73. ΑΠΟΦΑΣΙΣ ΥΠΟΥΡΓΟΥ ΣΥΓΚΟΙΝΩΝΙΩΝ Αριθ. Η. 31286/510 της -/14 Δεκ. 1977 (ΦΕΚ Β΄ 1290) Περί καθορισμού χαρακτηριστικών προστατευτικών κρανών οδηγών και επιβατών μοτοσυκλεττών και μοτοποδηλάτων. Σύμφωνα με τις διατάξεις των παραγρ. 2 και 3 του άρθρου 101 του Κώδικος Οδικής Κυκλοφορίας, που κυρώθηκε με το νόμο 614/1977 (ΦΕΚ 167/Α/1977), αποφασίζουμε: 1.Καθορίζουμε τους όρους χρησιμοποιήσεως των κατασκευαζομένων στο εξωτερικό και τα χαρακτηριστικά των ελληνικής κατασκευής προστατευτικών κρανών, τα οποία υποχρεούνται να φορούν οι οδηγοί και οι επιβάτες κυκλοφορούντων διτρόχων μοτοσυκλετών χωρίς καλάθι και διτρόχων μοτοποδηλάτων, ως ακολούθως: α)Κράνη που κατασκευάζονται στο εξωτερικό: αα)Κράνη, απλά ή αγώνων, που κατασκευάζονται στο εξωτερικό, επιτρέπεται να χρησιμοποιούνται στην Ελλάδα, αν οι εισαγωγείς τους έχουν πιστοποιητικό των αρμοδίων κρατικών αρχών ή ειδικών ινστιτούτων και οργανισμών αναγνωρισμένων από το Κράτος, από το οποίο να προκύπτει ότι τα κράνη αυτά είναι κατασκευασμένα σύμφωνα με τους σχετικούς όρους και τις τεχνικές προδιαγραφές της Χώρας προελεύσεως. ββ)Για την εφαρμογή αυτής της διατάξεως, οι εισαγωγείς τέτοιων κρανών οφείλουν, μαζί με τα προτιμολόγια των εργοστασίων κατασκευής, να υποβάλλουν και το πιστοποιητικό αυτό στις τράπεζες που μεσολαβούν για την έγκριση των σχετικών πιστώσεων. γγ)Πάνω στα εισαγόμενα κράνη πρέπει να υπάρχει απαραιτήτως η σήμανση που προβλέπουν οι προδιαγραφές κατασκευής τους. β)Κράνη ελληνικής κατασκευής: Επιτρέπεται η χρησιμοποίηση απλών κρανών ελληνικής κατασκευής, εφ’ όσον οι κατασκευαστές τους είναι εφοδιασμένοι με πιστοποιητικό του Υπουργείου Συγκοινωνιών, το οποίο χορηγείται κατόπιν προσκομίσεως βεβαιωτικών αναγνωρισμένων υπό του Κράτους εργαστηρίων (Γενικού Χημείου του Κράτους Πολυτεχνείου κλπ.) ή αντιστοίχων εργαστηρίων ξένων Κρατών, αναγνωρισμένων από τις αρμόδιες αρχές των Κρατών αυτών, από το οποίο να προκύπτει ότι τα κράνη αυτά είναι κατασκευασμένα σύμφωνα με τις τεχνικές προδιαγραφές του παραρτήματος της αποφάσεως αυτής, το οποίο αποτελεί ενιαίο με την απόφαση κείμενο. 2.Όλες οι δαπάνες, που απαιτούνται για τις δοκιμασίες και τους ελέγχους που προβλέπονται στο παράρτημα της αποφάσεως, βαρύνουν τους ενδιαφερομένους κατασκευαστές. 3.Η χρησιμοποίηση κρανών, τα οποία λόγω φθοράς ή διατρήσεως ή ρωγμών δεν έχουν πια την ίδια προστατευτική ικανότητα, απαγορεύεται. 4.