 Nínú àkọsílẹ tó wà nísàlẹ yìí, ṣàpèjúwe àwọn olórí ológun àti àwọn aṣáájú Ìdìtẹ Búdà ti ọdún 1966, ṣàpèjúwe ipa tí wọn kó, kí o sì fi wọn sínú àkọsílẹ tí a fi àmì sí.Context:Ìdìde Búdà ti 1966 Vietnamese: Nổi dậy Phật giáo 1966, tàbí tí a mọ ní Vietnam gẹgẹ bíi Ìjàǹbá ní Àárín Vietnam Vietnamese: Biến động Miền Trung, jẹ àsìkò ìdìde abẹlé àti ti ológun ní Gúúsù Vietnam, tí ó pọjù ní àgbègbè I Corps ní àríwá orílẹ-èdè náà ní àárín Vietnam. Agbegbe naa jẹ ọkan ninu awọn agbegbe ti Buddhism Vietnamese, ati ni akoko naa, awọn monks Buddhist ati awọn ara ilu ni o wa ni iwaju ti atako si lẹsẹsẹ ti awọn junta ologun ti o ti nṣakoso orilẹ-ede naa, bakanna bi o ṣe pataki ni ibeere ti o pọ si ti Ogun Vietnam.  Lakoko ijọba ti Catholic Ngô Đình Diệm, iyasoto si ọpọlọpọ awọn olugbe Buddhist ṣe agbejade idagba ti awọn ile-iṣẹ Buddhist bi wọn ṣe n wa lati kopa ninu iṣelu orilẹ-ede ati gba itọju to dara julọ. Ni ọdun 1965, lẹhin lẹsẹsẹ awọn iṣọtẹ ologun ti o tẹle isubu ti ijọba Diệm ni ọdun 1963, Air Marshal Nguyễn Cao Kỳ ati Gbogbogbo Nguyễn Văn Thiệu nikẹhin ṣeto junta iduroṣinṣin kan, ti o ni awọn ipo ti Prime Minister ati oloye olori ti Ipinle lẹsẹsẹ. Ijọba Kỳ-Thiệu jẹ ni ibẹrẹ fẹrẹẹ jẹ eto ijọba apapọ, ti o jẹ diẹ sii ti iṣọkan ti awọn olori ogun ju ipinlẹ kan bi olori olori kọọkan ṣe ijọba agbegbe rẹ bi ijọba tirẹ, fi diẹ ninu awọn owo-ori ti wọn gba fun ijọba ni Saigon ati fifi iyoku fun ara wọn. Láàárín àkókò yẹn, àìfohùnṣọkan àti wàhálà kò dáwọ dúró láàárín àwọn ẹlẹsìn Búdà àtàwọn ẹlẹsìn Kátólíìkì tó wà láwùjọ àwọn ará Vietnam.  Ẹkọ ẹsìn náà pa pọ pẹlú ìjà fún agbára láàrin Kỳ àti Ọgágun Nguyễn Chánh Thi, olórí ẹgbẹ ọmọ ogun I Corps, tí ó jẹ ẹlẹsìn Búdà ní agbègbè náà tí ó sì gbajúmọ ní agbègbè náà. Thi jẹ òṣìṣẹ alágbára tí wọn kà sí olórí ológun tó dáńgájíá, tí Kỳ sì kà á sí ewu, gẹgẹ bí àwọn mìíràn nínú ìjọba ológun ṣe kà á sí. Ní oṣù kejì ọdún 1966, Kỳ lọ sí àpérò kan ní Honolulu, níbi tí ó ti gbà pé òun ní ìtìlẹyìn Amẹríkà báyìí láti gbé ìgbésẹ lòdì sí Thi, ẹni tí ó lágbára jùlọ tí ó sì kúnjú ìwọn jùlọ nínú àwọn olórí ẹṣọ. Ní oṣù Kẹta ọdún 1966, Kỳ lé Thi kúrò lẹnu iṣẹ, ó sì pàṣẹ fún un láti lọ sí ìgbèkùn ní Orílẹ-èdè Amẹríkà lábẹ àléébù àjẹsára. Eyi mu ki awọn ara ilu mejeeji ati diẹ ninu awọn ẹya I Corps lati ṣe ifilọlẹ awọn iwọde ilu ti o gbooro si ijọba Ky ati da awọn iṣẹ ologun duro lodi si Viet Cong. Kỳ tẹtẹ nipa gbigba Thi laaye lati pada si I Corps ṣaaju ki o to lọ si AMẸRIKA, ṣugbọn dide ti gbogbogbo si agbegbe abinibi rẹ nikan jẹ ki iṣaro anti-Kỳ. Àwọn ajàfẹtọọ ọmọnìyàn, àwọn akẹkọọ àti àwọn olóòótọ sí Thi nínú ẹgbẹ ológun darapọ mọ Ẹgbẹ Ìjàpá, tí wọn ń pè fún ìpadàbọ sí ìṣàkóso aráàlú àti ìdìbò. Nibayi, Thi duro ni I Corps ati pe ko lọ; awọn idasesile ati awọn iwọde dẹkun iṣẹ ilu ni agbegbe naa, awọn ibudo redio ijọba ni a gba ati lo fun ipolongo egboogi-Kỳ, ati awọn iṣẹ ologun dawọ duro. Ìwà ọtẹ náà tún tàn dé Saigon tó jẹ olú ìlú orílẹ-èdè náà àtàwọn ìlú mìíràn tó wà lápá gúúsù.  