 Henry Townsend missionary : Henry Townsend tí a bí ní ọdún 1815, tí ó sì kú ní ọdún 1886 jẹ ajíǹhere ti ìjọ Anglican ní orílè-èdè Nàìjíríà. Wọn fi àmì-òróró yàn án ní ìlú England, ní ọdún 1842. Ọdún kan náà ni Townsend lọ sí Sierra Leone. Lẹyìn tí ó ṣiṣẹ níbè fún oṣù díẹ, wọn gbe lọ sí ilẹ YorubaLáti ọdún 1846 wọ ọdún 1867, ìlú Abẹòkúta ni wọn ti ń ṣe iṣẹ ìránṣẹ wọn. Thomas Birch Freeman ni aláwọ funfun àkọkọ tó wọ ilẹ Abẹòkuta. Ó dé síbẹ ní ọjọ kọkànlá oṣù kejìlá, ọdún 1843. NÍgbà tí ó dé sí ilè Badagry ní ọjọ kẹrìnlélógún oṣù kejìlá, ó ṣalábàápàdé òjíṣẹ Ọlọrun Henry Townsend, wọn sì jọ ṣàjọyọ ọdún Kérésì. Ní ìbámu pẹlú ohun tí Ajisafe sọ, Townsend ni aláwò-funfun àkọkọ tó kọkọ wọ ilè Abẹòkuta ní ọjọ kẹrin oṣù kìíní, ọdún 1843, tí wọn sì fun ní ìgbàlejò ńlá Ajisafe 1924: 85. Látàri ṣíṣe iṣẹ pọ pẹlú Samuel Crowther, tó jé ọmọ Yoruba àti ajíhìnrere ní ìjọ Aguda, Townsend kọ ọpọlọpọ orin inú ìwé ní Yorùbá. Láti ọdún 1871 wọ ọdún 1872, Henry àti Mrs Townsend jẹ ọgá ilé-ìwé àgbà fún ilé-ìwé CMS Female Institution ní Ìpínlẹ Èkó, Nàìjíríà. Henry Townsend fẹhìntì ní ọdún 1876.Henry Townsend ṣe àtẹjáde ìwé-ìròyìn Yorùbá ní ọdún 1859. Èyí ni ó bí iṣẹ atẹròyìn jáde ní orílẹ-èdè Nàìjíríà, òun sì ni ìwé-ìròyìn elédè méjì àkọkọ. Ó lo ọdún méjọ kó tó kú. 