Το Υπουργείο Συγκοινωνιών διατηρεί το δικαίωμα ν’ απαγορεύει την περαιτέρω χρησιμοποίηση κρανών ορισμένης κατηγορίας ή προελεύσεως, εφ’ όσον διαπιστώνεται ότι τα κράνη αυτά δεν έχουν την απαιτουμένη προστατευτική ικανότητα. Απαγορεύεται επίσης η χρησιμοποίηση κρανών, το μέγεθος των οποίων δεν επιτρέπει την καλή εφαρμογή τους. 5.Η απόφαση αυτή να δημοσιευθεί στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως και θ’ αρχίσει να εφαρμόζεται από της ισχύος των διατάξεων του Κώδικος Οδικής Κυκλοφορίας. ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Η.31286/510 αποφάσεως του Υπουργού Συγκοινωνιών. Περί των τεχνικών προδιαγραφών των Ελληνικής κατασκευής προστατευτικών κρανών για τους οδηγούς και επιβάτες των διτρόχων μοτοσυκλετών χωρίς καλάθι και διτρόχων μοτοποδηλάτων. Σκοπός 1.Το παρόν παράρτημα της αριθ. Η.31286/510 αποφάσεως του Υπουργείου Συγκοινωνιών προδιαγράφει τους αναγκαίους όρους για τα κράνη τα χρησιμοποιούμενα από τους οδηγούς και επιβάτες των διτρόχων μοτοσυκλετών (χωρίς καλάθι) και διτρόχων μοτοποδηλάτων. Οι λεπτομέρειες αναφέρονται στην κατασκευή, το βάρος και την επεξεργασία των κρανών, καθώς και στα χρησιμοποιούμενα υλικά για το κάλυμμα και τις προσδέσεις. Οι δοκιμασίες αποβλέπουν στη διαπίστωση των κάτωθι: α)Της αντοχής στις κρούσεις υπό διάφορες συνθήκες θερμοκρασίες και υγρασίας. β)Της στερεότητος του κράνους και της αντιστάσεως αυτού στη διάτρηση. γ)Της στερεότητος των προσδέσεων. Στοιχεία του κράνους – Ορισμοί. 2.Τα κράνη πρέπει να συνίστανται εκ των κάτωθι στοιχείων: α)Του καλύμματος: Είναι το στρώμα από σκληρό και λείο υλικό, το οποίο προσδίδει στο κράνος την γενική του μορφή. Σκοπός του καλύμματος είναι να προστατεύει το κεφάλι έναντι κρούσεως ή διατρήσεως. Δεν περιλαμβάνει τις εσωτερικές ή εξωτερικές προσθήκες ή καλύμματα. β)Της προστατευτικής επενδύσεως (παρεμβάσματος): Είναι το υλικό που προορίζεται να απορροφά την κινητική ενέργεια της κρούσεως. γ)Της ελαστικής κορυφής (λίκνου): Είναι τα εσωτερικά στοιχεία που ακουμπούν στο κεφάλι και εξασφαλίζουν ελαστικότητα προσαρμογής. δ)Των προσδέσεων: Αποτελούνται από την ελαστική κορυφή, το υποσιάγωνο και τα καλύμματα των αφτιών, εάν υπάρχουν. ε)Του υλικού επαφής: Είναι το τυχόν χρησιμοποιούμενο μαλακό υλικό για να κάνει αναπαυτική την επαφή κεφαλιού και κράνους. Κατασκευή 3.