พนมเทียน คือใคร?
พนมเทียนเป็นนักเดินป่าและล่าสัตว์ที่มีประสบการณ์ในการใช้อาวุธปืนและเครื่องกระสุนเป็นอย่างดี และได้นำเอาทักษะรวมทั้งประสบการณ์จริงในการเดินป่าของตนเอง มาถ่ายทอดลงในเพชรพระอุมา ให้ตัวละครต่าง ๆ เช่น รพินทร์ ไพรวัลย์ หม่อมราชวงศ์ดาริน วราฤทธิ์ หรือ แงซาย มีความสามารถและความชำนาญในฝีมือการยิงปืน รวมทั้งอาวุธปืนในแต่ละรุ่น วัตถุระเบิดและเครื่องกระสุนต่าง ๆ เป็นจำนวนมากที่ใช้สำหรับในการเดินทาง เช่นทักษะในการยิงสัตว์ในขณะที่สัตว์กำลังวิ่งหรือเข้าชาร์จผู้ยิง รวมถึงตำแหน่งการวางเป้าปืนของการยิงปืนในแต่ละครั้ง ฉัตรชัย วิเศษสุวรรณภูมิ (23 พฤศจิกายน 2474 - ) นักเขียนนวนิยายที่มีชื่อเสียงมากที่สุดคนหนึ่งของไทย ศิลปินแห่งชาติ สาขาวรรณศิลป์ ประจำปี พ.ศ. 2540 เป็นเจ้าของนามปากกา พนมเทียน ผู้แต่ง เพชรพระอุมา
ฉัตรชัย วิเศษสุวรรณภูมิ เกิดที่จังหวัดปัตตานี เป็นบุตรคนสุดท้องของขุนวิเศษสุวรรณภูมิ กับนางสะอาด รัตนกุล เริ่มเขียนนวนิยายเรื่องแรกตั้งแต่สมัยเรียนมัธยมที่โรงเรียนสวนกุหลาบวิทยาลัย เรื่อง “เห่าดง” ลงในสมุดอ่านกันเล่น เมื่อ พ.ศ. 2484 นอกจากเขียนนวนิยายแล้ว ฉัตรชัยยังเป็นคอลัมนิสต์เขียนบทความเกี่ยวกับอาวุธปืน ในหนังสือพิมพ์และนิตยสารบางฉบับด้วย โดยใช้ชื่อจริง และนามปากกา "ก้อง สุรกานต์" เป็นชื่อที่มีความหมายถึงเปลวเทียนยามแสงโชนสว่างได้ที่ จะเห็นเปลวเทียนเรียวขึ้นจากปลายแท่งแล้วค่อยแผ่กว้างออกก่อนจะสอบปลายแหลมให้เรียวสะบัดความสว่างขึ้นอีกครั้ง โดยนามปากกานี้ใช้ครั้งแรกในการเขียนเรื่อง จุฬาตรีคูณ
หนานอิน เป็นตัวละครในเพชรพระอุมาที่มีต้นแบบมาจากบุคคลที่มีตัวตนจริงคือ หนานไพร พนมเทียนได้จำลองลักษณะนิสัย อากัปกิริยามาจากครูพรานของพนมเทียน เป็นหัวหน้าหมู่บ้านในแถบจังหวัดกาญจนบุรี หมู่บ้านของพรานเกิดและเส่ย โดยชื่อของหนานไพรนั้นในเพชรพระอุมาเป็นครูพรานของรพินทร์ ไพรวัลย์ แต่มีบทบาทเพียงแค่ชื่อในการกล่าวอ้างถึงเท่านั้น พนมเทียนจึงจำลองบุคลิกภาพ อุปนิสัยทั้งหมดของหนานไพรมาถ่ายทอดแก่ตัวหนานอินแทน
