 Parí gbólóhùn yìí: Lẹyìn ìkápá àkọkọ ti Poland ìlú náà di ara Ìjọba Prussia ní 1772. Àwọn ará Prussia fòpin sí ìjọba ìbílẹ, èyí tí wọn dá padà ní 1809. Iṣẹ ọṣọ tí wọn ń ṣe ti forí ṣánpọn. Ilu naa jẹ koko-ọrọ si awọn ilana alatako Polandii, pẹlu Germanisation. Ní ilé ẹkọ girama ti àdúgbò náà, wákàtí méjì péré ni wọn fi ń kọ èdè Polish lọsọọsẹ, ní ọdún 1815 sí 1820 àti ní ọdún 1846 sí 1912, ní ọdún 1889 wọn yọ ìtàn ìwé èdè Polish kúrò nínú ìwé ẹkọ, nígbà tí wọn kò sì fi ìtàn èdè Polish kọ wọn rárá. Ó ṣeé ṣe kó jẹ pé lọdún 1830 ni wọn dá ẹgbẹ kan tó jẹ àṣírí sílẹ ní ilé ẹkọ kan tó wà ládùúgbò náà, ìyẹn ẹgbẹ àwọn akẹkọọ tó jẹ ará Poland. Diẹ ninu awọn ọmọ ile-iwe Polandi darapọ mọ awọn iṣọtẹ Polandi ti : 1830 àti 1863 ní Ìpín Poland fún Russia. Ó ṣeé ṣe kí àjọ náà dáwọ wíwà ní àwọn ọdún 1860, nítorí pé ní 1870, a dá ẹgbẹ àwọn ọdọ philomath tuntun kan Mickiewicz sílẹ, tí wọn fi orúkọ Adam Mickiewicz tó jẹ olókìkí orílẹ-èdè Poland lórúkọ. Ni ọdun 1901, nitori irokeke awọn ipaniyan nipasẹ awọn alaṣẹ Jamani, a fagi le agbari lati tun ṣiṣẹ lẹhin awọn oṣu diẹ. Laarin awọn philomats agbegbe ni awọn oṣiṣẹ Polish-Kashubian olokiki ati awọn onkọwe Aleksander Majkowski, Florian Ceynowa ati Jan Karnowski, minisita ọjọ iwaju ati igbimọ aṣofin ni Polandii ominira, alufa, onimọ-ọrọ ati alabaṣiṣẹpọ ti Toruń Scientific Society, alabaṣiṣẹpọ ati alaga ti ẹgbẹ imọ-jinlẹ Polandii akọkọ ni Amẹrika Dominik Szopiński, bakanna bi awọn alufa ati awọn oṣiṣẹ ati, ti awọn ara Jamani pa nigbamii ni awọn ibudó ipaniyan Nazi ni ọdun 1940. Ni ọdun 1911 awọn ọmọ-ogun ọlọpa aṣiri akọkọ ti Polandi ni ipin Prussian ti Polandii ni a ṣeto ni ilu nipasẹ, ẹniti o jẹ oṣiṣẹ ologun nigbamii ti ja ni aabo ti Polandii lakoko Ogun Polandi-Soviet 1920 ati Ilẹ-ogun ti Warsaw ti Germany 1939, ati pe awọn ara Jamani pa ni Ogun Agbaye Keji. 