α)Γενικά: Το κράνος πρέπει να συνίσταται από σκληρό και λείο κάλυμμα με επένδυση από προστατευτικό υλικό ή εφοδιασμένο με έτερο στοιχείο απορροφητικό της κινητικής ενεργείας και να έχει ισχυρή σύνδεση με τις προσδέσεις. Το σύνολο πρέπει να έχη εξωτερικώς λεία επιφάνεια, χωρίς προεξοχές και αιχμηρά σημεία. Παρεμβάσματα στο κάλυμμα ή δακτύλισι στα ανοίγματα αερισμού δεν πρέπει να προεξέχουν περισσότερο από πέντε (5) χιλιοστά πάνω από την επιφάνεια του κράνους. Οι προσδέσεις ματογυαλιών, αν υπάρχουν πρέπει να βρίσκονται στο πίσω μέρος του κράνους και να μη προεξέχουν περισσότερο από 15 χιλιοστά. β)Κάλυμμα: Πρέπει να είναι ομοιομόρφου πάχους και στερεότητος σ’ όλα τα σημεία και να μη έχει ειδικές ενισχύσεις κατά τα σημεία ελέγχου. γ)Προστατευτική επένδυση: Το κράνος πρέπει να είναι έτσι κατασκευασμένο ώστε όλα τα μέρη του κεφαλιού, που καλύπτονται από το κάλυμμα, να παρέχουν την από τις παραγράφους 8 έως 11 καθοριζόμενη προστασία. Η προστατευτική επένδυση πρέπει να καλύπτει ολόκληρη την εσωτερική επιφάνεια του καλύμματος και να είναι ομοιομόρφου πάχους σ’ όλη την έκταση. Αν υπάρχουν ανοίγματα αερισμού δεν πρέπει να είναι μεγαλύτερα από 13 χιλιοστά. Η προστατευτική επένδυση δεν πρέπει να αποσυνδέεται. (Μετά την σελ. 262,9532) Σελ. 262,9533 Τεύχος 668-Σελ. 99 Κώδικας Οδικής Κυκλοφορίας 21.Ε.ι.73 δ)Ελαστική κορυφή (λίκνο): Τα χρησιμοποιούμενα υλικά πρέπει να εξασφαλίζουν άνετη επαφή και ν’ αντέχουν στην επίδραση της λιπαρότητος των μαλλιών και του ιδρώτα. ε)Προσδέσεις: Οι προσδέσεις καταλήγουν στο υποσιάγωνο δυνατόν δε να φέρουν και καλύμματα των αφτιών, τα οποία ή διαχωρίζονται συναπαρτίζουν ενιαίον σύνολο, που επεκτείνεται πίσω στον αυχένα. στ)Το ύψος του κράνους: Η κατακόρυφη διάσταση από τη βάση του κράνους, μετρούμενη πάνω από τα αφτιά μέχρι την εξωτερική κορυφή αυτού, δεν πρέπει να είναι μικρότερη των 114 χιλιοστών. ζ)Θέση επί του κεφαλιού. Όταν το κράνος φοριέται κανονικά στο κεφάλι, η κατακόρυφη απόσταση από την κορυφή του κεφαλιού μέχρι την εξωτερική κορυφή του κράνους πρέπει να κυμαίνεται από 20 έως 30 χιλιοστά, αυξανομένη κατά την επί πλέον των 114 χιλιοστών διαφορά, αλλά εν πάση περιπτώσει να μη ξεπερνά τα 50 χιλιοστά. 4.Το κράνος πλήρες πρέπει να έχει όσο το δυνατόν μικρότερο βάρος εν πάση περιπτώσει το βάρος του να μη ξεπερνά τα 700 γραμμάρια. Υλικά 5.α)Επίδραση θερμοκρασίας: Κανένα από τα χρησιμοποιούμενα υλικά δεν πρέπει να προσβάλλεται από θερμοκρασιακές μεταβολές στην περιοχή από Ο ο  C, μέχρι 50 ο  C όπως προβλέπεται από τους ελέγχους της παρ. 8. β)Κάλυμμα: Πρέπει να είναι κατασκευασμένο από υλικά σκληρά, άθραυστα και ανθεκτικά, τα οποία να διατηρούν τις ιδιότητες τους κι’ όταν εκτίθενται σε διάφορες συνθήκες θερμοκρασίας και υγρασίας. γ)Προσδέσεις: Πρέπει να χρησιμοποιούνται κατάλληλα υλικά ώστε με την επίδραση του ιδρώτα ή του λίπους των μαλλιών να μην χάνουν την ισχύ, την ευκαμψία και να μην υπόκεινται σε άλλες φυσικές μεταβολές εκ της επαφής δε να μην προκαλούν ερεθισμό του δέρματος. Επεξεργασία 6.