 Akụkọ dị mkpa taa:Ụmụ Naijiria bi Spen enyeela Amaechi ọsọRotimi AmaechiỤmụ afọ Naijiria no mba Spen kusuru mịnịsta na-ahụ maka njem bụ Rotimi Amaechi dịka ọ gara ọgbakọ mgbenwe ihu igwe  nke Bekeee kpọrọ Climate changena mba ahụ.Amaechi onye gbara ama ihe mere na akara Twitter ya ụbọchị Fraide kwuru na ndị uweojii ala ahụ zọrọ ya tupu ndị ahụ nwe ike imerụ ya ahụ.Ịwakpo ụlọikpe ịnwụchi Sowore bụ ihe ihere nye anyị na-akwado BuhariOmoleye Sowore, onye nwe ụlọakụkọ Sahara Reporters na ndị uweojii nzuzo Naijiri mere ndọndọkịrịdọ nụlọikpe tupu a nwụchigharịa yaSoshal Midia ewurula ọkụ dịka ihe onyonyo na-egosi etu ndị nzuzo Naijiria a kpọrọ Department of State Security DSS si nwụchigharịa Omoyele Sowore ọzọ nime ụlọikpe.Ndị dabatara nụlọikpe nAbuja ụbọchị Fraide, ebe Sowore na-azara ọnụ ya maka ikpe gbasara ngagharịiwe Revolution Now ọ haziri nọnwa Ọgọst, afọ 2019.Ngwangwa nke mere,ọkaikpe bilie gawara onwe ya, ọ ghọrọ egwu ndọndọkịrịdọ dịka DSS chọrọ iji ike kpụrụ Sowore.Nke a na-abịa na-erughị awa iri abụọ na-anọ e ji tọghapụ ya nụlọmkpọrọ ka ụlọikpe nyechara iwu ka a hapụ ya.Nikpeazu, Sowore enwerela onwe ya naka ndị DSSỤlọikpe enyela iwu ka atọhapụ Omoyele SoworeSowore bịa zara ọnụ ya maka ntọghapụ nOctober 4 - ỤlọikpeỌtụtụ ndị nwere agba na Naijiria akọtọọla nnwụchi a ndị DSS nwụchirị Sowore.Obiageli Ezekwesili, onye bụbụ Mịnịsta agụmakwụkwọ kwuru na ya bụ ihe jọgburu onwe ya.Ọ dọrọ onyeisiala Muhammadu Buhari ka ọ ghara ikwe ka ihe ọbụla mee ya bụ nwa amadị.Ezekwesili kpọkukwara ụmụ Naịjirịa niile ka onye ọbụla bilie ọtọ ma katọọ ọchịchị aka ike BuhariLee ihe ụmụ Naijiria na-ekwu:Otu onye ụlọomeiwu nta bụ Akin Alabi kwuru na ndị merụụ ụlọikpe, na ihe ha mere adabaghị.Otu onye ama dịka onye na-akwado onyeisiala Muhammadu Buhari bụ Kayode Ogundamisi kwuru na iwakpo ụlọikpe bụ ihe ihere nye anyị bụ ndị na-akwado ọchịchị ya.Abdullahi Buhari si na DSS kemgbe ọchịchị Onyeisiala Buhari aghọọla ihe ihere:Mana onye ọkaiwu bụ Anthony Okah gwara BBC na o nweghị ihe ọjọọ dị na ịnwụchigharị mmadụ nime ụlọikpe ma ọ bụụ na o nwere ebubo ọhụrụ e wetara megide ya.Sowore pụtara ọzọ nụlọikpeTupu DSS atọghapụ ya nụbọchị ise nke ọnwa Disemba 2019, Sowore nọrọ nụlọmkpọrọ ụbọchị 125.Mana ugbua a nwuchiela ya ọzọ ma maa ha ebubo ọzọ.Tupu ọgbaghara sitere na mbọ ndị DSS gbara ịnwụchị Sowore dara, Ọkaikpe Ijeoma Ojukwu sị na ọ bụ nụbọchị 11 nke ọnwa Febụwarị 2020 ka a ga-alachite maka ikpe Sowore.Onye ntaakukọ BBC sịkwa na Ọkaikpe gbara ọsọ mgbe ndị DSS wabatara ụlọikpe maka nwụchị Sowore.Gọọmenti Bayelsa si na ọ bụ nde N3.5 ka e zuru na ọbụghi nde N40Kọmishọna na-ahu maka mgbasa ozi na Bayelsa Steeti bụ Daniel