogbo irin tó wà nínú rẹ jáde. Ọkọ tí wọn ń darí látorí ẹrọ alágbèéká náà kọjá ibi tí wọn ti ṣèpalára tó burú jáì, gẹgẹ bí Kraft àti ẹgbẹ rẹ ṣe ṣàpèjúwe rẹ. Ó ṣàlàyé pé, ó ṣeé ṣe kó jẹ pé ohun abúgbàù kan tí wọn ju sínú ọkọ náà ló fà á tí ọkọ náà fi gúnlẹ, tó sì bú gbàù, tó wá fi ọkọ náà sínú ọkọ náà. Ó sọ pé: Ìjàǹbá tó bá ọkọ òkun tó wà nítòsí ló fà á. Ọpọ nǹkan ni ọkọ òkun alágbèéká náà rí nísàlẹ ìbọn pàtàkì tí wọn ń lò lórí ọkọ òkun Musashi, tó ṣeé ṣe kó jẹ ìbọn òkun tó lágbára jù lọ lákòókò yẹn. Ó wúwo tó àpò sìmẹǹtì mẹtàdínláàádọrin, àwọn agbébọn sì ní láti sá... : Ọkọ ogun ńlá ti Japan tí wọn ń pè ní Musashi rì ní Philippines nígbà Ogun Àgbáyé Kejì. Ẹgbẹ kan tí Paul Allen tóun náà jẹ olùdásílẹ Microsoft darí sọ pé wọn rí ọkò náà lẹyìn ọdún mẹjọ tí wọn ti ń wá a kiri. 