 Nípa lílo àwọn àpẹẹrẹ tí a mú látinú ìpínrọ yìí, pèsè àwọn ewu ńláńlá fún ènìyàn pẹlú àyípadà ojú-ọjọ nínú àkọsílẹ kúkúrú tí a fi àlàfo ṣeContext:Àwọn àbájáde tí àyípadà ojú ọjọ ń fà ń nípa lórí àwọn èèyàn níbi gbogbo lágbàáyé. Ní báyìí, a lè rí àwọn àbájáde rẹ ní gbogbo ilẹ ayé àti ní gbogbo agbègbè òkun, àwọn àgbègbè tí kò fi bẹẹ ní ìdàgbàsókè ló sì wà nínú ewu jù lọ. Bí ooru bá ń mú gan-an, ó lè ní ìpalára tó burú jáì, tó gbòde kan, tí kò sì ṣeé yí padà fún àwọn èèyàn àti àwọn ohun alààyè. Àwọn ewu náà kò bára dọgba, àmọ ó sábà máa ń pọ jù fún àwọn èèyàn tí kò rí já jẹ ní àwọn orílẹ-èdè tó ti gòkè àgbà àti àwọn tó ń gòkè àgbà.  Àjọ Ìlera Àgbáyé sọ pé àyípadà ojú ọjọ ni ewu tó tóbi jù lọ tó ń wu ìlera àgbáyé léwu ní ọrúndún kọkànlélógún yìí. Ìṣòro ojú ọjọ tó burú jáì máa ń fa àìsàn, ó sì máa ń ṣekú pa ọpọ èèyàn. Oríṣiríṣi àrùn tó ń ranni, irú bí ibà dengue àti ibà, máa ń tètè tàn kálẹ níbi tí ojú ọjọ ti móoru. Àwọn ọmọ kéékèèké ló máa ń tètè níṣòro àìtó oúnjẹ. Àwọn ọmọdé àtàwọn àgbàlagbà ló máa ń tètè fara pa nígbà tí ooru bá mú gan-an. Àjọ Ìlera Àgbáyé WHO ti ṣírò pé láàárín ọdún 2030 sí 2050, àyípadà ojú-ọjọ yóò fa nǹkan bí àádọta-lé-nírínwó 250,000 ikú sí i lọdọọdún. Wọn ṣàyẹwò bí ooru ṣe ń pa àwọn arúgbó, bí àrùn ìgbẹ gbuuru ṣe ń pọ sí i, àrùn ibà, ibà dengue, omíyalé tó ń ṣẹlẹ láwọn etíkun, àti àìjẹunrekánú tó ń ṣẹlẹ láàárín àwọn ọmọdé. Ó lé ní ọkẹ mẹẹẹdọgbọn 500,000 àgbàlagbà míì tó máa kú lọdọọdún tó bá fi máa di ọdún 2050 nítorí pé oúnjẹ ò wà tó sì tún jẹ èyí tó dáa mọ. Nígbà tó fi máa di ọdún 2100, ìdá àádọta nínú ọgọrùn-ún sí ìdá àádọrin nínú ọgọrùn-ún àwọn èèyàn tó wà láyé ló ṣeé ṣe kó máa gbé nínú ipò ojú ọjọ tó lè gbẹmí àwọn èèyàn nítorí bí ooru àti ọrinrin ṣe máa ń pọ tó.  Ìyípadà ojú-ọjọ ń nípa lórí ètò oúnjẹ. Ó ti mú kí irè àgbàdo, àlìkámà, àti ẹwà tí wọn ń pè ní soybean dín kù kárí ayé láàárín ọdún 1981 sí 2010. Bí ooru ṣe máa ń mú gan-an lọjọ iwájú tún lè mú kí irè oko tó pọ jù lọ kárí ayé dín kù sí i. Ó ṣeé ṣe kó jẹ pé àwọn orílẹ-èdè tó wà ní ìsàlẹ ló máa ní àbájáde búburú lórí àwọn irè oko, nígbà tó jẹ pé àwọn àbájáde tó máa wáyé ní ìhà àríwá lè dára tàbí kí wọn burú. Àwọn èèyàn tó lé ní mílíọnù méjìlélọgọsàn-án 183 mìíràn kárí ayé, pàápàá jù lọ àwọn tí owó tó ń wọlé fún wọn kéré, wà nínú ewu ebi nítorí àwọn àbájáde wọnyí. Ìyípadà ojú ọjọ tún ń nípa lórí àwọn ẹja. Ní gbogbo ayé, ìwọnba díẹ ló máa wà tí wọn lè pa. Àwọn àgbègbè tí omi inú yìnyín wà, àwọn àgbègbè tó ti gbẹ, àti àwọn erékùṣù kéékèèké wà nínú ewu tó pọ jù láti ní ìṣòro omi nítorí àyípadà ojú ọjọ.  