 Ajàkálẹ-àrùn COVID-19 ní Làìbéríà : Àjàkálẹ Àrùn COVID-19 ni wọn fìdí rẹ múlẹ wípé ó tàn dé orílẹ-èdè Liberia ní àárín oṣù kẹta ọdún 2020.Ní ọjọ Kejìlá oṣù Kíní ọdún 2020, Àjọ ìṣọkan tí ó ń rí sí ìlera ní àgbáyé fìdí àrùn Kòrónà tí a tún ń pè ní Kofid-19 ní orílẹ-m àgbáyé ní ọjọ Kejìlá oṣù Kínní ní ọdún 2020. Tí wọn sì fìdí rẹ múlẹ wípé àrùn yí bẹrẹ ní ìlú kan tí wọn ń pè ní Wuhan, ní ẹkùn Hubei ní orílẹ-èdè China. Àmọ ó tó ọjọ Kẹtalélọgbọn oṣù Kejìlá ọdún 2019 kí wọn tó fi tó àjọ ìṣòkan àgbáyé létí. Wọn tún fìdí rẹ múlẹ siwájú si wípé bí àrùn yí bá ti mú ènìyàn, oun ni ó ń fa ìfúnpinpin ní ní inú káà ọfun ati àyà, tí ó sì ma ń fa kàtá tàbí kí ènìyàn ó ma wú ikọ tàbí sín léra léra. Iye ìjàmbá tí àrùn Kòrónà ti fà lágbáyé kéré sí iye ìjàmbá tí àìsàn àrùn ọfun SARS ti fà láti ọdún 2003. Àmọ iye àwọn ènìyàn tí wọn tó àrùn Kòrónà látàrí ríràn tí ó ń ràn kálẹ ti.pọ ju ti SARS lọ, bí ó ti lẹ jẹ wípé ìtànkálé àrùn COVID-19 ń gbópọn si lójojúmọ tí ó sì ti ṣekú pa ọpọlọpò ènìyàn lágbáyé.Oṣù kẹta ọdún 2020Ní ọjọ kẹrìndínlógún oṣù kẹta, ni wọn ní akọsílẹ arùn COVID-19 akọkọ ní orílẹ-èdè Liberia lára ẹnìkan tí ó jẹ oníṣẹ ìlera tí ń bọ láti orílẹ-èdè Switzerland. Ààrẹ orílẹ-èdè Liberia ọgbẹni George Weah fún aláàrẹ náà ní orúkọ kan látàrí ìlòdì sí òfin àyẹwò ní pápákọ òfurufú Roberts International Airport RIA ní ìlú Harbel. Àkọsílẹ ẹlẹkejì ni wọn rí ní ọjọ kẹtàdínlógún oṣù kẹta, ẹni náà ni ó ti fara kínra pẹlú ẹni akọkọ.Ẹni kẹta tí ó fara kó àrùn COVID-9 jẹ ẹni tí ó ń darí ìrìn-àjò bò láti orílẹ-èdè kan. Lẹyìn tí ẹni kẹta ti fara káṣá tán, ilé-iṣẹ ìjọba tí ó ń rí sí ìlera kéde ètò ìlera pàjáwìrì ní orílẹ-èdè Liberia ní ọjọ kejìlélógún oṣù kẹta.Ní ọjọ kẹrìnlá oṣù kẹta, orílẹ-èdè olómìnira Ivory Coast kéde títi ibodè ilẹ rẹ pa pẹlú orílẹ-èdè Liberia àti orílẹ-èdè Guinea léte ati dènà ajàkálẹ àrùn COVID-19.Ní ọjọ kẹtàdínlọgbọn oṣù kẹta, ilé-iṣẹ àṣojú ilẹ Amẹríkà kó lára àwọn ọmọ orílẹ-èdè rẹ kúrò ní orílẹ-èdè Liberia. Nígbà tí oṣù kẹta yóò fi parí, àwọn aláàrẹ mẹta yí náà nìkan ni wọn ṣì rí tí wọn kò sì rí òmíràn mọ.Oṣù kẹrin ọdún 2020Ní ọjọ kẹrin oṣù kẹrin, orílẹ-èdè Liberia pàdánù ẹni akọkọ ní oṣù kẹrin.16 Ní ọjọ Karùún oṣù kẹrin ilé-iṣẹ aṣojú orílẹ-èdè Germany pẹlú àjọṣepọ Europian Union ṣe agbékalẹ ọkọ òfurufú kan tí yóò kó gbogbo ọmọ orílẹ-èdè wọn kúrò. Ní ọjọ keje oṣù kẹrin, Ààrẹ George Weah yan ìgbìmọ alákòódo tuntun amúṣẹṣe pàjáwìrì fún ajàkálẹ àrùn COVID-19 lábẹ adarí alákòóso olú ìlú Monrovia, ìyẹn Abilékọ Mary Broh. Púpọ nínú àwọn akọṣẹmọṣẹ ni wọn jáyà lórí bí Abilékọ Broh yóò ṣe lè darí ìgbìmò amúṣẹṣe náà láì ní ìmò tó peregedé nípa ètò ìlera, amọ yíyan sípò rẹ gẹgẹ bí aláṣẹ ìgbìmò ọhún ló lọwọ ajọ ìṣọkan agbàyé nínú, pàá pàá jùlọ ilé-iṣẹ tí ó ń rí sí ìlera ní agbáyé.WHO.Ní ọjọ kẹjọ oṣù kẹrin, Ààrẹ George Weah kéde òfin