 Parí gbólóhùn tó wà nísàlẹ yìí: Ọpọ àwọn onímọ èdè tó ń sọ èdè Roman ni wọn gbà pé èdè Roman ni èdè tó sún mọ èdè Látìn jù lọ nínú gbogbo àwọn èdè tó wá látinú ìlà ìdílé rẹ, ìyẹn èdè Ítálì. Àmọ, ó tún ti fi àwọn ohun tó jẹ ti èdè Pre-Latin tó pọ jù lọ nínú èdè Latin kún un. : Paleo-Sardinian ati, si iwọn ti o kere ju, Punic substrate, bii Byzantine Greek, Catalan, Spanish ati Italian superstratum. Àwọn ohun tó jẹ mọ èdè yìí wá látinú ìtàn ìṣèlú erékùṣù Sardinia: ṣáájú Sànmánì Ọlàjú, ó wà lábẹ ìjọba Byzantine fúngbà díẹ; lẹyìn náà, lẹyìn àkókò gígùn kan tí àwọn aláṣẹ ìjọba ń ṣàkóso ara wọn, ó wá wà lábẹ àkóso Iberia ní apá ìparí Sànmánì Ọlàjú; níkẹyìn, láti ọrúndún kejìdínlógún lọ, ó wà lábẹ àkóso Italy. 