Σε όλα τα ακραία σημεία τα κράνη πρέπει να είναι λεία και στρογγυλευμένα, και στο εσωτερικό του καλύμματος να μην υπάρχουν σκληρές προεξοχές δυνάμενες να τραυματίσουν τον οδηγό σε περίπτωση κρούσεως. Οποιαδήποτε εξωτερική προεξοχή, που επιτρέπεται κατά την παράγραφο 3α, πρέπει να είναι λεία και μαλακή. Δειγματοληψία 7.Η δοκιμασία διενεργείται επί κρανών, τα οποία λαμβάνονται στην τύχη, από τα προοριζόμενα για πώληση. Για κάθε δοκιμασία απαιτούνται τρία κράνη. Συνθήκες δοκιμασίας. 8.Τα κράνη δοκιμάζονται, όπως προσφέρονται για πώληση. Ειδικώτερα προκειμένου περί κατασκευής για πρώτη φορά κρανών, πριν από την εν σειρά κατασκευή των, υποβάλλονται για δοκιμασία τρία δείγματα του ίδιου μεγέθους, επί των οποίων διενεργείται ο έλεγχος, ώστε να χορηγηθεί το από την παράγρ. 13 προβλεπόμενο πιστοποιητικό καταλληλότητος. Μετά την εν σειρά κατασκευή ακολουθεί επαναληπτικός έλεγχος επί τριών κρανών, σύμφωνα με την παράγρ. 7. Ένα κράνος της σειράς τοποθετείται σε κλίβανο, ως περιγράφεται στην παράγραφο 18, η θερμοκρασία του οποίου ρυθμίζεται μεταξύ 46 ο  C και 52 ο  C, για περίοδο τουλάχιστο δύο ωρών. Κατόπιν και σε χρόνον όχι μεγαλύτερο από 90΄΄, το κράνος υποβάλλεται στη δοκιμασία της παραγρ. 9 και ακολούθως εντός χρόνου 10΄στη δοκιμασία των παραγράφων 10 έως 12. Σελ. 262,9534 Τεύχος 668-Σελ. 100 Δεύτερο κράνος τοποθετείται σε ψυγείο, σύμφωνα με την παραγρ. 18, υπό θερμοκρασία κυμαινόμενη από -2,8 ο  C, μέχρι +2,8 ο  C, για περίοδο δύο τουλάχιστον ωρών. Κατόπιν και υπό τις ίδιες ως προηγουμένως προϋποθέσεις, υποβάλλεται στις δοκιμασίες των παραγράφων 9 έως 12. Τρίτο κράνος της σειράς τοποθετείται σε θερμοκρασία δωματίου υπό καταιωνισμό ύδατος για περίοδο 7 ωρών, με ελάχιστη ροή ύδατος 70 χιλιόγραμμα ανά ώρα και ακολούθως υποβάλλεται στις δοκιμασίες των παραγράφων 911. Δοκιμασία για την απορρόφηση κρούσεως. 9.Κατά την κατωτέρω δοκιμασία Α, καμμιά από τις ασκούμενες χωριστά κατά μέτωπο και εις το πίσω τμήμα του κράνους δυνάμεις δεν πρέπει να ξεπερνά τα 2.000 χιλιόγραμμα. Το κάλυμμα πρέπει να παραμένει άθικτο και ουδεμία ρωγμή πρέπει να προκαλείται τόσο στην επιφάνεια όσο και σ’ όλο το βάθος του καλύμματος. Δοκιμασία σε διάτρηση. 10.Κατά την κατωτέρω δοκιμασία Β, η μέγιστη στιγμιαία κατακόρυφη απόκλιση ως προς τον άξονα κρούσεως οποιουδήποτε σημείου της εσωτερικής επιφανείας του κράνους δεν πρέπει να ξεπερνά τα 10 χιλιοστά ούτε η αιχμή του κρουστήρος πρέπει να διατρήσει την εσωτερική επιφάνεια του κράνους. Δοκιμασία για την απόσταση των προσδέσεων. 