 Kí ni ìfiwéra nípa àbùdá? : Ìjìnlẹ àyẹwò ìfiwéra àbùdá ni ìdásílẹ ìfiwéra àárín àwọn ẹyà àbùdá ìfiwéra orthology tàbí àwọn ànímọ àbùdá mìíràn nínú àwọn ohun alààyè tí ó yàtọ síra. Àwọn àwòrán yìí ló ń jẹ kó ṣeé ṣe láti mọ bí ìdàgbàsókè ṣe wáyé tó, èyí tó mú kí àwọn apilẹ àbùdá méjì tó yàtọ síra. Ọpọlọpọ ìṣẹlẹ ìdàgbàsókè tó ń ṣiṣẹ ní oríṣiríṣi ìpele ètò ló ń ṣe ìdàgbàsókè genom. Ní ìpele tó kéré jù lọ, àwọn àyípadà tó ń wáyé nínú àwọn èròjà tó wà nínú ara wọn máa ń nípa lórí kálukú wọn. Ní ìpele tó ga, àwọn apá chromosome ńláńlá máa ń ṣe àdàpọ, wọn máa ń gbé wọn lọ sí ẹgbẹ, wọn máa ń yí wọn padà, wọn máa ń gbé wọn lọ sí ẹgbẹ kejì, wọn máa ń yọ wọn kúrò, wọn sì máa ń fi wọn sí ẹgbẹ kejì. Níkẹyìn, gbogbo àwọn genomes ni wọn kópa nínú àwọn ìgbésẹ híbrídì, polyploidization àti endosymbiosis, tí ó sábà máa ń yọrí sí ìdàgbàsókè ní kíákíá. Ìdàgbàsókè nínú ìdàgbàsókè genom ń fa ọpọ ìpèníjà fún àwọn olùdàgbàsókè àwọn ẹrọ ìṣirò àti àwọn ìlànà ìṣirò, tí wọn ń lo ọpọlọpọ àwọn ìlànà ìṣirò, ìṣirò àti àwọn ìlànà ìṣirò, láti àwọn ìlànà ìṣirò tó ṣe pàtó, àwọn ìlànà ìṣirò, àwọn ìlànà ìṣirò tí ó ṣe pàtó àti àwọn ìlànà ìṣirò tí ó ṣe pàtó fún àwọn ìṣòro tí ó dá lórí àwọn ìlànà ìṣirò tí ó ṣe pàtó títí dé àwọn ìlànà ìṣirò Monte Carlo tí ó jẹ ẹka Markov fún àyẹwò Bayesian ti àwọn ìṣòro tí ó dá lórí àwọn ìlànà ìṣirò tí ó jẹ ti ìdánilójú.  Ọpọ nínú àwọn ìwádìí wọnyí ló dá lórí wíwá àwọn ìsọrí tí ó jọra láti fi àwọn ìsọrí sí àwọn ẹbí èròjà protein. 