kónílé-ó-gbélé tí ó bẹrẹ ní ọjọ Kẹwàá tí yóò sì wà ní mímúlò fún ọsẹ mẹta. Gbogbo àwọn ilé-ẹkọ, ilé-ìjọsìn, ilé;ìgbafẹ òun ìtura ni wọn wà ní títì pa jákè-jádò orílẹ-èdè náà. Àjọ elétò ìlera ti Orílẹ-èdè Liberia ti ṣe akọsílẹ iye àwọn ènìyàn tí wọn tàn lu gúdẹ àìsàn àrùn Kòrónà láti mẹrìnlá sí mọkanlélọgbọn , tí wọn sì padánù ẹnìkan péré sí ọwọ ikú àìsàn COVID-19. Ilé ìgbìmọ aṣòfin orílẹ-èdè Liberia ṣòfin Wíwọ ìbòjú ní àkókò àtànkálẹ àrùn kòrónàfún gbogbo ọmọ.orílẹ-èdè Liberia, amọ wọn ní ṣíse òfin náà.ní dan dan rújú. As of that date, 29 confirmed cases were healthcare workers out of 101 total confirmed cases. Láàrín oṣù yí, wọn ti ní akọsílẹ tí ó tó ọgọrùún kan ati méjìdínlógójì, tí ó mú iye gbogbo àwọn aláàrẹ COVID-19 lápapọ jẹ ọgọrùún kan ati mọkanlélógójì ènìyàn. Àwọn márùndínláàdọta ni ara wọn ti yá gágá tí wọn sì ti padà sí ilé wọn, àwọn mẹrìndínlógún ni wón ti papò dà, nígbà tí àwọn àádọrin ṣìwà pẹlú àrùn náà.Oṣù Karùún ọdún 2020Iye àwọn tí wọn ní arùn náà tún lé méje si nínú oṣù Karùún, iye àwọn tí wọn ṣaláìsí jẹ mọkànlá, iye àwọn tí wọn rí ìwòsàn gba jẹ ọgọrùún kan ó lé méjìlá, nígbà tí àwọn mẹrìnlélọgọrún ṣì wà pẹlú àìsàn náà níparí oṣù Karùún.Oṣù Kẹfà ọdún 2020Ní ọjọ kejìlélógún oṣù Kẹfà, Ààrẹ George Weah kéde àfikún òfin kónílé-ó-gbélé sí ọgbọn ọjọ dípò ọjọ mèẹdógún tó ti wà tẹlẹNínú oṣù yí, wọn tú ní akọsílẹ ènìyàn ọgọrùún márùún ó dín ní ẹyọ kan ṣoṣo, tí ó mú kí gbogbo àwọn tí wọn ti ní àrùn Kòrónà jẹ ọgọrùún méje ó lé láàdórin, àwọn tí wọn gbèkuru jẹ lọwọ ẹbọra jẹ mẹrìndínlógójì, àwọn ènìyàn ọgọrùún mẹta ó lé mẹrìnlélógún ti gba ìwòsàn tí ó sì ku àwọn ọgọrùún mẹrin àti ogún ènìyàn tí àìsàn yí ṣì wà lára wọn níparí oṣù kẹfà.Oṣù keje ọdún 2020Nínú oṣù kẹjọ, wọn tún ní akọsílẹ ènìyàn ọgọrin ó lé mẹrin ènìyàn tí ó fara káṣá àrùn COVID-19, àwọn tí wọn ṣaláìsí jẹ márùndínláàdọjọ, iye àwọn tí ara wọn yá gágá lé kún sí ọgọrùún mẹfà ati àádóje, nígbà tí àwọn tó kù tí àárẹ náà wà lára wọn jẹ ọgọrùún mẹrin ati mókanlélógójì.Orílẹ-èdè Liberia jẹ ọkan lára àwọn orílẹ-èdè tí ó kọkọ bẹrẹ sí ní ṣe ayẹwò fún àwọn èrò inú ọkọ òfurufú fún arùn COVID-19.Ní ọjọ kẹtàlá oṣù kẹta, orílẹ-èdè China ṣe ìtọrẹ àánú nípa fífún ìjọba orílẹ-èdè Liberia ní àwọn irinṣẹ ìlera lórisirísi.Ní ọjọ kẹtàlá oṣù kẹrin àjọ tí ó ń rí sí okòwò lágbaáyé forí owó tùlù tulu kan tí wọn kò sọ iye tí jẹ jin orílẹ-èdè náà. oríṣiríṣi àríwísí ni ó ti ń jà ràn-ìn ràn-ìn bóyá kí wọn ma dárúkọ àwọn ènìyàn tí wọn ti ní arùn Kòrónà fáráyé gbọ, amọ ìpinnu ilé-iṣẹ ètò ìlera àgbà fún.orílẹ-èdè Liberia ni wípé àwọn kò ní orúkọ ẹnikẹni léde wípé ó ní àrùn COVID-19. Ṣùgbọn, wọn ní láti fi orúkọ àwọn adarí ìjọba bí Ààrẹ ati àwọn.mìíra léde kí èyí lè jẹ àwòkọṣe fún ẹnikẹni tó bá ní àrùn COVID-19 wípé kìí ṣe òpin ayé àti wípé bí wọn kò bá yọjú, ó léwu fún wọn púpọ. 