พรานคู่ใจของพรานชด ประชากร หรือ อนุชา วราฤทธิ์ ธรณีนี่นี้ใครครอง เป็นละครโทรทัศน์ไทย จากบทประพันธ์ "กาญจนา นาคนันทน์" โดยนามปากกาของ นงไฉน ปริญญาธวัช ซึ่งได้รับรางวัลประเภทนวนิยายดีเด่นสะท้อนชีวิตในสังคมไทย จากงานวันสัปดาห์หนังสือแห่งชาติ ของกระทรวงศึกษาธิการ พ.ศ. 2518 ถูกนำมาสร้างเป็นละครโทรทัศน์ครั้งแรกในปี พ.ศ. 2541 โดย บริษัท โนพลอบเล็ม จำกัด ออกอากาศทางไทยทีวีสีช่อง 3 นำแสดงโดย "แอนดริว เกร้กสัน" และ"ปิยธิดา วรมุสิก" ต่อมาในปี พ.ศ. 2554 บริษัท โนพลอบเล็ม จำกัด ได้นำมาสร้างใหม่อีกครั้ง บทโทรทัศน์ "ปารดา กันตพัฒนกุล" กำกับการแสดงโดย "ยุทธนา ลอพันธ์ไพบูลย์" นำแสดงโดย "ณเดชน์ คูกิมิยะ" และ"อุรัสยา เสปอร์บันด์" ออกอากาศในปี พ.ศ. 2555 ทางสถานีวิทยุโทรทัศน์ไทยทีวีสีช่อง 3 พนมเทียนได้จำลองลักษณะนิสัยใจคอของมาก มาถ่ายทอดให้แก่พรานจัน ที่มีฝีมือในการยิงปืนล่าสัตว์อย่างยอดเยี่ยม เป็นนักล่าและนักแกะรอยชั้นหนึ่งในการเดินป่า และพูดจาโอ้อวดน้อยกว่าบุญคำ รวมทั้งเสริมสร้างลักษณะนิสัยและความสามารถอื่น ๆ ของพรานจันตามแต่จินตนาการของพนมเทียน หัวใจเถื่อน เป็นบทประพันธ์ของ บุษยมาส เป็นเรื่องราวของครอบครัวพิชิตพงษ์ อดีต รมต.กวี และคุณหญิงอำภา พิชิตพงษ์ มีลูกชายสองคนคือ ภาคย์ และ ภากร แต่ภาคย์กลับไม่ได้รับความรักจากทั้งพ่อและแม่ มีเพียงนมพริ้งและอมาวสีเท่านั้นที่รักภาคย์ อมาวสีสูญเสียพ่อแม่จากอุบัติเหตุ ท่านกวีจึงรับเลี้ยงดูมาตั้งแต่เด็กๆ ภาคย์และอมาสีมีความรักและผูกพันต่อกัน จนวันหนึ่งภาคย์ตัดสินใจหนีออกจากบ้าน ผ่านไปสิบปีไม่มีใครคิดว่าภาคย์ยังมีชีวิตอยู่ จนวันหนึ่ง อมาวสีได้พบกับ ราช รัชภูมิ ชายหนุ่มที่ดูคล้ายภาคย์มาก แต่ทว่าเขากลับปฏิเสธแข็งขัน จนวันที่อมาวสีถูกบังคับให้แต่งงานกับภากรนั่นเอง ราชวางแผนลักพาตัวเธอไปไว้ยังบ้านไร่ ทั้งนี้เพื่อแก้แค้นคนในตระกูลพิชิตพงษ์ หรืออาจเป็นเพราะเค้าไม่อยากสูญเสียอมาวสีให้กับภากร พนมเทียนสร้างคริสตินาให้เป็นคนเข้มแข็ง เด็ดเดี่ยว มีน้ำใจเป็นนักกีฬาและมีฝืมือในการยิงปืนเป็นเลิศโดยจำลองจากบุคคลจริงครึ่งหนึ่ง และเสริมสร้างจากจินตนาการของพนมเทียนอีกครึ่งหนึ่ง ท่านขุนวรเทพีพลารักษ์เป็นคนใจดี มีความประหยัดในการใช้จ่ายส่วนตัวเป็นอันมาก