 Ọpụpụ 21  Ndị a bụ mkpebi ikpe ị ga-atọgbọ nihu ha:Ọ bụrụ na ị zụta ohu bụ onye Hibru, ọ ga-abụ ohu ruo afọ isii, ma nafọ nke asaa, ọ ga-alawa dị ka onye nweere onwe ya nakwụghị ụgwọ ọ bụla.Ọ bụrụ na ọ bịara naanị ya, ọ bụ naanị ya ga-ala. Ọ bụrụ na ọ lụrụ nwaanyị, nwunye ya ga-eso ya laa.Ọ bụrụ na nna ya ukwu alụnye ya nwaanyị, o wee mụọrọ ya ụmụ ndị ikom ma ọ bụ ụmụ ndị inyom, nwunye ya na ụmụ ya ga-aghọ nke nna ya ukwu, naanị ya ga-ala.Ma ọ bụrụ na ohu ahụ esie ọnwụ, sị, Ahụrụ m nna m ukwu, nwunye m na ụmụ m nanya; achọghị m ịla dị ka onye nweere onwe ya,mgbe ahụ, nna ya ukwu ga-akpọrọ ya bịa nso nebe ezi Chineke nọ ma kpọgote ya nọnụ ụzọ ma ọ bụ nawara ụzọ; nna ya ukwu ga-eji ahà hapuo ya ntị, ọ ga-abụkwa ohu ya ruo mgbe a na-akaghị aka.Ọ bụrụkwa na nwoke eree nwa ya nwaanyị ka ọ bụrụ ohu nwaanyị, ọ bụghị otú ụmụ nwoke bụ ohu si ala ka ọ ga-esi laa.Ọ bụrụ na ihe ya adịghị nna ya ukwu mma nke mere na o jighị ya mere iko nwaanyị, kama nke ahụ, o wee mee ka onye ọzọ gbara ya, ọ gaghị enwe ikike iresị ya ndị mba ọzọ nihi na ọ ghọrọ nwaanyị ahụ aghụghọ.Ọ bụrụkwa na ọ bụ nwa ya nwoke ka ọ kpọnyere ya, ọ ga-emere ya ihe a na-emere ụmụ nwaanyị.Ọ bụrụ na ọ lụọ nwaanyị ọzọ, a gaghị eme ka ihe oriri ya na ákwà ya belata, ọ gaghịkwa akwụsịlata inye ya ihe ruuru ya dị ka nwaanyị a lụ alụ.Ọ bụrụ na ọ gaghị emere ya ihe atọ a, ọ ga-alawara onwe ya, nakwụghị ego ọ bụla.Onye ọ bụla kụgburu mmadụ, a ghaghị igbu ya.Ma ọ bụrụ na mmadụ echechighị ibe ya echechi ma ezi Chineke ekwe ka o menahụ ya, m ga-ahọpụtara gị ebe o nwere ike ịgbaga.Ọ bụrụ na mmadụ eweso mmadụ ibe ya iwe nke na o ji aghụghọ gbuo ya, ị ga-esi ọbụna nebe ịchụàjà m kpọpụta ya ka ọ nwụọ.Onye tiri nna ya na nne ya ihe, a ghaghị igbu ya.Onye tọọrọ mmadụ, nke rere ya ere ma ọ bụ onye a chọtara ya naka ya, a ghaghị igbu ya.Onye duru nna ya na nne ya ikwu, a ghaghị igbu ya.Ọ bụrụ na ụmụ nwoke esewe okwu, otu onye atụọ ibe ya nkume ma ọ bụ kụọ ya ọgụ, ma ọ nwụghị, kama ya edinara nihe ndina ya;ọ bụrụ na o bilie jiri mkpara gagharịwa nèzí, a gaghị enye onye ahụ tụrụ ya nkume ma ọ bụ kụọ ya ọgụ ntaramahụhụ; ọ ga-akwụ ụgwọ naanị maka oge onye ahụ na-arụghị ọrụ ruo mgbe ọ gwọtachara ya.