 Kọkọ parí gbólóhùn yìí: Látìgbà tí ìjọba Róòmù ti bẹrẹ lọdún 509 ṣáájú Sànmánì Kristẹni títí di ìdajì ọrúndún kejì ṣáájú Sànmánì Kristẹni, ìlú Róòmù ti gbòòrò láti ìlú kékeré kan tí kò fi bẹẹ rí já jẹ di agbára ayé. Lẹyìn tí wọn ti ṣẹgun àwọn ọmọ ogun Makedóníà, tí wọn sì ti pa ìlú Carthage run lọdún 146 Ṣáájú Sànmánì Kristẹni, : nígbà tí Róòmù pa ìlú Kọríńtì run ní ọdún yẹn kan náà, ó di agbára ayé tó lágbára jù lọ ní àgbègbè Mẹditaréníà. Yàtọ sí pé wọn ń ṣàkóso Ilẹ Òkun Ítálì, wọn tún gba àwọn àgbègbè ní Iberia, Gíríìsì, Corsica, Sardinia, Sicily, àti Àríwá Áfíríkà, yàtọ sí ọpọ àwọn orílẹ-èdè tí wọn ń ṣàkóso lé lórí àtàwọn orílẹ-èdè tó jẹ alátìlẹyìn wọn. 