Iworiso-Markson gwara BBC na Kọmishọna ndị uweojii nke steeti ahụ enyela iwu ka a nwuchie ndị uweojii nọ nche nụlọ Gọomentị steeti ahụ mgbe ezuru nde Naira atọ na ọma.Ihe ị kwesiri ma maka ntuliaka Kogi na Bayelsa SteetiDavid Lyon nke APC emeriela PDP nokpuru ọchịchị 6 nime 8 dị na Bayelsa steetiMazi Iworiso-Markson kọwara na ndị ohi banyere nụlọọrụ osote onye na-ahụ maka ndị ọrụ steeti ahu were zuru ya bụ ego .Ọ gwara BBC na ndị ohi ahu gbakara igbe ego were zụrụ ego ahụ nabalị Tuzde.Ndị ojiegbe egbuola DPO na ndị uweojii atọ ọzọ na BayelsaObodo Brass abanyela oriri nelu WhaleDịka o di ugbụ a, ha na eche ka ndị uweojii gwa ha ihe ha chọpụtara.Akụko ga-amasị gịỊwakpo ụlọikpe ịnwụchi Sowore bụ ihe ihere nye anyị na-akwado BuhariMkpọrọ afọ 12 a tụrụ Kalu gosiri na ịgbaba APC abụghị ịgbanarị ikpe - Rotimi JacobsNikpeazu, Sowore enwerela onwe ya naka ndị DSSWizkid,Orji Uzo Kalu na Cardi-B so na ndị wuru ewu nizu aNna Mazi Nnamdi Kanu alaala mmụọNnamdi KanuOnye eze obodo Afaraukwu, Ụmụahịa, bụ Israel Kanu, onye bụkwa nna onyeisi ndi otu Ipob bụ Mazị Nnamdi Kanu, alaala mmụọ.Nwanne Mazị Kanu bụ Emmanuel gwara BBC Igbo nekwentị na ọbụ eziokwu na ndị ichie obodo Afaraukwu amaala ọkwa maka ọnwụ nna ya.Ihe iri ị kwesịrị ịma maka etu Nnamdi Kanu si gbanahụ ndịagha NaijirịaNnamdị Kanu ọ ga-alọta lie nne ya?O kwukwara na ozi ọbụla gbasara ọnwụ ya bụ nọnụ ndị ichie Afaraukwu ka ọ ga-esi apụta.Nke a na-abịa dịka orubeghị ọnwa atọ nne ya bụ Ugoeze Nnenne Kanu nwụchara.A mabeghị ọkwa etu a ga-esi lie ha.Knockout agbakapụla nwatakịrị aka nEbonyiỌnụ na-ekwuru ndị uweojii nEbonyi steeti bụ Loveth Odah akọwaala ka aka nwata akwụkwọ sị laa ebe ọ na-agba egbe cham eji knockout mara.Odah sị na ya bụ egbe cham merukwara ụmụakwụkwọ atọ ndị ọzọ nọ nso ahụ.Ihe mberede mere nEnugu ataala isi 15Ndị ọkụ gaasị gbagburu nAbịa agbalitelaỤzọ Onyeama nEnugwu bụzi aga agaO kwuru na ya bụ nwata akwụkwọ aha ya bụ Chibuike Chukwu gbara afọ iri na ise 15 nọ na SS 11 nụlọakwụkwọ Glory Land High School dị nAzugwu, Ebonyi steet atụnyela akaekpe ya na ya bụ ọdachi.Odah sị na Chibuike na ndị ọzọ ometutara na-anata ọgwụgwọ nụlọọgwụ ugbua.Ọ gosikwara nwute ka ya bụ ihe sị mee ma na-adọkwa ụmụaka aka na ntị ka ha chaara egbe cham ahụ maka ọdachị dị otu a.Odah kọwara na ndị ọrụ anyị ga-ejizi ndị ọkụekwe ka ha gagharịa nime obodo ịkọwara ndị mmadụ na iwu megidere ịgba knockout nEbonyi steeti.