 Láti inú àyọkà tó wà nísàlẹ yìí, yọ ìpínlẹ tí wọn bí Lincoln síContext:Abraham Lincoln ˈlɪŋkən LINK-ən; February 12, 1809  April 15, 1865 je amofin ara Amerika, oloselu ati oludari ijoba ti o je Aare 16th ti Orilẹ Amẹrika lati 1861 titi ti o fi pa ni 1865. Lincoln darí Àjọ náà nígbà Ogun Abẹlé Amẹríkà láti dáàbò bo orílẹ-èdè náà gẹgẹ bí àjọ kan tí ó wà ní ìbámu pẹlú òfin, ó sì kẹsẹ járí nínú fífi òpin sí ìfiniṣẹrú, fífi agbára mú ìjọba àpapọ, àti mímú ètò ọrọ ajé Amẹríkà ṣe òde òní.  Ipò òṣì ni wọn bí Lincoln sí nínú ilé onígi kan ní Kentucky, ó sì dàgbà ní ààlà, ní pàtàkì ní Indiana. Ó kọ ara rẹ, ó sì di agbẹjọrò, olórí ẹgbẹ Whig, aṣòfin ìpínlẹ Illinois, àti ọmọ ilé ìgbìmọ aṣòfin ilẹ Amẹríkà láti ìpínlẹ Illinois. Ní ọdún 1849, ó padà sí ilé ẹjọ rẹ tí ó ti ṣe àṣeyọrí ní àárín Illinois. Ní ọdún 1854, inú bí i nípa òfin Kansas-Nebraska Act, èyí tí ó ṣí àwọn ìpínlẹ náà sí ìfiniṣẹrú, ó sì tún wọ ètò òṣèlú. Kò sì pẹ tó fi di aṣáájú Ẹgbẹ Òṣèlú Republican tuntun náà. O de ọdọ awọn olugbọ orilẹ-ede ni awọn ariyanjiyan ipolongo Senate 1858 lodi si Stephen A. Douglas. Lincoln díje fún ipò ààrẹ ní ọdún 1860, ó gbá Àríwá náà lọ kí ó lè borí. Àwọn tó fara mọ àṣà ìfiniṣẹrú ní Gúúsù rí ìdìbò rẹ gẹgẹ bí ewu fún àṣà ìfiniṣẹrú, àwọn ìpínlẹ Gúúsù sì bẹrẹ sí ya ara wọn sọtọ kúrò nínú orílẹ-èdè náà. Láàárín àkókò yìí, àwọn orílẹ-èdè tí wọn ṣẹṣẹ dá sílẹ, ìyẹn Confederate States of America, bẹrẹ sí í gba àwọn ibùdó ológun ti ìjọba àpapọ ní gúúsù. Ní nǹkan bí oṣù kan lẹyìn tí Lincoln gorí ìtẹ, àwọn ọmọ ogun Confederate gbógun ti Fort Sumter, ìyẹn àgọ àwọn ọmọ ogun Amẹríkà tó wà ní South Carolina. Lẹyìn tí wọn ti bẹrẹ sí í ju bọǹbù sí ìlú náà, Lincoln kó àwọn ọmọ ogun jọ láti paná ọtẹ náà kí wọn sì dá ìṣọkan náà padà. : Ìpínlẹ Kentucky ni wọn bí Lincoln sí 