Àkóbá tí àyípadà ojú ọjọ lè ṣe fún ètò ọrọ ajé lè burú jáì, ó sì ṣeé ṣe kí àbájáde rẹ burú jáì. Ó ṣeé ṣe kí àyípadà ojú ọjọ ti mú kí ìyàtọ tó wà nínú ètò ọrọ ajé kárí ayé pọ sí i, ó sì ṣeé ṣe kí èyí máa bá a lọ bẹẹ. Àwọn àgbègbè tó máa ní ipa tó lágbára jù lọ ni àwọn tó wà ní gúúsù aṣálẹ Sàhárà ní Áfíríkà, níbi tí ọpọ jù lọ àwọn tó ń gbé ibẹ ti gbára lé àwọn ohun àmúṣọrọ tó wà nínú ilẹ àti nínú iṣẹ àgbẹ, àti Gúúsù Ìlà Oòrùn Éṣíà. Báńkì Àgbáyé fojú bù ú pé àyípadà ojú ọjọ lè sọ àwọn èèyàn tó lé ní mílíọnù méjìlá di òtòṣì tó bá fi máa di ọdún 2030.  Àìdọgba tó wà nísinsìnyí lórí ọrọ àti ipò láwùjọ ti burú sí i nítorí àyípadà ojú ọjọ. Ìṣòro ńlá tó wà nínú dídènà àyípadà ojú-ọjọ, yípadà, àti àtúnṣe sí àyípadà ojú-ọjọ ń dojú kọ àwọn èèyàn tí wọn kò rí já jẹ tí wọn kò lágbára lórí àwọn ohun àmúṣọrọ. Àwọn ọmọ ìbílẹ, tí wọn ń gbé lórí ilẹ wọn àti àyíká wọn, yóò dojú kọ ewu fún ìlera wọn àti ọnà ìgbésí ayé wọn nítorí àyípadà ojú-ọjọ. Ìwádìí tí àwọn ògbóǹkangí ṣe fi hàn pé ipa tí àyípadà ojú ọjọ ń kó nínú rògbòdìyàn ológun kéré gan-an tá a bá fi wé àwọn nǹkan bíi àìdọgba láwùjọ àti nínú ètò ọrọ ajé àti agbára ìjọba.  Àwọn erékùṣù tó wà nísàlẹ àtàwọn àgbègbè etíkun wà nínú ewu nítorí bí omi òkun ṣe ń ga sí i, èyí sì ń mú kí omíyalé máa pọ sí i. Nígbà míì, omi òkun máa ń bo ilẹ mọlẹ títí láé. Èyí lè mú kí àwọn èèyàn tó ń gbé láwọn erékùṣù bíi Maldives àti Tuvalu di aláìní orílẹ-èdè ìbílẹ. Ní àwọn àgbègbè kan, bí ooru àti ọrinrin ṣe ń pọ sí i lè burú débi pé àwọn èèyàn ò ní lè fara dà á. Bí ojú ọjọ bá yí padà tó burú jù lọ, àwọn onímọ ìjìnlẹ sọ pé ó fẹrẹẹ tó ìdá kan nínú ìdá mẹta àwọn èèyàn tó ń gbé ayé, tí wọn á máa gbé ní àyíká tó gbóná gan-an tí kò sì ṣeé gbé, irú èyí tá à ń rí ní Sahara báyìí. Àwọn nǹkan wọnyí lè mú kí àwọn èèyàn máa ṣí láti ibì kan lọ síbòmíràn nítorí àyíká wọn, yálà láàárín orílẹ-èdè kan tàbí láàárín orílẹ-èdè kan sí òmíràn. Àwọn èèyàn púpọ sí i ni wọn ń retí pé kí wọn sá kúrò nílùú wọn nítorí bí òkun ṣe ń ga sí i, nítorí ojú ọjọ tó le koko àti nítorí rògbòdìyàn tó ń wáyé nítorí ìdíje tó ń lọ lọwọ lórí àwọn ohun àmúṣọrọ inú ayé. Àyípadà ojú-ọjọ tún lè mú kí àwọn èèyàn túbọ di ẹni tí kò ní ààbò, èyí sì lè mú kí àwọn èèyàn di àwọn èèyàn tí kò ní ààbò tí wọn ò lè ṣí lọ síbòmíì nítorí àìrí àwọn ohun àmúṣọrọ. : - Ìṣòro tó ń kojú àwọn èèyàn kárí ayé nítorí bí ojú ọjọ ṣe máa ń le tó, bí irè oko ṣe máa ń pọ tó, àti bí àwọn àrùn tó ń ranni ṣe máa ń pọ sí i ìyẹn ni pé ó máa ń rọrùn láti tàn kálẹ nígbà tí ojú ọjọ bá ti móoru  - Ìpalára fún ààbò oúnjẹ nítorí ìkékúrú èso àti ipa lórí àwọn ẹja  - Ìpalára tí àjálù ojú-ọjọ ń ṣe fún ọrọ ìṣèlú àti ìyípadà tó dé bá àwọn ohun àmúṣọrọ àdáni àti ti àgbẹ  - Ìdàgbàsókè nínú ọrọ àti àìdójọgba láwùjọ àti ọrọ ajé bí àyípadà ojú-ọjọ ṣe ń nípa lórí àwọn ènìyàn tí wọn wà ní ẹgbẹ, tí wọn gbára lé ilẹ àti àwọn àyíká tí ó so mọ ọn 