 Kọkọ parí gbólóhùn yìí: Nígbà tí àwọn ará Jámánì gbógun ti orílẹ-èdè Poland, èyí tó dá Ogun Àgbáyé Kejì sílẹ, wọn gba ìlú náà lọwọ àwọn ará Jámánì ní September 2, 1939. Lakoko iṣẹ Jamani ti o tẹle, awọn olugbe Polandii agbegbe ti wa labẹ : onírúurú ìwà ọdaràn, tó fi mọ ìpànìyàn, ìléwọ, fífi àwọn èèyàn ránṣẹ síbi tí wọn ti ń ṣe iṣẹ àṣekúdórógbó àti síbi tí ìjọba Násì ti ń kó àwọn èèyàn sí. Ní oṣù Kẹsán ọdún 1939, àwọn ará Jámánì ti ba ìrántí àwọn tó kópa nínú ìdìtẹ Greater Poland tó wáyé kí ogun tó bẹrẹ run. O fẹrẹ to awọn ara ilu Polandi 4,000 ti a mu lati Gniewkowo ati awọn ilu to wa nitosi ti Inowrocław, Bydgoszcz ati Toruń ni awọn ara Jamani ti Nazi pa ni igbo ti o wa ni ayika ilu naa. Lára àwọn tí wọn pa ni àwọn olùkọ, àwọn olùdarí ilé ìwé, àwọn àgbẹ, àwọn olórin, àwọn òṣìṣẹ rélùwéè, àwọn òṣìṣẹ ìjọba àdúgbò wo Intelligenzaktion. Àwọn olùgbé Gniewkowo tún wà lára àwọn ọmọ ilẹ Poland márùndínláàádọta tí wọn pa nínú ọgbà ẹwọn kan ní Inowrocław ní October 22 àti 23, 1939. Ni ọdun 1944-1945 awọn ara Jamani tun ṣiṣẹ ibudó abo kan ti ibudó ifọkanbalẹ Stutthof ni ilu naa. Àwọn ọmọ ogun ilẹ Poland àti ti Soviet Union gba ìlú Gniewkowo ní January 21, 1945. Wọn dá ìlú náà padà fún Poland, bó tilẹ jẹ pé ìjọba Kọmúníìsì tí Soviet gbé kalẹ wà níbẹ, èyí sì jẹ ìbẹrẹ ọdún mẹrìnlélógójì ti ìjọba Kọmúníìsì Poland. 