 Bí a bá wo ìwé tó sọrọ nípa Karl Marx, sọ fún mi ìgbà tó kú, àwọn ẹkọ wo ló kọ àti àwọn yunifásítì wo ló lọ.Context:Karl Heinrich Marx FRSA German: maʁks; 5 May 1818  14 March 1883 je onimoye ara Jamani, onimo-ọrọ aje, onimo-akọọlẹ, onimo-ara-aye, onimo-ọrọ-ọrọ oselu, onise iroyin, onigbọwọ ọrọ-aje oselu, ati onigbọwọ iṣelu. Àwọn ìwé rẹ tó gbajúmọ jùlọ ni ìwé pẹlẹbẹ The Communist Manifesto ti ọdún 1848 àti ìwé Das Kapital tó ní ìdìpọ mẹrin 1867-1883. Ìmọ ìṣèlú àti ìmọ ọgbọn orí tí Marx gbé kalẹ ní ipa tó lágbára gan-an lórí ìmọ ọgbọn orí, ètò ọrọ ajé, àti ìtàn ìṣèlú. Orúkọ rẹ ni wọn máa ń lò gẹgẹ bí orúkọ, orúkọ, àti gẹgẹ bí ẹkọ nípa àwùjọ.  Ìlú Trier, lórílẹ-èdè Jámánì ni wọn bí Marx sí, ó sì kẹkọọ nípa òfin àti ìmọ ọgbọn orí ní yunifásítì Bonn àti ti Berlin. Ó fẹ Jenny von Westphalen tó jẹ òǹkọwé nípa eré orí ìtàgé àti òṣèlú ní ọdún 1843. Nítorí àwọn ìwé tó kọ nípa ìṣèlú, Marx di aláìní-ìjọba, ó sì gbé ní ìgbèkùn pẹlú ìyàwó àti àwọn ọmọ rẹ ní London fún ọpọlọpọ ọdún, níbi tó ti ń bá a lọ láti mú èrò rẹ dàgbà ní ìfọrọwérọ pẹlú onímọ ọgbọn orí ará Jámánì Friedrich Engels, ó sì tẹ àwọn ìwé rẹ jáde, ó ṣe ìwádìí ní Gbọngàn Ìkàwé British Museum.  Àwọn èròǹgbà tí Marx gbé kalẹ nípa àwùjọ, ètò ọrọ ajé, àti òṣèlú, tí wọn ń pè ní Marxism, sọ pé àwọn àwùjọ ènìyàn ń dàgbà nípasẹ ìjà láàárín ẹgbẹ òun ọgbà. Nínú ọnà ìṣẹdá olómìnira, èyí hàn nínú ìjà tó wà láàrin àwọn ẹka alákòóso tí a mọ sí bourgeoisie tí ó ń ṣàkóso àwọn ọnà ìṣẹdá àti àwọn ẹka òṣìṣẹ tí a mọ sí proletariat tí ó mú àwọn ọnà ìṣẹdá wọnyí ṣeé ṣe nípa títa agbára iṣẹ wọn ní pàṣípààrọ fún owó oṣù. Nípa lílo ọnà tí ó ṣe pàtàkì tí a mọ sí ẹkọ nípa ohun tí ó wà nínú ìtàn, Marx sọ àsọtẹlẹ wípé ọnà ìṣúnná owó máa ń mú ìdààmú àárín àwọn ènìyàn bí àwọn ètò ọrọ-ajé àti ọnà ìṣúnná owó ti ìgbà àtijọ àti wípé àwọn ìdààmú yìí yóò yọrí sí ìparun ara rẹ àti ìyípadà rẹ nípasẹ ètò tuntun tí a mọ sí ọnà ìṣúnná owó ọjọgbọn. Fun Marx, awọn iyatọ kilasi labẹ kapitalisimu - ti o jẹ apakan si aiṣedede rẹ ati iseda ti o ni ipalara - yoo fa idagbasoke ti kilasi kilasi ti kilasi kilasi, ti o yori si iṣẹgun wọn ti agbara oloselu ati nikẹhin idasile ti alaini kilasi, awujọ komunisti ti o jẹ nipasẹ ajọṣepọ ọfẹ ti awọn aṣelọpọ. Marx ṣe akitiyan fun imuse rẹ, ni sisọ pe kilasi oṣiṣẹ yẹ ki o gbe igbese iṣọtẹ proletarian ti o ṣeto lati ṣubu kapitalisimu ati mu igbala ti awujọ-aje.  Wọn sọ pé Marx jẹ ọkan lára àwọn èèyàn tó ní ipa tó pọ jù lọ nínú ìtàn ẹdá èèyàn, wọn sì ti yìn ín wọn sì tún ti ṣàríwísí rẹ. Iṣẹ tó ṣe nínú ètò ọrọ ajé ló fi ìpìlẹ lélẹ fún àwọn èròǹgbà kan tó wà nísinsìnyí nípa iṣẹ àti àjọṣe tó wà láàárín iṣẹ àti owó orí. Ọpọlọpọ àwọn ògbóǹkangí, àwọn ẹgbẹ òṣìṣẹ, àwọn ayàwòrán, àti àwọn ẹgbẹ òṣèlú káàkiri àgbáyé ni àwọn ìwé Marx ti nípa lórí, tí wọn sì máa ń yí èrò rẹ padà tàbí tí wọn máa ń yí i padà. Ọpọ ìgbà la máa ń pe Marx ní ọkan lára àwọn tó kọkọ gbé ìmọ sáyẹǹsì nípa àwùjọ kalẹ. : Karl Marx kẹkọọ nípa òfin àti ìmọ ọgbọn orí ní yunifásítì Bonn àti ti Berlin. Ó kú ní ọjọ kẹrìnlá oṣù kẹta ọdún 1883. 