Ní ìbẹrẹ oṣù April, Kỳ pinnu láti kó lọ. O kede pe Da Nang, ile-iṣẹ akọkọ ni I Corps, wa labẹ iṣakoso komunisti ati ni gbangba bura lati pa olu-ilu, ti o ti ṣalaye atilẹyin fun Iṣipopada Ijakadi. Kỳ gbe awọn ọmọ ogun wọ ilu naa o si rin irin-ajo lọ si ibẹ lati mura silẹ fun ikọlu kan, ṣugbọn o ni lati yọkuro ati lẹhinna bẹrẹ awọn ijiroro pẹlu awọn olori Buddhist, bi o ti han gbangba pe ko lagbara to lati pa alatako naa run. Ni asiko yii, o yọ oludari ti Thi Nguyễn Văn Chuân nitori o fẹ igbiyanju ti o lagbara lati tun gba iṣakoso, o si yan Tôn Thất Đính lati rọpo rẹ. Đính sọ pé òun ti mú ipò náà rọrọ, ṣùgbọn Kỳ wo ipò náà gẹgẹ bí ìfọkànbalẹ, àti ní May 15, àwọn ọmọ ogun rẹ lé Đính kúrò tí wọn sì gba ipò náà. Ní oṣù tó ṣáájú, àwọn ọmọ ogun Amẹríkà náà kópa nínú ìjà náà, àti Ẹgbẹ Ìjàpá náà wo ìkópa wọn gẹgẹ bí ẹni tí ó ń ṣe ẹtanú sí Kỳ, èyí tí ó yọrí sí àwọn ìjà tí ó gbóná.  Ni idaji keji ti Oṣu Karun, awọn ọmọ ogun Kỳ bẹrẹ lati fi ipa mu ọrọ naa ati ni rọọrun mu Ijakadi Ijakadi naa bajẹ bi awọn ọmọ ogun ọlọtẹ I Corps ti jẹ, laibikita diẹ ninu awọn ariyanjiyan Amẹrika pe awọn ikọlu ikọlu rẹ ni agbara lati fa ibajẹ ipalara pupọ. Ni ipele kan, awọn ọmọ ogun Kỳ pari ni ija pẹlu awọn ọmọ ogun Amẹrika, ati nigbamii, awọn ara Amẹrika wa ni arin idaamu laarin awọn ẹgbẹ Vietnamese nipa afara mined. Bi awọn ọmọ ogun Kỳ ṣe gba Da Nang ati Huế pada ni ija opopona, awọn alatilẹyin Igbesẹ Ijakadi ri ilowosi Amẹrika bi pro-Kỳ, ati awọn rogbodiyan egboogi-Amẹrika fa diẹ ninu awọn ile Amẹrika ti a sun. Ìṣẹgun Kỳ kásẹ ipa tí ẹsìn Búdà ní lórí òṣèlú, ó sì fi olórí wọn Thích Trí Quang sí àtìmọlé lẹyìn náà, nígbà tí Thi fi ìlú sílẹ lọ sí Orílẹ-èdè Amẹríkà. : -- Nguyễn Cao Kỳ: Ọgágun afẹfẹ ti Gúúsù Vietnam tó ṣáájú ìdìtẹ Búdà ti 1966. Pẹlú Nguyễn Văn Thiệu ní ọdún 1965, ó dá ìjọba alágbára tí a mọ sí ìjọba Kỳ-Thiệu sílẹ, ó sì gba ipò Ààrẹ. Àwọn ológun yìí rò pé àwọn ń halẹ mọ Ọgágun Thi ti Ẹka I, èyí sì mú kí wọn lé e kúrò nílùú. Ìgbèkùn tí Thi ṣe ló fa àìríná-àìríná tó gbòde kan tí wọn mọ sí Ìgbésẹ Ìjàpá. Níkẹyìn, Kỳ borí Ìdìtẹ Búdà, ó sì fòpin sí ipa tí ẹsìn Búdà ní lórí òṣèlú àdúgbò. -- Nguyễn Chánh Thi: Gómìnà Gúúsù Vietnam tó ṣáájú Ìdìbò Búdà ti 1966. Ọgágun I Corps, Thi jẹ onísìn Búdà tí ó wà ní agbègbè náà tí ó sì gbajúmọ ní agbègbè náà. Àwọn èèyàn kà á sí òṣìṣẹ ológun tó ní ìgboyà, tí wọn sì kà á sí olórí tó dáńgájíá. Thi ni a ri bi irokeke nipasẹ awọn Kỳ-Thiệu junta, ati awọn ti o ti exiled to awọn United States bi a abajade nipasẹ Kỳ. Ìgbèkùn rẹ ló fa ìrúkèrúdò tó gbòde kan tí wọn ń pè ní Ìgbìmọ Ìjàkadì. Thi padà sí Gúúsù Vietnam láti ṣèrànwọ láti darí Ìdìbò àwọn Búdà. Níkẹyìn, wọn ṣẹgun This, èyí sì mú kó padà sí ìgbèkùn ní Orílẹ-èdè Amẹríkà. 