11.Κατά την κατωτέρω δοκιμασία Γ, ούτε οι προσδέσεις ούτε η σύνδεση αυτών με το κράνος πρέπει να παρουσιάζουν ίχνη βλάβης. Η κατακόρυφη μετατόπιση του φορτίου δεν πρέπει να υπερβαίνει τα 30 χιλιοστά. Χρησιμοποιούμενα μεγέθη κρανών. 12.Τα μεγέθη των κρανών εκφράζονται σε εκατοστά του μέτρου των μηκών των βάσεων, μετρουμένων στην εσωτερική τους περιφέρεια. Πρέπει να κατασκευάζωνται υποχρεωτικά όλα τα χρησιμοποιούμενα μεγέθη, κατ’ αρχήν από του αριθμού 50 μέχρι του αριθμού 65, κλιμακούμενα ανά δύο έως τρία εκατοστά. Οδηγίες χρήσεως – σήμανση κρανών. 13.Σήμανση: Κάθε κράνος που πωλείται πρέπει να έχει σταθερή σήμανση που ν’ αναγράφει: α)Τον αριθμό του πιστοποιητικού καταλληλότητος. β)Το εργοστάσιο κατασκευής. γ)Το μέγεθος ή την περιοχή μεγεθών. δ)Το βάρος σε γραμμάρια. 14.Οδηγίες χρήσεως: Τα πωλούμενα κράνη, πρέπει να συνοδεύωνται από έντυπες οδηγίες, που ν’ αναγράφουν τα κατωτέρω: α)Για αποτελεσματική προστασία το κράνος πρέπει να προσαρμόζεται καλά στο κεφάλι. β)Το κράνος πρέπει να αντικαθίσταται εάν λόγω κρούσεως παρουσιάζει και ελάχιστες ακόμη ρωγμές, γιατί η αποτελεσματικότητά του είναι πολύ μειωμένη και ανεπαρκής. γ)Για κράνη που επιτρέπουν κατάλληλη ρύθμιση της προσδέσεως, η αποτελεσματική ασφάλεια εξαρτάται από την καλή σύσφυξη του υποσιαγώνου. 21.Ε.ι.73 Κώδικας Οδικής Κυκλοφορίας A'.Δοκιμασία στην απορρόφηση κρούσεως. 15.Η δοκιμασία σε κρούση διεξάγεται ως ακολούθως: α)Το προς δοκιμασία κράνος προσαρμόζεται πάνω σε ομοίωμα κεφαλιού του αντιστοίχου μεγέθους. Το ομοίωμα τούτο κατασκευάζεται με κατάλληλη επεξεργασία σκληρού ξύλου. β)Η κρούση γίνεται δια της ελεύθερης πτώσεως από ύψος 2.50 μέτρων κύβου από πολύ σκληρό ξύλο, διαστάσεων καταλλήλων ώστε το βάρος του κύβου να είναι 4.50 χιλιόγραμμα. Η κρούση γίνεται δια μιας των εδρών αφ' ενός, στο μπροστινό μετωπικό τμήμα του κράνους και κατόπιν στο αντίστοιχο πίσω τμήμα τους. γ)Για την επιτυχία της δοκιμασίας ο μεν κρουστήρ ολισθαίνει, χωρίς ταλαντεύσεις και τριβή, κατά μήκος δύο κατακορύφων συρμάτων, το δε κράνος με το ομοίωμα προσαρμόζεται σταθερώς, υπό την εκάστοτε κατάλληλη γωνία, κάτω από το σημείο πτώσεως επί ολοσώμου στερεάς βάσεως, κατ' αρχήν από συμπαγές σκυρόδεμα. δ)Με φωτογραφική μηχανή ταχείας λήψεως λαμβάνονται φωτογραφίες κατά την στιγμή των κρούσεων. Β'.Δοκιμασία διατρήσεως. 16.