Ọ sị na onye obula e jidere na ha ga-ata ya ahụhụ rubere ya dịka iwu kwuru,O kwukwara na nke abụghị mbu ụdị ihe a na-eme na steeti ahụ na-arịọ nne na nna ka ha nye aka dụọ ụmụ ha ọdụ.Okwu ụmụ Naịjirịa a chụpụrụ na KroeshiaAbike Dabiri-Erewa bụ onyeisioche ngalaba na-anọchite anya ndị Naịjiria bi na mba ofesi, ekwuola na o zigarala minista na-ahụ maka mmekọrịta Naịjirịa na mba ndị ọzọ ozi, maka ụmụaka Naịjirịa abụọ e si mba Kroeshia chụlata.Abike kwuru na nagbanyeghi na Naịjiria enweghi ụlọọrụ nnọchiteanya na mba ahụ, na ha na-etinye anya nihe gbasara mmadụ abụọ a gara ịnọchiteanya mahadum FUTO nasọmpi.Okwu Orji Uzor KaluOtu Socio-Economic Rights and Accountability Project SERAP etinyela ọnụ na mkpọrọ a tụrụ Orji Uzor Kalu.SERAP sị na ya bụ ikpe kwụ ọtọ ka sịga ma sị na Kalu nwere ohere ịga ụlọikpe nke Ukwu chọọ mkpegharị.Ndị uweojii gburu mmadụ anọ nIndiaỤmụnwaanyị na ụmụnwoke so mee ngagharịiwe nobodo Hyderabad dị nIndiaNdị uweojii agbagbuola ụmụnwoke anọ a na-enyo na ha gburu otu nwaanyị ka ha dinachara ya nike, na mba India.Ndị uweojii kwuru na ha gbara ndị ahụ egbe ka ha nwara izuru egbe ha wee gbalaga nụlọmkpọrọ ebe ha nwuchiri ha.Aka akparala gọvanọ Nairobi, KenyaỌ na-amasịkarị Sonko ike ekike dịka ndị otiegwu ọgbara ọhụrụNdị uweojii mba Kenya anwụchiela gọvanọ Nairobi bụ Mike Sonko nihi ebubo nrụrụaka na ihe ndị ọzọ.O teela aka a malitere inyo Sonko enyo nihi nrụrụaka mana nụbọchị Fraịdee ka aka kpaara ya bụ ezekudele.Okwu nchụpụ TrumpPelosi na ụmụ na ụmụ ụmu ndị OmeiwuKa anyị bata ofesi ebe Nancy Pelosi bụ onyeisi nụlọomeiwu mba Amerika nyere Kọmitii na-ahụ maka ikpe iwu ka ha malite ịdepụta njọ Donald Trump nke ha ga-eji chụtuo ya nọkwa.Onyeisiala Trump bụ onyeisiala mba Amerịka nke atọ ga-enwete onwe ya nudị ọnọdụ ahụ, sị na ya nwe mmeri.Everton chụrụ onye nchịkọta ha tinye onye ọzọEverton achụọla onye nchịkọta ha bụ Marco Silva ọsọ mgbada, na-erughi afọ abụọ o bidochara ọrụ, maka ọnyụpa otu ha na-agba na Premier League.Duncan Ferguson gbabuuru Everton bọọlụ arigorola noche dịka onye ga na-achịkọta otu ahụ tupu ha akpọta onye ọzọ.Nke a na-abịa dịka ndị mmadụ na-ajụ ajụjụ na-asị onye ga-anọchi Marco Silva? bụ onye nchịkọta otu Everton a chụrụ nọrụ ụnyaahụ.Ebe ike kwụrụ ọtọ gwụ ndị na-akwado Arsenal ka Brighton ji ọkpụ abụọ a satara otu merie ha nEmirates.Brendan Rodgers ebinyela aka nakwụkwọ na LeicesterBrendan Rodgers ga-anọgide Leicester City ruo 2025Onye nkuzi bọọlụ ndị Leicester City bụ Brendan Rodgers ebinyela aka nakwụkwọ ịnọgide notu egwuregwu ahụ.Kepukepu na-efegharịbu na Rodgers nwere ike ịga sonyere ndị otu egwu Arsenal bụ ndị chụrụ onye nkuzi ha Unai Emery izuuka abụọ gara aga.Ka ọ dị ugbua, Rodgers ga-anọ na Leicester City ruo afọ 2025.Akụkọ ga-amasị gịNikpeazu, Sowore e nwerela onwe ya naka ndị DSSGịnị na-esere ụmụ Naịjirịa na ndị Ghana ọzọ?Ipob Anambra clash: Gọọmentị Anambra agbala nkịtị ka ọsọ ka na-agba nOraifite 