Ọ bụrụ na mmadụ ewere osisi tie ohu ya nwoke ma ọ bụ ohu ya nwaanyị, onye ahụ ewee nwụọ naka ya, a ghaghị ịbọrọ ohu ahụ ọbọ.Ma ọ bụrụ na ọ nọruo otu ụbọchị ma ọ bụ ụbọchị abụọ, a gaghị abọrọ ya ọbọ, nihi na onye ahụ bụ ego ya.Ọ bụrụ na mmadụ abụọ na-alụ ọgụ, ha ewee merụọ nwaanyị dị ime ahụ, nwa ya ewee pụta ma mmadụ anwụghị nihe mberede a, a ghaghị iri ya iwu dị ka ihe onye lụ nwaanyị ahụ gwara ya si dị; ọ ga-akwụkwa ya site naka ndị ikpe.Ma ọ bụrụ na mmadụ anwụọ nihe mberede a, ị ga-eme ka mkpụrụ obi laara mkpụrụ obi,anya ga-alara anya, ezé ga-alara ezé, aka ga-alara aka, ụkwụ ga-alara ụkwụ,ịda ọkụ ga-alara ịda ọkụ, ọnyá ga-alara ọnyá, ọkpọ ga-alara ọkpọ.Ọ bụrụ na mmadụ akụọ ohu ya nwoke ma ọ bụ ohu ya nwaanyị ihe nanya wee kụkpọọ ya anya, ọ ga-ahapụ ya ka ọ bụrụ onye nweere onwe ya iji kwụọ ya ụgwọ maka anya ya.Ọ bụrụ na ọ bụ ezé ohu ya nwoke ma ọ bụ ezé ohu ya nwaanyị ka ọ kụpụrụ, ọ ga-ahapụ ya ka ọ laa wee bụrụ onye nweere onwe ya iji kwụọ ya ụgwọ maka ezé ya.Ọ bụrụ na ehi asọọ nwoke ma ọ bụ nwaanyị mpi, onye ahụ anwụọ, a ghaghị iji nkume tụgbuo ehi ahụ, ma a gaghị eri anụ ya eri; a gaghị enye onye nwe ehi ahụ ntaramahụhụ.Ma ọ bụrụ na ehi ahụ na-asọbu mpi, a dọọ onye nwe ya aka ná ntị ma ọ naghị eche ya nche, o wee gbuo nwoke ma ọ bụ nwaanyị, a ga-eji nkume tụgbuo ehi ahụ, a ga-egbukwa onye nwe ya.Ọ bụrụ na a ga-amanye ya ịkwụ ihe mgbapụta, ọ ga-akwụ ụgwọ ọ ga-eji gbapụta mkpụrụ obi ya dị ka ihe niile a ga-amanye ya ka ọ kwụọ si dị.Ma ọ bụ nwa nwoke ma ọ bụ nwa nwaanyị ka ọ sọrọ mpi, a ga-eme ya dị ka mkpebi ikpe a si dị.Ọ bụrụ ohu nwoke ma ọ bụ ohu nwaanyị ka ehi ahụ sọrọ mpi, ọ ga-akwụ nna ya ukwu shekel iri atọ, a ga-ejikwa nkume tụgbuo ehi ahụ.Ọ bụrụ na mmadụ emeghee olulu, ma ọ bụ ọ bụrụ na mmadụ egwuo olulu ma o kpuchighị ya ihe, ehi ma ọ bụ ịnyịnya ibu ewee daba nime ya,onye nwe olulu ahụ ga-akwụ ụgwọ ya. Ọ ga-akwụ onye nwe anụmanụ ahụ ego ole o ruru, anụmanụ ahụ nwụrụ anwụ ga-aghọkwa nke ya.Ọ bụrụ na ehi mmadụ emerụọ ehi onye ọzọ ahụ, o wee nwụọ, ha ga-ere ehi ahụ dị ndụ wee kee ego e retere na ya; ha ga-ekekwa nke ahụ nwụrụ anwụ.Ma ọ bụ, ọ bụrụ na a maara na ehi ahụ na-asọbu mpi ma onye nwe ya adịghị eche ya nche, ọ ghaghị iji ehi kwụọ ụgwọ ehi, nke ahụ nwụrụ anwụ ga-aghọkwa nke ya. 