Μετά την δοκιμασία κρούσεως επακολουθεί η δοκιμασία διατρήσεως ως ακολούθως: α)Το κράνος προσαρμόζεται δια του ομοιώματος πάνω στην ίδια ως άνω βάση με την κορυφή προς τα πάνω και αφού αφαιρεθούν από το κάλυμμα οι εσωτερικές επενδύσεις, προσδέσεις κλπ. β)Ο κρουστήρας αποτελείται από χαλύβδινο κύλινδρο 1.800 γραμμαρίων, διαμέτρου 32 χιλιοστών, καταλλήλου ύψους που καταλήγει σε κωνικό άκρο διαμέτρου ενός χιλιοστού υπό κλίση, 60 μοιρών. γ)Ο κρουστήρας αυτός αφήνεται από ύψος 60 εκατοστών να πέσει με το κωνικό άκρο του πάνω στην κορυφή του κράνους και σε σημείο κοντά στον κατακόρυφο άξονα του ομοιώματος. Κατά τα πρώτα 30 εκατοστά ο κρουστήρας γλυστράει χωρίς τριβή εντός κατακορύφου σωλήνος διαμέτρου 34 χιλιοστών, κατάλληλα τοποθετημένου. δ)Το ομοίωμα περί το σημείο κρούσεως, έχει κοίλωμα γεμάτο από κατάλληλο υλικό (λ.χ. κερί), το οποίο θα αποτυπώσει την παραμόρφωση του καλύμματος από τον κρούση. Γ'.Δοκιμασία επί των προσδέσεων. 17.Το κράνος στηρίζεται επί καταλλήλων προεξοχών σταθερά μόνο δια της βάσεως (γύρου) του καλύμματος κατά τρόπο ώστε να είναι ελεύθερος ο κάτω από το κράνος χώρος. Επί του υποσιαγώνου συνδεδεμένου αναρτάται με κατάλληλο άγγιστρο δοχείο, ολικού βάρους 4.50 χιλιογράμμων. Δια της ομοιομόρφου προσθήκης χύδην υλικού, το υλικό βάρος αναρτήσεως αυξάνεται προοδευτικά μέχρι 45 χιλιογράμμων, εντός χρονικού διαστήματος ενός πρώτου λεπτού. Το βάρος αυτό παραμένει έτσι επί δύο ακόμη πρώτα λεπτά. Ακολούθως μετριέται η κατακόρυφη μετατόπιση του δοχείου (αρχική θέση - τελική θέση), η οποία δεν πρέπει να ξεπερνά τα 30 χιλιοστά. Αναγκαίες προϋποθέσεις ως προς τον κλίβανο και το ψυγείο. 18.Τόσον ο κλίβανος όσο και το ψυγείο, περί των οποίων η παράγραφος 8, πρέπει να πληρούν τις κατωτέρω προϋποθέσεις. α)Για κάθε κράνος ο εσωτερικός όγκος δεν πρέπει να είναι μικρότερος των δύο (2) κυβικών ποδών, με ελάχιστο ολικό όγκο τουλάχιστον 4.50 κυβ. ποδών. β)Πρέπει να παρουσιάζουν σχετική στεγανότητα αέρα και ο κλίβανος πρέπει να είναι εφοδιασμένος με ανεμιστήρα για την δημιουργία ρεύματος αέρα. Επί πλέον η σχετική υγρασία στον κλίβανο πρέπει να διατηρείται στο 50 τοις εκατόν, μέσω κεκορεσμένης διαλύσεως διχρωμικού νατρίου. Κατάλληλοι δίσκοι περιέχοντες την διάλυση αυτή θα χρησιμοποιούνται, παρέχοντας επιφάνεια όχι μικρότερη των 0,3 τετρ. ποδών για κάθε κυβικό πόδα κλιβάνου. Επαναληπτικοί έλεγχοι. 19.Η Υπηρεσία διατηρεί το δικαίωμα να διατάζει επαναληπτικό έλεγχο οσάκις κρίνει ότι τα αποτελέσματα δεν είναι ικανοποιητικά ή μετά από κάθε νέα σειρά κατασκευών για να διαπιστώνεται ότι ισχύουν αι αρχικά διαπιστωθείσες προϋποθέσεις. 