 Láti inú àwọn ìpínrọ yìí, fún mi ní àkọsílẹ àwọn agbègbè Gúúsù Ìlà Oòrùn Áṣíà tí wọn gbà kúrò lábẹ ìjọba àjùmọní lẹyìn Ogun Àgbáyé Kejì.Context:Bí àwọn ẹgbẹ òṣèlú orílẹ-èdè ṣe tún bẹrẹ ni àwọn ará Yúróòpù padà sí Gúúsù Ìlà Oòrùn Éṣíà lẹyìn Ogun Àgbáyé Kejì. Indonesia kede ominira ni 17 August 1945 ati nigbamii ti ja ogun ti o korira lodi si awọn Dutch ti o pada; Amẹrika fun awọn Philippines ni ominira nipasẹ Amẹrika ni ọdun 1946; Burma ṣe idaniloju ominira wọn lati ọdọ Britain ni 1948, ati pe a ti lé Faranse kuro ni Indochina ni ọdun 1954 lẹhin ogun ti o korira Ogun Indochina lodi si awọn orilẹ-ede Vietnamese. Àjọ Ìparapọ Àwọn Orílẹ-èdè pèsè ibi ìjíròrò fún ìfẹ orílẹ-èdè ẹni, ìtumọ ara ẹni lẹyìn òmìnira, ìkọlé orílẹ-èdè àti ìjìnlẹ àpapọ ilẹ fún ọpọlọpọ àwọn orílẹ-èdè tó ṣẹṣẹ di òmìnira.  Ní àkókò Ogun Òùngbẹ, kíkojú ewu ìjọba kọmúníìsì jẹ kókó pàtàkì nínú ètò láti mú àwọn ilẹ náà kúrò lábẹ ìjọba àwọn aráàlú. Lẹyìn tí wọn ti tẹ ìdìtẹ kọmúníìsì lójú lásìkò Ìṣẹlẹ Pàjáwìrì Malaya láti 1948 sí 1960, Ilẹ Gẹẹsì fún Malaya ní òmìnira àti lẹyìn náà, fún Singapore, Sabah àti Sarawak ní 1957 àti 1963 lẹsẹkẹsẹ lábẹ Àjọ Malaysia. Nínú ọkan lára àwọn ìṣẹlẹ ìwà ipá tó gbẹmí èèyàn jù lọ ní Gúúsù Ìlà Oòrùn Áṣíà nígbà Ogun Dúdú, Ọgágun Suharto gba agbára ní Indonesia ní ọdún 1965 ó sì bẹrẹ ìpakúpa tí ó tó 500,000 àwọn tí wọn sọ pé wọn jẹ ọmọ ẹgbẹ Kọmúníìsì ti Indonesia PKI.  Lẹyìn tí àwọn orílẹ-èdè Indochina gba òmìnira nínú ogun Dien Bien Phu, àwọn ọmọ North Vietnam gbìyànjú láti gba South Vietnam, èyí sì yọrí sí Ogun Vietnam. Ìjà náà tàn dé Laos àti Cambodia àti ìdawọlé tó lágbára láti Orílẹ-èdè Amẹríkà. Nígbà tí ogun náà parí lọdún 1975, àwọn ẹgbẹ Kọmúníìsì ló ń ṣàkóso gbogbo orílẹ-èdè wọnyí. Lẹyìn ìṣẹgun àwọn kọmúníìsì, ogun méjì wáyé láàárín àwọn orílẹ-èdè kọmúníìsì - ogun Cambodia-Vietnam ti ọdún 1975 sí 1989 àti ogun China-Vietnam ti ọdún 1979 - wọn jà ní agbègbè náà. Ìṣẹgun àwọn Khmer Rouge ní Cambodia yọrí sí ìpẹyàrun àwọn ará Cambodia.  Lọdún 1975, ìjọba Potogí fòpin sí ìṣàkóso rẹ ní East Timor. Àmọ, òmìnira náà kò gùn tó nítorí pé Indonesia kó àgbègbè náà jọ láìpẹ. Àmọ, lẹyìn ogun tí orílẹ-èdè Indonesia jà fún ohun tó lé ní ogún ọdún, orílẹ-èdè East Timor di orílẹ-èdè olómìnira, àjọ Ìparapọ Àwọn Orílẹ-Èdè sì gbà pé ó wà lábẹ ìjọba orílẹ-èdè náà lọdún 2002. Níkẹyìn, ní 1984, ilẹ Gẹẹsì fòpin sí àkóso rẹ lórí ilẹ ọba Brunei, èyí tó fi hàn pé ilẹ Yúróòpù ò ní lè ṣàkóso Gúúsù Ìlà Oòrùn Éṣíà mọ. : Àwọn agbègbè Gúúsù Ìlà Oòrùn Asia tí wọn gba òmìnira ni: Indonesia, Philippines, Burma, Indochina, Malaya, Singapore, Sabah, Sarawak, East Timor, àti Sultanate of Brunei. 