แต่มีศรัทธาบริจาคทรัพย์เพื่อการกุศลตลอดมา และมีเมตตาแจกสตางค์ให้เด็กๆ ที่อยู่ใกล้เคียงเป็นประจำ ท่านพักอยู่ตามลำพังคนเดียวโดยไม่มีทายาทสืบสกุล เป็นคนอนุรักษ์ ของใช้เก่าเป็นจำนวนมาก ด้วยเหตุที่เป็นคนใจดี เป็นที่เคารพนับถือของชาวบ้านละแวกตลาดพลูโดยทั่วกัน พันตรีไชยยันต์ อนันตรัย เป็นตัวละครในเพชรพระอุมาที่มีต้นแบบมาจากบุคคลที่มีตัวตนจริงคือ ยงค์ พนมเทียนนำลักษณะนิสัยของพันตรีไชยยันต์ อนันตรัย มาจากเพื่อนสนิทที่เป็นนักเดินป่าด้วยกัน ประกอบอาชีพเป็นช่างซ่อมรถยนต์และเจ้าของอู่รถทางภาคใต้ของประเทศไทย ที่มีฝีมือในการยิงปืนแม่นทั้งปืนสั้นและปืนยาว เป็นคนเสียงดังและโครมครามมากกว่าพนมเทียนในการออกป่าล่าสัตว์ด้วยกัน ในขณะที่พนมเทียนสร้างไชยยันต์ขึ้นมา ก็สามารถหลับตาและเห็นกริยาท่าทางต่าง ๆ ของยงค์ที่ละม้ายคล้ายคลึงกัน จึงนำมาถ่ายทอดให้แก่ไชยันต์ ทั้งที่ตัวจริงของยงค์ ต้นแบบของไชยยันต์นั้นไม่ได้เป็นนายทหารเหมือนกับในเพชรพระอุมา เห่าดง เป็นภาพยนตร์ไทยที่ออกฉายในปี พ.ศ. 2501 สร้างจากบทประพันธ์ชิ้นแรกของฉัตรชัย วิเศษสุวรรณภูมิ หรือ พนมเทียน ที่แต่งขึ้นตั้งแต่ พ.ศ. 2484 สมัยยังเป็นนักเรียนมัธยมอยู่ที่โรงเรียนสวนกุหลาบวิทยาลัย เป็นนิยายเชิงอาชญากรรม ที่มีตัวเอกสวมหน้ากาก เนื้อเรื่องเกี่ยวกับการผจญภัยตามจินตนาการแบบเด็กๆ ตีพิมพ์ครั้งแรกในหนังสือ "เพลินจิตต์" รายวัน เมื่อ พ.ศ. 2490 พรานเกิดและพรานเส่ย เป็นตัวละครในเพชรพระอุมาที่มีต้นแบบมาจากบุคคลที่มีตัวตนจริงรวมทั้งขื่อจริงคือ เกิดและเส่ย พนมเทียนนำมาจากลักษณะนิสัยของเกิดและเส่ย สองพรานเด็กหนุ่มอายุรุ่นราวคราวเดียวกับพนมเทียน ที่ร่วมเดินป่าในแถบเหมืองห้วย เขตสุดของจังหวัดกาญจนบุรี และด้วยความที่ชื่อของเกิดและเส่ยเป็นชื่อแปลกและยากที่จะมีใครเหมือน ทำให้พนมเทียนจำได้อย่างแม่นยำ และนำเอาลักษณะเฉพาะบางส่วนของเกิดและเส่ย มาจำลองถ่ายทอดลงในตัวของพรานเกิด พรานเส่ย ซึ่งเป็นตัวละครที่ไม่ค่อยมีบทบาทเด่นเฉพาะตัวมากนัก โดยพนมเทียนนั้นกำหนดให้พรานเกิดและพรานเส่ยมีหน้าที่ "แซวและกระเซ้าเหย้าแหย่" บุญคำเล่น ตามประสาพรานเด็กหนุ่มพรานคู่ใจของรพินทร์ ไพรวัลย์