 Ṣẹkún gbólóhùn tó wà nísàlẹ yìí: Ní ẹwádún àkọkọ ti Holocene, Ọrúndún Òkúta Tuntun New Stone bẹrẹ sí rọpò Ọrúndún Òkúta Tuntun Paleolithic èyí tó pé fún nǹkan bí ẹgbẹrún mẹfà ọdún, ó sinmi lórí ibi tí a wà. Àkókò ìyípadà tó wáyé ní ṣísẹ-n-tẹlé ni wọn máa ń pè ní Mesolithic àríwá àti ìwọ oòrùn Yúróòpù tàbí Epipalaeolithic Levant àti Near East. Awọn glaciers retreated bi awọn aye afefe di warmer ati awọn ti iwuri : ó ṣeé ṣe kó jẹ pé ajá nìkan ni ẹranko tí wọn lè kó nílé nígbà yẹn. Ìyípadà kan tún wáyé láwùjọ, ìyẹn ni pé iṣẹ àgbẹ ló mú káwọn èèyàn bẹrẹ sí í gbé níbì kan. Ibi tí wọn ń gbé yìí ló jẹ ọnà pàtàkì tí wọn gbà bẹrẹ àṣà ìbílẹ, èyí tí kò ṣeé ṣe láti ṣe nípa gbígbé ìgbésí ayé arìnrìn-àjò. 